VII SA/Wa 1076/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić J. W. przyznania prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

J. W. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z treści wniosku wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 6.799 zł. J. W. wskazał, że posiada dwa mieszkania, każde o pow. 50 m2, nieruchomość rolną o pow. 1,98 ha, domek letni o powierzchni 6,6m/6m. Skarżący oświadczył, że posiada oszczędności w kwocie 20.986 zł. Wskazał ponadto, że z uwagi na wiek ma problemy zdrowotne i związane z tym wydatki, a także opiekuje się wnuczką i prawnuczką, co jest bardzo kosztowne. Wniosek ten został oddalony postanowieniem referendarza sądowego z dnia 4 lipca 2014 r. Na postanowienie to skarżący złożył sprzeciw, tym samym straciło ono moc. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 ustawy prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez pojęcie uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i finansowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od reguły określonej w art. 199 ustawy. Odstąpienie od zasady obciążania strony kosztami postępowania jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli poniesienie tych kosztów wiązałoby się z pozbawieniem strony możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, taka sytuacja nie występuje natomiast w przypadku skarżącego. Majątek J. W. obejmuje dwa mieszkania, każde o pow. 50 m2, nieruchomość rolną o pow. 1,98 ha, domek letni o powierzchni 6,6m/6m. Według oświadczenia zawartego we wniosku, skarżący wraz z żoną utrzymują się z emerytur w łącznej wysokości 6.799 zł, przy czym opiekują się wnuczką i prawnuczką. Skarżący oświadczył też, że posiada oszczędności w wysokości 20.986 zł, a więc w kwocie znacznie przekraczającej koszty postępowania w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu uzyskiwane dochody oraz posiadane oszczędności umożliwiają stronie poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, brak jest więc powodów dla przerzucenia kosztów postępowania na współobywateli w sprawie dotyczącej planowanej przez skarżącego inwestycji. Za przyznaniem skarżącemu prawa pomocy nie przemawia też zawarty w sprzeciwie argument, że skarżący ponosi od lat koszty utrzymania gazociągu służącego celom publicznym, zwłaszcza, iż skarżący nie wyjaśnił, jakie to są koszty. W związku z powyższym Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.