VII SA/Wa 1227/15

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 października 2017r. po rozpoznaniu wniosku adwokata P. L. w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić przyznania adwokatowi P. L. wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2016r. oddalił skargę J. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] W dniu 20 kwietnia 2016r. do Sądu wpłynęło pismo skarżącej, które z uwagi na jego treść zostało potraktowane jako skarga kasacyjna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 maja 2016r. odrzucił skargę kasacyjną od powołanego wyżej wyroku z uwagi, iż sporządzona została osobiście przez skarżącą jako osobę nieuprawnioną do złożenia tego środka odwoławczego. Ponadto, skarżąca nie otrzymała odpisu ww. wyroku z uzasadnieniem, nie składała bowiem wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Nie mogła zatem złożyć skutecznie złożyć skargi kasacyjnej (art. 177 § 1 i art. 173 § 2 p.p.s.a.). Odpis ww. postanowienia doręczono stronie skarżącej w dniu 13 maja 2016r. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2016r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał J. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. W piśmie z dnia [...] listopada 2016r. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie poinformowała o wyznaczeniu adwokata P. L. pełnomocnikiem z urzędu dla J. W. Pismem z dnia 1 grudnia 2016r. (data nadania w urzędzie pocztowym) ww. pełnomocnik złożył w imieniu strony skarżącej zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 5 maja 2016r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. Oświadczył, że nie zostały one opłacone w całości ani w części. Kolejnym pismem z tej samej daty pełnomocnik skarżącej złożył również sprzeciw od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 31 sierpnia 2016r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wniósł o zmianę ww. postanowienia poprzez przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 8 marca 2017r. odrzucił zażalenie, uwagi na wniesienie go po upływie 7- dniowego terminu do jego wniesienia. Sąd stwierdził, że pełnomocnik skarżącej nie złożył wraz z zażaleniem wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Po rozpoznaniu ww. sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego z dnia 31 sierpnia 201r., postanowieniem Sądu z dnia 19 kwietnia 2017r. przyznano J. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 20 kwietnia 2017r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pełnomocnik złożył w imieniu strony skarżącej zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 8 marca 2017r. w przedmiocie odrzucenia zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2017r. sygn. akt II OZ 787/17 oddalił zażalenie wniesione na ww. postanowienie. W tym stanie faktycznym, zważono co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369), dalej powoływanej również jako p.p.s.a, wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie wniosek pełnomocnika z urzędu obejmuje przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 maja 2016r. Podkreślić należy, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem, przywołany powyżej przepis art. 250 p.p.s.a nie nakłada obowiązku uwzględnienia każdego wniosku pełnomocnika o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wniosek o przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia podlega bowiem ocenie pod kątem jakości usług świadczonych w ramach pomocy prawnej i ich wpływu na sytuację procesową strony. Przyznanie takiego wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu na podstawie art. 244 p.p.s.a oznacza bowiem obciążenie Skarbu Państwa ciężarem finansowym z nim związanym. Stąd też Sąd jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to konieczność ustalenia przez Sąd (referendarza sądowego) czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (por. postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2014r., sygn. akt I OZ 1226/13, postanowienie NSA z dnia 21 października 2010r. sygn. akt II FSK 83/09). W orzecznictwie wskazuje się również, że udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2013r., sygn. akt II FZ 303/13 oraz z dnia 17 września 2012r. sygn. akt II FZ 727/12 ). Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy postanowieniem z dnia 5 maja 2016r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną J. W. wniesioną od ww. wyroku z wskazanych wyżej przyczyn. Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie, które jako wniesione z uchybieniem terminu–zostało odrzucone postanowieniem Sądu z dnia 8 marca 2017r. Wyznaczony z urzędu pełnomocnik nie skorzystał przy tym z przewidzianej w takich przypadkach instytucji przywrócenia terminu do dokonania czynności. Stosowny wniosek nie został złożony. Wskazać należy, że pełnomocnik procesowy, dokonując określonej czynności procesowej odpowiada zarówno za treść pisma, jak i za zachowanie warunków formalnych. W rozpoznawanej sprawie - jak wyżej wskazano – sporządzone wyżej zażalenie, z uwagi na złożenie go po terminie, zostało odrzucone i nie wywołało żadnych skutków. Podjęta przez pełnomocnika czynność nie poprawiła zatem sytuacji prawnej skarżącej, dlatego też nie można mówić o udzieleniu pomocy prawnej, za którą przysługuje wynagrodzenie ze strony Skarbu Państwa. Jednocześnie zauważyć należy, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2017r. sygn. akt II OZ 787/17 oddalił zażalenie skarżącej wniesione na postanowienie Sądu z dnia 8 marca 2017r. Z powyższych względów stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyznania adwokatowi P. L. wynagrodzenia z tytułu wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 5 maja 2016r., nie można bowiem uznać, że doszło do faktycznego udzielenia skarżącej pomocy prawnej. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.