VII SA/Wa 1418/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Asesor WSA Michał Podsiadło, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 października 2023 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 14 kwietnia 2023 r. nr 61/2023 w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków oddala skargę

[...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" (dalej WSM) wniosła skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej WINGiK) z [...] kwietnia 2023r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] lutego 2023r. Nr [...] wydaną w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. Organ wskazał, że Burmistrz Dzielnicy O. wystąpił o wykreślenie Spółdzielni z ewidencji gruntów i budynków (dalej egib) ujawnionej jako władający działką nr [...], która nie jest przedmiotem umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste ani innych umów cywilno-prawnych zawartych z [...]. Następnie przytoczył art. 20 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 24ust. 2b ustawy z 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021r., poz. 1990 ze zm.- Pgik), wyjaśniając, że w obecnych wpisach działka nr [...] Jako podmiot sprawujący "inny rodzaj władania" wykazana jest WSM, a wpis wynika z protokołu ustalenia stanu władania, części operatu [...]. Zaznaczył, że wpis był zgodny z obowiązującym wówczas zarządzeniem Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z 20 lutego 1969r w sprawie egib (M.P Nr 11, poz. 98). W myśl § 2 ust. 3 zarządzenia wykazywało się osobę właściciela oraz tego, kto gruntem faktycznie włada. W myśl art. 51 ustawy z 17 maja 1989r. Pgik, (weszła w życie 1 lipca 1989r.) w egib założonej na mocy dekretu z 2 lutego 1955r. o egib (Dz. U. Nr 6, poz. 32), oprócz właściciela, do uregulowania tytułu własności, wykazywało się także osobę władającego. Po nowelizacji ustawy w 2014r, zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik, oprócz właścicieli, w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego wykazuje się inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości, a w przypadku gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, obioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli, osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Przepis ten nie został zmieniony w obowiązującej ustawie. Skoro właścicielem działki nr [...] jest [...], to nie występują przesłanki z art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b Pgik, , a więc możliwość wykazania władającego. Dalej, wyjaśnił, powołując się na pismo Burmistrza Dzielnicy [...] z [...] lipca 2022r., że działka nr [...] nie była przedmiotem umów zawartych pomiędzy WSM a [...]. Żaden z dokumentów w aktach nie świadczy, że WSM dysponuje ww. działką z woli właściciela. Należało zatem wpis zaktualizować. Organ nie zgodził się z zarzutem naruszenia art. 107 § 1 ust. 4 kpa w zw. z art. 24 ust. 2a pkt 1 Pgik poprzez wszczęcie postępowania z urzędu mimo braku ku temu podstaw, skoro organ I instancji uzyskał opisane informacje, a WSM, mimo wezwania, nie złożyła dokumentu potwierdzającego prawo władania. Za nieuzasadnione uznał również zarzuty naruszenia art. 7 i 77 § 1 kpa. Skargę na powyższą decyzję złożyła WSM i wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji zarzuciła naruszenie: I. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: 1. art. 24 ust. 2 b pkt 1 lit a pgik poprzez dokonanie aktualizacji mimo, że skarżąca była wpisana jako władająca w oparciu o obowiązujący wówczas art. 51 Pgik, a więc zgodnie z prawem, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji; 2. art. 107 § 1 pkt 4 kpa w zw. z art. 24 ust. 2a pkt 1 i 2 pgik poprzez wszczęcie postępowania z urzędu, mimo braku ku temu podstaw, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji; II. przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: 1) art. 7 i 77 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i istotnych okoliczności sprawy, nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i przyjęcie, że WSM zobowiązana jest do złożenia dokumentacji potwierdzającej, że włada działką nr [...], mimo, że organ ustalił, że WSM figuruje w rejestrze na podstawie ww. protokołu z 24 września 1991r. a więc władanie było bezsporne, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała m.in, że pozostaje w przekonaniu, że jest uprawniona do działki nr [...]. Zaznaczyła, że w 1970r. wybudowała na nieruchomości sąsiedniej budynek mieszkalny z 108 lokalami, którego jest współwłaścicielem. Wobec długotrwałego samoistnego posiadania działki [...] z mocy prawa nabyła jej własność, dlatego wykreślenie jej z ewidencji, nie będzie odzwierciedlało aktualnego stanu prawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] kwietnia 2023r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] lutego 2023r. dotyczącą aktualizacji ewidencji gruntów i budynków poprzez wykreślenie wpisu WSM, jako władającej działką nr [...]. Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że działka nr [...] jest własnością Miasta Stołecznego Warszawy, co wynika z [...], jak również i to, że dotychczasowy wpis odpowiadał § 2 ust. 3 cyt. zrządzenia z 20 lutego 1969r. – w świetle którego w egib ujawniało się właściciela, jak i faktycznie władającego gruntem. Podobnie w art. 51 ustawy z 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Po nowelizacji ww. ustawy w 2014r, kwestie te reguluje art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik, zgodnie z którym w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także właścicieli nieruchomości, a w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, one się znajdują. Innymi słowy, jeżeli nieruchomość jest własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego ujawnieniu w egib, podlega tylko taki podmiot, który włada nieruchomością zgodnie z zasadami i formami prawnymi uregulowanymi w przepisach o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa. W tej sprawie, jak wyjaśnił Burmistrz Dzielnicy [...] w piśmie z 8 lipca 2022r., odnośnie działki nr [...] [...] nie zawierano takich umów z WSM. Powyższe stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie, w którym wskazuje się, że osoba, czy podmiot władający nieruchomością stanowiącą własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego bez tytułu prawnego nie jest i nie może być ujawniona w ewidencji gruntów (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2020r. sygn. akt I OSK 3553/18, LEX nr 2798873). Pod pojęciem władającego, o którym mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. a pgik należy rozumieć podmiot dysponujący gruntem w ramach tytułu uzyskanego od właściciela w stosownym dokumencie prawnym (por. wyroki NSA z 16 grudnia 2021 r., sygn. I OSK 273/19; z 6 października 2020 r., sygn. I OSK 3149/19; z 9 stycznia 2020 r. sygn. I OSK 3553/18 - CBOSA). Tym samym regułą jest ujawnianie w ewidencji gruntów i budynków właścicieli nieruchomości, a odstępstwo dotyczy tylko nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Z podanych przyczyn stanowisko skarżącej nie mogło odnieść zamierzonego skutku, zważywszy, że nie przedstawiła dokumentu potwierdzającego jej prawo do władania działką nr [...]. W konsekwencji, Sąd nie zgodził się z zarzutem naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.