III SO/Gl 26/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Adam Pawlyta po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J.K. o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr [...] w G. za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić wniosek o wymierzenie grzywny.

Pismem z 22 grudnia 2023 r. J.K. (dalej: "wnioskodawca") złożył wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr [...] w G. (dalej: "organ") za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi datowanej na dzień 1 grudnia 2023 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Uzasadniając żądanie, wnioskodawca wskazał (w załączeniu przedkładając kopię skargi wraz z potwierdzeniem wysłania skargi do organu na elektroniczną skrzynkę ePUAP), że 1 grudnia 2023 r. wniósł za pośrednictwem organu skargę na bezczynność, a skarga do chwili wniesienia wniosku o wymierzenie grzywny nie została przekazana do tut. Sądu. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 9 stycznia 2024 r., pismem z 11 stycznia 2024 r. wezwano Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr [...] w G. do udzielenia odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania, doręczając odpis wniosku z 22 grudnia 2023 r. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny organ potwierdził, że 6 listopada 2023 r., drogą elektroniczną, wpłynął do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej obejmującej: "szczegółowe informacje, jakie koszty w latach 2022 zawierają się w pozycji klasyfikacji budżetowej pod numerami paragrafu: 4700, 4740, 4750, 4190, 4300, 4280, 4240, 4800 i 3030, a które są zawarte w załączonych sprawozdaniach. Proszę o przesłanie faktur ewentualnie innych dokumentów, które te wydatki potwierdzają". Jednocześnie organ wskazał, że pismem datowanym na dzień 8 listopada 2023 r., a wysłanym drogą elektroniczną 9 listopada 2023 r., zawiadomiono wnioskodawcę, że "wniosek dotyczy udostępnienia informacji publicznej stanowiącej informację przetworzoną oraz, że udostępnienie informacji publicznej stanowiącej informację przetworzoną możliwe jest – zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1) u.d.i.p. – w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego". W związku z powyższym organ wezwał wnioskodawcę do wskazania, że uzyskanie wnioskowanej informacji publicznej stanowiącej informację przetworzoną jest szczególnie istotne dla interesu publicznego – w terminie 7 dni pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Równocześnie organ poinformował, że zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej: "u.d.i.p.") wniosek zostanie rozpoznany w terminie do 22 grudnia 2023 r. Organ odniósł się również do zarzutów zawartych w skardze na bezczynność w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, oraz dołączył wydrukowaną skargę z 1 grudnia 2023 r. Jak wynika z akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o sygnaturze III SAB/Gl 438/23, J.K. wniósł skargę do tutejszego Sądu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, za pośrednictwem organu – w dniu 1 grudnia 2023 r., wobec czego skarga powinna być przekazana do 15 grudnia 2023 r. Z przedmiotowych akt wynika również, że 15 grudnia 2023 r. pełnomocnik organu złożył w biurze podawczym Sądu pismo zatytułowane jako "odpowiedź na skargę na bezczynność organu" do której dołączono wydrukowaną skargę J.K. z 1 grudnia 2023 r. (karta nr 2 – 5). Natomiast pismem z 26 stycznia 2024 r. organ przekazał za pośrednictwem ePUAP skargę J.K. na bezczynność organu z 1 grudnia 2023 r. (karta nr 127 – 138). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Wniosek o wymierzenie Dyrektorowi Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr [...] w G. grzywny okazał się nieuzasadniony. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a p.p.s.a. stosuje się odpowiednio (art. 54 § 1a p.p.s.a). Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli skarga została wniesiona: 1) w formie dokumentu elektronicznego do elektronicznej skrzynki podawczej organu, o którym mowa w § 1 – organ ten przekazuje sądowi skargę i odpowiedź na skargę do jego elektronicznej skrzynki podawczej; 2) w postaci papierowej – organ przekazuje sądowi skargę i odpowiedź na skargę w takiej postaci (art. 54 § 2a p.p.s.a). W przypadku gdy akta sprawy, której dotyczy skarga, są prowadzone przez organ w postaci elektronicznej, organ ten: 1) przekazuje sądowi akta sprawy wraz z informacją o dokumentach, których treść nie jest w całości dostępna w aktach sprawy prowadzonych w postaci elektronicznej oraz o sposobie i dacie ich przekazania sądowi do jego elektronicznej skrzynki podawczej, a w przypadku gdy ze względów technicznych nie jest to możliwe – na informatycznym nośniku danych; 2) przekazuje sądowi dokumenty z akt sprawy, których treść nie jest w całości dostępna w aktach sprawy prowadzonych w postaci elektronicznej, wskazując na elektroniczne akta sprawy przekazane sądowi w sposób, o którym mowa w pkt 1 (art. 54 § 2b p.p.s.a). W przypadku gdy akta sprawy, której dotyczy skarga, są prowadzone przez organ, o którym mowa w § 1, w postaci papierowej, organ ten przekazuje sądowi akta sprawy oraz, jeżeli taka istnieje, zapisaną na informatycznych nośnikach danych dokumentację elektroniczną, której treść nie jest dostępna w postaci papierowej. (art. 54 § 2c p.p.s.a). Z akt niniejszej sprawy, oraz akt Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o sygnaturze III SAB/Gl 428/23 wynika, że wnioskodawca J.K. wniósł 1 grudnia 2023 r. do tutejszego Sądu za pośrednictwem organu administracji skargę na bezczynność w sprawie związanej z udostępnieniem informacji publicznej. Zgodnie z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. przekazanie akt i odpowiedzi na skargę w takim przypadku następuje w terminie 15 dni od otrzymania skargi. Ustawodawca postanowił zatem, że w przypadku spraw dotyczących informacji publicznej podmiot, do którego wpłynęła skarga skierowana do sądu administracyjnego, obowiązany jest przekazać ją wraz z aktami sprawy i odpowiedzią w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania. Tymczasem 15 grudnia 2023 r. pełnomocnik organu złożył w biurze podawczym Sądu pismo zatytułowane jako "odpowiedź na skargę na bezczynność organu" do której dołączono wydrukowaną skargę J.K. z 1 grudnia 2023 r., wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę. Następnie 26 stycznia 2024 r. organ przekazał również za pośrednictwem ePUAP skargę J.K. na bezczynność organu z 1 grudnia 2023 r. Jakkolwiek zauważyć trzeba, że organ pierwotnie nie przekazał skargi do Sądu w takiej formie, w jakiej wnioskodawca przesłał ją do organu (to jest za pośrednictwem platformy ePUAP), to uchybienie to nie przeszkadzało ostatecznie w rozpoznaniu sprawy sądowoadministracyjnej, skoro 24 stycznia 2024 r. wydano zarządzenie o rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym (karta nr 124). Podkreślić należy, że wymierzenie grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. nie jest obligatoryjne. Użycie przez ustawodawcę słowa "może" oznacza, że sąd winien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 października 2012 r., II OZ 907/12, Legalis nr 1110041, oraz z 7 grudnia 2011 r., I OZ 1013/11, Legalis nr 406802). W orzecznictwie oraz doktrynie przyjmuje się, że sąd administracyjny - rozważając zasadność grzywny i miarkując jej wysokość - może brać pod uwagę takie okoliczności, jak m.in. charakter, pozycję i sytuację organu administracji, wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego, potrzebę kształtowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości w optyce organów, a wreszcie i to, czy wnioskujący o wymierzenie grzywny będzie mógł mieć obiektywne poczucie, że wymierzona grzywna i związana z nią dolegliwość dla organu jest proporcjonalna do negatywnych konsekwencji, jakie wnioskującemu o wymierzenie grzywny przyniosło niedopełnienie przez organ dyspozycji art. 54 § 2 p.p.s.a., a więc, czy grzywna spełni wymogi sprawiedliwości naprawczej (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 stycznia 2014 r., I OZ 1259/13, Legalis nr 799788). W ocenie Sądu – wobec wskazanych wyżej okoliczności – uznać należy, że w rozpoznawanej sprawie nie zaszły negatywne konsekwencje dla wnioskodawcy, a przynajmniej o konsekwencjach takich wnioskodawca nie wspomniał. Z pewnością uchybienie organu nie miało również charakteru rażącego lub intencjonalnego. Zdaniem Sądu występowanie z wnioskiem o ukaranie organu grzywną nie może mieć na celu jedynie funkcji represyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 20 września 2018 r., I OZ 850/18 (Legalis nr 1826442) stwierdził, że: "art. 55 § 1 p.p.s.a. umożliwia miarkowanie grzywny, w zależności od okoliczności danej sprawy. Ponadto z omawianych przepisów wynika charakter represyjny, prewencyjny i dyscyplinujący grzywny. W niektórych zatem przypadkach orzeczenie grzywny może okazać się niecelowe. Dotyczyć to będzie zwłaszcza sytuacji, w których wnioskowana grzywna i związana z nią dolegliwość dla organu nie jest proporcjonalna do negatywnych konsekwencji, jakie wnioskującemu przyniosło niedopełnienie przez organ dyspozycji art. 54 § 2 p.p.s.a.". Wobec powyższego należy stwierdzić, że nie stanowi wystarczającej przesłanki do wymierzenia grzywny jedynie złożenie takiego wniosku w sytuacji, gdy organ przekazał skargę, odpowiedź na skargę z aktami sprawy w terminie, lecz uczynił to pierwotnie z uchybieniem wymogu objętego § 3 ust. 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1003) zgodnie z którym skargę sporządzoną w formie dokumentu elektronicznego organ przekazuje do elektronicznej skrzynki podawczej sądu. Oznacza to, że obowiązkiem organu jest przekazanie do sądu skargi w oryginalnej, niezmienionej postaci, tj. w takiej samej formie, w jakiej wpłynęła na elektroniczną skrzynkę podawczą organu. Przestawione wyżej okoliczności, a w szczególności stopień zawinienia organu, przemawiają za oddaleniem wniosku o wymierzenie grzywny w rozpoznawanej sprawie. Jednocześnie Sąd przypomina organowi, że art. 54 § 2 p.p.s.a. zobowiązuje organ do przekazania skargi w postaci papierowej lub elektronicznej. Nie oznacza to jednak dowolności organu w wyborze sposobu przekazania skargi. W tym zakresie wiążące jest bowiem wydane na podstawie art. 54 § 5 p.p.s.a. rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz. U. poz. 1003). Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.