Sygnatura
VI SA/Wa 2323/22
Wyrok WSA w Warszawie z 11 stycznia 2023 r., VI SA/Wa 2323/22 – transport drogowy i przewozy
Wynik
Uchylono decyzję I i II instancji
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 11 stycznia 2023
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Asesor WSA Bożena Dąbkowska-Mastalerek Protokolant ref. Katarzyna Rutkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi P. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 czerwca 2022 r. nr BP.501.1476.2021.2058.WA7.229969 w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 10 maja 2021 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz P. N. kwotę 4017 (cztery tysiące siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżoną w tej sprawie do Sądu ww. decyzją z [...] czerwca 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD, organ odwoławczy), działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.), art. 4 pkt 11 i 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust 1, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r., poz. 180 ze zm., dalej utd) oraz lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy, po rozpatrzeniu odwołania P. N. (dalej skarżący) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej organ I instancji) z [...] maja 2021 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł (za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji – 12 000 zł oraz za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy – 8 000 zł; suma kar pieniężnych za stwierdzone naruszenia wyniosła więc 20 000 zł, jednak zgodnie z art. 92a ust. 3 utd została ograniczona do wysokości 12 000 zł), utrzymał tę decyzję w całości w mocy. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia – jak wynika z uzasadnień decyzji organu odwoławczego, a wcześniej organu I instancji - legły wyniki kontroli drogowej, której 10 sierpnia 2020 r. około godziny 11 w [...] poddano pojazd marki [...] nr rej. [...]. Pojazdem, którym kierował skarżący, przewożono pasażerów (K. M. i A. K. – por. notatka urzędowa sporządzona przez kontrolującego funkcjonariusza Policji, w której w drugim akapicie zawarto informację o oświadczeniu kierującego pojazdem, że "jest zatrudniony w firmie "[...]" jednak nie był w stanie podać danych tej firmy transportowej oraz okazać umowy o współpracę" oraz protokół kontroli z 10 sierpnia 2020 r., w znacznej części, w szczególności dotyczącej opisu stwierdzonych naruszeń, nieczytelny, w którym jednak daje się odczytać sformułowanie o tym zatrudnieniu, tj. "w firmie [...]" – por. k. 16 i dalej akt administracyjnych) z ul. [...] w [...] na ul. [...] w [...] (Lotnisko [...] - terminal odloty). Pasażerowie zamówili przejazd za pomocą aplikacji [...], a po zakończonym przewozie uiścili kierowcy opłatę gotówką w wysokości 10 zł, nie otrzymując paragonu. Kontrola została udokumentowana protokołem kontroli nr [...] z 10 sierpnia 2020 r., podpisanym przez skarżącego bez zastrzeżeń, i skutkowała wszczęciem przez organ I instancji postępowania administracyjnego w sprawie, w trakcie którego w wyniku informacji z Urzędu Miasta [...] ustalono, że skarżący na dzień kontroli nie posiadał żadnego uprawnienia do wykonywania transportu drogowego osób. W przedmiotowej sprawie wykonywał natomiast okazjonalny przewóz osób, i nie był to transport drogowy taksówką (kontrolowany pojazd nie był oznakowany ani wyposażony jak taksówka, a kierowca nie okazał wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub wypisu z licencji). Wykonywanie transportu drogowego, obejmującego przewóz okazjonalny, wymaga uzyskania odpowiedniej licencji określonej w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2 utd, która nie uprawnia jednak do wykonywania transportu drogowego taksówką (art. 5b ust. 1 pkt 3 utd). Licencja na wykonywanie transportu drogowego taksówką jest bowiem specjalnym rodzajem licencji, której udzielenie wymaga spełnienia przez przedsiębiorcę dodatkowych wymagań określonych w art. 6 utd. Przewóz okazjonalny jest to przewóz, do którego wykonywania potrzebne jest uzyskanie licencji na wykonywanie transportu drogowego, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2 utd, natomiast transport drogowy taksówką nie mieści się w pojęciu przewozu okazjonalnego, ponieważ jest to transport, który może być wykonywany na podstawie licencji udzielonej zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 utd na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Przedmiotowy przewóz okazjonalny osób wykonywany był więc w tej sprawie bez wymaganej licencji, co wyczerpuje znamiona czynu opisanego w załączniku nr 3 do utd: wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, i skutkuje nałożeniem kary pieniężnej za naruszenie lp. 1.1 tego załącznika. Nadto ww. pojazd marki [...] o nr rej. [...] jest przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 5 osób łącznie z kierowcą, w sytuacji gdy zgodnie z art. 18 ust. 4a i ust. 4b utd przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą (ust. 4a), przy czym dopuszcza się przewóz okazjonalny: 1) pojazdami zabytkowymi, 2) samochodami osobowymi: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 Kodeksu cywilnego, w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej, dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy. W badanej sprawie nie została spełniona żadna z przesłanek zawartych w art. 18 ust. 4b utd. Stwierdzono zatem wykonywanie przez skarżącego przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b utd. Kontrolowany pojazd był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu 5 osób wraz z kierowcą, czym został złamany zakaz wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu mniej niż 7 osób łącznie z kierowcą, co skutkuje nałożeniem kary pieniężnej za naruszenie lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd. W sprawie nie odnotowano też przesłanek wyłączenia odpowiedzialności administracyjnej z art. 92 c utd. GITD nie uwzględnił argumentacji odwołania od ww. decyzji, w którym skarżący, nie zgadzając się z tą decyzją, zawarł m.in. zarzut zaniedbania wyjaśnienia roli [...] Sp. z o.o. Sp. k. w postępowaniu, w szczególności czy spółka ta jest przewoznikiem odpowiadającym za ewentualne naruszenia ustawy o transporcie drogowym, co doprowadziło do nieprawidłowego uznania skarżącego za stronę postępowania, zarzut nieprzeprowadzenia dowodu z zeznań pasażera na fakt zawarcia umowy na usługi transportowe w formie elektroniczniej, oraz braku ustalenia czy skarżący i pasażer zawarli umowę o której mowa w art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, zarzut oparcia decyzji na ustaleniach faktycznych, które nie mogły zostać uznane za udowodnione. W odwołaniu skarżący powołał się na dołączoną (kserokopia) umowę zlecenia nr [...] z 6 lipca 2020 r. zawartą z [...] Sp. z o.o. Sp. k.(stosownie do pkt. 1. tej umowy zleceniodawca - [...] Sp. z o.o. Sp. k. zleca a zleceniobiorca – skarżący zobowiązuje się do wykonania "KIEROWCA TAXI/KURIER"; przy czym rubryka w pkt. 2. "przedmiot umowy, o którym mowa w pkt. 1 obejmuje" nie została wypełniona; w następnych punktach przewidziano zaś, że "zleceniobiorca wykona przedmiot umowy w okresie od dnia 2020-07-06 do dnia nieokreślona", a "za wykonanie pracy zleconej" przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości "201 brutto zł/m-cy lub 17 zł/godz", które będzie płatne w ciągu 14 dni po przyjęciu pracy zleconej i wystawieniu rachunku przez zleceniobiorcę; na przedłożonej kserokopii umowy widnieje podpis zleceniodawcy, brak podpisu zleceniobiorcy), fakturę nr [...] z 10 sierpnia 2020 r. wystawioną przez [...] w imieniu [...] Sp. z o.o. Sp. k. na nazwisko M. O. oraz umowę na usługi transportowe zawartą pomiędzy pasażerem M. O. a przewoznikem [...] Sp. z o.o. Sp. k. z 10 sierpnia 2020 r. (por. k. 41 i dalej akt administracyjnych) W zaskarżonej decyzji organ przytoczył mające zastosowanie w sprawie przepisy utd, a opisując stan faktyczny sprawy podkreślił znaczenie ww. protokołu kontroli z 10 sierpnia 2020 r. oraz notatki urzędowej z tego samego dnia, jako istotnych w tej sprawie dowodów. Wskazał następnie, że skarżący nie okazał do kontroli zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji na przewóz osób, wydanych na jego rzecz ani na rzecz innego podmiotu. Nie przestawił też dowodu świadczącego o posiadaniu uprawnień w transporcie drogowym, ani dowodów na wykonywanie kontrolowanego przewozu w imieniu i na rzecz innego podmiotu. Tym samym organ odwoławczy uznał, że stronę postępowania ustalono prawidłowo. Zgromadzony materiał dowodowy w sprawie wskazuje bowiem, że celem i intencją pasażerów było skorzystanie z usługi przewozu, aby przemieścić się ul. [...] na ul. [...] w [...]. Opłata za przewóz została uiszczona w gotówce kierowcy. Nie można zatem mówić o przewozie grzecznościowym czy koleżeńskim. Odpłatny charakter usługi potwierdzają też informacje z aplikacji [...]. Skarżący korzystając z tej aplikacji przy nawiązywaniu kontaktu z klientami, realizował zamówione za jej pośrednictwem zlecenie na przewóz osób oraz uzyskiwał wynagrodzenie za wykonany przewóz. Dodatkowo usługi w zakresie transportu drogowego realizował je we własnym imieniu i na swoją rzecz. Gdyby realizował ww. przewóz na rzecz innego podmiotu, wykazałby to organowi, jednak ani w toku kontroli drogowej, ani podczas postępowania administracyjnego nie przedstawił wiarygodnych dowodów w tym zakresie, co powoduje przypisanie mu odpowiedzialności za wykonanie usługi. Według organu skarżący wykonywał zarobkowo przewóz osób, o którym mowa w ww. art. 5b ust. 1 pkt 1 utd, prawidłowo zakwalifikowany, jako wykonywany bez licencji, skutkując nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 utd oraz lp. 1.1 załącznika nr 3 do utd. Dodatkowo przewóz ten nie spełnił wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. Mianowicie ww. pojazd marki [...] o nr rej. [...] jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Zgodnie zaś z art. 18 ust. 4a utd przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Pojazd skarżącego tego warunku nie spełniał. Przewóz wykonywany przez skarżącego nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, tj. nie wykonywano przewozu samochodem osobowym na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem przed rozpoczęciem usługi przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 Kodeksu cywilnego, w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości. Ww. przewóz został zamówiony za pomocą aplikacji [...], natomiast opłata ustalona poprzez tę aplikację została uiszczona w formie gotówkowej u kierowcy. Dlatego prawidłowo nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 8 000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 utd oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy. Obowiązek posiadania stosownego zezwolenia lub licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego dotyczy podmiotów faktycznie wykonujących działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 utd, nawet w przypadku, gdy taka działalność nie została przez podmiot zgłoszona jako przedmiot prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący wykonywał zarobkowo przewóz osób bez