VI SA/Wa 2275/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Z. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2275/13 wydanego w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej postanawia przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 27 września 2013 r. odrzucił skargę J. Z. (dalej skarżący) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Odpis tego postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 4 października 2013 r. W dniu 29 października 2013 r. skarżący przesłał do Sądu na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2014 r. ustanowiono dla skarżącego adwokata. Jak wynika z nadesłanego do Sądu pisma Okręgowej Rady Adwokackiej w W. z dnia 17 marca 2014 r., skarżącemu wyznaczono pełnomocnika z urzędu w osobie adwokat A. H.. W dniu 28 marca 2014 r. pełnomocnik zapoznała się z aktami sprawy. Pismem z dnia 9 kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia 27 września 2013 r., załączając do wspomnianego wniosku skargę kasacyjną. W powyższym wniosku pełnomocnik skarżącego podała, że informację o wyznaczeniu jej w niniejszej sprawie pełnomocnikiem otrzymała w dniu 20 marca 2014 r., zaś z aktami sprawy miała możliwość zapoznania się w Sądzie w dniu 28 marca 2014 r. oraz po przesłaniu części dokumentacji przez skarżącego w dniu 4 kwietnia 2014 r. W uzasadnieniu złożonego wniosku pełnomocnik skarżącego odwołała się do stanowiska wyrażonego w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2010 r. w sprawie o sygn. akt II GZ 204/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku reguluje szczegółowo art. 87 p.p.s.a., zgodnie z którym pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do Sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W myśl art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, co w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu 4 października 2013 r. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał zatem z dniem 4 listopada 2013 r., gdyż dzień 3 listopada 2013 r. jako ostatni dzień trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi przypadł w niedzielę. Jednakże w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej skarżący wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, którego wyznaczenie nastąpiło już po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zagadnienie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (oraz skutków jego upływu) w przypadku, kiedy dopiero po doręczeniu stronie orzeczenia występuje ona o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika, budziło dotychczas rozbieżności w orzecznictwie, a także wątpliwości natury konstytucyjnej. Wątpliwości rozstrzygnął wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 lipca 2013 r. w sprawie SK 17/12 (OTK-A 2013/6/86), w którym Trybunał, stosując formułę tzw. orzeczenia interpretacyjnego przesądził o zgodności art. 87 § 1 p.p.s.a. z art. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, stwierdzając, że przepis art. 87 § 1 p.p.s.a. należy rozumieć w ten sposób, że – w sytuacji niedochowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 177 § 1 tej ustawy, na skutek wystąpienia o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustaje z dniem, w którym powiadomiony o ustanowieniu pełnomocnik ma możliwość sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Podobne stanowisko wyrażane było wcześniej w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którymi w wypadku ustanowienia pełnomocnika (adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) w trybie art. 244 p.p.s.a., dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/2006, z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 612/12, z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn.. akt II OZ 539/12, z dnia 11 października 2011 r., sygn.. akt II FZ 570/11 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2005 r., sygn. akt II UZ 72/04, publ. OSNP 2005/20/325, LEX nr 156659). Jak wynika z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, ustanowiony przez Sąd adwokat dowiedział się w dniu 20 marca 2014 r. o wyznaczeniu go przez Okręgową Radę Adwokacką w W. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego, zaś w dniu 28 marca 2014 r. zapoznał się z aktami sprawy. Wspomniany wniosek złożył natomiast w dniu 9 kwietnia 2014 r. wraz ze skargą kasacyjną. W ocenie Sądu, zostały spełnione przesłanki przywrócenia terminu. Uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej było efektem okoliczności całkowicie niezależnych od ustanowionego w sprawie pełnomocnika. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.