VIII SA/Wa 173/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 20 lutego 2026 r. znak: [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: odrzucić skargę.

Postanowieniem z 20 lutego 2026 r., znak [...] Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: Prezes, organ), działając jako wierzyciel na podstawie art. 18 i art. 34 § 2 pkt 1 w związku z art. 33 § 1, § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 ze zm., dalej: u.p.e.a.), oddalił zarzut wniesiony przez A. C. (dalej: skarżący) w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego nr [...] z 28 stycznia 2026 r. dotyczącego nienależnie pobranych świadczeń. W dniu 2 marca 2026 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zażalenie na powyższe postanowienie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie zażalenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym skarga przysługuje tylko wówczas, gdy przysługiwało na nie zażalenie. W świetle postanowień art. 17 § 1 u.p.e.a. na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Przepis art. 34 § 3 u.p.e.a. ustanawia ogólną regułę zaskarżania postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela w drodze zażalenia. Wyjątek od tej reguły przewidziano w art. 83 c ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350 ze zm., dalej: u.s.u.s.), stosownie do którego od wydanych w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowień Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie stanowiska wierzyciela zażalenie nie przysługuje. W konsekwencji na tego rodzaju postanowienie nie przysługuje również skarga do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.). Kontrola tego rodzaju postanowień jest dopuszczalna jedynie w ramach skargi na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów. Powyższy przepis art. 83 c ust. 2 u.s.u.s. – z mocy art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz. 1170 ze zm., dalej: u.s.u.r.) - znajduje odpowiednie zastosowanie w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych rolników i również jako uregulowanie szczególne wyłącza ogólną regułę zaskarżania postanowień w sprawie stanowiska wierzyciela w drodze zażalenia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 maja 2009 r., sygn. akt II FSK 95/08). W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, iż wydane w niniejszej sprawie postanowienie Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w sprawie stanowiska wierzyciela jest niezaskarżalne zażaleniem, a w konsekwencji nie podlega również odrębnemu zaskarżeniu w drodze skargi do sądu administracyjnego. Kontrola stanowiska wierzyciela w tym przypadku będzie możliwa jedynie w ramach ewentualnego zaskarżenia postanowienia organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów. W konsekwencji skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.