VII SA/Wa 1003/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, asesor WSA Michał Podsiadło, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2023 r. sprawy ze skargi D. K. i M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 14 lutego 2023 r. znak KOA 6173/Wo/22 w przedmiocie nakazu podjęcia działań mających na celu usunięcie przeszkód oraz zmian w odpływie wody I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie solidarnie na rzecz D. K. i M. K. kwotę 797 zł (siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżoną decyzją z dnia 14 lutego 2023 r. znak KOA 6173/Wo/22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] października 2022 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia na Pana D.K i Panią M.K. obowiązku wykonania prac mających na celu usunięcie przeszkód w odpływie wód powstałych na ich gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji, stan faktyczny w sprawie nie budzi wątpliwości. Nie doszło do naruszenia prawa, albowiem z zachowaniem terminu złożono wniosek w sprawie zalewania działki. Wydana w sprawie opinia biegłego potwierdza wystąpienie szkód na skutek zalewania działki, co uzasadnia nałożenie obowiązku wykonania drenażu. Powyższa decyzja została wydana na skutek odwołania Skarżących od orzeczenia organu I instancji decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] października 2022 r., którą ten nakazał Państwu D. i M.K. właścicielom nieruchomości oznaczonej nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...] podjęcie działań mających na celu usunięcie przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na ich gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, stanowiących działkę ewid. nr [...] obr. [...] przy ul[...] polegających na: zainstalowaniu na nieruchomości nr ew. [...] obr. [...] wzdłuż całej długości ogrodzenia granicznego z działką ewid. nr [...] obr. [...] (zachodnia granica działki) u podnóża usypanej skarpy (rzędna 111,03 m n.p.m. w części północnej i 111,12 m n.p.m. w części południowej): drenażu francuskiego ujmującego wody opadowe lub roztopowe spływające z terenu nieruchomości w postaci rowu wypełnionego kruszywem, odizolowanego od otaczającego gruntu geowłókniną, przykrytego warstwą przepuszczalnego gruntu z rurą drenarską o następujących parametrach: - głębokość drenażu tj. posadowienia rury drenarskiej 15 cm poniżej poziomu gruntu działki [...] obr. [...] - odległość od ogrodzenia: 0,7m -1,5m - szerokość: minimum 120 cm - uziarnienie kruszywa o frakcji 016-31,5 mm - średnica rury drenarskiej: 0 150 mm - spadek: min. 5 %o Nakaz ten został wydany po przeprowadzeniu postępowania wszczętego z wniosku Pana S.T. z dnia 24 czerwca 2020 r. na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej " k.p.a".) i art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t,j. Dz.U z 2021 r. poz. 2233, dalej "Prawo wodne"), złożonego w sprawie zmiany stanu wody na gruntach stanowiących działkę oznaczoną nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] (własność Skarżących) ze szkodą na grunty sąsiednie stanowiących działkę oznaczoną nr ew. [...] obr. [...] (własność S.T). Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego tj. oględzin terenowych, zasięgnięciu opinii biegłego w zakresie hydrologii, hydrogeologii, gospodarki wodnej lub melioracji wodnej w sprawie zmiany stanu wody na gruncie oraz wysłuchaniu wyjaśnień i stron, Prezydent Miasta [...] w dniu [...] marca 2021 r. wydał decyzję nr [...] nakazującą właścicielom nieruchomości oznaczonej nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] podjęcie działań mających na celu usunięcie przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na ich gruncie, ze szkodą dla gruntów sąsiednich, stanowiących działkę ewid. nr [...] obr. [...] przy ul. [...] polegających na: wybudowaniu na działce nr ew. [...] obr, [...] nowego szczelnego zbiornika na wody opadowe i okresowego wywożenia tych wód poza teren posesji; połączeniu istniejących na działce nr [...] obr. [...] "studni chłonnych" z w/w nowym szczelnym zbiornikiem rurą, która będzie odprowadzała nadmiar wody opadowej do nowego zbiornika; zainstalowaniu wzdłuż całej długości ogrodzenia granicznego z działką ęwid. nr [...] obr. [...] (zachodnia granica działki) u podnóża usypanej skarpy (rzędna 111,03 m n.p.m. w części północnej i 111,12 m n.p.m. w części południowej) - korytka ujmującego wody opadowe lub roztopowe spływające po skarpie, wody te powinny być zlewane do zbiornika, a zbiornik okresowo opróżniany, lub - rury drenażowej, z której woda będzie spływała do zbiornika, a zbiornik okresowo opróżniany. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli właściciele nieruchomości oznaczonej nr ew. [...] obr. [...] w [...] , Państwo D i M K reprezentowani przez Pełnomocnika podnosząc m.in., że naruszony został art. 234 ust. 5 ustawy Prawo wodne poprzez jego niezastosowanie i pominięcie faktu, że upłynęło 5 lat od dnia w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt oraz, że biegły wydając opinię czynił to za okres, w którym poziom opadów był wyjątkowo wysoki, nietypowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją KOA 1732/Wo/21 z dnia 1 czerwca 2021 r. uchyliło zaskarżoną decyzję Prezydenta w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, zalecając organowi I stopnia uzupełnienie materiału dowodowego w następującym zakresie: - ustalić kiedy właściciele dz. [...] uzyskali pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego i od kiedy następowało zalewanie, a co za tym idzie kiedy właściciel sąsiedniej działki ew. nr [...] dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt; - zwrócić się do biegłego, który wykonał opinię w sprawie zmiany stanu wody na gruntach o ustosunkowanie się do zarzutu odwołania odnośnie tego, że zaistniała sytuacja (ewentualna zmiana natężenia odpływu wód) stanowiła odzwierciedlenie wzrostu intensywności opadów występujących w rejonie [...] i całego [...] w 2020 r. miała wyłącznic charakter incydentalny. Prezydent Miasta [...] , ponownie rozpatrując sprawę, wezwał S.T. do złożenia wyjaśnień poprzez wskazanie, kiedy dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego działce oraz jakie szkody powstały na tej nieruchomości w wyniku zmian na sąsiednim gruncie. Wezwano również biegłego do ustosunkowania się do zarzutu odwołania od decyzji odnośnie tego, że zaistniała sytuacja (ewentualna zmiana natężenia odpływu wód) stanowiła odzwierciedlenie wzrostu intensywności opadów występujących w rejonie [...] i całego [...] w 2020 r. Według wyjaśnień S.T. złożonych pismem z dnia 24.06.2021 r. o zalewaniu działki dowiedział się w 2018 r., kiedy na stałe zaczął przebywać w miejscu budowy. Twierdził, że ciągłe zalewanie jego działki przyczyniło się m.in. do zniszczenia roślinności, a kilkunastoletnie sosny obumarły od nadmiaru wody. Zaprzeczył, że wie o zalewaniu gruntu od roku 2014 roku. Postępowanie zostało także uzupełnione przez wyjaśnienia biegłego, który odniósł do zarzutów odwołania. W wyjaśnieniach do opinii nadesłanych 6.07.2021 r. zabezpieczenia zastosowane przez stronę Skarżoną, jak zapisano w opinii, mogły być wystarczające w latach, w których notowano niski poziom opadów atmosferycznych ( rok 2018 , 2019) dla mało obfitych i krótkotrwałych opadów. Rok 2020 był rokiem odmiennym od poprzednich, z długotrwającymi i intensywnymi opadami atmosferycznymi i nie jest wykluczone (a wręcz jest pewne), że takie lata o obfitych opadach się powtórzą. Biegły stwierdził, że nadsypanie działki ewid. nr [...] obr. [...] oraz brak szczelnego, betonowego, zagłębionego w podłoże cokołu ogrodzenia granicznego działek [...] i [...] powoduje, że wody opadowe spływające po powierzchni terenu z kierunku wschodniego na zachód spływają po nadsypanym terenie i nieszczelnym ogrodzeniu na działkę ewid. nr [...] . Nastąpiła zmiana natężenia spływu wód opadowych poprzez uformowanie skarpy, po której woda intensywniej spływa z działki ewid. nr [...] na działkę ewid. nr [...] niż miało to miejsce przy pierwotnym ukształtowaniu terenu. Gdyby obie działki gruntowe posiadały ten sam poziom geodezyjny to na obu działkach tworzyłyby się zastoiska wodne, a w momencie wyniesienia jednej z nich zastoiska wodne tworzą się wyłącznie na działce gruntowej położonej niżej, u podnóża skarpy. Podniesienie terenu działki ewid. nr [...] obr. [...] bez zastosowania