IV SA/Gl 33/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.B. (B.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu;

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 11 kwietnia 2018 r. A. B. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata M. S. Następnie, w dniu 12 kwietnia 2018 r. skarżący złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, iż żąda nie tylko ustanowienia adwokata, lecz nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powołał się na brak wiedzy prawniczej, zły stan zdrowia oraz na trudną sytuację materialną oświadczając, że gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w lokalu spółdzielczym o powierzchni 31 m2) i uzyskuje dochód z tytułu zasiłku stałego z pomocy społecznej, w kwocie 505 zł oraz z dodatku mieszkaniowego, w wysokości 150 zł miesięcznie. W dalszej części wniosku skarżący wyszczególnił obciążające go koszty utrzymania wymieniając wśród nich czynsz (277 zł), opłaty: za gaz (36 zł), centralne ogrzewanie (65 zł) i za prąd (35 zł), a także wydatki na leki (280 zł) i ratę alimentacyjną (250 zł). Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi A. B. jest decyzja administracyjna wydana w zakresie zaliczek alimentacyjnych, czyli świadczeń które stanowią formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Wnioskodawca jest więc w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a." (vide: zarządzenie z dnia 15 stycznia 2018 r. - karta nr 1 akt sprawy). W konsekwencji stwierdzić przyjdzie, że wobec ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, wniosek strony o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy wskazać, że po myśli art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Utrzymuje się przy tym wyłącznie ze świadczeń z pomocy społecznej, a mianowicie z zasiłku stałego w kwocie 505,86 zł miesięcznie i z zasiłków celowych, co potwierdzają dołączone do akt sprawy kopie decyzji administracyjnych o przyznaniu przedmiotowych świadczeń (vide: karty nr 7-9 akt sądowych), a także z dodatku mieszkaniowego, w kwocie 128,14 zł (patrz: uzasadnienie decyzji - karta nr 9 akt sądowych). Zważywszy powyższe stwierdzić przyjdzie, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że jego sytuacja materialna i życiowa jest trudna, zaś wygenerowanie środków wystarczających na opłacenie adwokata bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu niewątpliwie przekracza jego możliwości. Dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy.