VII SA/Wa 1122/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Kramek, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), sędzia WSA Mirosław Montowski, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi Z.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB", "organ odwoławczy") decyzją z [...] marca 2020 r., nr [...] (sprostowaną postanowieniem tego organu z [...] czerwca 2020 r., nr [...]) - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 1186 z późn. zm. - dalej: "p.b") - po rozpatrzeniu odwołania Z. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB w [...]", "organ I instancji") z [...] grudnia 2019 r., nr [...], umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy ogrodzenia – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. W dniu 10 stycznia 2019 r. do PINB wpłynęło pismo Z. P. (dalej: "skarżący") dotyczące sprawdzenia legalności budowy ogrodzenia wykonanego przy budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr ew. [...], położonej w S. przy ul. [...]. W dniu 5 marca 2019 r. przedstawiciele PINB przeprowadzili kontrolę, w trakcie której stwierdzono, że "przy budynku występuje częściowe ogrodzenie z elementów kratowych (panele z siatki zgrzewalnej) zamocowanych na słupkach. Wysokość ogrodzenia w najwyższym punkcie wynosi 1,15 m, a jego długość wynosi 7,90 metrów bieżących". W trakcie kontroli D. J. (inwestor) oświadczył, że "przedmiotowe ogrodzenie wykonał w 2016 r. i nie dokonał żadnego zgłoszenia". PINB odnotował, że "ogrodzenie występuje od strony tylnej budynku i nie zastawia dróg ewakuacyjnych ani ciągów komunikacyjnych". Pismem z 30 października 2019 r. PINB w [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy wyżej opisanego ogrodzenia. Następnie, decyzją z [...] grudnia 2019 r., nr [...], PINB w [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy ogrodzenia wykonanego przy budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr ew. [...], położonej w S. przy ul. [...], będącej współwłasnością właścicieli lokali mieszkalnych, znajdujących się w ww. budynku. Na powyższe rozstrzygnięcie, w ustawowym terminie, odwołanie wniósł Z. P.. Organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję PINB w [...] z [...]marca 2020 r. wskazał na art. 28 ust. 1 p.b., zgodnie z którym "Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31". Wyjaśnił, że przepisy art. 29 - 31 p.b. przewidują możliwość wykonywania robót budowlanych w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanej, a tym samym zwolnionych od uzyskania tego obowiązku. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 p.b. od konieczności uzyskania pozwolenia na budowę została zwolniona budowa "ogrodzeń", ale z mocy art. 30 ust. 1 pkt 3 p.b. warunkiem rozpoczęcia budowy ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m, jest dokonanie zgłoszenia zamiaru ich rozpoczęcia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. [...] WINB wyjaśnił, że z uwagi na wysokość ogrodzenia nieprzekraczającą 2,20 m, bezspornym jest, że zamierzenie inwestycyjne polegające na budowie ww. ogrodzenia zwolnione zostało z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia. Dalej wskazał, że brak obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia nie zwalnia organu nadzoru budowlanego od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do zgodności wykonanych robót z przepisami, sztuką budowlaną, jak też pod kątem występowania zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia bądź zagrożenia środowiska, co też w przedmiotowej sprawie uczynił PINB w [...], wskazując podczas przeprowadzonych w dniu 5 marca 2019 r. czynności kontrolnych, że "ogrodzenie występuje od strony tylnej budynku i nie zastawia dróg ewakuacyjnych ani ciągów komunikacyjnych". Uzasadniając stanowisko MWINB powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 7 grudnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 832/17., w uzasadnieniu którego Sąd stwierdził, że ,,ogrodzenia międzysąsiedzkie nie podlegają reglamentacji administracyjnej, chyba, że posiadają wysokość powyżej 2,20 m." Dalej organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z art. 50 ust. 1 p.b.: "W przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49 b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach." Na mocy powyższej regulacji organy nadzoru budowlanego zobowiązane i uprawnione zostały do sprawdzenia ww. kwestii w kontekście wybudowanego ogrodzenia pomimo braku konieczności dopełnienia procedury zgłoszeniowej. Organ odwoławczy podkreślił, że z uwagi na brak podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego w trybie ustawy Prawo budowlane (art. 50 - 51 p.b.), PINB w [...] prawidłowo umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. [...] WINB nie zgodził się ze skarżącym, że w przedmiotowej sprawie istniała konieczność poprzedzenia budowy ogrodzenia, procedurą jej zgłoszenia organom administracji architektoniczno-budowlanej ze względu na usytuowanie ogrodzenia w miejscu publicznym. Wyjaśnił, że regulacja zawarta w art. 30 ust. 1 pkt 3 p.b. zgodnie z którą "budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m wymagała zgłoszenia, utraciła moc (zmiana ustawy Prawo budowlane z dnia 28 czerwca 2015 r. (Dz. U. 2015 poz. 443)). Obecnie istnieje obowiązek zgłoszenia jedynie do ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Jak wynika z protokołu kontroli inwestor wykonał ogrodzenie w 2016 r. a zatem pod rządami obecnie obowiązującego brzmienia przepisu art. 30 ust. 1 pkt 3 p.b. Dalej [...] WINB wyjaśnił, że nie znajdują również uzasadnienia podnoszone przez skarżącego twierdzenia dotyczące immisji związanych z uciążliwościami wynikającymi z "generowania nadmiernego hałasu, używania miejsca publicznego jako placu zabaw dla dzieci, czy imprez zabawowych". Zaznaczył, że roszczeń z tytułu ewentualnych immisji należy dochodzić przed sądem powszechnym na drodze postępowania cywilnego. Organ odwoławczy podkreślił, że kwestie związane z "bezprawnym" (według skarżącego) zawłaszczeniem części gruntu przez jednego ze współwłaścicieli ze szkodą dla pozostałych współwłaścicieli budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...], położonej w S. przy ul. [...] są sporami na tle naruszenia prawa własności nieruchomości objętej współwłasnością i nie należą do materii regulowanej przepisami prawa budowlanego, wykraczają poza granice właściwości organów administracji. [...] WINB nie podzielił również argumentacji skarżącego, który podważał dokonaną przez organ I instancji kwalifikację przedmiotu sporu jako ogrodzenia w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, wywodząc w dalszej kolejności, że jest to obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy wyjaśnił, że ogrodzenie może być urządzeniem technicznym, które związane są z obiektem budowlanym, zapewniając możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem (art. 3 pkt 9 ustawy p.b.), bądź też budowlą, gdy powstaje bez funkcjonalnego - w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy - powiązania z innym obiektem budowlanym, tj. każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury (art. 3 pkt 3 ustawy p.b.). Skargę na decyzję [...] WINB z [...] marca 2020 r. złożył, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący - wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił organom administracji naruszenie prawa procesowego i prawa materialnego. Przedstawił swoje stanowisko w sprawie, oraz wyraził wątpliwość co do bezstronności osób prowadzących postępowanie i wydających zaskarżoną decyzję. Ponadto, zdaniem skarżącego, organ nie ustalił stanu faktycznego sprawy poprzez nie wskazanie miejsca położenia nieruchomości, posługując się sprzecznymi adresami nieruchomości to jest: ul. [...]oraz ul. [...]. W odpowiedzi na skargę [...] WINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie wskazał, że postanowieniem z [...]czerwca 2020 r., nr [...], sprostował oczywiste omyłki pisarskie we własnej decyzji z [...]marca 2020 r., nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli, w ocenie Sądu, skarga jest nieuzasadniona. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]marca 2020 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]z [...]grudnia 2019 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności budowy ogrodzenia wykonanego przy budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działce nr ew. [...], położonej w S. przy ul. [...]. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. (który to przepis stanowi podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji) gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury, tj. podmiotowe i przedmiotowe. Bezprzedmiotowym może być postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA 428/01). W niniejszej sprawie postępowanie z wniosku skarżącego należało umorzyć ze względu na przyczynę natury przedmiotowej, albowiem brak było podstaw do prowadzenia przez PINB w [...]postępowania w zakresie legalności budowy ww. ogrodzenia. Organy obu instancji prawidłowo, w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć, stwierdziły, że na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 23 p.b. budowla ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę, a zgłoszenie zamiaru wykonania dotyczy wyłącznie, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 p.b., budowy ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. W sprawie ustalono, że przedmiotowe ogrodzenie (panele z siatki zgrzewalnej o wysokości w najwyższym punkcie 1,15 m, zamontowane na słupkach w 2016 r.) nie spełnia wskazanych w tym przepisie kryteriów, zatem nie było wymagane także dokonanie zgłoszenia. Dodatkowo jak ustalił PINB w [...]ogrodzenie wykonano na tyłach budynku wielorodzinnego, ogrodzenie nie zastawia dróg ewakuacyjnych oraz ciągów komunikacyjnych. Z akt administracyjnych wynika (księga wieczysta nr [...]), że budynek mieszkalny jest budynkiem wielorodzinnym składającym się z 10 wyodrębnionych lokali, obszar całej nieruchomości (działki ew. nr [...]przy ul. [...]) wynosi 0,3683 ha. Inwestorzy A. J. i D. J. zajmują lokal nr [...], natomiast skarżący lokal nr [...]. Zdaniem skarżącego, wykonanie ogrodzenia przez inwestorów skutkuje używaniem ogrodzonego miejsca publicznego jako placu zabaw dla dzieci, czy imprez zabawowych, tym samym generuje nadmierny hałas. Powyższe jednak, jak prawidłowo stwierdziły organy, nie uzasadnia prowadzenia postępowania w przedmiocie legalności ogrodzenia. Stanowisko [...]WINB Sąd ocenia jako prawidłowe i wyczerpujące. Wobec powyższego, niezasadne okazały się zarzuty skargi. Organ odwoławczy dokonał prawidłowej analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, nie naruszając przepisów procesowych. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi ustawowe określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, Sąd - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. -oddalił skargę.