IV SA/Wa 820/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku [...] Towarzystwo [...] z siedzibą w [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] Towarzystwo [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy

W toku postępowania w sprawie ze skargi na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania [...] Towarzystwo [...] z siedzibą w [...] (zwane dalej: "skarżącym", "Towarzystwem") zwróciło się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z dnia 24 grudnia 2017 r. Towarzystwo podniosło, że w niniejszej sprawie reprezentuje interes społeczny. Aktualny stan konta wynosi 18,50 zł. Towarzystwo wskazało, że nie posiada środków trwałych, kapitału zakładowego ani majątku. Strata za rok 2014 wyniosła 6 838,48 zł, za 2015 - 5 491,65 zł, za 2016 – 5197 zł. Zarządzeniem z dnia 16 stycznia 2018 r. Towarzystwo zostało wezwane do uzupełnienia wniosku – w terminie 7 dni - poprzez: - złożenia statutu; - udzielenie informacji jakie działania podejmuje wnioskodawca w celu gromadzenia środków finansowych na realizację swoich zadań statutowych; - udzielenie informacji ilu członków liczy wnioskodawca; - przedłożenie uchwały o ustaleniu wysokości składek członkowskich; - przedłożenia wyciągu z rachunku bankowego z okresu ostatnich sześciu miesięcy (z wykazaniem zestawienia wszelkich operacji na rachunkach we wskazanym okresie oraz saldem rachunków), - nadesłanie sprawozdania finansowego Stowarzyszenia za rok 2016 a także dokumentów księgowych zawierających informacje dotyczące wpływów i wydatków Stowarzyszenia w roku 2017 Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 lutego 2018 r. Termin do wykonania wezwania upłynął w dniu 14 lutego 2018 r. Towarzystwo nie nadesłało w wyznaczonym terminie żądanych dokumentów. Należy zaznaczyć, że do Sądu w dnu 16 lutego 2018 r. wpłynęło drogą elektroniczną oświadczenie Towarzystwa o cofnięciu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Towarzystwo zostało wezwane do podpisania tego oświadczenia w terminie 7 dni pod rygorem pominięcia pisma. Wezwanie zostało doręczone w dniu 26 marca 2018 r. W wyznaczonym terminie – tj. do dnia 3 kwietnia 2018 r. skarżący nie wykonał wezwania. Należy zatem stwierdzić, że oświadczenie o cofnięciu prawa pomocy nie zostało w niniejszej sprawie skutecznie złożone i brak jest podstaw do umorzenia postępowania w tym zakresie. W tej sytuacji złożony w sprawie wniosek podlega ocenie pod kątem przesłanek wskazanych w przepisach warunkujących przyznanie prawa pomocy. Biorąc pod uwagę opisane powyżej okoliczności sprawy, należy wskazać, że przyznanie osobie prawnej a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej "p.p.s.a",. następuje – w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania żądanej pomocy. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205). W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń (statutu, informacji w sprawie liczby członków, wysokości składek, nadesłania wyciągów z rachunków bankowych, dokumentów księgowych, sprawozdania finansowego), jednakże, mimo upływu wyznaczonego terminu, nie nadesłał żądanych dokumentów. Jak podkreśla się w orzecznictwie, skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 roku, sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748). W tym stanie rzeczy wobec nieuzupełnienia przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy, brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.