IV SAB/Wr 187/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka(sprawozdawca) Asesor WSA Marta Pająkiewicz- Kremis po rozpoznaniu w Wydziale IV w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Z. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. oddala skargę w całości; II. przyznaje r.pr. K. T.- S. kwotę 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy), w tym 23 % VAT, od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym .

Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2020 r. (wpływ do organu [...] lutego 2020 r.) R. S. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w Z. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami, wydanych w roku 2016, zarejestrowanych w repertorium C pod symbolem 056 i 056s. Żądane informacje mogą być zapisane na płycie CD/DVD. W odpowiedzi na wniosek Prezes Sądu Rejonowego w Z. pismem z dnia [...] lutego 2020 r. poinformował wnioskodawcę, że w Sądzie odnotowano w repertorium C pod symbolem 056 sześć spraw: [...],[...],[...],[...],[...],[...], zakończonych w 2016 r. Ponadto poinformowano wnioskodawcę, że wszystkie sprawy wysłano celem publikacji i anonimizacji do Portalu Orzeczeń. Z uwagi na problemy techniczne występujące po stronie Portalu Orzeczeń, do dzisiaj nie zostały one zanonimizowane. Po otrzymaniu informacji o zakończonym procesie anonimizacji orzeczeń, wnioskodawca zostanie niezwłocznie o tym poinformowany. Natomiast nie odnotowano w Sądzie spraw zarejestrowanych w repertorium C pod symbolem 056s. Pismem z dnia [...] marca 2020 r. (otrzymanym przez wnioskodawcę w dniu [...] marca 2020 r.) poinformowano wnioskodawcę, że został rozwiązany problem techniczny i orzeczenia wraz z uzasadnieniami, po anonimizacji są dostępne w Portalu Orzeczeń. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej skarżący wniósł o zobowiązanie Prezesa Sądu Rejonowego do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia [...] stycznia 2020 r., nałożenie na Prezesa SR grzywny w wysokości określonej przepisami oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Organ nie udostępnił bowiem informacji publicznej zgodnie z wnioskiem ani też nie podał powodów, dla których informacja nie mogła być udostępniona zgodnie z wnioskiem. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego wniósł o jej oddalenie, ponieważ zachowane zostały terminy udzielenia informacji, a opublikowanie informacji publicznej w Portalu Orzeczeń (BIP) jest dopuszczalną formą udzielenia informacji. W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2020 r. pełnomocnik z urzędu skarżącego wniosła o zobowiązanie Prezesa Sądu Rejonowego do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia [...] stycznia 2020 r., stwierdzenie że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nałożenie na Prezesa SR grzywny w wysokości określonej przepisami oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Pełnomocnik strony zwrócił uwagę, że przepisy nie wprowadzają zakazu udostępniania na wniosek informacji znajdujących się w BIP w szczególności, gdy wnioskodawca może z różnych przyczyn mieć utrudnione lub uniemożliwione korzystanie z Internetu. Organ zdawał sobie sprawę, ze skarżący przebywa w Zakładzie Karnym, a zatem nie ma możliwości korzystania z Internetu. Nadto organ nie wskazał dokładnie strony BIP, gdzie skarżący może znaleźć żądane informacje. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) - zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punktach 1-4. Kontroli sądu w przypadku skarg na bezczynność poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie prawniczej zgodnie przyjmuje się, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. J. Woś, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009 r., s. 103). Informacja publiczna udzielana jest na zasadach i w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm.) - zwanej dalej u.d.i.p. Ustawa ta w sposób kompleksowy reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej i przewiduje różne sposoby jej udostępniania, wymienione w art. 7 ust. 1 u.d.i.p. Jednym ze sposobów jest udostępniania informacji publicznej na wniosek, o czym stanowi art. 10 u.d.i.p. Termin załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wynosi 14 dni od dnia doręczenia adresatowi wniosku. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej rolą sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot do którego zwrócił się skarżący był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić danemu podmiotowi bezczynność. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje zarówno w przypadku braku reakcji podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, wymaganego ustawą jak i wówczas, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu na zasadach u.d.i.p. Prawo obywateli do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej przewidziano w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Stanowi on bowiem, że obowiązane do udzielania informacji publicznej są władze publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości, że podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej jest Prezes Sądu Rejonowego. Natomiast stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych, również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich (por. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28). Nie jest sporne, że informacja żądana przez skarżącego jest informacją publiczną i jest objęta zakresem przedmiotowym u.d.i.p. Dotyczy bowiem informacji o danych publicznych, tj. treści orzeczeń sądów powszechnych, o czym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4a u.d.i.p. Należy wskazać, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek dotyczy jedynie informacji niezamieszczonych w BIP oraz w centralnym repozytorium. Stosownie bowiem do art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Oznacza to, ze adresat wniosku zwolniony jest z obowiązku udostępnienia informacji, jeżeli została ona ujawniona w BIP lub centralnym repozytorium. W tej sytuacji w przypadku złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, podmiot zobowiązany zawiadamia wnioskodawcę o braku możliwości zastosowania trybu wnioskowego w związku z ujawnieniem żądanej informacji w BIP. Podmiot zobowiązany nie ma więc obowiązku udostępniać informacji publicznej w formie i sposób wskazany we wniosku jedynie wówczas, gdy znajduje się ona w BIP, zaś zakres żądania sformułowanego we wniosku i zakres informacji znajdujący się w BIP pozwala na stwierdzenie, że są one identyczne. Dodać należy, że udostępnienie informacji publicznej w BIP zwalnia podmiot zobowiązany również z obowiązku potwierdzania na piśmie jej istnienia. Natomiast w przypadku informacji udostępnionej w BIP na dysponencie tej informacji nie spoczywa obowiązek dokonywania wydruków z Biuletynu Informacji Publicznej i przesyłania ich żądającemu informacji (wyrok NSA z dnia 25 września 2008 r., I OSK 416/08, LEX nr 490132). Z sytuacją zamieszczenia żądanej informacji w BIP mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. W dniach [...] lutego 2020 r. i [...] marca 2020 r. poinformowano skarżącego, że żądana informacja została opublikowana w Portalu Orzeczeń, dostępnym dla zainteresowanych na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości. Oznacza to, że na dzień wniesienia skargi, tj. [...] marca 2020 r., organ nie pozostawał bezczynny. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że przepisy nie wprowadzają zakazu udostępniania na wniosek informacji znajdujących się w BIP, należy zauważyć, że stosownie do art. 10 ust. 1 u.d.i.p. adresat wniosku nie jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej zamieszczonej już w BIP i dlatego też nie można organowi postawić zarzutu naruszenia przepisów u.d.i.p. Skarżący zarzucił również, że wnioskodawca może z różnych przyczyn mieć utrudnione lub uniemożliwione korzystanie z Internetu, a organ zdawał sobie sprawę, że skarżący przebywa w Zakładzie Karnym, zatem nie ma możliwości korzystania z Internetu. Skarżący nie zaznaczył jednak we wniosku o udostępnienie informacji publicznej, że przebywa w ZK, a żądanie udostępnienia informacji publicznej na płycie CD/DVD oznacza, że skarżący ma dostęp do sprzętu komputerowego. Ponadto ustawa stanowi o braku obowiązku udostępniania informacji publicznej zamieszczonej już w BIP bez względu na to, czy wnioskodawca ma swobodny dostęp do Internetu czy też nie. Według skarżącego organ nie wskazał dokładnie strony BIP, gdzie skarżący może znaleźć żądane informacje. Jednakże informacja, że orzeczenia zostały zamieszczone w Portalu Orzeczeń jest wystarczająca, skoro w Portalu Orzeczeń orzeczenia właściwego sądu można odnaleźć przez "Listę sądów" albo też korzystając z mapki kraju z podziałem na poszczególne apelacje. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ prawidłowo i terminowo wypełnił obowiązki wynikające z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stąd też, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa, mającego wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. Wynagrodzenie radcy prawnemu, przydzielonemu skarżącemu z urzędu, przyznano mając na względzie art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 2, §4 i § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.).