Sygnatura
VII SA/Wa 1308/23
VII SA/Wa 1308/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-09-14
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 14 września 2023
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędziowie: sędzia WSA Tomasz Janeczko, asesor WSA Iwona Ścieszka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2023 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w B. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 kwietnia 2023 r. znak: DON.7101.56.2023.ANE w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2023 r., znak: [...], na podstawie art. 148 § 1 i § 2, art. 149 § 3 oraz art. 150 § 1 w zw. z art. 126 ustawy z dnia 14.06.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu wniosku [...] z o.o. Sp. k. w [...]o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostatecznym postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].03.2021r., znak [...] utrzymującym w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...]w [...]z dnia [...].02.2021 r., nr [...], wstrzymujące [...] Sp. z o.o. Sp. k. budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych realizowanych pod nazwą "[...] " na części działek nr ew. [...], [...], [...]przy ul. [...]i ul. [...]w [...]- odmówił wznowienia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 26.05.2020r. [...] Sp. z o.o. Sp.k. w [...]powołując się na przepis art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 2.03.2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, złożyła w Urzędzie Miejskim w [...]informację o prowadzeniu inwestycji pod nazwą "[...]" na działkach nr ew. [...],[...],[...]przy ul. [...]i ul. [...] w [...]. Informacja ta dotyczyła budowy trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych z samodzielnymi lokalami mieszkalnymi (do XII kondygnacji nadziemnych z garażami w rejonie ulicy [...]i ul. [...]w [...], usytuowanych szeregowo w centralnej części działki nr ewid. [...]przy ul. [...]i [...] oraz działek nr ewid. [...], [...]przy ul. [...], prostopadłe do ul. [...]. Po wszczęciu postępowania w ramach nadzoru budowlanego, organ uznał, że przedmiotowa inwestycja nie ma związku z przeciwdziałaniem COVID-19 i na jej realizację wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu [...]w [...]postanowieniem z dnia [...].02.2021 r. na podstawie art 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 Prawa budowlanego, wstrzymał [...]Sp. z o.o. Sp. k. w [...]budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych realizowanych pod nazwą "[...]" na części działek nr ew. [...], [...],[...]przy ul. [...]i ul. [...]w [...]. W postanowieniu tym poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację, a także o wysokości opłaty legalizacyjnej. [...]WINB postanowieniem z dnia [...].03.2021 r. znak [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 1.06.2021 r. sygn. akt II SA/Bk 367/21 oddalił skargi: [...] Sp. z o.o. Sp. k. w [...]i [...]Sp. z o.o. Sp. K. w [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7.07.2022r., sygn. akt II OSK 2192/21 oddalił skargi kasacyjne spółek - [...] Sp. z o.o. Sp. k. w [...]i [...] Sp. z o.o. Sp. k. We wniosku o wznowienie, [...] Sp. z o.o. Sp. k. twierdziła, iż podstawą wznowienia jest zaistnienie nowej okoliczności - art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., tj. bezpośrednie oddziaływanie decyzji o nakazie rozbiórek z dnia [...]lipca 2021 r. znak: [...]oraz [...]na postępowanie legalizacyjne co do inwestycji "Bezpieczna [...] ". Wskazała też na zbyt szerokie określenie terenu objętego nakazem rozbiórki (przekraczającym faktycznie wykonywane prace), o którym Spółka powzięła wiedzę po otrzymaniu postanowienia PINB z [...]lutego 2023r., zobowiązującym do usunięcia nieprawidłowości i przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Zdaniem Spółki posiada ona interes prawny, gdyż prawidłowe określenie obszaru objętego wstrzymaniem prac budowlanych, a następczo nakazem rozbiórki, umożliwi jej zalegalizowanie i dokończenie inwestycji "Bezpieczna [...]". Rozpatrując przedmiotowy wniosek o wznowienie postępowania, organ podkreślił, że [...] Sp. z o.o. Sp. K. z siedzibą w [...]nie miała statusu strony postępowania zakończonego ostatecznym postanowieniem [...] WINB z [...].03.2021r. Rozstrzygnięcie to nie było adresowane do wnioskodawcy. Spółka ta nie składała skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 1.06.2021 r. sygn. akt II SA/Bk 367/21 oddalił skargę [...]Sp. z o.o. Sp. k. w [...]i [...]Sp. z o.o. Sp. k. w [...]). Postanowienie z dnia [...].02.2021 r., wstrzymujące prowadzone roboty budowlane budowy trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych realizowanych pod nazwą "[...]" na części działek nr ew. [...] [...],[...]przy ul. [...]i ul. [...]w [...]organ skierował do inwestora spółki [...]Sp. z o.o. Sp. k. w [...]. Stroną postępowania z racji oddziaływania na działki sąsiednie była również spółka [...]Sp. z o.o. Sp. k. W ocenie organu brak statusu strony wykluczał możliwość wznowienia - z przyczyn formalnych - na wniosek [...]Sp. z o.o. Sp. k., postępowania zakończonego postanowieniem [...] WINB z dn. [...].03.2021 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2023 r., znak: DON.7101.56.2023.ANE, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, ze zm., dalej jako: k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia [...]sp. z o.o. sp. k. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2023 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] marca 2021 r., znak: [...] utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...]w [...]z [...] lutego 2021 r., znak: [...]wstrzymujące [...]sp. z o.o. sp. k. w [...]budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych pod nazwą "[...]" na części działek nr [...] [...], [...] przy ul. [...]i ul. [...]w [...] (obecnie działka nr [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku prawomocnym wyrokiem z 1 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 367/21 oddalił skargi spółki [...] sp. z o.o. sp. k. i spółki [...]sp. z o.o. sp. k. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 lipca 2022 r., sygn. akt II OSK 2192/21 oddalił skargi kasacyjne [...]sp. z o.o. sp. k. i spółki [...]sp. z o.o. sp. k. [...]p. z o.o. sp.k. pismem z 28 lutego 2023 r., uzupełnionym 14 marca 2023 r. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ww. postanowieniem z [...] marca 2021 r. Spółka, powołując się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wskazała że nową okolicznością jest bezpośrednie oddziaływanie wydanych decyzji o nakazie rozbiórek z dnia [...]lipca 2021 r., znak: [...]oraz [...], na postępowanie legalizacyjne w zakresie inwestycji "Bezpieczna [...]". Spółka wskazała, że jej udział w postępowaniu zakończonym postanowieniem z [...]marca 2021 r. "jest na tyle istotny (...), iż postanowienie o wstrzymaniu budowy jest "wyznacznikiem" do zakresu przedmiotowej decyzji o nakazie rozbiórki (...)". Spółka podniosła również, że posiada interes prawny "gdyż prawidłowe określenie zakresu objętego wstrzymaniem prac budowlanych oraz następczo nakazem rozbiórki umożliwi jej zalegalizowanie i dokończenie inwestycji "Bezpieczna [...]", z uwagi na istniejącą infrastrukturę techniczną, tj. drogi wewnętrzne dojazdowe - przedmiotowa inwestycja obejmuje swym zakresem, w związku z projektem dróg dojazdowych, działki objęte nakazem rozbiórek wyłącznie budynków mieszkalnych wielorodzinnych (...)". W ocenie GINB, braku interesu prawnego Spółki nie wynikał jedynie ze wskazanego przez organ I instancji faktu, że nie brała ona udziału w postępowaniu zwykłym zakończonym postanowieniem [...] WINB z [...] marca 2021 r. Organ I instancji wskazał również na okoliczność, iż [...]sp. z o.o. sp. k. już wcześniej składała wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznym postanowieniem [...] WINB z [...] marca 2021 r. powołując przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. [...] WINB postanowieniem z [...] września 2022 r., znak: [...] odmówił wznowienia postępowania. GINB postanowieniem z 31 października 2022 r., znak: DON.7101.334.2022.ANE utrzymał w mocy postanowienie organu wojewódzkiego z [...] września 2022 r. Powodem odmowy wznowienia postępowania było niezachowanie przez Spółkę terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Dalej GINB wskazał, że z art. 147 k.p.a. wynika, że żądanie wznowienia postępowania musi pochodzić od strony. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że z podaniem o wznowienie postępowania może wystąpić tylko strona, tj. osoba, która brała udział w postępowaniu zwykłym lub choćby w nim nie uczestniczyła, może wykazać istnienie interesu prawnego lub obowiązku w rozumieniu art. 28 k.p.a. uzasadniającego jej udział. Stwierdzenie, że podmiot składający wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nie jest stroną tego postępowania obliguje organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w trybie art. 149 § 3 k.p.a. Stosownie do art. 28 k.p.a., stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny musi być wywiedziony z konkretnego przepisu prawa materialnego. Nie każdy związek między sferą subiektywnych praw i obowiązków podmiotu, a sprawą administracyjną oznacza, że podmiot ten posiada interes prawny. Interes ten musi mieć postać kwalifikowaną. Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego. GINB podkreślił, że wiadomym mu jest z urzędu oraz z akt administracyjnych innych postępowań, że spółka [...]sp. z o.o. sp. k. prowadzi na działce nr [...], sąsiadującej z terenem inwestycji, której prowadzenie wstrzymano ostatecznym postanowieniem z [...] marca 2021 r., samowolną budowę budynku zamieszkania zbiorowego. W stosunku do tego budynku PINB prowadzi postępowanie legalizacyjne. Działka nr [...]jest własnością spółki [...] sp. z o.o. sp. k., co wynika z księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości (KW [...]). Inwestycja, której dotyczy nakaz wstrzymania robót budowlanych orzeczony kwestionowanym postanowieniem realizowana jest na terenie nieruchomości stanowiącej obecnie działkę nr [...]przy ul. [...]/[...]w [...]. Z księgi wieczystej nr [...]wynika, że od 2018r. właścicielem tej nieruchomości jest spółka [...]sp. z o.o. sp. k. Właścicielem znajdujących się w bliższym i dalszym sąsiedztwie nieruchomości inwestycyjnej jest również spółka [...]sp. z o.o. sp. k. Są to działki o numerach: [...] (KW [...]), [...], [...][...], [...] [...], [...]), [...], [...][...], [...] [...],, [...]), [...], [...][...], [...] [...],dla których prowadzona jest jedna księga wieczysta nr [...]. Od zachodu działka nr [...]graniczy z działką nr [...] stanowiącą własność spółki [...]sp. z o.o. sp. k., a od południa z działką nr [...]stanowiącą własność [...]sp. j. Spółka [...]sp. z o. o. sp. k. upatruje swój interes prawny w tym, że jest inwestorem budynku zamieszkania zbiorowego usytuowanego obecnie na działce nr [...]przy ul. [...]i [...]w [...], realizowanego bez pozwolenia na budowę. W ocenie Spółki inwestycja ta znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji realizowanej na działce nr [...], a ponadto obie inwestycje są niejako od siebie uzależnione w zakresie realizacji wspólnych dróg komunikacyjnych i przeciwpożarowych. W tym kontekście GINB wskazał, że pojęcie inwestora nie zostało zdefiniowane w ustawie Prawo budowlane, ale przyjmuje się, że jest to podmiot (najczęściej osoba fizyczna lub prawna), którego zamiarem jest zrealizowanie inwestycji z zaangażowaniem własnych środków. Inwestorem jest zawsze podmiot, który złożył wniosek o wydanie pozwolenia na budowę, a który następnie będzie adresatem wydanej w tym przedmiocie decyzji. Przepisy ustawy Prawo budowlane, jak również innych aktów prawnych nie pozwalają na przyznanie legitymacji procesowej w postępowaniu budowlanym podmiotom realizującym roboty budowlane na działkach sąsiadujących z terenem danej inwestycji, które nie posiadają względem tych działek tytułów prawnych, a co więcej realizują te roboty budowlane bez pozwolenia na budowę nie legitymując się dokumentami świadczącymi o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Pojęcie "inwestora" odnosi się do podmiotu faktycznie realizującego inwestycję, jest to zatem sfera faktu. Natomiast w sferze stosunków prawnorzeczowych pozycja inwestora pozostaje irrelewantna. Brak jest bowiem przepisu, który wskazywałby, że samo prowadzenie robót budowlanych przez podmiot nieposiadający tytułu prawnego do nieruchomości, kreowałoby po stronie inwestora interes prawny w sprawie inwestycji prowadzonej na sąsiedniej nieruchomości. Inwestor realizujący samowolnie inwestycję na danej nieruchomości, do której nie posiada tytułu prawnego, może mieć jedynie interes faktyczny w postępowaniu dotyczącym robót budowlanych prowadzonych na działce sąsiedniej. Może bowiem być, zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, ale jego zainteresowanie nie może uzyskać ochrony wynikającej z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. W konkluzji stwierdził, że wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, co uzasadniało wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. [...]sp. z o. o. sp. Komandytowa z siedzibą w [...]wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20.04.2023 r., znak: DON.7101.56.2023.ANE. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: I. art. 28 k.p.a. w z art. 147 k.p.a., poprzez błędne zastosowanie i niewłaściwe uznanie, że skarżąca spółka nie posiada interesu prawnego, gdy skutki postanowienia mają wpływ na sytuację prawną skarżącej jako inwestora - art. 35 ust. 5 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, spółka nie uzyska legalizacji inwestycji, II. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 149 § 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia i bezpodstawne uznanie, że skarżąca nie posiada interesu prawnego, gdy spółka posiada interes prawny w postępowaniach dotyczących samowoli budowlanej oraz wstrzymania budowy jako inwestor - posiadający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, realizujący inwestycję na działce objętej decyzją o wstrzymaniu budowy, III. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z 80 k.p.a., poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz brak zbadania materiału dowodowego, gdyż spółka realizuje inwestycję na działce, która została objęta decyzją o wstrzymaniu budowy, posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, IV. art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a., poprzez brak sporządzenia prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonego postanowienia, brak odniesienia się do punktu 18 postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...]w [...]z dnia [...].02.2023 r., znak [...], co potwierdza, iż postanowienie wstrzymujące budowę ma wpływ na sytuację prawną wnioskodawcy, V. art. 35 ust 5 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, przez błędne uznanie, że spółka nie posiada interesu prawnego, w sytuacji gdy postanowienie obejmuje wstrzymanie budowy trzech budynków, które stanowią inwestycję skarżącej spółki, których de facto budowa jeszcze nie została jeszcze rozpoczęta, oraz działek do których skarżąca spółka posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca domagała się uchylenia postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20.04.2023 r. i poprzedzającego go postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2023 r. W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że z art. 35 ust. 5 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, wynika że odmawia się udzielenia pozwoleniu na budowę jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego wydano ostateczną decyzję o nakazie rozbiórki. Prezydent Miasta [...]decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r., zatwierdził podział nieruchomości położonej w [...]w obrębie nr [...]- [...]oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki: - nr [...]na działki: [...], [...] i [...], - nr [...]na działki: [...], [...], [...], [...], [...]i [...], - nr [...]na działki: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]i [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu [...],w [...], w punkcie 18 postanowienia z dnia [...],.02.2023 r., wskazał, iż działki nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...]oraz [...]objęte są decyzjami rozbiórkowymi z [...]lipca 2021 r., znak [...]oraz [...]w związku z powyższym nie mogą być objęte postanowieniem. Organ nie odniósł się do tego stwierdzenia, które uzasadnia interes prawny skarżącej spółki we wznowieniu postępowania. Zgodnie z oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia 22.02.2023 r., spółka [...]sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...]od dnia 26.05.2020 r. (w związku ze złożoną Informacją o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 do Prezydenta Miasta B.), posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane częścią działek nr ewid. [...] [...] [...] tj. po podziale działkami o nr ewid. [...], [...] [...] [...] oraz częścią działek [...] [...] [...], [...] [...] [...] położonych w [...]przy ul. [...]w obrębie [...]. Postanowienie wstrzymujące budowę obejmuje również działki na których inwestycję prowadzi spółka [...]sp. z o.o. sp. k., co potwierdza interes prawny. Skarżąca wskutek postanowienia wstrzymującego budowę, a następnie decyzji rozbiórkowej, nie uzyska legalizacji prowadzonej inwestycji ani pozwolenia na budowę. Nie można zgodzić się z twierdzeniem organu II instancji, że "inwestor realizujący samowolnie inwestycję na danej nieruchomości, do której nie posiada tytułu prawnego, może mieć jedynie interes faktyczny w postępowaniu dotyczącym robót budowlanych prowadzonych na działce sąsiedniej". Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia wymogów art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. oraz art. 126 k.p.a. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skarga okazała się bezzasadna. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnych lub postanowień. Stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną (postanowieniem ostatecznym), w sytuacji gdy postępowanie, w którym zapadło weryfikowane rozstrzygnięcie, było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych wymienionych w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Tryb ten stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych wyrażonej w art. 16 K.p.a. i z tego powodu może być stosowany tylko w przypadkach ściśle określonych w ustawie i po spełnieniu opisanych tam warunków. Zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (pkt 1); decyzja wydana została w wyniku przestępstwa (pkt 2); decyzja wydana została przez pracownika lub organ, który podlega wyłączeniu pkt 3); strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (pkt 4); wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (pkt 5); decyzja została wydana bez wymaganego prawem stanowiska innego organu (pkt 6); zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez sąd lub organ odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (pkt 7); decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione (pkt 8). Zgodnie z przepisem art. 126 k.p.a. do postanowień, od których przysługuje zażalenie stosuje się odpowiednio art. 145-152, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1, wydaje się postanowienie. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną można podzielić na dwa etapy. Pierwszy etap polega na badaniu formalnych podstaw wszczęcia postępowania i może zakończyć się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) lub o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Oceniając formalne podstawy wznowienia postępowania organ sprawdza, czy wniosek pochodzi od strony, czy strona powołała się na przyczyny wznowienia postępowania wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 k.p.a. Dopiero po stwierdzeniu wystąpienia wszystkich tych przesłanek organ może merytorycznie badać przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 pkt 1 - 8 k.p.a. i wydać jedno z rozstrzygnięć przewidzianych przez art. 151 k.p.a. We wstępnej fazie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem ostatecznym organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie wskazuje na ustawowe przesłanki z art. 145 lub art. 145a K.p.a., czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został on złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania i czy został zachowany termin z art. 148 K.p.a. Dopiero spełnienie tego wymogu skutkuje wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, które w kolejnej, drugiej fazie, stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i § 2 K.p.a.). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostatecznym postanowieniem własnym z [...] marca 2021 r., utrzymującym w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu [...]w [...]z [...] lutego 2021 r., wstrzymujące [...]sp. z o.o. sp. k. w [...]budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych pod nazwą "[...]" na części działek nr [...], [...] [...]przy ul. [...]i ul. [...]w [...]. Sąd podziela stanowisko organów, że brak było podstaw do wznowienia postępowania, gdyż wnioskująca o wznowienie Spółka [...]sp. z o.o. sp. k. nie posiada przymiotu strony w tej sprawie. Stosownie do art. 147 k.p.a. żądanie wznowienia postępowania musi pochodzić od strony, natomiast zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z akt sprawy wynikało, że skarżąca spółka prowadzi na działce nr [...], sąsiadującej z terenem inwestycji, której prowadzenie wstrzymano ostatecznym postanowieniem z [...] marca 2021 r., samowolną budowę budynku zamieszkania zbiorowego. W stosunku do tego budynku PINB prowadzi postępowanie legalizacyjne. Działka nr [...]jest własnością spółki [...] sp. z o.o. sp. k., co wynika z księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości (KW [...]). Inwestycja, której dotyczy nakaz wstrzymania robót budowlanych orzeczony kwestionowanym postanowieniem realizowana jest na terenie nieruchomości stanowiącej obecnie działkę nr [...] przy ul. [...]/[...]w [...] . Z księgi wieczystej nr [...] wynika, że od 2018r. właścicielem tej nieruchomości jest spółka [...] sp. z o.o. sp. k. Właścicielem znajdujących się w bliższym i dalszym sąsiedztwie nieruchomości inwestycyjnej jest również spółka [...]sp. z o.o. sp. k. Swój interes prawny skarżąca upatrywała w tym, że jest inwestorem budynku zamieszkania zbiorowego usytuowanego na działce nr [...], realizowanego bez pozwolenia na budowę. Inwestycja ta znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji realizowanej na działce nr [...], a ponadto obie inwestycje są niejako od siebie uzależnione w zakresie realizacji wspólnych dróg komunikacyjnych i przeciwpożarowych. W tym kontekście, GINB prawidłowo ocenił, że w takiej konfiguracji prawa własności - działki objętej kwestionowanym postanowieniem i działek sąsiednich, brak jest podstaw do przyznania legitymacji procesowej w postępowaniu budowlanym podmiotom realizującym roboty budowlane samowolnie, gdyż ich uprawnienia są zawsze związane z wola właściciela gruntu, którym w tej sprawie jest spółka [...]o sp. z o.o. sp. k. Pojęcie "inwestora" odnosi się do podmiotu faktycznie realizującego inwestycję, jest to zatem sfera faktu. Natomiast w sferze stosunków prawnorzeczowych pozycja inwestora pozostaje irrelewantna. Samo prowadzenie robót budowlanych przez podmiot zależny od właściciela gruntu, nie kreuje po stronie inwestora interesu prawnego w sprawie inwestycji prowadzonej przez inny podmiot zależny od woli tego samego właściciela - na sąsiedniej, a tym bardziej tej samej nieruchomości. Powoływany przez skarżącą przepis art. 35 ust. 5 pkt 3 Prawa budowlanego nie jest przepisem wskazującym na interes prawny spółki w przedmiotowej sprawie. Ewentualne skutki prawne orzeczonej rozbiórki jednej samowoli budowlanej, względem drugiej samowoli, dotkną bezpośrednio jednego właściciela nieruchomości, a tylko w sensie faktycznym różne podmioty będące inwestorami. Nadto dokonanie podziału działki [...] przy ul. [...]/[...]w [...] (w centralnej części tej działki prowadzona jest inwestycja objęta postanowieniem z [...] marca 2021 r.) w wyniku którego powstała m.in. działka nr [...], na której skarżąca prowadzi w sposób samowolny budowę, skutkuje tym, że obecnie roboty budowlane prowadzone na działce nr [...]nie dotyczą terenu, na którym znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego wydano ostateczne postanowienie o wstrzymaniu robót (art. 35 ust. 5 pkt 3 Prawa budowlanego). Obecnie po zatwierdzeniu podziału działki nr [...], postanowienie [...] WINB z [...] marca 2021 r. o wstrzymaniu robót nie obejmuje działki nr [...], na której Spółka [...]sp. z o.o. sp. k. prowadzi samowolnie budowę budynku zamieszkania zbiorowego. Nie było też istotne w kontekście atrybutów decydujących o interesie prawnym - twierdzenie skarżącej, że wstrzymanie robót dokonane kwestionowanym postanowieniem, objęło za szeroki teren. Należy podkreślić, że prawidłowość postanowienia została zweryfikowana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 7 lipca 2022 r., sygn. akt II OSK 2192/21 oddalił skargi kasacyjne [...]sp. z o.o. sp. k. oraz [...]sp. z o.o. sp. k. od wyroku WSA w Białymstoku oddalającego skargi tych spółek na postanowienie [...]WINB z [...] marca 2021 r. Sąd podzielił twierdzenie Głównego Inspektora Nadzoru budowlanego, że wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie było niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, co uzasadniało wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Jednocześnie Sąd nie potwierdził słuszności zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Sprawa została rozstrzygnięta po rzeczowej analizie, a przesłanki rozstrzygnięcia zostały wyczerpująco przedstawione w jego uzasadnieniu. Uzasadnienie faktyczne zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne wyjaśnia podstawę prawną rozstrzygnięcia, oraz przytacza przepisy mające zastosowanie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), orzekł jak w sentencji. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które to przepisy pozwalają na rozpoznanie sprawy we wskazanym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 9 czerwca 2023
- Symbol z opisem
- 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Inspektor Nadzoru Budowlanego
- Sędziowie
- Bogusław Cieśla /przewodniczący sprawozdawca/ Iwona Ścieszka. Tomasz Janeczko
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art. 145 par. 1, art.126, 151, 148, 149, 147, 28 · Dz.U. 2022 poz. 2000
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny