V SA/Wa 1477/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Zwolenik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na rozstrzygnięcie Rzecznika Praw Pacjenta z dnia 25 lutego 2025 r. Nr RzPP-DPR-WPL.433.71.2024.UM.AWe w przedmiocie stwierdzenia naruszenia praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej: M. K. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi, wpisaną do rejestru opłat sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 9 kwietnia 2025 r. pod pozycją 14091.

M. K. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") złożyła skargę na rozstrzygnięcie (dalej: "RPP" lub "organ administracji") w przedmiocie stwierdzenia naruszenia praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 3 § 2a i § 3 oraz art. 4 p.p.s.a). W rozpoznawanej sprawie skarga została wniesiona na rozstrzygniecie Rzecznika Praw Pacjenta w przedmiocie stwierdzenia naruszenia praw pacjenta, M. A. to świadczeń zdrowotnych przez Uniwersytecki Szpital Kliniczny ... w W.. W ocenie Sądu, zaskarżone pismo informujące o stwierdzeniu naruszenia praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych nie mieści się w katalogu spraw, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-9 p.p.s.a. objętych właściwością sądów administracyjnych. Właściwość do rozpoznania sprawy w przedmiocie stwierdzenia praw pacjenta nie została określona również w odrębnej ustawie. Analizując akta sprawy wskazać należy, że w rozstrzygnięciu z 17 czerwca 2024 r. znak: RzPP-DPW-WPI.431.1565.2022 RPP nie stwierdził naruszenia prawa pacjentki M. A. do świadczeń zdrowotnych przez Uniwersytecki Szpital Kliniczny im. ... w W.. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ administracji pismem z 25 lutego 2025 r. znak: RzPP-DPR-WPL.433.71.2024.UM.AWe uchylił swoje rozstrzygnięcie z 17 czerwca 2024 r. i stwierdził naruszenie praw pacjenta do świadczeń zdrowotnych. Skarżąca (córka pacjentki) wniosła 9 kwietnia 2025 r. skargę skarżąc rozstrzygnięcie w części "w której Rzecznik Praw Pacjenta wyjaśnił Wnioskodawczyni, że nie stwierdził naruszenia prawa pacjenta - matki Skarżącej - Pani M. A. do świadczeń zdrowotnych odpowiadających wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej i udzielanych z należytą starannością". Zaskarżone rozstrzygnięcie z 25 lutego 2025 r. zostało wydane na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 2, art. 53 ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (tekst jedn. Dz.U. z 2024 poz. 581 ze zm.), dalej: "u.p.p.", art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 127 K.p.a. Wskazać należy, że postępowania wyjaśniające w sprawach indywidualnych pacjentów są prowadzone na podstawie przepisów art. 50 – 54 u.p.p. Zgodnie z art. 53 ust. 1 u.p.p., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Rzecznik może: 1. nie stwierdzić naruszenia prawa pacjenta, 2. stwierdzić naruszenie prawa pacjenta. Stosownie do art. 53 ust. 3 u.p.p., w przypadku gdy Rzecznik Praw Pacjenta nie stwierdzi naruszenia prawa pacjenta (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.p.p.), wnioskodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. Zgodnie z art. 53 ust. 4 u.p.p., w wystąpieniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Rzecznik formułuje opinie lub wnioski co do sposobu załatwiania sprawy, a także może żądać wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub zastosowania sankcji służbowych. Stosownie do art. 53 ust. 3a u.p.p., w przypadku utrzymania w mocy rozstrzygnięcia Rzecznika niestwierdzającego naruszenia prawa pacjenta, wnioskodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Możliwość zakwestionowania rozstrzygnięcia Rzecznika ustawodawca dopuścił tylko w jednym przypadku, tj. niestwierdzenia naruszenia prawa pacjenta, a jedynym uprawnionym do jego zgłoszenia jest wnioskodawca, co wskazano w art. 53 ust. 3 u.p.p. Wobec powyższego, w przypadku wydania przez RPP rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia naruszenia prawa pacjenta brak jest materialnoprawnych podstaw do złożenia skargi. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie – Skarżąca złożyła bowiem skargę na rozstrzygnięcie, które stwierdza naruszenie prawa pacjenta M. A. do świadczeń zdrowotnych przez Uniwersytecki Szpital Kliniczny im. ... w W.. Wobec braku właściwości sądu do rozpoznania niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny obowiązany jest skargę odrzucić. Podstawa prawna wydania przedmiotowego pisma, tj. art. 53 ust. 1 pkt 2 i 4 u.p.p., nie przewiduje wydania aktu administracyjnego o charakterze władczym. Przepis art. 53 ust. 3a u.p.p. wyraźnie przewiduje, iż jedynie w przypadku utrzymania w mocy rozstrzygnięcia Rzecznika wydanego po rozpatrzeniu wniosku, o którym mowa w ust. 3 art. 53 u.p.p., wnioskodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Ustawodawca w art. 53 ust. 3a u.p.p., wyraźnie ograniczył sądową kontrolę rozstrzygnięć wydawanych przez RPP jedynie do tych, w których nie stwierdzono naruszenia praw pacjenta. Przepis ten stanowi lex specialis do przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a., określającego zakres kontroli sadów administracyjnych, w kontekście działalności Rzecznika Praw Pacjenta w przedmiocie prowadzonych przez ten organ postępowań wyjaśniających. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. postanowił o odrzuceniu skargi. O zwrocie wpisu sądowego sąd orzekł na podstawie art. 232 ust. 1 pkt 1 p.p.s.a.