IV SAB/Wr 1058/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (sprawozdawca), Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis, po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2026 r. w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. w W. na bezczynność Koła Łowieckiego "St. Hubertus" w Kłodzku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 13 lipca 2025 r. I. stwierdza, że Koło Łowieckie "St. Hubertus" w Kłodzku dopuściło się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Koło Łowieckie "St. Hubertus" w Kłodzku do rozpatrzenia wniosku w terminie 14. dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku; IV. zasądza od Koła Łowieckiego "St. Hubertus" w Kłodzku na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wnioskiem z 13 VII 2025 r. P. (dalej "skarżący") wystąpiło o udostępnienie na wskazany adres poczty elektronicznej informacji publicznej w postaci: "Treści aktualnej umowy (umów) dzierżawy obwodu (obwodów) łowieckich, w których koło prowadzi gospodarkę łowiecką. Wysokość odszkodowań za szkody łowieckie wypłaconych przez koło w 2024 r." Wniosek został przesłany w formie wiadomości e-mail na adres: [...]. Skargą z 6 VIII 2025 r. skarżący zakwestionował bezczynność Koła Łowieckiego "[...]" w K. (dalej jako "koło łowieckie") w udostępnieniu żądanej informacji publicznej wnosząc o zobowiązanie koła łowieckiego do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że koło łowieckie pomimo upływu ustawowych terminów nie rozpatrzyło wniosku. Zaznaczono przy tym, że tego rodzaju podmioty wykonują zadania publiczne i są zobowiązane do udostępniania informacji publicznych, do których zalicza się m.in. informacja żądana przez skarżącego. W odpowiedzi na skargę koło łowieckie wniosło o umorzenie postępowania i nieobciążanie koła kosztami. Podniosło, że nie otrzymało wniosku skarżącego i nie jest wiadome, jak skarżący wszedł w posiadanie prywatnego adresu e-mail, który nie jest oficjalnym adresem koła i nie służy do oficjalnej komunikacji. Skarżący pismem z 27 XII 2025 r., odpowiadając na wezwanie sądowe, wyjaśnił, że adres e-mail, na który wysłano wniosek o udostepnienie informacji publicznej, był opublikowany na stronie internetowej Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Wałbrzychu jako oficjalny adres tego koła łowieckiego. Jednocześnie skarżący sformułował wnioski dowodowe na okoliczność ustaleń w tym zakresie oraz załączył wydruk z poczty elektronicznej wskazujący na wysłanie dnia 13 VII 2025 r. wiadomości e-mail zawierającej żądanie udostępnienia informacji publicznej na adres: [...]. Postanowieniem z 12 I 2026 r. Sąd oddalił wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego. Odpowiadając na wezwanie sądowe Polski Związek Łowiecki - Zarząd Okręgowy w Wałbrzychu, pismem z 18 III 2026 r., poinformował, że oficjalny adres e-mail Koła Łowieckiego "[...]" w K., który był publicznie udostępniony jako adres do kontaktu według stanu na dzień 13 VII 2025 r. to: [...]. Koło łowieckie, pismem procesowym z 19 III 2026 r., oświadczyło, że [...] to prywatny adres mailowy sekretarza koła, który służył do roboczych i okazjonalnych kontaktów. Jego upublicznienie przez Zarząd Okręgowy Polskiego Zwiazku Łowieckiego nastąpiło bez wiedzy kola łowieckiego. Po interwencji w tej kwestii oficjalny adres do kontaktu z kołem został zmieniony na: [...]. Skarżący, pismem procesowym z 10 IV 2026 r., podtrzymał wnioski i argumenty skargi zwracając uwagę, że wniosek został skierowany na dostępny publicznie adres e-mail do kontaktu z kołem łowieckim, zaś nieprawidłowości wewnątrzorganizacyjne dotyczące organu nie mogą obciążać skarżącego. Postanowieniem z 12 VIII 2026 r. Sąd przeprowadził z urzędu uzupełniające dowody z wydruku wiadomości e-mail z dnia 13 VII 2025 r., zawierającej wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej (na okoliczność złożenia wniosku) oraz pisma Zarządu Okręgowego PZŁ w Wałbrzychu z dnia 18 III 2026 r. (na okoliczność publicznie udostępnionego adresu kontaktowego e-mail Koła Łowieckiego "[...]" w K. na dzień 13 VII 2025 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143) – zwanej dalej "ppsa", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zakresem sądowej kontroli objęte jest zatem także postępowanie organu w zakresie realizacji prawa dostępu do informacji, w tym informacji publicznej unormowanej w ustawie z dnia 6 IX 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, ze zm.), dalej: "UoDIP". Z "bezczynnością" organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak m.in. wyrok NSA z 11 III 2015 r., I OSK 934/14 - CBOSA). Zgodnie z art. 1 ust. 1 UoDIP, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Stosownie do art. 2 ust. 1 UoDIP, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. W myśl zaś art. 13 ust. 1 UoDIP, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. W okolicznościach sprawy istotę sporu stanowiła ocena, czy wniosek skarżącego z 13 VII 2025 r., żądający udostępnienia informacji publicznej, został złożony skutecznie, a więc został skierowany na oficjalny adres kontaktowy e-mail koła łowieckiego. Jak jednak wynika z uzupełniającego postępowania dowodowego, według stanu na dzień złożenia przez skarżącego wniosku (13 VII 2025 r.) adres: [...] był wskazany na oficjalnej stronie internetowej Zarządu Okręgowego PZŁ w Wałbrzychu, jako adres kontaktowy koła łowieckiego, do którego skarżący kierował wniosek. W takiej sytuacji nie ma podstaw do przyjęcia, że wniosek był skierowany na niewłaściwy adres i nieskuteczny. Zaznaczyć należy, że postępowanie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym, a UoDIP nie wskazuje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Ugruntowane orzecznictwo sądowoadministracyjne nakazuje za wniosek pisemny uznawać również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną (e-mail) - i to nawet, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny (zob. np. wyrok NSA z 16 III 2009 r., I OSK 1277/08 – publ. CBOSA). Podanie na oficjalnej stronie internetowej organu lub innego podmiotu wykonującego zadania publiczne adresu e-mail jako adresu kontaktowego, powoduje, że adres ten należy uważać za oficjalny adres poczty elektronicznej (podobnie NSA w motywach wyroku z 6 IX 2022 r., III OSK 1559/21 – publ. CBOSA). Skoro zatem w dniu złożenia przez skarżącego wniosku na oficjalnej stronie Zarządu Okręgowego PZŁ w Wałbrzychu, w którego strukturach funkcjonuje m.in. Koło Łowickie "[...]" w K., do kontaktu z tym kołem łowieckim wskazany był adres: [...] skierowanie przez skarżącego wniosku na taki adres rodziło po stronie koła łowieckiego obowiązki wynikające z UoDIP. Podnoszona przez koło łowieckie okoliczność błędu po stronie Zarządu Okręgowego PZŁ polegającego na wskazaniu prywatnego adresu sekretarza koła łowieckiego, nie może zwalniać organu z obowiązku rozpatrzenia takiego wniosku. Nieporozumienia w tym zakresie pomiędzy Zarządem Okręgowym PZŁ a kołem łowieckim nie mogą rodzić niekorzystnych skutków po stronie skarżącego, który działał w zaufaniu do publicznie udostępnionej przez PZŁ informacji w tym zakresie. W konsekwencji stwierdzić należy, że koło łowieckie dopuściło się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku z 13 VII 2025 r. zawierającego żądanie udostępnienia informacji dotyczącej dzierżawy obwodu łowieckiego i wypłaconych odszkodowań. Koła łowieckie są obowiązane do udostępniania informacji publicznej jako "inne podmioty wykonujące zadania publiczne" w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 UoDIP", w związku z realizowaniem zadań administracji państwowej związanych z łowiectwem (tak NSA w motywach wyroku z 9 V 2024 r., III OSK 1141/22 – publ. CBOSA). Jak wynika z art. 149 § 1 ppsa sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W niniejszym przypadku Sąd zobowiązał do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni, mając na uwadze ustawowy termin wynikający z art. 13 ust. 1 UoDIP. Stosownie do art. 149 § 1a ppsa, stwierdzając bezczynność organu sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. "Rażące" naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezsporne, ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde zatem naruszenie prawa wskutek prowadzenia postępowania w sposób przewlekły lub bezczynny będzie naruszeniem rażącym. Ocena jednak, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Dla uznania, że bezczynność organu miała miejsce z naruszeniem prawa w stopniu rażącym należy wykazać, że odpowiedzialność za nią ponosi organ administracji i że jest ona niemożliwa do zaakceptowania w państwie prawnym. Akcentowany jest ciążący na sądach administracyjnych obowiązek roztropnego kwalifikowania bezczynności czy przewlekłości jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wynikający z konsekwencji (w tym prawnokarnych) takiej kwalifikacji (zob. wyrok NSA z 17 XI 2015 r., II OSK 652/15; wyrok NSA z 8 III 2017 r., I OSK 1925/16 – CBOSA). W ocenie Sądu okoliczności faktyczne stwierdzonej w niniejszej sprawie bezczynności nie przejawiają cech naruszenia prawa o szczególnym stopniu kwalifikacji. Należy zwrócić uwagę, że postępowanie koła łowieckiego nie wykazywało znamion złej woli czy celowego ograniczania prawa jednostki do informacji o sprawach publicznych. Stanowiło natomiast konsekwencję nieporozumień organizacyjnych na poziomie Zarządu Okręgowego PZŁ w Wałbrzychu co do oficjalnego adresu kontaktowego koła. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa, uwzględniając poniesione przez stronę skarżącą celowe koszty w łącznej kwocie 580 zł na które składają się: wpis od skargi (100 zł) oraz wynagrodzenie należne profesjonalnemu pełnomocnikowi (480 zł). Sąd rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 ppsa.