posiadania ważnych uprawnień, a zarazem wykonywał przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b utd. Zdaniem organu w sprawie zostało udowodnione, że strona faktycznie wykonywała działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 utd. Przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez platformę/aplkację [...] ma charakter zorganizowany, w jego w ramach skarżący świadczył usługę przewozu we własnym imieniu i na własny rachunek. Stosownie do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 20 grudnia 2017 r. C-434/15 usługę pośrednictwa, polegającą na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów przez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu". Skarżący, korzystając z aplikacji [...] przy nawiązywaniu kontaktu z klientami, realizował zamówione za jej pośrednictwem zlecenie na przewóz osób oraz uzyskiwał wynagrodzenie za wykonany przewóz. Dodatkowo wykonując usługi w zakresie transportu drogowego realizował je we własnym imieniu i na swoją rzecz; na podstawie zebranego materiału dowodowego nie można bowiem uznać, że wykonywał przewóz na rzecz innego podmiotu. Do odwołania skarżący dołączył ww. kserokopie umowy zlecenia zawartej z [...] Sp. z o.o. Sp. k., faktury wystawionej przez [...] w imieniu [...] Sp. z o.o. Sp. k. w dniu 10 sierpnia 2020 r. oraz umowy na usługi transportowe zawartej pomiędzy M. O. a [...] Sp. z o.o. Sp. k. wnosząc, że to w imieniu tego przedsiębiorcy wykonywany był kontrolowany przewóz. Nie okazał jednak na tę okoliczność wiarygodnych dowodów podczas kontroli (brak wskazania innego podmiotu odpowiedzialnego za przewóz), ani w toku postępowania administracyjnego (brak aktywnego udziału strony w postępowaniu wyjaśniającym). Przedłożony dokument w postaci kserokopii ww. umowy zlecenia nie został opatrzony podpisem zleceniobiorcy, a ww. faktura wystawiona przez [...] w imieniu [...] Sp. z o.o. Sp. k. oraz umowa na usługi transportowe nie dotyczą kontrolowanego przewozu, gdyż nie zgadzają się dane pasażera ani miejsce odbioru. Oznacza to, że skarżący nie przedłożył dowodów na posiadanie stosownych uprawnień do wykonywania przewozu osób samochodem osobowym, ani nie udowodnił, że sporny przewóz wykonywany był na rzecz i w imieniu innego przedsiębiorcy; nie przedłożył zatem dowodów podważających jego odpowiedzialność. Ww. zatrzymanym do kontroli pojazdem wykonywana była usługa przewozu osób zamówiona przez pasażera przy użyciu aplikacji [...]; strona/skarżący (który w dniu kontroli wykonywał przewóz okazjonalny osób w imieniu własnym) powinien posiadać zatem stosowne dokumenty uprawniające do wykonywania przewozu, tj. winien był uzyskać licencję na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, stosownie do przepisów art. 5b ust. 1 utd, traktującego o podjęciu i wykonywaniu krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką – co wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Skarżący - powiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego z tytułu naruszeń określonych w ww. protokole kontroli z 10 sierpnia 2020 r. - na etapie postępowania przygotowawczego nie brał w nim czynnego udziału; natomiast niezawiadomienie o zakończeniu postępowania nie stanowi naruszenia art. 10 k.p.a. w sytuacji, gdy cały materiał dowodowy ograniczał się do dowodów zebranych w trakcie kontroli oraz pisma z organu licencyjnego o braku uprawnień skarżącego do wykonywania przewozów drogowych osób. Odnośnie zarzutu zaniedbania wyjaśnienia jaką rolę w realizacji spornego przewozu odegrała [...] Sp. zo.o. Sp. k. organ podniósł, że podczas kontroli strona nie wskazała w czyim imieniu wykonuje przewóz, a na etapie postępowania nie przedstawiła żadnego wniosku ani materiału dowodowego w tej sprawie; natomiast ww. dokumenty przedłożone przez skarżącego przy odwołaniu nie przesądziły o tym, że wykonawcą kontrolowanego przewozu była [...] Sp. z o.o. Sp. k. Organ I instancji postanowieniem z 6 lipca 2021 r. odmówił uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia wobec podmiotu udostępniającego aplikacje [...], a także ustalenia jaką rolę w zdarzeniu odegrała [...] Sp. z o.o. Sp. k. Żądania te zostały odrzucone z uwagi na fakt, że nie mieszczą się w katalogu środków prawnych zawartych w art. 111 § 1 k.p.a. W konkluzji organ odwoławczy podkreślił, że obowiązek posiadania licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego dotyczy podmiotów faktycznie wykonujących działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 utd. W sprawie strona wykonywała zarobkowo przewóz osób, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 utd. Ustawa o transporcie drogowym (utd) dopuszcza wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem 5 osobowym po spełnieniu przesłanek zawartych w art. 18 ust. 4b utd. Sam fakt korzystania z aplikacji [...] świadczy o wykonywaniu przewozu odpłatnego - zarobkowego, do wykonywania którego konieczne jest uzyskanie stosownego uprawnienia - zezwolenia lub licencji. Tym samym kierowca realizujący przewóz osób w swoim imieniu i na swoją rzecz jest zobowiązany do dysponowania w chwili kontroli stosownymi uprawnieniami pozwalającymi mu wykonanie usługi transportowej zgodnie z przepisami prawa. W niniejszej sprawie skarżący chcąc wykonać przewóz okazjonalny pięcioosobowym samochodem osobowym powinien zadbać o łączne spełnienie przesłanek określonych w art. 18 ust. 4b utd, czego nie uczynił - o czym świadczy m.in. forma w jakiej zamówiono przejazd. Art. 18 ust. 4b utd wymienia warunki, jakie podmiot wykonujący przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego jest zobowiązany spełnić, aby przewóz został wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami. W tej sprawie przewóz został zamówiony przez pasażerów za pomocą aplikacji [...], nie na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 Kodeksu cywilnego, w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości. Zawarcie umowy w formie elektronicznej wymaga kwalifikowanego podpisu elektronicznego. Kontrolowany przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji [...]. Oświadczenie woli złożone w formie elektronicznej jest równoważne z oświadczeniem woli złożonym w formie pisemnej. Nie oznacza to jednak, że zamówienie usługi przewozowej za pośrednictwem aplikacji [...] stanowi o spełnieniu warunku z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b) utd. Zatem nawet gdyby zamówienie usługi transportowej i ustalenie warunków jej wykonania oraz uiszczenie opłaty za wykonanie uznać za formę umowy o usługę transportową, to jednak nie jest to umowa zawarta w formie wymaganej przez przepis art. 18 ust. 4b utd, ponieważ oświadczenia w niej zawarte nie są opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym Aby wykonywać przewozy okazjonalne pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, należało spełnić łącznie wszystkie warunki określone w art. 18 ust. 4b utd. Z zebranego materiału dowodowego, w tym ww. protokołu kontroli oraz notatki urzędowej wynika, że zamówiono usługę przewozu za pomocą zainstalowanej w telefonie aplikacji [...] oraz nie zawarto żadnej umowy z kierowcą; zatem skarżący wykonywał przewóz okazjonalny samochodem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu poniżej 7 osób łącznie z kierowcą, przy czym w sprawie nie zachodzą warunki określone w art. 18 ust. 4b utd. Według organu przeprowadzenie dowodu w postaci przesłuchania pasażera na fakt zawarcia w tym dniu ze skarżącym umowy na usługi transportowe jest nieuzasadnione, gdyż z protokołu kontroli bezsprzecznie wynika, w jaki sposób doszło do zamówienia usługi przewozu i ustalenia jej warunków. Dowody z zeznań świadków nie wniosłyby nic nowego do sprawy; wszystkie okoliczności związane ze spornym przewozem zostały wyjaśnione podczas kontroli drogowej, a także w toku postępowania w I instancji. W skardze do Sądu skarżący zarzucił powyższej decyzji naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez skierowanie zaskarżonej decyzji do skarżącego, który nie miał przymiotu strony, a mimo to został przez organ administracji publicznej potraktowany jako strona tego postępowania, co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Jednakże w przypadku, gdyby Sąd nie przychylił się do zarzutu nieważności zaskarżonej decyzji, skarżący zarzucił organowi II instancji rażące naruszenie przepisów postępowania polegające na zastosowaniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i bezpodstawnym niezastosowaniu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., pomimo że organ I instancji wydał decyzję z [...] maja 2021 r. z naruszeniem przepisów wskazanych w zarzutach określonych w odwołaniu, co spowodowało, że obydwa organy przy wydaniu decyzji: 1. naruszyły art. 7, art. 76 § 2 i 2a, art. 77 § 1, art. 89 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a oraz nie zastosowały art. 81a § 1 k.p.a.: nie przeprowadziły rozprawy administracyjnej, zaniedbały dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z zeznań pasażera oraz zaniedbały przeprowadzenia dowodu z zeznań przedstawiciela [...] Sp. z o.o. Sp. k., co doprowadziło organy administracji (wskutek braku zgromadzenia odpowiednich dowodów) do bezpodstawnego i błędnego uznania skarżącego za podmiot odpowiedzialny za kontrolowany przewóz w sytuacji, gdy skarżący: i. wykonywał przewóz na podstawie licencji wydanej dla przedsiębiorcy [...] Sp. z o.o. Sp. k., ii. przedstawił fakturę wystawioną przez [...] B.V. na rzecz [...] Sp. z o.o. Sp. k., co jednoznacznie dowodzi, iż [...] Sp. z o.o. Sp. k. jest podmiotem odpowiedzialnym za naruszenia stwierdzone w trakcie kontrolowanego przewozu, iii. przedstawił umowę o transport zawartą pomiędzy pasażerem kontrolowanego przewozu a [...] Sp. z o.o. Sp. k., iv. przedstawił umowę zlecenia nr [...] z dnia 6 lipca 2020 r., z której wynika, że skarżący był zatrudniony przez [...] Sp. z o.o. Sp. k. jako kierowca, a zatem nie wykonywał kontrolowanego przewozu w swoim imieniu, 2. błędnie uznały przewóz za okazjonalny, pomimo że zastosowanie odnośnych przepisów stanowiło: (a) rażące naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci zastosowania art. 18 ust. 4a ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (utd) i uznanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób za przewóz okazjonalny wykonywany pojazdem samochodowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego (w postaci możliwości przewozu tym pojazdem powyżej 7 osób) w sytuacji, gdy wykonywany przewóz wymagał jedynie licencji na krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, (b) rażące naruszenie art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych oraz dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z 9 września 2015 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, ponieważ art. 5b ust. 1 i art. 18 ust. 4a) i 4b) w zw. z art. 4 pkt 11 utd nie mogły zostać zastosowane wobec skarżącego z uwagi na fakt, że przepisy te stanowią przepisy techniczne, które nie zostały prawidłowo notyfikowane Komisji, (c) rażące naruszenie art. 18 ust. 4b pkt 2) utd poprzez przyjęcie, że skarżący zawarł z pasażerem kontrolowanego przewozu umowę, o której mowa w art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, co skutkowało błędnym przyjęciem, iż przewóz okazjonalny wykonywano z naruszeniem ww. przepisu, podczas gdy skarżący nie zawierał z pasażerem tego przewozu żadnej umowy, gdyż dokonał tego przewoźnik [...] Sp. z o.o. Sp. k., 3. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2 i Ip. 1.1. załącznika nr 3 do utd i nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, w sytuacji gdy: (a) kontrolowany przewóz był wykonywany samochodem osobowym, który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego wymaganego ustawą utd dla przewozu okazjonalnego, a (b) dla takiego przewozu wykonywanego samochodem konstrukcyjnie przystosowanym do przewozu do 5 osób nie przewidziano żadnej licencji lub zezwolenia. Wobec powyższych zarzutów skarżący wniósł, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), o stwierdzenie nieważności całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a w przypadku gdyby Sąd nie podzielił zarzutu nieważności zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wniósł też na podstawie art. 103 § 3 i 5 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z ww. umowy zlecenia nr [...] z dnia 6 lipca 2020 r. zawartej pomiędzy skarżącym a [...] Sp. z o.o. Sp. k., oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął szczegółową argumentację na temat powyższych zarzutów (por. pełną treść skargi w aktach administracyjnych sprawy). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymał zajęte stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić, gdyż w sprawie nie zostały w wyczerpującym zakresie wyjaśnione wszystkie istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności stanu faktycznego w procesie subsumpcji poczynionych przez organy pierwszej i drugiej instancji ustaleń pod mające zastosowanie przepisy prawa materialnego, wyznaczające z kolei zakres tych ustaleń. Chodzi w szczególności o wyjaśnienie kwestii strony postępowania, tj. czy w postępowaniu tym prawidłowo przypisano skarżącemu status podmiotu wykonującego przewóz drogowy, i co się z tym wiąże, czy prawidłowo ustalono okoliczności wykonywania i charakter tego przewozu. Zaskarżona decyzja dotknięta jest zatem naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.); przy czym w postępowaniu administracyjnym obowiązek wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, spoczywa na organie. Sąd nie zastępuje organu w wykonaniu tego obowiązku. Sąd jedynie ocenia legalność/zgodność z prawem podjętego przez organ rozstrzygnięcia wydanego w następstwie przeprowadzonego w sprawie postępowania administracyjnego, które jest przedmiotem kontroli Sądu. W tej sprawie wynik tej kontroli, dla organów wydających decyzje w pierwszej i drugiej instancji, jest negatywny; sposób i zakres postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organy w sprawie oraz ocena zebranych w tym postępowaniu dowodów nie odpowiada – zdaniem Sądu – zasadom prawidłowej rekonstrukcji stanu faktycznego sprawy i jej wyjaśnienia stosownie do reguł gromadzenia i oceny materiału dowodowego określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Art. 7 k.p.a. określa zasadę prawdy obiektywnej, zgodnie z którą w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z zasady tej wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób ustalić rzeczywisty stan całej sprawy, który dopiero w całości daje podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa materialnego. Dopełniający tę regulację art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązek wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy i przeprowadzenia w tym celu wszelkich niezbędnych dowodów. Zgodnie natomiast z art. 80 k.p.a. ocena, czy dana okoliczność została udowodniona, dokonywana ma być na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Zakres badania niniejszej sprawy przez organy administracji wyznaczały ww. szczegółowo wskazane w zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji przepisy prawa materialnego – ustawy o transporcie drogowym (utd); jednak warunkiem oceny prawidłowości ich zastosowania w procesie subsumpcji stanu faktycznego jest pewność, że stan ten został ustalony w sposób wyczerpujący i niewątpliwy. Mankamenty w procesie ustaleń faktycznych, skutkujące brakiem takiej pewności, uniemożliwiają taką ocenę, a tym samym kontrolę sądową zaskarżonej decyzji. W tej sprawie wątpliwości Sądu dotyczą - jak wzmiankowano - strony postępowania/adresata decyzji. Jak wskazano wyżej w części historycznej tego uzasadnienia, organy wydające decyzje w pierwszej i drugiej instancji uznały, że usługi w zakresie transportu drogowego realizował we własnym imieniu i na swoją rzecz skarżący, a zatem jest on stroną postępowania/adresatem podjętych decyzji, gdyż: - "gdyby skarżący realizował ww. przewóz na rzecz innego podmiotu (...), wykazałby to organowi, natomiast ani w toku kontroli drogowej, ani podczas postępowania administracyjnego skarżący nie przedstawił wiarygodnych dowodów w tym zakresie, co powoduje przypisanie mu odpowiedzialności za wykonanie tejże usługi" (por. str. 7 zdanie pierwsze zaskarżonej decyzji), - wnosząc, że w imieniu [...] Sp. z o.o. Sp. k. wykonywany był kontrolowany przewóz "nie okazał na tę okoliczność wiarygodnych dowodów ani podczas kontroli (brak wskazania innego podmiotu odpowiedzialnego za przewóz) ani w toku postępowania administracyjnego (brak aktywnego udziału strony w postępowaniu wyjaśniającym)"- por. str. 9 akapit trzeci zaskarżonej decyzji, - "podczas kontroli strona nie wskazała w czyim imieniu wykonuje przewóz, jednocześnie na etapie postępowania nie przedstawiła żadnego wniosku ani materiału dowodowego w tej sprawie (...), natomiast dokumenty przedłożone przez skarżącego przy odwołaniu nie przesądziły o tym, że wykonawcą kontrolowanego przewozu była [...] Sp. z o.o. Sp. k." (por. str. 12 akapit pierwszy zaskarżonej decyzji) Tymczasem wynik uważnej i szczegółowej lektury akt administracyjnych sprawy podważa te stwierdzenia/odbiera im jednoznaczny charakter. W szczególności – jak odnotowano to już na wstępie tego uzasadnienia (str. pierwsza akapit drugi), w ww. notatce urzędowej z 10 sierpnia 2020 r., sporządzonej przez kontrolującego funkcjonariusza Policji, zawarto na wstępie (drugi akapit) informację o oświadczeniu kierującego pojazdem, że "jest zatrudniony w firmie "[...]" jednak nie był w stanie podać danych tej firmy transportowej oraz okazać umowy o współpracę" (por. k. 16 akt administracyjnych). Następnie w ww. protokole kontroli z tego samego dnia (10 sierpnia 2020 r.), w znacznej części, w szczególności dotyczącej opisu stwierdzonych naruszeń, nieczytelnego, daje się jednak odczytać sformułowanie o tym zatrudnieniu, tj. "w firmie [...]" (por. k. 12 akt administracyjnych). Wynika zatem z treści tych dokumentów, że skarżący od razu w toku kontroli, w kontekście wykonywanego i skontrolowanego przewozu, w jednoznaczny sposób powołał się na zatrudnienie w innej firmie, przecząc tym samym wykonywaniu tego przewozu we własnym imieniu i na swoją rzecz. Wobec wskazanych zapisów notatki urzędowej oraz protokołu kontroli, nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym, i muszą być uznane za dowolne, stwierdzenia decyzji odwoławczej o niewskazaniu przez skarżącego realizowania przewozu na rzecz innego podmiotu, braku wskazania innego podmiotu odpowiedzialnego za przewóz, oraz że podczas kontroli strona nie wskazała w czyim imieniu wykonuje przewóz. Skarżący wskazał bowiem ten inny podmiot, co obligowało organ – w myśl zasady wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla podjęcia rozstrzygnięcia okoliczności stanu faktycznego sprawy – do podjęcia działań obliczonych na jednoznaczne ustalenie podmiotu wykonującego sporny przewóz. Inaczej rzecz ujmując, skoro skarżący w toku kontroli wskazał na zatrudnienie w innej firmie, należało to sprawdzić celem usunięcia wszelkich wątpliwości co do wykonawcy przewozu, a zarazem strony postępowania, jako że jest to okoliczność podstawowa w sprawie, zwłaszcza i dlatego, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący, działając przez pełnomocnika, powołał się na ww. umowę zlecenia z 6 lipca 2020 r. (por. k. 41 akt administracyjnych sprawy) zawartą z [...] Sp. z o.o. Sp. k., w której spółka ta zleca skarżącemu, jako zleceniobiorcy, a skarżący "zobowiązuje się do wykonania KIEROWCA TAXI/KURIER". Wprawdzie forma i treść tej umowy nie odpowiada ogólnie przyjętym podstawowym standardom tego typu aktów (m.in. umowa operuje trudno zrozumiałym skrótem co do zobowiązania zleceniobiorcy, które ma wykonać, rubryka "przedmiot umowy (...) obejmuje" nie została wypełniona, przedłożona do akt administracyjnych kserokopia tej umowy nie zawiera podpisu zleceniobiorcy oraz poświadczenia pełnomocnika za zgodność z oryginałem – podpisami zleceniobiorcy i zleceniodawcy opatrzony jest natomiast tekst tej umowy przedłożony przy skardze do Sądu - por. k. 11 akt sądowych); nadto ww. ww. faktura wystawiona przez [...] w imieniu [...] Sp. z o.o. Sp. k. oraz umowa na usługi transportowe zawarta pomiędzy M. O. a [...] Sp. z o.o. Sp. k. (oba dokumenty z tego samego dnia – 10 sierpnia 2020 r., który to dzień jest też datą kontrolowanego i spornego w tej sprawie przewozu) nie dotyczą kontrolowanego przewozu, gdyż nie zgadzają się dane pasażera ani miejsce odbioru, to jednak trudno zakwestionować, że umowa ta koresponduje z oświadczeniem kierującego pojazdem (skarżącego) objętym ww. notatką urzędową i protokołem kontroli o zatrudnieniu w innej firmie (jak zapisano w tych dokumentach w firmie "[...]"). Nie mogła zatem być pominięta przez organ odwoławczy przy rekonstrukcji stanu faktycznego sprawy i szczegółowej ocenie w kontekście pozostałych jej okoliczności, przez podjęcie czynności sprawdzających ten stan rzeczy w ramach postępowania dowodowego, obejmujących ustalenie rzeczywistych intencji stron umowy i sposobu jej wykonywania w praktycznej działalności spółki i skarżącego. Skoro natomiast ww. stwierdzenia organu na temat braku wskazania przez skarżącego innego podmiotu odpowiedzialnego za przewóz, czy niewskazania podczas kontroli w czyim imieniu wykonuje przewóz, wyrażają stanowisko organu, które legło u podstaw podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, a nie znajdują pełnego i jednoznacznego potwierdzenia w cytowanych materiałach dowodowych sprawy, pozostając z nimi w rozbieżności, należało uznać, że sprawa nie została w pełni wyjaśniona w zakresie wykonawcy przewozu i wymaga dalszych ustaleń w tym względzie popartych należycie zebranymi i ocenionymi dowodami. Wniosku tego nie podważa akcentowane w decyzjach organu odwoławczego i organu I instancji podpisanie przez skarżącego ww. protokołu kontroli bez zastrzeżeń, co według organu odwoławczego - wobec nieprzedstawienia dowodów na wykonywanie kontrolowanego przewozu w imieniu i na rzecz innego podmiotu – uzasadnia uznanie skarżącego za stronę postępowania, gdyż usługi transportu drogowego realizował we własnym imieniu i na swoją rzecz, jako że dokument ten, sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone; według organu I instancji istota protokołu kontroli wyraża się tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny. Formułując to stanowisko organy nie zauważają jednak, a w każdym bądz razie nie odnotowują w treści decyzji, faktu, że – co już wyżej wzmiankowano – w protokole tym (jaki i ww. notatce urzędowej) zawarto informację o oświadczeniu kierującego pojazdem, że "jest zatrudniony w firmie "[...]" (w protokole kontroli, w znacznej części, w szczególności dotyczącej opisu stwierdzonych naruszeń, nieczytelnego – co też stanowi mankament tego środka dowodowego, daje się odczytać sformułowanie o tym zatrudnieniu, tj. "w firmie [...]"). Aczkolwiek nazwa "[...]" jest błędna względem prawidłowej nazwy [...], jednak błąd dotyczy tylko jednej litery "n", przy czym nie wiadomo, czy jest udziałem spisującego protokół kontrolującego funkcjonariusza Policji, czy skarżącego, który tak wymienił/podyktował do protokołu nazwę firmy. W każdym razie jednak, w świetle pozostałych materiałów dowodowych zebranych w sprawie, nie powinno budzić wątpliwości, że w istocie chodzi o [...] Sp. z o.o. Sp. k. Zatem związek skarżącego z tą spółką, jego charakter i zakres, podlegał wyjaśnieniu w sprawie przed wydaniem decyzji ostatecznej, gdyż w zależności od poczynionych w tym względzie ustaleń ma znaczenie determinujące treść rozstrzygnięcia. Nadto w zaskarżonej decyzji sam organ stwierdza, że dokumenty przedłożone przez skarżącego przy odwołaniu nie przesądziły o tym, że wykonawcą kontrolowanego przewozu była [...] Sp. z o.o. Sp. k." (por. str. 12 akapit pierwszy zaskarżonej decyzji). Używając sformułowania nie przesądziły organ sam nie jest pewny wyczerpania zakresu dostępnych dowodów w tym względzie. Tymczasem rozstrzygając sprawę winien bazować na materiale przesądzającym treść rozstrzygnięcia, co oznacza procedowanie w sprawie aż do osiągnięcia tej pewności skutkiem zebrania wyczerpującego materiału dowodowego i wszechstronnej jego oceny w kontekście mających zastosowanie przepisów prawa, tu przepisów ustawy o transporcie drogowym (utd). Reasumując tę część rozważań, w ocenie Sądu zgromadzone ostatecznie w sprawie dowody i ich interpretacja/ocena przez organ odwoławczy nie są wystarczające dla potwierdzenia stanowiska organu o wykonywaniu skontrolowanego przewozu przez skarżącego we własnym imieniu i na swoją rzecz, z konsekwencją uznania go za stronę postępowania, a to wobec oświadczeń skarżącego objętych ww. notatką urzędową i protokołem kontroli oraz dokumentacji przedłożonej przy odwołaniu od decyzji organu I instancji, w szczególności ww. umowy zlecenia, a które to okoliczności, w myśl zasady dochodzenia prawdy obiektywnej/materialnej, nie zostały poddane przez organ należytej weryfikacji pod kątem zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Weryfikacja ta powinna obejmować w pierwszym rzędzie ustalenie, czy i jaką rolę w sprawie zajmuje ww. spółka [...] Sp. z o.o. Sp. k., w szczególności czy jest organizatorem przewozu, który (skontrolowany w tej sprawie) na podstawie ww. umowy zlecenia przy pomocy aplikacji [...] wykonywał skarżący, czy też nie i skarżący działał samodzielnie we własnym imieniu i swoją rzecz. W tym zakresie organ winien też wystąpić do organu licencyjnego (tu Prezydenta [...]) o udzielenie informacji, czy spółka [...] Sp. z o.o. Sp. k. posiadała ważne na dzień kontroli i jakiego rodzaju licencje na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób (samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, taksówką) oraz czy i do której z tych licencji został zgłoszony kontrolowany pojazd. Tak pozyskane informacje przyczynią się do ustalenia organizatora transportu osób i charakteru tego transportu; tj. czy była to spółka [...] Sp. z o.o. Sp. k., a skarżący jako kierowca jedynie działał na zlecenie i w imieniu tej spółki, współpracując z nią z wykorzystaniem narzędzia - aplikacji [...] i za pośrednictwem obsługującego tę aplikację podmiotu (innymi słowy czy spółka jako przedsiębiorca wykonała usługę przewozu, choć posługując się inną osobą), czy też był to sam skarżący, który świadczył samodzielnie czynności w ramach zawartej z pasażerami umowy przewozu, a wykonując ten przewóz bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez licencji oraz pojazdem nie przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (niespełniającym kryterium określonego w art. 18 ust. 4a utd) podlegał karze pieniężnej przewidzianej w ww. przepisach ustawy o transporcie drogowym (utd), określającej (m.in.) zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego osób oraz odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących ten przewóz lub inne czynności związane z tym przewozem. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 utd, podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego (...). Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 utd, uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką. W kwestii licencji ustawodawca dokonał zatem w art. 5b ust. 1 utd rozróżnienia uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego osób na trzy rodzaje licencji - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3). Zgodnie z art. 4 pkt 1 utd, krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju (...), przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Warunki podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób określa przepis art. 5b ust. 1 utd, według którego podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym, przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką – wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Odnotować przy tym należy, że nieprowadzenie zarejestrowanej, legalnej działalności