zabezpieczeń chroniących działki sąsiednie, a w szczególności działkę ewid. nr [...] obr. [...] przed spływem wód opadowych i roztopowych jest działaniem niepożądanym. Słusznie więc właściciel działki ewid. nr [...] obr. [...] domaga się przywrócenia pełni możliwości korzystania ze swojej własności, co zostanie osiągnięte w momencie kiedy jego posesję przestaną zalewać wody spływające z uformowanej na działce ewid. nr [...] obr. [...] skarpy i tworzyć zastoiska wodne. Organ I instancji przeprowadził także w dniu 19.11.2021 r. rozprawę administracyjną zmierzając do ewentualnego skłonienia stron do zawarcia stosownej ugody lub innego sposobu rozwiązania problemu. Pan D.K. 1.12.2021 r. złożył pisemne wyjaśnienia, w których wskazał, że od dnia wydania decyzji SKO (1 czerwca 2021 r.) upłynęło już 6 miesięcy, a od wszczęcia postępowania już 17 miesięcy oraz, że w tym czasie nastąpiło szereg dodatkowych czynników mających również istotny charakter w sprawie. Wyjaśnił, że realizuje na swojej działce od kilku lat przedsięwzięcia w zakresie retencji wody, a wynikające m.in. z tego, że posiadana nieruchomość nie spełnia podstawowych warunków technicznych określonych w § 28 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie gdzie napisano "1. działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej" oraz brakiem na ten czas odwodnienia najbliższych terenów, a mianowicie. W związku z brakiem możliwości przyłączenia się do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej odprowadza wody opadowe na własnym terenie do posiadanych dwóch studni na nieutwardzonym terenie, zgodnie z § 28 ust. 2 w/w rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przystąpił do programu "Moja Woda" i zainstalował w obu istniejących studniach system rozsączający wodę deszczową. Skarżący zwrócił też uwagę na zmiany jakie zaszły w retencji wody na terenie ulicy [...] , gdzie została zrealizowana przez Miasto [...] nowa droga wzdłuż posesji Skarżącego i sąsiadującej z nią posesji nr ew. [...] . Wyjaśnił, że w czasie realizacji inwestycji w dniu 6 października 2021 r. doszło do spotkania z Komisją Przedstawicieli Miasta [...] z mieszkańcami części drogi ulicy [...] . W wyniku zgłoszonych uwag ze strony Pani J.T. w zakresie zalewania posesji jej brata Pana S.T. oraz uwzględniając stanowisko Skarżących podjęta została decyzja o wykonaniu przepustu drogowego wraz z rowem wzdłuż granicy działek. Skarżący podniósł także, że pomiędzy nim a sąsiadem – właścicielem działki ew. nr [...] istnieje konflikt oraz, że woda na działce sąsiedniej pojawiała się zdecydowanie wcześniej. W ocenie Organu I instancji zgromadzony materiał dowodowy (oględziny terenowe, opinia, wyjaśnienia stron i wyjaśnienia biegłego) pozwolił na ustalenie stanu faktycznego w sposób wystarczający. Wskazał, że zgodnie z zaleceniem SKO organ w pierwszej kolejności starał się ustalić, a przynajmniej uprawdopodobnić kiedy właściciel działki nr ew. [...] obr. [...] dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu polegającym na zalewaniu jego gruntu i czy nie doszło do tzw. "przedawnienia". Faktu tego nie można było w 100 % potwierdzić, ale ustaleń dokonano w oparciu o regułę swobodnej oceny całego materiału dowodowego i uznano, że Pana S.T. dowiedział się o zalewaniu działki w 2018 r. kiedy na stałe zaczął przebywać w miejscu budowy. Natomiast na podstawie opinii hydrologiczno – hydrogeologicznej, oględzin w terenie na obu nieruchomościach oraz wyjaśnień stron i dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania stwierdzono, że właściciele działki ewid. nr [...] obr. [...] przy ul. [...] doprowadzili do zmiany natężenia odpływu znajdującej się na ich gruncie wody opadowej lub roztopowej ze szkodą dla gruntów sąsiedniej działki ewid. nr [...] przy ul. [...] odprowadzając wody opadowe i roztopowe na grunty sąsiedniej działki ewid. nr [...] obr. [...] przy ul. [...] . W związku z powyższym Prezydent Miasta [...] zobowiązał skarżącego działając na podstawie art. 234 ustawy Prawo wodne do zainstalowania drenażu francuskiego ujmującego wody opadowe lub roztopowe spływające z terenu nieruchomości w postaci rowu wypełnionego kruszywem, odizolowanego od otaczającego gruntu geowłókniną, przykrytego warstwą przepuszczalnego gruntu z rurą drenarską o wskazanych w rozstrzygnięciu parametrach. Miał przy tym na uwadze, że od czasu złożenia wniosku przez Pana T. upłynęło ponad 2 lata i w tym czasie nastąpiły okoliczności, które znacznie poprawiły gospodarkę wodną na nieruchomościach położonych przy ul. [...] w tym objętych mniejszym postępowaniem. Wydając rozstrzygnięcie Prezydent wskazał, że kierował się zaleceniami zawartymi w opinii hydrologiczno-hydrogeologicznej i jej uzupełnieniu oraz miał na uwadze istniejące znaczne zainwestowanie w zagospodarowanie nieruchomości nr [...] . W jego ocenie zaproponowane i częściowo wykonane przez właściciela nieruchomości działania przyniosą zaplanowany efekt jeśli zostaną uzupełnione poprzez wykonanie dodatkowych wskazanych w sentencji niniejszej decyzji. Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta [...] złożyli Skarżący, zarzucając jej naruszenie art. 234 ust. 5 ustawy Prawo wodne, tj., że postepowanie w sprawie zostało wszczęte mino upływu ponad 5 lat od dnia w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt, dowiedziano się oraz o naruszenie zasad kierujących postepowaniem dowodowym, wnieśli także o dopuszczenie opinii niezależnego biegłego, sporządzonej według aktualnego stanu na gruncie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Skargę na decyzję ostateczną złożyli Państwo D.i M.K wskazując na naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. - art. 234 ust. 5 ustawy Prawo wodne, poprzez jego niezastosowanie i pominięcie faktu, że upłynęło 5 lat od dnia w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt, - art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne, poprzez niewłaściwe zastosowanie w sytuacji w której w sprawie nie zaistniała przesłanka powstania szkody , art. 234 ust. 1 ustawy Prawo wodne, gdyż Skarżący jako właściciele gruntu nie doprowadzili do zmiany kierunku odpływu znajdujących się na ich gruncie wód opadowych lub roztopowych. Zarzucono także naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niepodjęcie z urzędu wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, dowolną a nie swobodną ocenę dowodów poprzez zaniechanie dokonania oceny sprawy w oparciu o stan faktyczny sprawy istniejący w dacie wydania decyzji, w szczególności poprzez pominięcie okoliczności, które doprowadziły do zmiany gospodarki wodnej na nieruchomościach objętych postępowaniem, w tym działań i inwestycji odwołujących oraz Gminy [...] , które poprawiły gospodarkę wodną przy ulicy [...] i zapewniły, że wody opadowe lub roztopowe z sąsiednich nieruchomości nie wpływają na nieruchomość odwołujących oraz nie oddziałują i nie wpływają na grunt sąsiedni. Powyższe wykluczało zastosowanie art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Zarzucono także naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z uzasadnieniem niespełniającym ustawowych wymagań. Pełnomocnik Skarżących wskazał w skardze na kluczową, jego zdaniem kwestię, że Prezydent Miasta [...] rozważał uchylenie decyzji w ramach autokontroli. Organ dał wyraz powyższemu w piśmie z dnia [...] .01.2023 r. [...] skierowanym do SKO po przekazaniu odwołania wraz z aktami sprawy. Organ w przedmiotowym piśmie przyznał wprost, że: "Odnosząc się do odwołania Państwa D. i M.K., uznaje przedstawione argumenty za zasadne i odpowiadające stanowi faktycznemu. Brak jest jednak delegacji ustawowej w KPA aby zmienić już wydaną decyzję." W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd kontrolował w sprawie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lutego 2023 r. znak KO A 6173/Wo/22 utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] października 2022 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia na Pana D.K i Panią M.K. obowiązku wykonania wskazanych w decyzji prac mających na celu usunięcie przeszkód w odpływie wody powstałych na ich gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Zasadnie Skarżący podnoszą, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 kpa. Przepis ten stanowi, że uzasadnienie decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne przedmiotowej decyzji liczy pół strony. W sprawie, która toczy się kilka lat, w której przeprowadzono szereg dowodów – dowód z opinii biegłego, dowody z oględzin, dowody z przesłuchania stron, przeprowadzono rozprawę administracyjną a nadto organ I instancji wskazał, że jego decyzja powinna być uchylona (pismo Prezydenta Miasta [...] z [...] kwietnia 2023 r), organ odwoławczy sporządza uzasadnienie tak lakoniczne, że nie poddaje się kontroli Sądu. Przypomnieć należy, że nie tylko przepis art. 107 § 3 p.p.s.a. nakazuje odniesienie się do dowodów zgormadzonych w postępowaniu zwłaszcza w kontekście odwołania wniesionego od decyzji organu I instancji, lecz także art. 15 k.p.a., który ustanawia zasadę dwuinstancyjności postępowania, której istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy administracji sprawy tożsamej pod względem przedmiotowym i podmiotowym. Zachowanie zasady dwuinstancyjności wymaga więc nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć przez dwa właściwe w sprawie organy, ale konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zapadły w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania merytorycznego tak, aby dwukrotnie oceniono dowody i przeanalizowano wszystkie istotne okoliczności sprawy. W rozpatrywanej sprawie ta sytuacja nie miała miejsca, co sprawia, że uchylenie decyzji organu II instancji stało się konieczne. Działając na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), Sąd przeprowadził kontrolę decyzji organu I instancji i uznał, że ta także winna być uchylona. W ocenie Sądu zasadnie w skardze podniesiono, że organ wydał swoje rozstrzygnięcie w oparciu o materiał dowodowy, który nie był aktualny na dzień wydawania decyzji. Nie uwzględniono zmian, jakie zaszły na gruncie od momentu wszczęcia postępowania w sprawie. Jak słusznie wywodzi pełnomocnik Skarżących w sprawie doszło do naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., które polegało na niepodjęciu wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Całkowicie bowiem pominięto okoliczności, które doprowadziły do zmiany gospodarki wodnej na nieruchomościach objętych postępowaniem, w tym działań i inwestycji przeprowadzonych zarówno przez Skarżących jak i Miasto [...] . Organy administracji publicznej przy ponownej ocenie sprawy, po uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta [...] z marca 2021 r. , zaniechały zbadania stanu faktycznego istniejącego na dzień wydawania decyzji, a zwłaszcza przeprowadzenia oględzin w terenie, pomimo że skarżący wielokrotnie informowali przedstawicieli Urzędu Miasta w [...] o zmianach zarówno w obrębie nieruchomości nr [...] i [...] obr. [...] , a także na obszarze ul. [...] , o czym organ powinien posiadać także wiedzę z urzędu, w związku z inwestycjami Miasta [...] w tym terenie. Jak podnosili Skarżący inwestycje te znacząco poprawiły gospodarkę wodną przy ulicy [...] i zapewniły, że wody opadowe lub roztopowe z sąsiednich nieruchomości nie wpływają obecnie na nieruchomość skarżących oraz nie oddziałują i nie wpływają na grunt sąsiedni. Organ nie wziął także pod uwagę, co wydaje się bezsporne, że zmiany związane z retencją i zagospodarowaniem wody opadowej i roztopowej zaistniały na działce Skarżących. Skarżący z własnej inicjatywy wcześniej wykonali, a następnie kontynuowali prace na własnej nieruchomości, w ramach Programu Priorytetowego "Moja Woda" na lata 2020-2024 organizowanego przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w [...] , którego celem jest ochrona zasobów wody poprzez zwiększenie retencji na terenie posesji przy budynkach jednorodzinnych oraz wykorzystywanie zgromadzonej wody opadowej i roztopowej. Skarżący podnoszą, że dzięki przeprowadzonym inwestycjom, skarżący gromadzą nadmiar wody opadowej na własnej nieruchomości, a dokonywanie wszelkich innych prac na obecną chwilę, w szczególności tych nakazanych zaskarżoną i utrzymaną decyzją jest zbędne i nie odpowiada warunkom lokalizacyjnym i gruntowym. Kwestia ma zasadnicze znaczenie i powinna być wyjaśniona. W sprawie nie zostało także wyjaśnione, dlaczego wskazane w rozstrzygnięciu decyzji prace są tymi, które należy wykonać, by należycie zabezpieczyć działkę sąsiednią przed spływem wód. Przypomnieć