IV SA/Wr 448/15

Ewa Orłowska – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokat, ustanowionej z urzędu, M. W. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi R. D. na decyzję [..] Państwowego [..] Inspektora Sanitarnego we [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu adwokat, ustanowionej z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w wysokości [...]zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie [..] zł, czyli ogółem [..] zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 stycznia 2016 r. oddalił skargę w całości. Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2016 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka pismem z dnia 2 lutego 2016 r. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokat M. W. Pismem z dnia 6 kwietnia 2016 r. pełnomocnik z urzędu sporządziła skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu. Skarga ta zawiera także wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wraz z oświadczeniem, że opłaty z tytułu tej pomocy nie zostały opłacone w całości ani w części k-87. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 1220/16 oddalił skargę kasacyjną (pkt 1 sentencji). W uzasadnieniu tego orzeczenia NSA stwierdził, że właściwym do rozpoznaniu wniosku pełnomocnika skarżącego kasacyjnie ustanowionego z urzędu, będzie Tutejszy wojewódzki sąd administracyjny. Z protokołu rozprawy przed NSA wynika, że stawiła się na niej adwokata z urzędu, która oświadczyła, że popiera skargę kasacyjną, wnosi i wywodzi jak w skardze kasacyjnej oraz wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej w całości ani w części pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega, zawarty w skardze kasacyjnej oraz złożony na rozprawie przed NSA, wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie przed NSA. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie nowe rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Skoro ustawodawca w § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego nowego rozporządzenia (czyli przed dniem 2 listopada 2016 r.) należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, to w niniejszej sprawie, w której Sąd I instancji wydał wyrok w dniu 20 stycznia 2016 r. i skarga kasacyjna została wniesiona (nadana) w dniu 8 kwietnia 2016 r., a więc przed wejściem w życie tego nowego rozporządzenia (2 listopada 2016 r.) należy stosować do postępowania w II instancji, obejmującego sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA- przepisy dotychczasowe, czyli przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. 1801), które weszło w życie w dniu 1 stycznia 2016 r. i na podstawie przepisu § 23 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. utraciło moc z dniem 2 listopada 2016 r. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" powołanego rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Opłata o której mowa w pkt 1 dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, wszczętego po wejściu w życie nowego rozporządzenia do którego nawiązuje § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi zgodnie z pkt 1 lit "c" [..] zł. Natomiast w myśl § 4. ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Rozdział IV, czyli § 21, reguluje opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do ust. 2 tego przepisu ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W myśl zaś § 4 ust. 3 opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W rozpoznawanej sprawie, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a", czyli ½ opłaty maksymalnej wynoszącej [..] zł, co stanowi kwotę [..] zł (1/2 x [..]=[..]zł). Kwota [...] zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 100 % kwoty [..] zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" w związku z pkt 1 lit "c". Mając powyższe na uwadze, należało przyznać pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości [..] zł (wynagrodzenie: [..] zł + podatek VAT: [..] zł =[...] zł). Z tych względów, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "a" i pkt 1 lit "c" oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 i rozporządzenia w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, orzeczono jak w sentencji.