gospodarczej, nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu faktycznie wykonującego przewóz za naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji. Podmiot wykonujący transport to również ten, kto faktycznie podejmuje czynności z zakresu transportu drogowego, chociaż nie dopełnił warunków do legalnego wykonywania działalności gospodarczej (por. przykładowo wyroki NSA z 20 stycznia 2009 r. II GSK 670/08, z 4 listopada 2009 r. II GSK 166/09, czy z 6 pazdziernika 2022 r. II GSK 335/20). Wykonywanie transportu drogowego podlegającego sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu, z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2019 r. II GSK 701/17). W okolicznościach faktycznych tej sprawy należało (w myśl wcześniej poczynionych tu uwag) wykazać kto i na jakich zasadach wykonywał sporny przewóz, ocenić jego charakter, i wyciągnąć z tego konsekwencje prawne wynikające z przepisów ustawy. Pamiętać przy tym należy, że w art. 5 ust. 1 utd ustawodawca wyraźnie wskazał, że na wykonywanie transportu drogowego wymagana jest odpowiednia licencja, do otrzymania której przedsiębiorca musi spełniać konkretne warunki, inne dla licencji na przewozy okazjonalne oraz inne dla licencji "taksówkowej" (art. 6 utd). W następstwie tej regulacji zostały ograniczone uprawnienia dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą na podstawie licencji uprawniającej do przewozów okazjonalnych w stosunku do przedsiębiorców wykonujących przewozy osób na podstawie licencji "taksówkowej", co znalazło jednoznaczny wyraz w dyspozycji art. 12 ust. 1b utd, według którego licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką. Nadto z art. 6 ust. 1 utd wynika jednoznacznie, że przedsiębiorca posiadający licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką może wykonywać przewozy bądź osobiście, bądź poprzez zatrudnionych przez tego przedsiębiorcę kierowców, o ile oczywiście osoby te spełniają stosowne wymagania, określone w ustawie; analogicznie może tak postępować w ramach pozostałych ww. licencji, przy czym zawsze posiadanie licencji na wykonywanie przewozu, aktualnej na datę zdarzenia, determinuje kwalifikację przewozu; odpowiednio brak licencji oznacza przewóz bez licencji z konsekwencją kary pieniężnej z tego tytułu. W każdym bądź razie w tej sprawie, skoro skarżący w toku ww. kontroli, a potem w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej powołał się na zatrudnienie w innej firmie (jak zdaje się wynikać z pozostałych materiałów sprawy chodzi o [...] Sp. z o.o. Sp. k.), przecząc tym samym wykonywaniu tego przewozu we własnym imieniu i na swoją rzecz, i podjął w tym zakresie czynności dowodowe, należało to sprawdzić przed wydaniem decyzji z zachowaniem reguł dowodowych w postępowaniu prowadzonym przez organ administracji, ustalając w niewątpliwy sposób, w świetle mających zastosowanie przepisów ustawy o transporcie drogowym, wykonawcę spornego przewozu, charakter przewozu (okazjonalny, taksówkowy, inny) i wynikające z tego konsekwencje administracyjne. Organ - mając powyższe na uwadze - winien zatem ponownie ustalić i ocenić stan faktyczny w sprawie stosownie do wskazań Sądu, w szczególności odnoszących się do wyjaśnienia statusu strony postępowania, do której ma być skierowana decyzja, w kontekście obowiązujących uregulowań prawnych transportu drogowego osób, i dać temu wyraz w treści podjętego rozstrzygnięcia należycie je uzasadniając w każdym mającym dla jego oceny aspekcie tych uregulowań. Należy tu też dodać, że wprawdzie – jak już nadmieniono – organ administracji obciąża co do zasady wynikający z przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do prawidłowego ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, co oznacza określenie i przeprowadzenie w sprawie dowodów w tym względzie niezbędnych, jednak nie zwalnia to strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku i przedstawienia w tym postępowaniu dowodów, z których wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne, zwłaszcza że niewykazanie określonych okoliczności faktycznych może prowadzić do rezultatów dla niej w tym postępowaniu niekorzystnych. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania (punkt drugi), na które złożyły się kwoty 400 zł tytułem wpisu od skargi, wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem w wysokości 3600 zł złotych oraz 17 zł tytułem opłaty od pełnomocnictwa, Sąd postanowił na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 23 sierpnia 2022
- Symbol z opisem
- 6037 Transport drogowy i przewozy
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie Drogi publiczne
- Skarżony organ
- Inspektor Transportu Drogowego
- Sędziowie
- Barbara Kołodziejczak-Osetek Bożena Dąbkowska-Mastalerek Zdzisław Romanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200 · Dz.U. 2022 poz. 329
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
art. 4 pkt 11 i 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 87 ust. 1. art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 · Dz.U. 2022 poz. 180
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VI SA/Wa 1911/22 · 11 stycznia 2023
Wyrok WSA w Warszawie z 11 stycznia 2023 r., VI SA/Wa 1911/22 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: VI SA/Wa 2693/22 · 11 stycznia 2023
Wyrok WSA w Warszawie z 11 stycznia 2023 r., VI SA/Wa 2693/22 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: VI SA/Wa 2428/22 · 11 stycznia 2023
Wyrok WSA w Warszawie z 11 stycznia 2023 r., VI SA/Wa 2428/22 – transport drogowy i przewozy
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny