V SA/Wa 3581/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Bożena Zwolenik po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K. S. na postanowienie Ministra Finansów z dnia (...) czerwca 2015 r. Nr (...) w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz radcy prawnego Mateusza Kościelniaka, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych i czterdzieści groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy).

Wyrokiem z dnia 20 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K.S.. Postanowieniem z dnia 14 marca 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Pismem z dnia 21 sierpnia 2017 r. wyznaczony radca prawny poinformował, iż sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie wystąpił z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu oświadczając, że nie zostało ono zapłacone w całości ani w części. Postanowieniem z dnia 19 września 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. W uzasadnieniu wskazał, iż opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej złożona została w sytuacji, gdy uzasadnienie wyroku z dnia 20 września 2016 r. nie zostało sporządzone. Pełnomocnik skarżącej nie wystąpił bowiem z wnioskiem o sporządzenie jego uzasadnienia. Oczywiste zatem jest, że złożenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej na tym etapie postępowania było bezzasadne Pełnomocnik z urzędu wystąpił ze sprzeciwem z dnia 3 października 2017 r., wnosząc o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. W uzasadnieniu podniósł, iż skarżąca wystąpiła o sporządzenie uzasadnienia do wyroku z dnia 20 września 2016 r., które zostało jej doręczone w dniu 16 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 260 p.p.s.a. – w brzmieniu mającym zastosowanie do postępowań wszczętych przed dniem 15 sierpnia 2015 r. – wniesienie sprzeciwu na zarządzenie referendarza sądowego skutkuje tym, iż traci ono moc a wniosek podlega ponownemu rozpoznaniu. Oznacza to, że Sąd ma do rozpoznania wniosek pełnomocnika wyznaczonego z urzędu – radcy prawnego M.K. – z dnia 21 sierpnia 2017 r. o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu poprzez sporządzenie opinii o barku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia jest zasadny i podlega uwzględnieniu. Przed wskazaniem podstaw prawnych mających zastosowanie do wyliczenia wysokości przyznanego pełnomocnikowi wynagrodzenia, odnieść należy się do stanowiska pełnomocnika zawartego w sprzeciwie. Sąd zgadza się z pełnomocnikiem, iż w niniejszej sprawie uzasadnienie do wyroku z dnia 20 września 2016 r. zostało sporządzone na wniosek samej skarżącej oraz doręczone jej w dniu 16 grudniu 2016 r. W konsekwencji tego, złożenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika wyznaczonego z urzędu było w pełni uprawnione. Natomiast Sąd nie podziela tych rozważań pełnomocnika, które odnoszą się do biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Jak to już wyżej zauważono, w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy p.p.s.a. w brzmieniu mającym zastosowanie do postępowań wszczętych przed dniem 15 sierpnia 2015 r., tj. w brzmieniu sprzed nowelizacji wprowadzonej ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), bowiem skarżąca wystąpiła ze skargą w dniu 22 lipca 2015 r. (vide: koperta, w której nadano skargę do organu – k. 7 akt sądowych). W tej sytuacji, w sprawie nie znajduje zastosowania powołany przez pełnomocnika przepis art. 177 § 3 p.p.s.a., gdyż został on wprowadzony mocą ustawy nowelizującej i zgodnie z jej przepisami przejściowymi, znajduje zastosowanie jedynie do spraw wszczętych po dniu 15 sierpnia 2015 r. Niemniej jednak odmowa przyznania wynagrodzenia dla pełnomocnika z urzędu przez starszego referendarza sądowego – mocą postanowienia z dnia 14 marca 2017 r. – była nieuzasadniona. Stosownie do treści przepisu art. 250 § 1 p.p.s.a., wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Aktem prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie jest obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715; zwane dalej: "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 2 pkt 1) i § 4 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną w wysokości określonej w rozdziałach 2-4. Opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone zostały w Rozdziale 4 rozporządzenia. Stosowanie do treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia, opłata za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W przedmiotowej sprawie radca prawny został ustanowiony po wydaniu wyroku oddalającego skargę, czyli nie brał udziału w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, zatem opłata – zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) – wynosi: 240 zł, zaś 75% tej opłaty – 180 zł. Jednocześnie stosownie do treści § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłatę podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjna w Warszawie opierając się na przepisach art. 254 § 1 i art. 260 p.p.s.a. w związku z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.