IV SAB/Po 84/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w dniu 19 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym skargi Z. Sp. z o.o. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie rozpoznania wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia 1. odrzucić skargę 2. zwrócić Z. Sp. z o.o. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego.

Z. Sp. z o.o. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika działając na podstawie art. 101a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 40 ze zm. - dalej: u.s.g.) oraz art. 50 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 - dalej: p.p.s.a.) wniosła skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w rozpatrzeniu wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego M. Skarżąca wskazała, że wnioskiem z 3 marca 2023 r. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego M. podjętego uchwałą Rady Miasta i Gminy D. nr [...] z dnia 30 listopada 2022 r., uprawdopodobniając przy tym, że uchybienie terminu do wniesienia wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nastąpiło bez jej winy. Z ostrożności procesowej Skarżąca wskazała, iż podjęcie Uchwały Rady Miasta i Gminy D. z 30 listopada 2022 r. o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie zostało w stosowny sposób ogłoszone, ani obwieszczone, w prasie miejscowej, ani też miejscowości w sposób zwyczajowy przyjęty w tej miejscowości, co stanowi naruszenie przepisu art. 17 pkt 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 977 – dalej u.p.z.p.). Jednocześnie z w/w wnioskiem o przywrócenie terminu Skarżący złożył przedmiotowe wnioski do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na powyższy wniosek Burmistrz Miasta i Gminy pismem z dnia 6 kwietnia 2023 r. wyjaśnił, iż brak jest podstawy prawnej do przywrócenia terminu do złożenia wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zaś procedura planistyczna w/w planu miejscowego jest obecnie na etapie opracowywania projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz prognozy oddziaływania na środowisko. Powyższe jest zdaniem Skarżącej błędne, gdy do wniosków o których mowa w art. 17 pkt 1 u.p.z.p., należy stosować art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2023r. poz. 775 – dalej k.p.a.), zgodnie z którym, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy wniósł o odrzucenie skargi ze względu na brak interesu prawnego Skarżącego do zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie, a także brak przepisu nakazującego organowi wykonawczemu gminy dokonanie wskazanej w skardze czynności w postaci przywrócenia terminu do złożenia wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ewentualnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Na wstępie rozważań należy wskazać, że sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 p.p.s.a.. Przesłankami tymi są m.in. niewłaściwość sądu (pkt 1) oraz niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6). Oceniając dopuszczalność skargi wskazać należy, że u.p.z.p. przewiduje instytucję uwag do projektu planu, które, jeśli nie zostały uwzględnione przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta), są przedstawiane radzie gminy do rozstrzygnięcia na sesji uchwalającej plan (art. 20 ust. 1 u.p.z.p.) i jako załącznik do uchwały o planie nie mogą być odrębnie skarżone do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 18 ust. 1 u.p.z.p uwagi do projektu planu miejscowego może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu miejscowego, wyłożonym do publicznego wglądu. Wniesienie uwag ma więc charakter powszechny. Uwagi do projektu planu miejscowego można wnieść w imieniu własnym lub w interesie ogólnym. Uwagi do projektu planu mogą dotyczyć zarówno treści merytorycznej planu, jak i formy jego ustaleń. Zgodnie z art. 18 ust. 2 u.p.z.p. uwagi do projektu planu należy wnieść na piśmie w terminie wyznaczonym w ogłoszeniu, o którym mowa w art. 17 pkt 11 u.p.z.p. Przepis art. 17 pkt 11 w powiązaniu z pkt. 9 tego artykułu stanowi, że właściwy organ wykonawczy po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego wyznacza w ogłoszeniu o wyłożeniu planu do publicznego wglądu, termin, w którym osoby fizyczne i prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogą wnosić uwagi dotyczące projektu planu, nie krótszy niż 14 dni od dnia zakończenia okresu wyłożenia projektu planu. Termin taki, co niesporne, został w sprawie wyznaczony. W ogłoszeniu (obwieszczeniu) Burmistrz Miasta i Gminy podał, że uwagi należy składać na piśmie lub ustnie do protokołu w siedzibie Urzędu Miasta D. lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej w terminie 6 stycznia 2023r. do 31 stycznia 2023r. W ocenie Sądu z treści przepisu art. 17 pkt 9 i 11 u.p.z.p. w zw. z art. 18 ust. 2 u.p.z.p. wynika, że przewidziany wskazanymi przepisami termin składania uwag ma charakter materialnoprawny. Przemawia za tym odrębny systemowo charakter uchwalania planu miejscowego oraz autonomiczność regulacji przewidzianej ustawą o planowaniu. W orzecznictwie nie ma utrwalonego stanowiska co do charakteru spornego terminu. Utrwalony jest jednak pogląd, że ustawa planistyczna nie zawiera przepisu odsyłającego do unormowań kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie stosowania procedury doręczeń lub zawiadomień, obliczania lub przywracania terminów bowiem przepisy kodeksu w ogóle nie mają zastosowania w postępowaniu planistycznym, uregulowanym w sposób szczególny (por. wyroki NSA z 21 lutego 2007 r. sygn. akt II OSK 1794/06, 21 czerwca 2016 r., I OSK 2560/14, dostępne w CBOSA). W tezie wyroku NSA z dnia 24 września 2015 r., sygn. akt II OSK 76/14 wskazuje się wprost, że uwagi, o których mowa w przepisach art. 17 pkt 12 i pkt 14 u.p.z.p., to uwagi wniesione w terminie, o jakim mowa w art. 17 pkt 11 tej ustawy. W uzasadnieniu tego orzeczenia podkreśla się, że przekroczenie terminu do składania wniosków i uwag powoduje pozostawienie ich bez rozpoznania. Przepisy powołanej ustawy nie przewidują obowiązku przedkładania radzie gminy do oceny spóźnionych uwag czy wniosków. Wniesienie uwag po upływie terminu wyznaczonego zgodnie z art. 17 pkt 11 u.p.z.p. nie oznacza jednak, jak konstatuje NSA w drugiej tezie orzeczenia, iż zarzutów zgłoszonych w stosunku do projektu planu, zawartych w tych uwagach, nie można podnosić w skardze do sądu administracyjnego na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z tych względów, co podkreślają również komentatorzy, przekroczenie wyznaczonego w trybie art. 17 pkt 11 terminu do składania uwag skutkuje pozostawieniem ich bez rozpoznania. Nierozpatrzenie zaś spóźnionych uwag przez wójta (prezydenta, burmistrza) i nieprzedłożenie takich uwag do oceny rady nie stanowi istotnego naruszenia trybu sporządzenia planu miejscowego, czyli kwalifikowanego naruszenia postępowania, powodującego nieważność uchwały, jak tego wymaga art. 28 ust. 1 (por. A. Kosicki [w:] Komentarz do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, red. A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, SIP LEX 2016, tezy do art. 17; por. również wyrok WSA w Opolu z dnia 9 października 2013 r., II SA/Op 301/13). W tym miejscu należy podkreślić, że wnoszenie uwag do projektu planu jest uprawnieniem jednostki, której interesu prawnego dotyczą zamierzone regulacje. Nie jest to jednak obowiązek, którego uchybienie powodowałoby wygaśnięcie prawa powoływania się na okoliczności stanowiące możliwą podstawę wniesienia uwagi w ramach skargi na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy, wskazać należy, że skoro obowiązujące przepisy prawa nie przewidują możliwości uczynienia zadość wnioskowi skarżącego, a więc rozpoznania jego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosków do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to tym bardziej niedopuszczalne jest wniesienie skargi na bezczynność organu samorządu terytorialnego. Możliwość wniesienia skargi, o jakiej mowa w art. 101a u.s.g. została bowiem powiązana z sytuacją, w której organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich. Tymczasem w niniejszej sprawie Burmistrza ani nie był zobowiązany do rozpoznania wniosku skarżącego (nie miał do tego kompetencji, a więc podstawy prawnej), ani nie naruszył prawa osób trzecich. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucił skargę, jako skargę nie podlegającą sądowej kognicji. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.