IV SAB/Wr 194/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi M.S. na przewlekłość postępowania prowadzonego przed Sądem Rejonowym dla W. we W. pod sygn. Akt [...] postanawia: odrzucić skargę.

Skarżący M.S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Rejonowym dla W. we W., XIV Wydział Cywilny, w sprawie o sygn. Akt [...], z powództwa M.S. przeciwko Skarbowi Państwa – Zakładowi Karnemu nr [...] we W. W treści skargi skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości wspomnianego postępowania oraz zasądzenia na rzecz skarżącego kwoty 5.000 zł. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że Sąd Rejonowy we W. przez okres trzech lat nie rozpoznał sprawy, co doprowadziło do przewlekłości postępowania z winy Sądu. Nadmienił, że w tym czasie wyznaczono wyłącznie jeden termin rozprawy (na dzień 27 stycznia 2020 r.), która to rozprawa nie odbyła się. Zarzucił też, że Sąd w 2018 i 2019 r. wezwał powoda do uzupełnienia braków formalnych pism mimo, że ma on ustanowionego pełnomocnika urzędu. Podniósł także, że w sprawie nie udzielano odpowiedzi na pisma powoda kierowane do Sądu, nie przesłuchano świadków i nie wydano postanowienia o dopuszczeniu dowodów. W ramach dalszej argumentacji skargi skarżący podniósł, że Sąd Okręgowy błędnie odrzucił skargę na przewlekłość postepowania naruszając gwarantowane w art. 45 Konstytucji RP oraz w art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności prawo skarżącego do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Nawiązał do treści art. 3 § 1 oraz § 2 pkt 8) i pkt 9) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.). W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego dla W. we W. wniósł o oddalenie skargi, jako bezpodstawnej. W uzasadnieniu wskazano m. in., że skarżący żądał już stwierdzenia przewlekłości w sprawie, a kolejne orzeczenia Sądu Okręgowego we W. w sprawach wnoszonych przez skarżącego skarg na przewlekłość zakończyły się: oddaleniem skargi (postanowienia z dnia: [...] lutego 2018 r., sygn. Akt [...] oraz z [...] marca 2018 r., sygn. Akt [...]) oraz jej odrzuceniem (postanowienia z dnia: [...] października 2018 r., sygn. Akt [...] oraz z [...]stycznia 2019 r., sygn. Akt [...]). W dalszej części zreferowano dotychczasowy przebieg postępowania i podejmowane czynności. Na koniec wskazano natomiast, że w sprawach związanych z przewlekłością postępowania cywilnego, zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, właściwy jest sąd powszechny, w rozpoznawanym przypadku zatem Sąd Okręgowy we W. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność, ustalając czy zainicjowana skargą sprawa mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Stosownie natomiast do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze przedstawione regulacje należy wskazać, że podnoszona przez skarżącego przewlekłość w procesie prowadzonym z jego powództwa przed Sądem Rejonowym dla W. we W. nie może być objęta kognicją sądu administracyjnego, albowiem nie dotyczy przewlekłości postępowania w sprawach do których odnosi się art. 3 § 2 pkt 8) i 9) p.p.s.a. Skarżący mylnie z treści art. 3 § 1 oraz § 2 pkt 8) i pkt 9) p.p.s.a. wywodzi uprawnień sądu administracyjnego do kontroli przewlekłości postępowania przed sądem powszechnym, w tym także, do kontroli rozstrzygnięć sądów powszechnych zapadłych w wyniku rozpoznania skargi na przewlekłość. Należy wyjaśnić, że sprawowana przez sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej odnosi się do sądowej kontroli prawnych form działalności organów administracji publicznej. Trzeba zauważyć, że w przepisach p.p.s.a. nie został przewidziany tryb kontroli sądowoadministracyjnej sprawności procedowania przed sądem powszechnym, ani też, tryb kontroli rozstrzygnięć sądów powszechnych rozpoznających skargi na przewlekłość postępowań przed tego rodzaju sądami. Warto w tym miejscu dodać, sąd nie jest organem administracji publicznej w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez uzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 75), sądem właściwym do rozpoznania skargi jest sąd przełożony nad sądem, przed którym toczy się postępowanie. W wypadku Sądu Rejonowego dla W. we W. sądem tym jest Sąd Okręgowy we W.. Reasumując, skoro złożona przez skarżącego skarga nie dotyczy wykonywania zadań administracji publicznej w formach prawnych poddanych przez ustawodawcę kontroli sądu administracyjnego to należało stwierdzić, że skarga ta nie podlega właściwości sądu administracyjnego. Okoliczność ta obligowała Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jako niedopuszczalną. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd zobligowany jest odrzucić skargę jeżeli zainicjowana skargą sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Kierując się przedstawioną argumentacją orzeczono jak w sentencji.