V SA/Wa 1861/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi T. O. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia (...) sierpnia 2017 r. nr (...) w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłaty abonamentowej; oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (dalej: "organ", KRRiT") odmówiła T. O. (dalej: "Skarżący") umorzenia zaległości w płatności opłaty abonamentowej za okres od 1 stycznia 2011 r. do 30 czerwca 2016 r. w wysokości 1.277,40 zł wraz z odsetkami w wysokości 430,03 zł. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Pismem z dnia 5 stycznia 2017 r. Skarżący złożył wniosek o umorzenie zaległości z tytułu abonamentu za okres od 1 stycznia 2011 r. do 30 czerwca 2016 r. na łączną kwotę 1722,21 zł., argumentując, że jego Małżonka spełnia warunki do zwolnienia z opłat abonamentowych w związku z ukończeniem 60 roku życia i prawem do świadczenia emerytalnego w wysokości nieprzekraczającej 50% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, a dopełnienie formalności koniecznych do uzyskania prawa do zwolnienia nie było możliwe, ponieważ Skarżący nie posiadał indywidualnego numeru identyfikacyjnego dla celów ponoszenia opłat abonamentowych. Do wniosku załączono kopie zaświadczeń o wysokości emerytury należnej E. O. z dnia 15 marca 2010 r. oraz z dnia 1 marca 2016 r., kopię duplikatu zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego na nazwisko T. O.i, korespondencję Skarżącego z Pocztą Polską SA. z dnia 14 października 2016 r., kopię wyników badań medycznych E. O. Ponieważ przedłożony materiał dowodowy nie wskazywał na zaistnienie przesłanek umożliwiających uwzględnienie wniosku, pismem z dnia 4 maja 2017 r. Organ wezwał Skarżącego o uzupełnienie wniosku o dowody potwierdzające istnienie szczególnych względów społecznych lub przypadków losowych uzasadniających żądanie umorzenia należności, W odpowiedzi na powyższe, Skarżący przedłożył zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2016, kopię postanowienia o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego oraz kopię formularza zwolnienia z opłat za używanie odbiorników radiofonicznych małżonki Skarżącego E. O. z dnia 29 grudnia 2016 r. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji [...] odmówiła umorzenia zaległości abonamentowych. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż wysokość dochodu osiąganego przez Skarżącego i pozostającą z nim we wspólnym gospodarstwie domowym małżonkę, nie wskazuje na zaistnienie okoliczności, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych. Pismem w dniu 11 września 2017 r, Skarżący złożył skargę do WSA na "czynności egzekucyjne Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. (...)" oraz "powiązaną z powyższym decyzję KRRiT znak [...]. W uzasadnieniu wskazano, iż Poczta Polska S.A. nie zawiadomiła o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacji, i w związku z tym nastąpiły trudności w dopełnieniu formalności warunkujących zwolnienie z opłat abonamentowych. Co do decyzji KRRiT odmawiającej umorzenia zaległości, Skarżący podniósł, że Organ jako przyczynę odmowy wskazał jedynie możliwości finansowe Skarżącego. Nie uznał za przypadek losowy wypadku żony Skarżącego, którego skutkiem było złamanie kręgosłupa, zarzucił też brak powiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego. W oparciu o powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017 r. poz. 1369, ze zm., dalej: p.p.s.a.) a także gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów uznać należało, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy przede wszystkim wskazać trzeba, że przedmiotem postępowania jest decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności rtv wraz z odsetkami. Sąd zatem będzie badał sprawę tylko w zakresie możliwości umorzenia tych należności, pod kątem spełniania przez Stronę wymogów wynikających z art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych. Należy też zauważyć, iż KRRiT nie jest ani wierzycielem, ani organem egzekucyjnym w sprawach należności z tytułu opłat abonamentowych. Nie zostały jej również przyznane kompetencje w zakresie nadzoru nad postępowaniem egzekucyjnym czy też - czynnościami Poczty Polskiej S.A. jako wierzyciela z tytułu opłaty abonamentowej. W sprawie opłat abonamentowych nie zachodzi tożsamość Organu naliczającego podatek, egzekwującego i przyznającego ulgę. Nadzór nad wykonywaniem kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku pobierania opłaty abonamentowej sprawuje minister właściwy do spraw łączności (art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych). Wobec braku kompetencji do weryfikacji czynności podejmowanych przez Pocztę Polską S.A., zarzuty skargi dotyczące działań wierzyciela i podejmowanych przezeń rozstrzygnięć jako nieobjęte przedmiotem postępowania o umorzenie zaległości, wymykają się zatem zarówno spod kontroli legalności decyzji KRRiT odmawiającej przyznania wnioskowanej ulgi jak i kontroli Sądu w tym zakresie. W postępowaniu z wniosku o przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań abonamentowych należy ocenić przesłanki wskazane w art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, zgodnie z którym KRRiT może umorzyć lub rozłożyć na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy społeczne lub przypadki losowe. Przywołana norma prawna posługuje się pojęciami niedookreślonymi (swego rodzaju klauzulami generalnymi) "wyjątkowych sytuacji", "szczególnych względów społecznych" oraz "przypadków losowych". Przesłanki te winny być interpretowane jako okoliczności nadzwyczajne, których zaistnienie czyni niemożliwym lub znacznie utrudnionym spełnienie zobowiązania publicznoprawnego. Brak zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru INI oraz związanych z tym trudności w uzyskaniu zwolnienia z opłat, nie sią okolicznościami uzasadniającymi uwzględnienie wniosku. Zapis "może" dowodzi tego, że umorzenie należności nawet w przypadku zaistnienia okoliczności, które przemawiałyby za umorzeniem zaległości pozostawione jest swobodnemu uznaniu i ocenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, która każdorazowo bada indywidualne okoliczności obrazujące sytuację wnioskodawcy. Co więcej okoliczności wskazane w powyższym przepisie musi wskazać i uprawdopodobnić wnioskodawca. Do wniosku o umorzenie należności Skarżący dołączył zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu za 2016 roku w kwocie 63.343,90 zł, oraz dochód małżonki 18.194,46 zł. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 4 maja 2017 r. nie złożył dokumentów dotyczących wypadku żony, wskazał na osiągnięty wiek oraz, że w obecnym złym stanie społecznej służby zdrowia nie ma możliwości dostania się tam do specjalisty (urologa, ortopedy) dlatego muszą korzystać z prywatnych placówek, co drogo kosztuje. Zatem w ocenie Sądu ocena sytuacji majątkowej uzasadniała negatywne dla Skarżącego rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia należności. Trzeba nadto pamiętać, że organ przed wydaniem decyzji wzywał Stronę pismem z 4 maja 2017 r. do wykazania okoliczności, o których mowa w art. 10 ustawy. To strona, powinna informacje i potwierdzić określonymi dowodami, rolą organu natomiast jest wezwanie strony do przedstawienia swojej wyjątkowej sytuacji i dokonanie oceny tej sytuacji w kontekście art. 10 ustawy o opłatach abonamentowych. Z tych obowiązków organ się w całości wywiązał. Decyzja została również podjęta w oparciu o obowiązujące przepisy, z poszanowaniem wskazanych w treści skargi przepisów postępowania. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, iż wniosek o umorzenie należności może być ponawiany i każdorazowo podlegać będzie ocenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskania nowych dowodów strona skarżąca może ponownie wystąpić do organu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Wydanie bowiem decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej. Strona może więc okoliczności dotyczące swojego stanu zdrowia oraz uzyskiwanych dochodów podnosić ponownie, stosownie je dokumentując. Reasumując zatem, zdaniem sądu orzekającego w sprawie, rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe, bowiem na gruncie stanu faktycznego sprawy oraz prawidłowo zastosowanych przepisów prawa zaistniały w określonym zakresie okoliczności uzasadniające odmowę umorzenia zaległości z tytułu opłat abonamentowych. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadach przepisów art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.