Sygnatura
VI SA/Wa 3593/24
VI SA/Wa 3593/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-08-20
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 20 sierpnia 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Maciej Borychowski (spr.) Protokolant ref. stażysta Agnieszka Stegenka-Jakubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej również: "WSA") w Warszawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej: "Organ odwoławczy", "SKO") z dnia [...] września 2024 r. nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja"), utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy (dalej: "Organ I instancji") z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...] ustalającą wobec T. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") wysokość opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] (dalej również: "pojazd") na kwotę 8.619 zł oraz zobowiązującą Skarżącą do zapłaty powyższej kwoty w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570 ze zm.) i art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 609). Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Zawiadomieniem z dnia [...] października 2021 r. Organ I instancji poinformował Skarżącą o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia opłaty za usunięcie w dniu [...] marca 2021 r. pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz przechowywanie ww. pojazdu na parkingu wyznaczonym przez starostę. Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. Spółka przedstawiła swoje stanowisko w sprawie, informując, że osoba, której został powierzony pojazd oraz odpowiedzialną za jego umieszczenie przy ul. [...], w niedozwolonym miejscu, skutkującym jego usunięciem i przechowywaniem jest K. W.. Spółka podkreśliła, że nie zna powodów, dla których pojazd zmienił miejsce postoju na ul. [...], w szczególności w sytuacji, gdy K. W. nie posiadał kluczyków do tego samochodu ani zgody Skarżącej na takie działanie. Spółka nie została również poinformowana o ewentualnej kradzieży pojazdu. Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. Organ I instancji orzekł o ustaleniu wobec Skarżącej i K. W. opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu na kwotę 8.619,00 zł oraz zobowiązał do zapłaty powyższej kwoty w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna. Decyzja ta następnie została na mocy decyzji SKO z dnia [...] maja 2022 r., znak [...]uchylona w całości i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia Organowi I instancji. Decyzją nr [...]z dnia [...] lipca 2024 r. Organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie ustalenia K. W. opłaty za usunięcie w dniu [...] marca 2021 r. pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz kosztów jego przechowywania w związku z wydaniem przez Straż Miejską w dniu [...] marca 2021 r. dyspozycji usunięcia pojazdu. Decyzją nr [...]z dnia [...] lipca 2024 r. Organ I instancji orzekł o ustaleniu wobec Skarżącej wysokości opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu marki Peugeot o numerze rejestracyjnym [...] na kwotę 8.619,00 zł oraz zobowiązał Skarżącą do zapłaty powyższej kwoty w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna. Skarżąca wniosła odwołanie od ww. decyzji wskazując, że osobą dysponującą i mającą dostęp do pojazdu w chwili zdarzenia był K. W. co oznacza, że to on jako osoba dysponująca pojazdem powinien być zobowiązanym do uiszczenia opłaty z tytułu usunięcia i przechowywania pojazdu. W odwołaniu Skarżąca podkreśliła, że zobowiązanie do zapłaty właściciela stoi w całkowitej sprzeczności z brakiem odpowiedzialności Skarżącej za zaistniałą sytuację. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2024 r. nr [...]SKO na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję Organu I instancji z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...]ustalającą wobec Skarżącej wysokość opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu marki [...] o nr rej. [...] na kwotę 8.619 zł oraz zobowiązującą Skarżącą do zapłaty powyższej kwoty w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO powołało się na przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2024 r. poz. 1251, dalej: "p.r.d."), zgodnie z którymi, tj. art. 130a ust. 1 i 1a p.r.d. pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku: 1) pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu; 2) nieokazania przez kierującego dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub dowodu opłacenia składki za to ubezpieczenie, jeżeli pojazd ten jest zarejestrowany w kraju, o którym mowa w art. 129 ust. 2 pkt 8 lit. c; 3) przekroczenia wymiarów, dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego, chyba że istnieje możliwość skierowania pojazdu na pobliską drogę, na której dopuszczalny jest ruch takiego pojazdu; 4) pozostawienia pojazdu nieoznakowanego kartą parkingową, w miejscu przeznaczonym dla pojazdu kierowanego przez osoby wymienione w art. 8 ust. 1 i 2; 5) pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela; 6) kierowania nim przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu poprzez przekazanie go osobie znajdującej się w nim i posiadającej uprawnienie do kierowania tym pojazdem, chyba że otrzymała ona pokwitowanie, o którym mowa w art. 135 ust. 2. Pojazd jest usuwany z drogi na koszt wykonującego przejazd drogowy w przypadku, o którym mowa w art. 140ad ust. 7 (ust. 1 a). W dalszej kolejności Organ odwoławczy powołał się na przepis art. 130a ust. 6 i 6a p.r.d., zgodnie z którym rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań, o których mowa w ust. 1-2, oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat, o których mowa w ust. 5c, oraz wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a. Wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a, nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu, o których mowa w ust. 6a. natomiast stosownie do ust. 6a ustala się maksymalną wysokość stawek kwotowych opłat, o których mowa w ust. 5c: a) rower lub motorower - za usunięcie - 100 zł; za każdą dobę przechowywania - 15 zł, b) motocykl - za usunięcie - 200 zł; za każdą dobę przechowywania - 22 zł, c) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t - za usunięcie - 494 zł; za każdą dobę przechowywania - 41 zł, d) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t - za usunięcie - 550 zł; za każdą dobę przechowywania - 45 zł, e) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t - za usunięcie - 780 zł; za każdą dobę przechowywania - 65 zł, f) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 t - za usunięcie - 1150 zł; za każdą dobę przechowywania - 120 zł, g) pojazd przewożący materiały niebezpieczne - za usunięcie - 1400 zł; za każdą dobę przechowywania - 180 zł, Następnie SKO przytoczyło również treść przepisu art. 130a ust. 10h p.r.d., zgodnie z którym koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. W ocenie SKO przywołany przepis wyraźnie nakłada na właściciela pojazdu obowiązek zapłaty kosztów związanych z m. in. z usuwaniem i przechowywaniem pojazdu, a powstałych od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania. Organ odwoławczy podniósł, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż decyzja, wydawana na podstawie art. 130a ust. 10h p.r.d. jest decyzją związaną, a zatem w sytuacji ziszczenia się przesłanek jej wydania, organ wydaje ją obligatoryjnie. SKO wyjaśniło, że w niniejszej sprawie w dniu [...] marca 2021 r. została wydana dyspozycja usunięcia pojazdu marki [...] o nr rej. [...] z ulicy [...] w Warszawie. Jak wynika z treści ww. dyspozycji nr [...]przedmiotowy pojazd został pozostawiony w miejscu utrudniającym wjazd lub wyjazd. Zdaniem Organu odwoławczego jest to okoliczność, która wypełnia przesłanki art. 130a ust. 1 pkt 1 ustawy. W opinii SKO postój pojazdu odbywał się bowiem w miejscu powodującym realne utrudnienie ruchu innym użytkownikom drogi. W dniu [...] marca 2021 r. przedmiotowy pojazd został usunięty z drogi i umieszczony na parkingu strzeżonym w Warszawie. W dniu [...] września 2021 r. pojazd ten został odebrany z parkingu. W ocenie Organu odwoławczego postępowanie w przedmiocie kosztów związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdu musi obejmować ustalenie, czy wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu było uprawnione. SKO ustaliło, że w niniejszej sprawie nastąpiło to na podstawie art. 103a ust. 1 pkt 1 p.r.d. Wydana w sprawie dyspozycja usunięcia pojazdu - pochodząca od powołanego do jego sporządzenia organu - ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., zatem zdaniem Organu odwoławczego stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. SKO stwierdziło, że w przypadku wydania dyspozycji usunięcia danego pojazdu jego właściciel jest zobowiązany do poniesienia kosztów dotyczących m.in. usunięcia i przechowywania pojazdu na parkingu. Podstawę prawną do obciążenia kosztami właściciela pojazdu (w niniejszej sprawie Skarżącej) przewiduje powołany powyżej art. 130a ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 10h p.r.d. Organ odwoławczy wskazał, że koszty związane z usuwaniem i przechowywaniem pojazdu ponosi więc osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, którym dokonano wykroczenia, a o którym mowa w art. 130a ust. 1 pkt 1 (pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu). W ocenie SKO przepis art. 130a ust. 10h ustawy nie stanowi podstawy prawnej dla starosty (lub prezydenta miasta na prawach powiatu) do orzekania o obowiązku zapłaty w stosunku do innej osoby niż tej, która jest (lub była) właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, zatem zarzuty odwołania dotyczące obciążenia osoby dysponującej pojazdem nie są uzasadnione. Pismem z dnia [...] października 2024 r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję SKO w Warszawie z dnia 3 września 2024 r. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 130a p.r.d. i pominięcie przy wydaniu decyzji treści art. 130a ust. 10i powyższej ustawy. Formułując powyższy zarzut Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji SKO w Warszawie nr [...], wydanie wyroku w oparciu o rzeczywisty stan faktyczny sprawy i obowiązujące przepisy w dniu zaistnienia zdarzenia. Ponadto w przypadku merytorycznego rozpatrzenia sprawy Skarżąca wniosła również o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy z uwzględnieniem dokumentacji w formie zdjęć załączonych do pisma Skarżącej z dnia [...] kwietnia 2023 r., a nadto Skarżąca wniosła o zwrot kosztów postępowania w trybie art. 200 i 202 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że decyzja została wydana na podstawie przepisów, które zaczęły obowiązywać trzy lata po dniu zdarzenia, tj. [...] marca 2021 r., a nie w ich brzmieniu obowiązującym na dzień zdarzenia. W konsekwencji zdaniem Skarżącej takie błędne i wadliwe działanie SKO narusza pewność prawną. W ocenie Skarżącej przy wydaniu powyższej decyzji całkowicie pominęło treść właściwego dla sprawy art. 130a ust. 10i ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skarżąca podkreśliła, że jak wynika bowiem z akt sprawy w momencie zdarzenia oba pojazdy były we władaniu innej osoby niż właściciel, a w konsekwencji, na podstawie art. 130a ust. 10i ustawy, to osoba faktycznie dysponująca pojazdami powinna zostać obciążona kosztami z tytułu ich usunięcia i przechowywania, w związku z ich pozostawieniem w miejscu niedozwolonym. Skarżąca wskazała, że w uzasadnieniu swojej decyzji SKO wskazuje jakoby przepis art. 130a ust. 10h ustawy nie stanowił podstawy prawnej dla starosty do orzekania o obowiązku zapłaty w stosunku do innej osoby niż tej, która jest (lub była) właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, pomijając całkowicie zastrzeżenie zawarte w ust. 10h, odnoszące się do ust. 10d i 10i, tj. 10h. Koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. art. 130a ust. 10i ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje, że: art. 10i. jeżeli w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, osoba ta jest zobowiązana solidarnie do pokrycia kosztów, o których mowa w ust. 10h. Skarżąca podkreśliła także, iż decyzja SKO nie podważa stanowiska Skarżącej ani nie przeczy prezentowanemu stanowi faktycznemu, że w chwili zdarzenia pojazdy były we władaniu innej osoby niż właściciel, a wyłącznie błędnie wskazują na brak podstawy prawnej do obciążenia opłatą za usunięcie i przechowywanie pojazdów innej osoby niż właściciel. W ocenie Skarżącej prawidłowe zastosowanie przepisu art. 130a ust. 10h z uwzględnieniem zastrzeżenia dotyczącego treści ust. 10i powinno prowadzić do decyzji zobowiązującej osobę faktycznie dysponującą pojazdami i sprawcę tego deliktu - Kazimierza Wilczyńskiego, do zapłaty ustalonych przez Organ I instancji opłat z tytułu usunięcia pojazdów i ich przechowywania w związku z pozostawieniem tych pojazdów w miejscu niedozwolonym. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Skarżąca pismem z dnia [...] marca 2025 r. wniosła o rozpoznanie przedmiotowej sprawy na rozprawie (k. 30 akt sądowych). Na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2025 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a.") połączyć sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 3593/24 oraz VI SA/Wa 3594/24 w celu ich łącznego rozpoznania i odrębnego rozstrzygnięcia. Pełnomocnik Skarżącej poparł skargi. Cofnął wnioski dowodowe zawarte w skargach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zdaniem Sądu, żadna z wyżej wskazanych przesłanek nie zaszła w sprawie, a zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] września 2024 r., jak i utrzymana przez nią w mocy decyzja Prezydenta m. st. Warszawy z [...] lipca 2024 roku, nie naruszają prawa. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta m. st. Warszawy, zobowiązującą Skarżącą do zapłaty kwoty 8.619,00 złotych za usunięcie i przechowywanie pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. W realiach przedmiotowej sprawy, po pierwsze, bezspornym jest, iż w dniu [...] marca 2021 roku została wydana dyspozycja nr [...]usunięcia pojazdu z ul. [...]w W. (k. 4 akt administracyjnych), z powodu postoju w miejscu utrudniającym wjazd lub wyjazd (podstawa usunięcia pojazdu: art. 130a ust. 1 pkt 1 p.r.d.). Usunięcie pojazdu dokonał [...], ul. [...], 02-[...]. Odbiór pojazdu przez osobę upoważnioną – P. T. nastąpił w dniu [...] września 2021 roku. Powyższych okoliczności Skarżąca nie kwestionuje. Po wtóre, usunięcie pojazdu wygenerowało koszty, które powinny zostać poniesione przez właściciele, ewentualnie inne podmioty wskazane w p.r.d. Na wstępie Sąd wskazuje, że wbrew stanowisku Skarżącej przepisy art. 130a ust. 1 ust. 1 pkt 1, ust. 10h i ust. 10i p.r.d. były w tożsamym brzmieniu, zarówno w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu oraz wydania zaskarżonej decyzji. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji był art. 130a ust. 1 p.r.d. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonych rozstrzygnięć) pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku: 1) pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu; 2) nieokazania przez kierującego dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub dowodu opłacenia składki za to ubezpieczenie, jeżeli pojazd ten jest zarejestrowany w kraju, o którym mowa w art. 129 ust. 2 pkt 8 lit. c; 3) przekroczenia wymiarów, dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego, chyba że istnieje możliwość skierowania pojazdu na pobliską drogę, na której dopuszczalny jest ruch takiego pojazdu; 4) pozostawienia pojazdu nieoznakowanego kartą parkingową, w miejscu przeznaczonym dla pojazdu osoby niepełnosprawnej o obniżonej sprawności ruchowej oraz osób wymienionych w art. 8 ust. 1 i 2; 5) pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela; 6) kierowania nim przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu poprzez przekazanie go osobie znajdującej się w nim i posiadającej uprawnienie do kierowania tym pojazdem, chyba że otrzymała ona pokwitowanie, o którym mowa w art. 135 ust. 2. W myśli zaś art. 130a ust. 6 p.r.d. rada powiatu, biorąc pod uwagę konieczność sprawnej realizacji zadań, o których mowa w ust. 1-2, oraz koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu, ustala corocznie, w drodze uchwały, wysokość opłat, o których mowa w ust. 5c, oraz wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a. Wysokość kosztów, o których mowa w ust. 2a, nie może być wyższa niż maksymalna kwota opłat za usunięcie pojazdu, o których mowa w ust. 6a. W oparciu o powyższe uznać należy, że ustawodawca określił enumeratywnie wypadki, w których dopuszczalne jest usunięcie pojazdu z drogi, i nie ulega wątpliwości, iż wyliczenie to jest wyczerpujące. Inne, poza nimi, nie uzasadniają usunięcia pojazdu. Usunięcie pojazdu z drogi jest obligatoryjne (ust. 1) lub fakultatywne (ust. 2). W pierwszym wypadku właściwy organ jest zobowiązany zawsze usunąć pojazd w razie stwierdzenia okoliczności wymienionej uzasadniającej usunięcie, a w drugim - jest to pozostawione jego uznaniu. Z kolei na podstawie ust. 2a cyt. wyżej przepisu art. 130a p.r.d. właściciel pojazdu zobowiązany został do pokrycia kosztów, jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1-2 p.r.d., spowodowało ich powstanie. Ustawodawca uzależnił tym samym możliwość naliczenia kosztów właścicielowi pojazdu od zaistnienia skutku w postaci powstania kosztów związanych z wydaniem dyspozycji o usunięciu pojazdu. Analizowany przepis art. 130a ust. 1 w związku z ust. 6 ustawy nie określa i nie wyszczególniania poszczególnych okoliczności i zdarzeń, które wpłynęły i przyczyniły się do powstania tych kosztów. Zawsze bowiem, kiedy wydanie dyspozycji o usunięciu pojazdu skutkować będzie powstaniem kosztów, właściciel pojazdu będzie zobowiązany do ich pokrycia. Uwzględniając ustalony w sprawie stan faktyczny, w świetle przywołanych powyżej przepisów, w ocenie Sądu, istotnie w niniejszej sprawie wystąpiła okoliczność wskazana w art. 130a ust. 1 pkt 1 p.r.d., tj. pozostawienie pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu. Okoliczności te jasno wynikają z zapisów "Dyspozycji usunięcia pojazdu" z dnia [...] marca 2021 r. (k. 4 akt administracyjnych). W konsekwencji usunięcie pojazdu było obligatoryjne a wobec właściciela pojazdu należało wydać decyzję ustalającą wysokość opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu przez jedną dobę. Na gruncie niniejszej sprawy Sąd nie podziela zawartego w petitum skargi zarzutu Skarżącej, że SKO w Warszawie, wydając zaskarżoną decyzję, dopuściło się naruszenia art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym i pominięcia przy wydaniu zaskarżonej decyzji art. 130a ust. 10i ww. ustawy, który stanowi, że jeżeli w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, osoba ta jest zobowiązana solidarnie do pokrycia kosztów, o których mowa w ust. 10h. I to w istocie ta kwestia, dotycząca ewentualnej odpowiedzialności solidarnej Skarżącej oraz K. W. w przedmiocie ponoszenia opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu jest przedmiotem sporu pomiędzy Skarżącą a organami obu instancji. Skarżąca stoi bowiem na stanowisku, że wydając zaskarżoną decyzję SKO powinno zastosować, na podstawie art. 130a ust. 10i p.r.d., odpowiedzialność solidarną względem Skarżącej, jak również K. W., z uwagi na fakt, że zdaniem Skarżącej w chwili zdarzenia, to K. W. był dysponentem pojazdu i to on ponosi winę za przestawienie pojazdu w miejsce niedozwolone, co skutkowało wygenerowaniem kosztów za jego usunięcie i przechowywanie na miejscu znajdującym się na parkingu strzeżonym. Z powyższym stanowiskiem Skarżącej Sąd jednakże nie może się zgodzić. W stanie faktycznym niniejszej sprawy już na etapie prowadzenia postępowania administracyjnego, Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] maja 2022 r. nr [...]orzekł o uchyleniu decyzji Organu I instancji z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...]obciążającej opłatą za usunięcie i przechowywanie pojazdu solidarnie K. W. oraz Skarżącą. Po ponownym rozpoznaniu sprawy przez Organ I instancji ustalono, że pismem z dnia [...] marca 2023 r. Zarząd Dróg Miejskich wezwał Skarżącą i K. W. do złożenia wyjaśnień komu i w jaki sposób został powierzony przedmiotowy pojazd w dniu zdarzenia oraz w jakich okolicznościach znalazł się on na miejscu z którego został usunięty. W odpowiedzi z dnia [...] kwietnia 2023 r. Skarżąca wyjaśniła, że na podstawie umowy o wynajem pomieszczeń wraz z miejscami parkingowymi od K. W. przechowywała na parkingu swoje pojazdy. Trzy samochody będące własnością Skarżącej były unieruchomione z przyczyn technicznych. Skarżąca stwierdziła także, że kluczyki do przedmiotowego pojazdu samochodowego nigdy nie zostały przekazane K. W.. W przedmiotowym piśmie Skarżąca poinformowała, że nie wie w jaki sposób pojazd został przestawiony z parkingu na miejscu z którego został usunięty. Z kolei w odwołaniu z dnia [...]lutego 2022 r. K. W. podniósł, iż nigdy nie użytkował przedmiotowego pojazdu, a jedynie wynajmował miejsca w których pojazdy właściciela były przetrzymywane. K. W. wskazał, że wypowiedzenie umowy najmu miejsc parkingowych nastąpiło z dniem [...] sierpnia 2017 r. Przepisy ustawy o ruchu drogowym nie definiują pojęcia "władania", które jest kluczowe do zastosowania wraz ze Spółką solidarnej odpowiedzialności K. W.. W związku z powyższym zasadne jest odwołanie się w tym zakresie do innych gałęzi prawa w celu odkodowania normy prawnej z art. 130a ust. 10i p.r.d. Zgodnie z art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071, dalej: "k.c."), posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Innymi słowy można stwierdzić, że władającym rzeczą jest jej posiadacz (samoistny – posiada jak właściciel lub zależny – gdzie tytuł posiadania wywodzi się od innego podmiotu). W doktrynie przyjmuje się, że "Treścią posiadania jest władztwo nad rzeczą. Termin "władztwo" oznacza relację między człowiekiem a rzeczą, która polega na sprawowaniu kontroli nad tą rzeczą. W ujęciu ustawowym chodzi tu jednak o sposób władania rzeczą, który odpowiada uprawnieniom właściciela bądź innej osoby mającej, na podstawie stosunku cywilnoprawnego, inne prawo, z którym łączy się uprawnienie do władania rzeczą. O wykonywaniu władztwa w rozumieniu komentowanego artykułu decyduje sposób władania nieruchomością, a nie sposób jego uzyskania." (B. Szolc-Nartowski [w:] Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, red. M. Balwicka-Szczyrba, A. Sylwestrzak, LEX/el. 2025, art. 336). W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażono pogląd, że posiadanie jest stanem faktycznym polegającym na faktycznym władztwie, przez które rozumie się samą możność władania rzeczą. Dla istnienia posiadania nie jest jednak konieczne rzeczywiste, a więc efektywne w sensie gospodarczym korzystanie z rzeczy, lecz sama możność takiego korzystania (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca 1966 r., sygn. akt III CR 108/66, OSPiKA 1967, nr 10, poz. 234 oraz z dnia 16 czerwca 1972 r., III CRN 121/72, nie publ.). Istotny pogląd prawny wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 września 1977 r., sygn. akt II CR 304/77 (OSNCP 1978, z. 7, poz. 111). Według jego tezy "posiadaczem pojazdu mechanicznego jest ten, kto faktycznie włada pojazdem i zależnie od swej woli posługuje się nim, jeździ lub odstawia, parkuje na ulicy lub w garażu itp. Zakres tej władzy decyduje o rodzaju posiadania, z którym mamy do czynienia (posiadanie samoistne lub zależne). Posiadaczem samoistnym samochodu lub innego pojazdu mechanicznego jest w praktyce zazwyczaj jego właściciel lub współwłaściciel (współposiadacz samoistny). Posiadanie zależne powstaje na ogół w wyniku wydania rzeczy najemcy lub stronie innej umowy zobowiązującej do przeniesienia posiadania rzeczy. Posiadaczem zależnym pojazdu samochodowego jest więc ten, komu władztwo nad nim zostało przekazane w umowie lub kto faktycznie włada pojazdem, jakby taką umowę zawarł. W typowych sytuacjach będzie zachodzić posiadanie zależne samochodu w wypadku najmu (art. 659 k.c.), użyczenia (art. 710 k.c.), zastawu pojazdu, obciążenia użytkowaniem itp.". Wypada również zgodzić się z tezą wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 1977 r., sygn. akt II CR 463/77 (OSPiKA 1978, z. 6, poz. 112), według której "istotą posiadania zależnego w rozumieniu art. 336 k.c. jest określone władztwo nad cudza rzeczą, zależnie od prawa podmiotowego, które posiadacz wykonuje. Posiadanie zależne samochodu może wchodzić w grę wówczas, gdy osoba prowadząca samochód ma swobodę w dysponowaniu pojazdem co do sposobu, czasu i miejsca jego użycia. Pozwolenie innej osobie na prowadzenie samochodu w czasie, gdy posiadacz znajduje się w tym samochodzie, nie przenosi władztwa nad samochodem na osobę prowadzącą i dlatego też osoba taka nie staje się posiadaczem samochodu.". W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażany jest również pogląd, że na podstawie art. 130a ust. 10i p.r.d. kosztami usunięcia z drogi i przechowywania pojazdu można obciążyć osoby, w których władaniu znajdował się pojazd w chwili wydania dyspozycji, pod warunkiem, że osoba ta ma możliwość decydowania o sposobie użytkowania pojazdu. Jednocześnie nie ma potrzeby dochodzenia tytułu prawnego jakim legitymował się władający pojazdem (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1990/21). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że w istocie nie ma sporu, co do okoliczności, że K. W. w żaden sposób nie dysponował pojazdem. Nie przysługiwało mu (Strona tego nie wykazała) władztwo nad pojazdem. Co jest niesporne Skarżąca i K. W. w dniu [...] sierpnia 2016 r. zawarli umowę najmu lokalu użytkowego (najem powierzchni magazynowej i biurowej) (k. 55 – 56 akt administracyjnych). Niesporne jest również, że w ramach ww. umowy Skarżąca mogła również korzystać z miejsc parkingowym na nieruchomości K. W.. Umowa została wypowiedziana oświadczeniem woli z dnia [...] sierpnia 2017 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. K. W. zwrócił się do Spółki z prośbą o zabranie pozostawionych samochodów. Z kolei w piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. K. W.i po raz kolejny zwrócił się do Skarżącej o zabranie pozostawionych pojazdów, pod groźbą poinformowania o Straży Miejskiej (k. 61 akt administracyjnych). W związku z powyższym, skoro między Spółką a K. W. nie było żadnego węzła prawnego lub faktycznego, który wprost odnosiłby się do dysponowania pojazdem (Strona nigdy nie przekazała K. W. kluczyków do pojazdu – co można byłoby odbierać jako zgodę obu stron na dysponowaniem przez tego ostatniego pojazdem), to prawidłowe jest stanowisko Organu odwoławczego o braku podstaw do przypisania solidarnej odpowiedzialności pokrycia opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu. Nie można zatem zgodzić się ze Spółką, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, bowiem K. W. przestawił pojazdy. Zmiany oceny w tym zakresie nie podważa stanowisko pełnomocnika Skarżącej wyrażone na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2025 r., iż do przestawienia pojazdu prawdopodobnie doszło przy użyciu wózka widłowego. Skoro w sprawie nie jest kwestionowana przez Spółkę okoliczność, że w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu K. W. nie miał do pojazdu żadnego tytułu prawnego lub faktycznie mógł nim władać, a Skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu przeciwnego, to organy obu instancji nie mogły zastosować przepisów o solidarnej odpowiedzialności (art. 130a ust. 10i w związku z ust. 10h p.r.d.). W ocenie Sądu nie było również podstaw do prowadzenia przez organy dodatkowego postępowania dowodowego, w szczególności przesłuchiwanie w charakterze świadka K. W.. Wskazać bowiem należy, że swoje stanowisko w sprawie K. W. zawarł w piśmie z dnia [...] marca 2023 r. Działający w jego imieniu pełnomocnik odpowiedział na wezwanie Zarządu Dróg Miejskich w kwestii ewentualnego powierzenia pojazdu, przekazania kluczyków bądź jego przemieszczania (k. 72 – 73 akt administracyjnych). Pełnomocnik zaprzeczył, aby pojazd był przedmiotem jakiejkolwiek umowy Należy bowiem podkreślić, że przedmiotem postępowania administracyjnego, poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji, było ustalenie kogo należy obciążyć kosztami związanymi z usunięciem pojazdu, przy czym ów ocena była dokonywana przez pryzmat art. 130a ust. 1, 10h i 10i p.r.d. W ocenie Sądu SKO w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji trafnie wskazało, że przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym, w szczególności przepis art. 130a ust. 10h nie stanowi podstawy prawnej dla starosty (lub prezydenta miasta na prawach powiatu) do orzekania o obowiązku zapłaty w stosunku do innej osoby niż tej, która jest (lub była) właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, w sytuacji, gdy prawidłowo ustalony stan faktyczny nie potwierdza, że pojazd w chwili usunięcia pojazdu znajdował się w dyspozycji władającego nim. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Zatem zarzuty skargi dotyczące obciążenia osoby dysponującej pojazdem nie są zasadne. Ustalenie kosztów na podstawie art. 130a ust. 10h p.r.d. ma charakter obiektywny, nie zależy w ogóle od stopnia zawinienia, ani co do zasady od okoliczności powodujących konieczność usunięcia pojazdu z drogi. Istotne jest tylko spełnienie jednej z przesłanek do usunięcia pojazdu z drogi (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 15/21, LEX nr 3259243). W przedmiotowej sprawie podstawę prawną do nałożenia na Skarżącą kosztów za usunięcie i przechowywanie pojazdu stanowi uchwała nr XXXVIII/1193/2020 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 15 października 2020 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu na rok 2021 (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2020 r. poz. 10641) oraz uchwały nr LI/1568/2021 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z 8 lipca 2021 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu na rok 2021 (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2021 r. poz. 6413), która określiła wysokość opłaty za usunięcie pojazdu, którego dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 3,5 t na 523,00 zł, a wysokość opłaty za jego przechowywanie na 44,00 zł za jedną dobę. I dokładnie opłatę w tej wysokości, odpowiadającej ujętym w ww. uchwale stawkom, z uwzględnieniem okresu przechowywania pojazdu (jedna doba), nałożono na Skarżącą. Sąd nadto uznał, że przedmiotowe koszty nałożone na Skarżącą za usunięcie i przechowywanie pojazdu były kosztami uzasadnionymi i zracjonalizowanymi. Biorąc pod uwagę fakt, iż przedmiotowy pojazd był przechowywany na parkingu strzeżonym w okresie od [...] marca 2021 r. do [...] września 2021 r., w tymże czasie organy prowadzące postępowanie dołożyły należytej staranności w celu minimalizacji ww. kosztów. Jak wskazuje pismo Zarządu Dróg Miejskich działającego w imieniu Organu I instancji z dnia [...] lipca 2021 r. (k.15 akt administracyjnych), zwrócono się do Straży Miejskiej m. st. Warszawy o podjęcie próby zawiadomienia Skarżącej jako ww. pojazdu z zawiadomieniem o usunięciu pojazdu i konieczności jego odbioru w terminie 3 miesięcy od dnia usunięcia, pod rygorem zwrócenia się do właściwego sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu. W ww. piśmie wskazano, że na pokwitowaniu odbioru powiadomienia z dnia [...] czerwca 2021 r. podpis Skarżącej jest nieczytelny, co uniemożliwiło Zarządowi Dróg Miejskich wystąpienie w imieniu Organu I instancji do właściwego sądu o orzeczenie przepadku ww. pojazdu na rzecz m. st. Warszawy. Należy również zauważyć, że powiadomienie o usunięciu pojazdu oraz o wiążących się z tym skutkach Straż Miejska wysłała na adres Skarżącej pismem z dnia [...] marca 2021 r. Przesyłka w dniu [...] marca 2021 r. została odebrana przez M. D. (k. 13 i 19 akt administracyjnych). W judykaturze ponadto trafnie wskazuje się, że w ocenie Sądu, właściciel pojazdu powinien ponosić koszty przechowywania jego samochodu na parkingu strzeżonym, ale tylko uzasadnione, a więc takie, które są normalnym następstwem jego niewłaściwego zachowania - a nie takie, które są spowodowane bezczynnością uprawnionego organu w uregulowaniu zaistniałej sytuacji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 lipca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1002/21). W tej sytuacji, wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. Wszystkie orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl .
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 12 listopada 2024
- Symbol z opisem
- 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Dorota Dziedzic-Chojnacka /przewodniczący/ Maciej Borychowski /sprawozdawca/ Sławomir Kozik
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
art. 151 · Dz.U. 2024 poz. 935
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VI SA/Wa 3594/24 · 20 sierpnia 2025
VI SA/Wa 3594/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-08-20
Sygnatura: III SA/Gd 343/25 · 19 sierpnia 2025
III SA/Gd 343/25 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2025-08-19
Sygnatura: II SA/Rz 489/25 · 19 sierpnia 2025
II SA/Rz 489/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2025-08-19
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny