VII SA/Wa 1625/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirosław Montowski Sędziowie: sędzia WSA Leszek Kobylski asesor WSA Paweł Konicki (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2024 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w P. na decyzję Mazowieckiego Kuratora Oświaty z dnia[...] maja 2022 r. znak: [...] w przedmiocie wykreślenia z ewidencji szkół i placówek niepublicznych oddala skargę

Przedmiotem skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w P. (zwanego dalej skarżącym Stowarzyszeniem) jest decyzja Mazowieckiego Kuratora Oświaty z [...] maja 2022 r. (znak: [...]), utrzymująca w mocy decyzję Starosty P. z [...] marca 2022 r. (NR [...]) o wykreśleniu z ewidencji szkół i placówek niepublicznych trzyletniego [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w P. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie sprawy: 28 lutego 2019 r. skarżące Stowarzyszenie jako osoba prawna prowadząca Niepubliczne [...] Liceum Ogólnokształcące im. [...] w C. złożyło do Starosty P. wniosek o dokonanie zmiany wpisu w ewidencji szkół i placówek niepublicznych, załączając do wniosku wykaz nauczycieli i statut niepublicznego, czteroletniego liceum ogólnokształcącego oraz wskazanie miejsca prowadzenia szkoły. Decyzją z [...] maja 2019 r. Starosta P. odmówił dokonania zmiany we wpisie do ewidencji szkół i placówek niepublicznych, wskazując na złożenie wniosku z uchybieniem terminu z art. 159 ust. 1 ww. ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe. Stanowisko to zakwestionował Mazowiecki Kurator Oświaty, który decyzją z [...] sierpnia 2019 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego skarżący ustnie wnioskował do organu o przedłużenie terminu, a składając wniosek 28 lutego 2019 r. dochował terminu, o którym mowa w art.159 ust. 1 ww. ustawy. Skargę Starosty P. na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił postanowieniem z 15 listopada 2019 r. (sygn. akt II SA/Wa 2341/19). Pismem z 25 listopada 2019 r. Starosta P. poinformował skarżące Stowarzyszenie, że decyzją z [...] września 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. zakazał użytkowania budynku położonego przy ul. [...] w P. i w związku z tym wezwał Stowarzyszenie do wskazania innego miejsca prowadzenia zajęć dydaktyczno-wychowawczych. W odpowiedzi Stowarzyszenie pismem z [...] marca 2020 r. poinformowało Starostę, że miejscem prowadzenia zajęć pozostaje budynek przy ul. [...] w P., bowiem w dacie złożenia wniosku o zmianę wpisu ww. decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie została jeszcze wydana. Decyzją z [...] marca 2020 r. Starosta P. ponownie odmówił dokonania zmiany we wpisie do ewidencji szkół i placówek niepublicznych dotychczasowego trzyletniego [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w czteroletnie liceum ogólnokształcące z uwagi na to, że miejsce wskazane do prowadzenia zajęć dydaktyczno-wychowawczych zostało objęte zakazem użytkowania na mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2019 r., wobec czego nie spełnia wymogów z art. 168 ust. 4 pkt 3 lit. d ww. ustawy Prawo oświatowe. Decyzją z [...] lipca 2020 r. Mazowiecki Kurator Oświaty utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Prawomocnym wyrokiem z 22 kwietnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt II SA/Wa 2054/20) oddalił skargę ww. Stowarzyszenia na powyższą decyzję, podzielając stanowisko, że wobec treści decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z [...] września 2017 r. wskazane przez Stowarzyszenie miejsce prowadzenia działalności [...] Liceum Ogólnokształcącego nie spełniało wymogu określonego w art. 168 ust. 4 pkt 3 lit. d ustawy Prawo oświatowe. Decyzją z [...] lipca 2021 r. Starosta P. wykreślił z dniem 31 sierpnia 2021 r. trzyletnie [...] Liceum Ogólnokształcące im. [...] z siedzibą w C. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę P. Pismem z 30 sierpnia 2021 r. skarżące Stowarzyszenie złożyło wniosek o dokonanie zmiany we wpisie do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę P. w związku ze zmianą adresu odbywania zajęć. Postanowieniem z [...] września 2021 r. Starosta zawiesił z urzędu postępowanie o dokonanie zmiany we wpisie do czasu rozpatrzenia odwołania od powyższej decyzji z 15 lipca 2021 r. Decyzją z [...] października 2021 r. Mazowiecki Kurator Oświaty uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując na konieczność wszczęcia nowego postępowania w sprawie. Pismem z 25 lutego 2022 r. Starosta zawiadomił skarżące Stowarzyszenie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o wykreśleniu z dniem 31 sierpnia 2022 r. ww. trzyletniego [...] Liceum Ogólnokształcącego z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę P. Decyzją z [...] marca 2022 r. Starosta P. na podstawie art. 104 K.p.a., art. 169 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r., poz. 1082) w związku z art. 159 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 60 ze zm.) wykreślił z dniem 31 sierpnia 2022 r. trzyletnie [...] Liceum Ogólnokształcące im. [...] z siedzibą w P. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę P., prowadzone przez skarżące Stowarzyszenie. Odwołanie od powyższej decyzji złożyło skarżące Stowarzyszenie. Decyzją z [...] maja 2022 r. Mazowiecki Kurator Oświaty na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 51 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy Prawo oświatowe utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego, sprawa wszczęta z wniosku z 28 lutego 2019 r. została ostatecznie zakończona prawomocną decyzją Mazowieckiego Kuratora Oświaty z [...] lipca 2020 r., gdzie – jak ustalono – wskazane miejsce działalności Szkoły nie spełniało wymogu, o którym mowa w art. 168 ust. 4 pkt 3 lit. d ustawy Prawo oświatowe. W sprawie wykreślenia [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w C. z ewidencji szkół i placówek niepublicznych została wszczęta nowa sprawa. Natomiast działania Starosty P. w przedmiocie wykreślenia trzyletniego Liceum z ewidencji szkół i placówek niepublicznych były w pełni zasadne z uwagi na fakt, że organ prowadzący szkołę nie dotrzymał terminu zgłoszenia przekształcenia Liceum z trzyletniego na czteroletnie. Skargę na powyższą decyzję złożyło Stowarzyszenia [...] w C. z siedzibą w P., zarzucając jej naruszenie przepisów K.p.a., a w szczególności: 1. art. 7 K.p.a. poprzez zaniechanie należytego ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a w szczególności poprzez całkowite pominięcie okoliczności związanych z: a. faktem wystąpienia w ustawowym terminie tj. do 28 lutego 2019 r. z wnioskiem o dokonanie zmiany we wpisie do ewidencji szkół i placówek niepublicznych stanowiącym następstwo przekształcenia z mocy prawa - zgodnie z art. 160 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe - dotychczasowego trzyletniego [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] na czteroletnie liceum ogólnokształcące oraz należytym uzupełnieniem braków formalnych i przedłożeniem w wymaganym terminie żądanych przez organ administracyjny informacji; b. zawarcie przez [...] Liceum Ogólnokształcące im. [...] w P. prowadzone przez Stowarzyszenie [...] w C. z siedzibą w P. w dniu 26.08.2020r. umowy najmu pomieszczeń do prowadzenia zajęć lekcyjnych z wynajmującym tj. organem prowadzącym Publiczną Szkołę Podstawową nr [...] z Oddziałami Integracyjnymi w J., ul. [...], [...] J. i tam prowadzenie zajęć stacjonarnych od września 2020r.; c. wynajęcie pomieszczeń dydaktycznych do prowadzenia zajęć w budynku spełniającym wszelkie wymogi PINB-u, a co za tym idzie zapewnienie należytego miejsca do prowadzenia działalności edukacyjnej, które jednocześnie spełnia wymagania bezpiecznych i higienicznych warunków pracy (spełnienie wymagań BHP i p.poż). Powyższe powinno doprowadzić organ rozpatrujący sprawę do ustalenia, że skarżąca pomimo zaistnienia swego rodzaju "sporu" na gruncie prawno- administracyjnym jest zdeterminowana do dalszego prowadzenia zajęć edukacyjnych i podejmując działania związane m.in. z podpisaniem umowy najmu dba o dobro uczniów, dążąc zarazem do wypełnienia warunków BHP przewidzianych przepisami szczególnymi; 2. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez niewłaściwe rozpatrzenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, niewłaściwe wyciągnięcie wypływających z niego wniosków i pominięcie okoliczności przemawiających na korzyść uczestnika niniejszego postępowania oraz brak wszechstronnego uzasadnienia okoliczności przemawiających za wydaniem przedmiotowej decyzji, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik toczącego się postępowania administracyjnego i wydanie obarczonej wadą decyzji administracyjnej, 3. błąd w ustaleniach faktycznych poprzez całkowite pominiecie okoliczności związanych faktem wypłacania comiesięcznych dotacji przez Starostwo P. na rzecz Stowarzyszenia przewidzianego dla placówek publicznych prowadzących działalność edukacyjną, co w konsekwencji powinno prowadzić do wniosku, że organ administracyjny traktuje skarżące stowarzyszenie jak placówkę publiczną, - naruszenie prawa materialnego w szczególności art. 168 ust. 4 pkt 3 lit "d" ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe poprzez ustalenie, że: a. czasowa zmiana adresu prowadzenia działalności w czasie prac remontowych powinna skutkować złożeniem nowego wniosku o wpis przez organ, b. placówka edukacyjna, którą dysponuje skarżący, nie spełnia wymogu dotyczącego bezpiecznych i higienicznych warunków nauki i pracy, spełniających wymagania określone w przepisach w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach, przepisach techniczno-budowlanych i przepisach o ochronie przeciwpożarowej, podczas gdy w obrocie prawnym występowały dwie skrajnie sprzeczne decyzje administracyjne, których przedmiotem jest stan techniczny budynku, w którym znajduje się szkoła prowadzona przez skarżącą. Wskazując na powyższe zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu powyższej skargi podkreślono, że strona skarżąca złożyła w wymaganym przez prawo terminie odpowiedni wniosek, organ pominął zaś okoliczności, w jakich wydana była decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Nieprawidłowość postępowania polega na tym, że gdyby organ I instancji podjął czynności w terminie, to sprawa została by rozpatrzona w oparciu o stan prawny, w którym nie została wydana decyzja nadzoru budowlanego. Nadto w sprawie całkowicie pominięto zawarcie przez Liceum Ogólnokształcące umowy najmu sal dydaktycznych z organem prowadzącym Publiczną Szkołę Podstawową nr [...] z Oddziałem Integracyjnym w J. Nadto pominięto przez organ okoliczności będące podstawą roszczeń cywilnoprawnych. Podkreślono, że skarżące Stowarzyszenie nieprzerwanie i w sposób należyty sprawuje władztwo nad zajmowanymi nieruchomościami. Odpowiedź na skargę wniósł Mazowiecki Kurator Oświaty, wnosząc o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 – zwanej dalej P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, niebędąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. w sytuacji, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega natomiast wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając niniejszą sprawę uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stwierdzić należy, że na mocy art. 146 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe, z dniem 1 września dotychczasowe licea ogólnokształcące stały się czteroletnimi liceami ogólnokształcącymi, o których w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Prawo oświatowe, a więc jednym z rodzajów szkół ponadpodstawowych. Przekształcenie to wprowadzało obowiązek w zależności od podmiotu prowadzącego dotychczasowe trzyletnie liceum ogólnokształcące dokonania stosownych zmian (aktualizacji) w dokumentacji stanowiącej podstawę prowadzenia tego typu szkoły. Zgodnie bowiem z art. 88 ust. 4 pkt 1 Prawa oświatowego, założenie szkoły lub placówki publicznej przez osobę prawną inną niż jednostka samorządu terytorialnego – w niniejszej sprawie stowarzyszenia – wymaga zezwolenia właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego, której zadaniem jest prowadzenie szkół lub placówek publicznych danego typu lub rodzaju. Wniosek o udzielenie zezwolenia na założenie szkoły składa się wraz z projektem aktu założycielskiego i statutu. Wniosek taki zawiera także dane niezbędne do wpisania szkoły do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (ust. 5). Z tego też względu zgodnie z art. 159 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające (...) osoba prawna niebędąca jednostką samorządu terytorialnego prowadząca dotychczasowe niepubliczne trzyletnie liceum ogólnokształcące w terminie do dnia 31 stycznia 2019 r. zobowiązana była do przedłożenia organowi jednostki samorządu terytorialnego, który dokonał wpisu do ewidencji szkół niepublicznych, o której mowa odpowiednio w art. 82 ustawy zmienianej w art. 15, w brzmieniu dotychczasowym, albo w art. 168 ustawy - Prawo oświatowe następujących dokumentów: 1) wykaz nauczycieli przewidzianych do zatrudnienia odpowiednio w niepublicznym czteroletnim liceum ogólnokształcącym albo niepublicznym pięcioletnim technikum, zawierający imiona i nazwiska nauczycieli oraz informację o ich kwalifikacjach; 2) statut odpowiednio niepublicznego czteroletniego liceum ogólnokształcącego albo niepublicznego pięcioletniego technikum, dostosowany do przepisów ustawy - Prawo oświatowe; 3) wskazanie miejsca prowadzenia niepublicznej szkoły wraz z informacją o warunkach lokalowych, zapewniających możliwość prowadzenia zajęć dydaktyczno-wychowawczych, a w przypadku technikum - także możliwość realizacji praktycznej nauki zawodu, oraz wyposażeniu w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do realizacji zadań statutowych. Powyższy termin mógł zostać wydłużony do dnia 28 lutego 2019 r. zgodnie z art. 159 ust. 2 ustawy Przepisy wprowadzające. W okolicznościach niniejszej sprawy nie budziło wątpliwości, że skarżące Stowarzyszenie takiego wniosku skutecznie nie złożyło. Okoliczność ta została przesądzona w wydanej uprzednio w sprawie decyzji Mazowieckiego Kuratora Oświaty z [...] lipca 2020 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty Powiatu P. z dnia [...] marca 2020 r. o odmowie dokonania zmiany we wpisie ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonych przez ww. Starostę. Podkreślić przy tym należy, że ww. decyzja ostateczna była przedmiotem kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w prawomocnym wyroku z 22 kwietnia 2021 r. (sygn. akt II SA/Wa 2054/20), który nie dopatrując się w niej naruszenia prawa, oddalił wniesioną przez skarżące w niniejszym postępowaniu Stowarzyszenie. Oznacza to, że kwestia niedokonania przedłożenia dokumentów przez Stowarzyszenie organowi jednostki samorządu terytorialnego celem dokonania stosownych zmian w ewidencji szkół publicznych została ostatecznie przesądzona i zarówno dla organu podejmującego dalsze czynności jak i Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę była wiążąca i nie podlegała ponownej ocenie. Podkreślić również należy, że uchybienie terminowi przedłożenia tych dokumentów zostało zabezpieczone sankcją administracyjną w postaci wykreślenia z ewidencji wpisu niepublicznego liceum ogólnokształcącego oraz likwidacji szkoły. Zgodnie bowiem z art. 159 ust. 4 Przepisów wprowadzających (...) "[w] przypadku nieprzedłożenia dokumentów, o których mowa w ust. 1, w terminie, o którym mowa w ust. 1 lub 2, niepubliczne liceum ogólnokształcące oraz niepubliczne technikum, o którym mowa odpowiednio w art. 146 lub art. 152, ulega likwidacji z dniem 31 sierpnia 2020 r. Wpis do ewidencji podlega wykreśleniu zgodnie z art. 169 ust. 2 ustawy - Prawo oświatowe". Zgodnie z tym ostatnim przepisem "[w]ykreślenie z ewidencji następuje w drodze decyzji, w terminie określonym w decyzji i jest równoznaczne z likwidacją szkoły lub placówki". Ww. przepisy miały na celu przede wszystkim aktywizowanie jednostek prowadzących dotychczasowe trzyletnie liceum ogólnokształcące, do terminowego zaktualizowania podstawowych dla działalności szkoły dokumentów i informacji, a jednocześnie przeciwdziałać sytuacji, w której szkoły te działałyby o nieaktualne i niezgodne z obowiązującym prawem akty i informacje regulujące ich działalność. Wskazując na powyższe, stwierdzić należało, że organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji prawidłowo wykreślił z ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez Starostę P. dotychczas wpisane tam jako trzyletnie liceum ogólnokształcące. I chociaż istotnie przekształcenie liceum z trzyletniego w czteroletnie nastąpiło z mocy prawa, to jednak do jego dalszego funkcjonowania koniecznym było dokonanie stosowanych zmian w ewidencji szkół i placówek niepublicznych. Skreślenie to nie oznaczało jedynie wykreślenia szkoły nieprzewidzianej w zmienionym systemie oświaty (trzyletniego liceum ogólnokształcącego), ale stanowi o dalszej konsekwencji, jaką jest likwidacja szkoły. W nawiązaniu do zarzutów skargi stwierdzić należało, że nie miało znaczenia dla sprawy, to że skarżąca podpisała umowę najmu z sal dydaktycznych ze Szkołą Podstawową nr [...] z Oddziałem Integracyjnym w J., bowiem fakt ten został ujawniony po wydaniu ostatecznej decyzji o odmowie wpisu. Był on również podnoszony w uzupełnieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję o odmowie dokonania wpisu, jednakże – jak już powyżej wskazano – kwestia braku dokonania skutecznego (terminowego) zgłoszenia dokumentów związanych z przekształceniem szkoły została ostatecznie przesądzona na wcześniejszym etapie postępowania. Na obecnym etapie badana była tylko kwestia konsekwencji nie złożenia wniosku o dokonanie tego wpisu, a konsekwencję tę stanowił art. 159 ust. 3 ustawy Przepisów wprowadzające (...). Także fakt wypłacenia dotacji, roszczeń cywilnoprawnych pomiędzy Stowarzyszeniem a Powiatem P. oraz okoliczności wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. decyzji z [...] września 2019 r. nie miały znaczenia dla sprawy, bowiem nie kwestionują obowiązku organu w zakresie wykreślenia szkoły z ewidencji. Odnośnie natomiast zarzutu naruszenia art. 168 ust. 4 pkt 3 lit. d ustawy Przepisy wprowadzające, stwierdzić należało, że organ nie stosował tego przepisu ani nie mógł go stosować, bowiem na tym etapie organ nie oceniał, czy szkoła – liceum ogólnokształcące spełnia warunki lokalowe do prowadzenia zajęć lekcyjnych (dydaktyczno – wychowawczych). Z tych też przyczyn podniesione w skardze zarzuty okazały się być niezasadne. Przeprowadzone przez organy administracyjne postępowanie w sprawie odpowiadało wymogom wynikającym z art. 7 i art. 77 K.p.a., zaś Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie dopatrzył się z urzędu w tym zakresie naruszeń mających istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił rozpoznawaną skargę.