V SA/Wa 371/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Asesor WSA - Justyna Żurawska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi J. K. na rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 16 grudnia 2021 r. nr RzPP-DPW-WPII.431.2054.2021 w przedmiocie niestwierdzenia naruszenia praw pacjenta oddala skargę.

Przedmiotem oceny sądu jest rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta (dalej także jako: organ, Rzecznik) z dnia 16 grudnia 2021 roku znak:RzPP-DPW-WPII.431.2054.2021 którym nie stwierdzono naruszenia praw pacjenta J. K. (dalej także jako: strona, skarżący, wnioskodawca) do dokumentacji medycznej przez Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Wojewódzki Szpital Zespolony im. J. S. w B. W rozstrzygnięciu z dnia 16 grudnia 2021 r. organ przywołał następujące okoliczności faktyczne i prawne: Skarżący wystąpił do ww. placówki medycznej o udostepnienie wyników badań jego nasienia. Z informacji wstępnie przekazanych przez niego wynikało, że przedmiotowe badania były wykonane w latach 2002 - 2003. Szpital poprosił więc o doprecyzowanie dat. W piśmie informującym o datach badań (z dn. 21.05.202lr,), J. K. wskazał nowy zakres czasowy tj. od 29.10.2002r. do 3.12.2004r. W związku z tym- zdaniem organu- należało szczegółowo zweryfikować zeszyty laboratoryjne archiwum Pracowni Cytologii i Histopatologii, aby ustalić daty i wyniki badań. Ustalono jednak, że w zeszytach laboratoryjnych ww. pracowni z lat 2001 do 2005 J. K. nie figuruje, co jednoznacznie stwierdzono. Organ podnosi , że w tym postępowaniu badane było naruszenie prawa pacjenta do dokumentacji medycznej. Pacjent ma bowiem prawo do takiej dokumentacji. Wymienionemu prawu pacjenta odpowiada obowiązek podmiotu leczniczego do sporządzenia, przechowywania i udostępniania dokumentacji medycznej pacjenta. Udostępnienie dokumentacji następuje każdorazowo na wniosek pacjenta, który może zostać złożony w dowolnej formie . Udostępnienie dokumentacji nastąpić powinno bez zbędnej zwłoki. Z przesłanej odpowiedzi podmiotu leczniczego wynika, iż podjął czynności mające na celu udostępnienie żądanej dokumentacji medycznej. Podmiot leczniczy w wyniku tych czynności ustalił, iż wnioskodawca we wskazanym okresie nie był pacjentem placówki, a zatem żadna dokumentacja medyczna nie została wytworzona. W ocenie Rzecznika Praw Pacjenta te okoliczności świadczą o braku naruszeniu prawa pacjenta do dokumentacji medycznej. Podmiot leczniczy nie może udostępnić dokumentacji medycznej, której nie wytworzył z uwagi na fakt, iż nie udzielał wnioskodawcy świadczeń zdrowotnych. Rzecznik Praw Pacjenta wziął pod uwagę przytoczone okoliczności i wnioski dotyczące naruszenia praw pacjenta, a także dowody, w oparciu o które zostały stwierdzone. W wyniku czego nie przychylił się do przedstawianej w toku postępowania argumentacji wskazującej na naruszenie praw pacjenta. Organ nie dostrzegł także potrzeby dalszego gromadzenia materiału dowodowego wobec stwierdzenia, że jest on wystarczający do zakończenia postępowania. Rzecznik wskazuje, że w toku postępowania stronie został zapewniony czynny udział w postępowaniu. Została ona poinformowana o możliwości wypowiedzenia w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem niniejszego rozstrzygnięcia. Strona skorzystała z tego uprawnienia, niemniej nie wpłynęło to na zmianę decyzji Rzecznika Praw Pacjenta co do możliwości zakończenia postępowania, ani też kształtu rozstrzygnięcia. Jako podstawę prawną podjętego rozstrzygnięcia wskazano: - Art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzecznika Praw Pacjenta (Dz. U. z 2020 r. poz. 849) - Art. 23 ust. 1, art. 24 ust. 1 ustawy - Art. 23 ust. 1 ustawy, art. 24 ust. 1 ustawy. Skargę na wyżej opisane rozstrzygnięcie wniosła strona. Z treści skargi wynika, iż jej autor podtrzymuje wcześniejsze twierdzenie, że w okresie od 29 października 2002 r. do 3 grudnia 2004 r. był wysyłany przez urologa na badanie nasienia, które odbyło się w szpitalu w B. przy ulicy [...]. Fakt ten został zatajony przez pracowników szpitala, co potwierdzają zapisy znajdujące się w zeszytach laboratorium szpitalnego. Wynika z nich, iż badania nasienia skarżącego były przeprowadzone w latach 2001 – 2004. W związku z tym skarżący wnosi o wszczęcie postepowania dyscyplinarnego wobec dyrektora szpitala i zastosowanie wobec niego sankcji służbowych. Skarżący podkreśla, że badania te były wykonywane bez badań radjaktywnych i promieniowania jonizującego do których dostęp ma Premier RP, Wojewoda [...] oraz Komenda Miejska i Wojewódzka Policja. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 365 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; zwanej dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią - bez wątpienia - sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd ponadto stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a, lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach. Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga również to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże z mocy art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Wskazać należy, że w sprawie niniejszej mają przede wszystkim zastosowanie przepisy ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2020 r., poz. 849 z p. zm.), zwanej dalej: "u.p.p.", "ustawą", jak również przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096, z p. zm.; obecnie Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z p.zm.) dalej: K.p.a. Na wstępie Sąd pragnie przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 53 ust. 1 u.p.p., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Rzecznik Praw Pacjenta może: 1) wyjaśnić wnioskodawcy i pacjentowi, którego sprawa dotyczy, że nie stwierdził naruszenia praw pacjenta; 2) skierować wystąpienie do organu, organizacji lub instytucji, w których działalności stwierdził naruszenie praw pacjenta; wystąpienie takie nie może naruszać niezawisłości sędziowskiej; 3) zwrócić się do organu nadrzędnego nad jednostką, o której mowa w pkt 2, z wnioskiem o zastosowanie środków przewidzianych w przepisach prawa. Na podstawie art. 53 ust. 3 u.p.p., w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 wskazanego przepisu, wnioskodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Z kolei zgodnie z art. 54 ustawy o prawach pacjenta, w zakresie nieuregulowanym w art. 49 - 53 do postępowania prowadzonego przez RzPP stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Jeżeli zatem, w wyniku prowadzonego postępowania wyjaśniającego RzPP stwierdzi, że nie doszło do naruszenia praw pacjenta, jest zobowiązany wyjaśnić wnioskodawcy swoje stanowisko. Jeżeli wnioskodawca jest niezadowolony ze sposobu załatwienia sprawy, przysługuje mu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, bądź prawo do wniesienia skargi do sądu z pominięciem ww. trybu. Z treści zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że zostało ono wydane na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, tj. Rzecznik nie stwierdził naruszenia praw pacjenta. Sąd stwierdza, że pacjent ma prawo do dostępu do dokumentacji medycznej dotyczącej jego stanu zdrowia oraz udzielonych mu świadczeń zdrowotnych. Natomiast podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia dokumentację medyczną pacjentowi. W niniejszej sprawie podmiot leczniczy po wpłynięciu wniosku Skarżącego o udostępnienie dokumentacji medycznej, podjął działania mające na celu jego realizację. Skarżący wniósł o udostępnienie dokumentacji medycznej sprzed wielu lat. Z tego też powodu podmiot leczniczy musiał zweryfikować zeszyty laboratoryjne archiwum Pracowni Cytologii i Histopatologii, aby ustalić daty i wyniki badań. W wyniku tych czynności ustalił, iż Skarżący we wskazanym okresie nie był pacjentem placówki, a zatem żadna dokumentacja medyczna nie została wytworzona. Poza tym podmiot leczniczy poszukiwał wyników badań Skarżącego pomimo braku wskazania konkretnych dat, z których miały pochodzić badania. Zdaniem tak organu jak i sądu w niniejszej sprawie nie zachodzi konieczność korzystania z uprawnienia zbadania sprawy na miejscu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy. Taka kontrola ma miejsce, wówczas gdy Organ poweźmie podejrzenie, że podmiot mógłby podjąć przygotowania mające istotny wpływ na wynik prowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz kontroli, a tym samym wpływać na rozstrzygnięcie sprawy. W niniejszej sprawie słusznie tego nie stwierdzono. Jeżeli chodzi o skargę to jej autor swoje twierdzenia prezentuje w sposób mało czytelny. W istocie polemizuje on z ustaleniami organu nie podważając ich przy wykorzystaniu wiarygodnych dowodów. Nie wskazuje również żadnych przepisów prawa, które przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia naruszono. W ocenie sądu na treść kwestionowanego rozstrzygnięcia nie maja wpływu także dowody będące załącznikami do skargi, a zwłaszcza kserokopia zaświadczenia (k-5). Pieczęć, którą to zaświadczenie (wynik badań) opatrzono jest kompletnie nieczytelna i nie pozwala na identyfikację placówki leczniczej, w której zostało sporządzone. Poza tym jeśli skarżący dysponuje oryginałami takich zaświadczeń to albo powinien załączyć je do skargi, albo też ponowne żądanie ich od podmiotu, w którym powstały jest po prostu dla niego zbędne. Mając zatem powyższe na względzie sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.