V SA/Wa 2800/16

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności do obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami p o s t a n a w i a : przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz radcy prawnego E. G., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).

Postanowieniem z dnia 6 lutego 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Wyznaczony pełnomocnik – radca prawny E. G. – sporządziła w dniu [...] r. pismo procesowe, w którym zawarła wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu w wysokości 150% stawki, oświadczając jednocześnie, iż pomoc ta nie została opłacona ani w całości ani w części. Wyrokiem z dnia 25 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje: Zgodnie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 24, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Wobec tego, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 1 września 2016 r. i niezakończone przed dniem wejścia w życie wskazanego powyżej rozporządzenia, stosownie do jego przepisu przejściowego należało ustalić należne adwokatowi wynagrodzenie w oparciu o przepisy dotychczasowe, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805; zwanego dalej: "rozporządzeniem z 2015 r."). Zgodnie z § 2 rozporządzenia z 2015 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. Sposób ustalania opłaty, o której mowa w § 2 pkt 1), został wskazany w § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r. i polega on na ustaleniu w pierwszej kolejności opłaty maksymalnej, określonej w rozdziałach 2-4. Opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone zostały w Rozdziale 4 rozporządzenia z 2015 r. Przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa przyznania płatności, zatem zaskarżona decyzja nie rozstrzyga kwestii związanych z ich wysokością, lecz przesądza o braku podstaw do ich otrzymania co do zasady. W konsekwencji przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna. W myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 2015 r., opłata maksymalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, w sprawie, której przedmiotem nie jest należność pieniężna wynosi 480 zł. Po ustaleniu opłaty maksymalnej, należało następnie ustalić opłatę należną pełnomocnikowi, stosując zasadę wynikającą z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r., zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej. W konsekwencji, za udział pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji należało przyznać wynagrodzenie w wysokości 240 zł, zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 r. Jednocześnie, mając na uwadze przesłanki określone w § 4 ust. 2 rozporządzenia z 2015 r., referendarz sądowy nie znalazł podstaw do podwyższenia należnej pełnomocnikowi opłaty ponad 1/2 opłaty maksymalnej. W ocenie referendarza, udział pełnomocnika przejawiający się w sporządzeniu pisma procesowego z dnia [...] r. oraz stawiennictwie na rozprawie, uznać należało za niewykraczające poza zakres obowiązku należytego prowadzenia sprawy w charakterze pełnomocnika z urzędu. Dodatkowo wskazać należy, iż Sąd nie uwzględnił wniosków pełnomocnika ani prezentowanego przez niego stanowiska, zaś sam pełnomocnik nie wykazał żadnych szczególnych okoliczności wymagających od niego zwiększonego nakładu pracy. Nie bez znaczenia była przy tym okoliczność, iż pełnomocnik został wyznaczony do trzech spraw skarżącego (sygn. akt od V SA/Wa 2799/16 – V SA/Wa 2801/16), w których wystąpił o przyznanie wynagrodzeń w wysokości "150% stawki", mimo tego, że treść pisma procesowego z dnia [...] r. była w zasadniczej mierze tożsama i skupiała się na naruszeniu przez organ tych samych przepisów postępowania administracyjnego. Obliczone w ten sposób wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług, o czym stanowi przepis § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2015 r. Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały pokryte ani w całości ani w części – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.