VII SA/Wa 1726/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tarnowska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] W. – [...] w Dzielnicy M. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] w sprawie ze skargi [...] W. – [...] w Dzielnicy M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] W. z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...].

[...] W. – [...] w Dzielnicy M. ("skarżący") wniósł skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Pismem z dnia [...] września 2017 r., przekazanym do Sądu przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego przy piśmie z dnia [...] września 2017 r., skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. ("PINB") z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], nakazującej skarżącemu wykonanie robót budowlanych, polegających na zamurowaniu dwóch otworów, wykonanych w ścianie frontowej elewacji w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w W. oraz demontaż anteny satelitarnej, w celu doprowadzenia ww. ściany frontowej do stanu poprzedniego. W uzasadnieniu wniosku wskazano m.in., że wobec uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, którego zdaniem skarżącego nie było, organ nie rozpoznał jego odwołania, a więc decyzja PINB z dnia [...] kwietnia 2017 r. "stała się ostateczna i zgodnie z jej treścią podlega wykonaniu w terminie jednego miesiąca". W ocenie skarżącego, wykonanie tej decyzji spowoduje zarówno znaczną szkodę, jak i trudne do odwrócenia skutki, związane zwłaszcza z demontażem anteny. Jak wskazał skarżący, lokatorzy zawarli dwuletnią umowę z operatorem usług telewizyjnych i demontaż anteny uniemożliwi im jej wykonanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a."), zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak art. 61 § 3 P.p.s.a. wyjątkowo stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 P.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (czego nie stosuje się do przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie), chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować na tle art. 3 § 2 P.p.s.a. (przedmiot kontroli sądowej), a także art. 134 i 135 P.p.s.a. (zakres kontroli sądowej). W związku z tym, normą z art. 61 § 3 P.p.s.a. objęte będą zarówno akty wydane w pierwszej instancji, jak i np. akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli. Za takim rozumieniem tego zwrotu pośrednio opowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale wydanej w składzie siedmiu sędziów z dnia 27 czerwca 2000 r. sygn. akt FPS 12/99, publ. ONSA 2001/1/7, podjętej na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów P.p.s.a., ale w tej mierze zachowującej aktualność także obecnie. Stwierdził w niej, że zwrot "w granicach danej sprawy", użyty w art. 29 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. nr 74, poz. 368 z późn. zm.), dotyczy sprawy w ujęciu materialnym. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, zwrot "w granicach tej samej sprawy", użyty w art. 61 P.p.s.a., dotyczy sprawy w ujęciu materialnym, w związku z czym o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będą sprawy wykazujące tożsamość podmiotową i przedmiotową. Sytuacja taka wystąpi wówczas, gdy akty lub czynności dotyczyć będą tych samych podmiotów, identycznego przedmiotu, stanu faktycznego oraz podstawy prawnej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2010 r. II GZ 246/10 LEX nr 743 040; z dnia 2 września 2009 r. II OZ 689/09 Lex nr 1 110 357; z dnia 12 czerwca 2012 r. II FZ 441/12 LEX nr 1 170 772). Warunkiem zatem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez skarżącego we wniosku okoliczności, które uzasadniają niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych wydarzeń czy sytuacji, które tłumaczyłyby wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w stosunku do wnioskodawcy. Co więcej, jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 1236/14, publ. LEX nr 1 624 317, nie ma podstaw, by "[...] żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę". Należy dodać, że skutki te powinny powstać w sferze interesu prawnego strony i nakładać na nią nowe prawa lub obowiązki, które będą podlegać wykonaniu. W związku z tym, aby prawidłowo uzasadniony wniosek mógł zostać pozytywnie rozpoznany przez Sąd, konieczne jest rozważenie, czy decyzja, której dotyczy, nadaje się do wykonania i tego wykonania wymaga, tj. czy możliwe jest doprowadzenie w sposób dobrowolny lub w trybie egzekucji, do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w takim akcie. Nie każda decyzja, w związku z tym, nadaje się do wykonania. O przyznaniu stronie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji decyduje to, czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, prowadzonym w granicach sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem administracyjnym, nastąpi w jej wyniku ochrona przed skutkami, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], nakazującej skarżącemu wykonanie robót budowlanych, polegających na zamurowaniu dwóch otworów, wykonanych w ścianie frontowej elewacji w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy Al. [...] w W. oraz demontaż anteny satelitarnej, w celu doprowadzenia ww. ściany frontowej do stanu poprzedniego. Natomiast przedmiotem skargi jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc Sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści swego wniosku. Ponadto, dopiero w przypadku, gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd może, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymać wykonanie także decyzji wydanych w innych postępowaniach, prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W związku z tym, że skarżący nie wystąpił o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r., nie jest więc możliwe wstrzymanie wykonania decyzji objętej wnioskiem skarżącego. Ponadto, nawet w przypadku złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, nie wywołałby on żądanego skutku, ponieważ postanowienie w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu nie nadaje się do wykonania i nie wymaga wykonania. Jest to orzeczenie o charakterze procesowym i nie wywołuje ono skutków materialnoprawnych. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.