VII SA/Wa 2302/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Tomasz Janeczko po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Węgrowie z dnia 24 lipca 2025 r. Nr 175/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odrzucić skargę

M. M. wniosła pismem z 1 sierpnia 2025 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na: - decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z [...] ipca 2025 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego, - decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z [...] lipca 2025 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oraz - postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 lipca 2025 r. Nr 937/25 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Powyższe skargi zostały rozdzielone na trzy sprawy. Niniejsza sprawa dotyczy skargi na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z [...] lipca 2025 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a.") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Sąd wyjaśnia, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że osoba niezadowolona z rozstrzygnięcia organu I instancji może wnieść odwołanie do organu wyższego stopnia. Dopiero, gdy organ II instancji wyda decyzję można wnieść skargę do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Tym samym skarga jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wniesie odwołania lub zażalenia do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu administracyjnego decyzję (lub postanowienie) organu I instancji albo, gdy już po wyczerpaniu przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia, wniesie skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności rozstrzygnięć organów administracyjnych I instancji, gdyż ich działanie naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (por. postanowienie WSA w Krakowie z 27 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 424/19; wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W takiej sytuacji skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt II GSK 136/07). W niniejszej sprawie skarżąca przedmiotem skargi uczyniła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z [...] lipca 2025 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego, od której to decyzji, zgodnie z przepisami prawa - art. 127 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego służy stronie odwołanie do organu wyższego stopnia, którym jest Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Takie też pouczenie zawarł Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. w decyzji z [...] lipca 2025 r. Nr [...]. Złożenie do Sądu skargi na decyzję organu I instancji nie może skutkować rozpatrzeniem sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd administracyjny nie jest bowiem uprawniony do kontroli legalności rozstrzygnięcia organu administracji pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a.