należy, że u podstaw nałożenia obowiązków w decyzji wydanej w tym postępowaniu w marcu 2021 r. legła opinia z listopada 2020 r. geologa dr M.G., w której to biegły w części 12 "Zalecenia" wskazał, jakie czynności powinny zostać wykonane przez właścicieli działki nr [...] obr. [...] . Decyzja ta została uchylona. Decyzja, którą Sąd ocenia w sprawie, z dnia 31 października 2022 r., posiada zalecenia odmienne, które nie wynikają z opinii biegłego. W ocenie Sądu taka sytuacja jest niedopuszczalna. Sąd ma świadomość, że postępowanie prowadzą pracownicy organu mający specjalistyczne przygotowanie w zakresie hydrologii, to jednak nie jest wystarczające by zastąpić biegłego, który winien wskazać zarówno zakres koniecznych prac jak i wyjaśnić, czy takie działania są niezbędne i skuteczne dla rozwiązania problemu zalewania sąsiedniej nieruchomości. Dowód z opinii biegłego daje możliwość oceny zasadności wydanych nakazów. W rozpatrywanej sprawie arbitralne działanie organu takiego przymiotu nie ma. Ponownej ocenie, zdaniem Sądu, winna także podlegać kwestia czasu, w jakim właściciel działki sąsiedniej Pan S.T. dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu wód z działki sąsiedniej na jego grunt. Przypomnieć należy, że organ I instancji uznał, że "jest to prawdopodobne", że Pan S.T, dowiedział się o zalewaniu działki w roku 2018, kiedy zaczął na stałe przebywać w miejscu budowy. Skarżący kwestionują te ustalenia, wskazując na zdarzenia i dokumenty, które w ich ocenie prowadzą do innych wniosków. Jak wynika z akt postępowania Pan T.złożył 19 maja 2020 r. wniosek o przeprowadzenie kontroli budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej nr ew. [...] . Po uchyleniu decyzji z [...] marca 2021 r. przez organ I instancji wyjaśnił, na wezwanie organu, że dowiedział się o zalewaniu działki w roku 2018. Po wniesieniu odwołania przez Skarżących od decyzji organu I instancji w piśmie z dnia 23 stycznia 2023 r skierowanym do SKO zajął także stanowisko w przedmiocie kwestionowanej daty. Organ II instancji w swojej decyzji ustalił, że Pan S.T. o zalewaniu własnej działki "dowiedział się dopiero w 2015 r." ,a zatem inaczej niż ustalił to organ I instancji. Podsumowując w ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie organ winien ponownie przeprowadzić postępowanie dowodowe, by ustalić czy spełnione są przesłanki z art. 234 ustawy Prawo wodne, które uprawniają do nałożenia obowiązków o których mowa w ust. 3 tego przepisu. Przypomnieć należy, że przepis ten stanowi, że 1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie. 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku łub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. 3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności. 4. Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane. 5. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt. Zbadanie przesłanek do zastosowania nakazu z art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne musi mieć miejsce z zachowaniem zasad ogólnych Kodeksu postepowania administracyjnego, a zwłaszcza zasad związanych z gromadzeniem i oceną materiału dowodowego wyrażonych w art. 7,77,80 k.p.a. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Natomiast z art. 77 § 1 k.p.a. wynika bezpośrednio, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ma to istotne znaczenie, albowiem stosowanie do treści art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Szczególne znaczenie ma zasada swobodnej oceny dowodów wyrażona w art. 80 k.p.a., która musi znaleźć swój wydźwięk w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.) poprzez wskazanie, którym dowodowym organ odmówił wiarygodności, a które za wiarygodne uznał. W tym stanie rzeczy zarzuty naruszenia prawa materialnego, wobec braku należytych ustaleń faktycznych, nie mogą być rozpatrzone. Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i § 2 ww. ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), na które to koszty składa się wynagrodzenie pełnomocnika Skarżących w wysokości 480 zł, oraz wpis od skargi w wysokości 300 zł., a także zwrot poniesionych przez Skarżących kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł