V SA/Wa 826/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Adrianna Elżbieta Grzymska-Truksa, , po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] w O. na zarządzenie Prezydenta Miasta O. z dnia 8 stycznia 2025 r. nr 3/2025 w przedmiocie rozłożenia na raty zaległych należności z tytułu przetrzymania zbiorów bibliotecznych postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić [...] w O. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnemu w Warszawie wpis sądowy w wysokości 300 zł (słownie: trzysta złotych) wpisany do rejestru opłat sądowych pod poz. 3428 w dniu 28 stycznia 2025 r.

[...] w [...] , dalej "Skarżący" lub "Strona", wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia 27 maja 2023 r. zarządzenie Prezydenta Miasta [...] z dnia 8 stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległych należności z tytułu przetrzymania zbiorów bibliotecznych. Skarżonemu zarządzeniu zarzucono naruszenie art. 14 ust. 1 i 2, art. 27 ust. 1 oraz art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego zarządzenia organu oraz o zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów procesu oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności jest zobowiązany do zbadania, czy w przedmiotowej sprawie skarga jest dopuszczalna. Właściwość rzeczowa sądów administracyjnych określona została w art. 3 i 4 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w ograniczonym zakresie, bo obejmującym orzekanie w sprawach skarg na/spory o: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; sprzeciwy od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego; w sprawach, 10) w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach; 11) spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej; 12) spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 3§ 2a p.p.s.a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Takim przepisem szczególnym jest art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, zgodnie, z którym: 1 każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.; 2. przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. 2a. skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Z kolei zgodnie z § 2 uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Niezbędną przesłanką do wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest posiadanie interesu prawnego, czyli istnienie normy prawa materialnego, na podstawie której określona osoba może domagać się konkretyzacji uprawnień lub obowiązków bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jej sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. W celu ustalenia interesu prawnego, a tym samym możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego, niezbędne jest istnienie związku o charakterze materialnym pomiędzy sytuacją faktyczną danego podmiotu, a normą prawa materialnego. Przedmiotem skargi jest zarządzenie Prezydenta Miasta [...] nr [...] z 8 stycznia 2025 r. o udzieleni ulgi w postaci rozłożenia, na wniosek [...] , na 12 rat zaległości w kwocie 1.330,99 zł należnej z tytułu przetrzymywania zbiorów bibliotecznych [...] w [...] . Podstawą jego wydania była uchwała Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia 25 marca 2021 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad, sposobu i trybu udzielania ulg w spłacie należności pieniężnych mających charakter cywilnoprawny, przypadających Miastu [...] lub miejskim jednostkom organizacyjnym. Stosownie do jej par. 1 uchwała określa szczegółowe zasady, sposób i tryb udzielania ulg w spłacie należności pieniężnych mających charakter cywilnoprawny, przypadających Miastu [...] lub miejskim jednostkom budżetowym, miejskim zakładom budżetowym, miejskim instytucjom kultury, warunki dopuszczalności pomocy de minimis, pomocy de minimis w rolnictwie, pomocy de minimis w rybołówstwie i akwakulturze oraz wskazanie organu uprawnionego do udzielania tych ulg. Stosownie do jej § 2 ust. 1 w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem dłużnika lub interesem publicznym, należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające miastu [...] lub miejskim jednostkom budżetowym, miejskim zakładom budżetowym, miejskim instytucjom kultury, na wniosek zobowiązanego mogą być umarzane albo ich spłata może być odraczana lub rozkładana na raty, na zasadach określonych w niniejszej uchwale. Uchwała ta obowiązuje i ma moc prawną, jest aktem prawa miejscowego będącego źródłem prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły, zgodnie z art.87 ust. 2 Konstytucji RP. Skarżąca jest miejską instytucją kultury i nie ma legitymacji skargowej do wniesienia przedmiotowej skargi z uwagi brak interesu prawnego. Równocześnie zaskarżone zarządzenie nie mieści się w ww. katalogu, spraw, które należą do właściwości sądu administracyjnego. Zauważyć można na marginesie, że zgodnie z pkt 9 Rozdziału VII Regulaminu korzystania z materiałów oraz usług [...] im. [...] w [...] , że decyzje podejmuje Dyrektor Biblioteki jedynie w zakresie możliwości zaniechania dochodzenia od Użytkownika roszczeń przewidzianych w niniejszym rozdziale, a nie udzielanie ulg w spłacie w spłacie należności pieniężnych mających charakter cywilnoprawny przypadających Skarżącej. Mając na uwadze, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, sąd administracyjny jest zobowiązany zbadać w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. W myśl art. 58 § 1 ppsa pkt 1 i pkt 6 skarga podlega odrzuceniu, jeżeli: sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; z innych niż wskazane w art. 58 § 1 pkt 1-5a przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W razie niedopuszczalności skargi sąd jest zobligowany do jej odrzucenia. W tym stanie rzeczy, z uwagi na powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6, pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia. O w zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa.