III SAB/Lu 40/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis po rozpoznaniu w dniu 13 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. O. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie w przedmiocie doręczenia pouczenia o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.

]Skarżący D. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie w przedmiocie doręczenia pouczenia o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie wniosło o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że w dniu 30 grudnia 2022 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynęło pismo skarżącego dotyczące jego pisma z dnia 3 listopada 2022 r., które w treści nazwał ponagleniem. Postanowieniem z dnia 24 lutego 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie uznało ponaglenie za nieuzasadnione. Pismem z dnia 8 marca 2023 r. skarżący wniósł o uzupełnienie co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego wskazanego postanowienia Kolegium z dnia 24 lutego 2023 r., uznającego ponaglenie za nieuzasadnione. Wniosek został uzupełniony pismami z dnia 9 marca 2023 r. i z dnia 10 marca 2023 r. Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2023 r. SKO w Lublinie odmówiło uzupełnienia co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego postanowienia Kolegium z dnia 24 lutego 2023 r. Organ stwierdził, że postanowienie z dnia 24 lutego 2023 r. jest kompletne i prawidłowe oraz zgodne z art. 35 k.p.a. i zawiera pouczenie, że "Od niniejszego postanowienia nie przysługują środki zaskarżenia", co oznacza, że nie przysługuje na nie także skarga do sądu administracyjnego. Ubocznie organ wskazał, że skarżący może skarżyć organ I instancji na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli sądu, a zatem czy skarga jest w ogóle dopuszczalna. Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm. 3 ), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm. 4 ), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi, jak wynika z jej treści, skarżący uczynił bezczynność postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie w przedmiocie jego żądania dotyczącego uzupełnienia postanowienia Kolegium z dnia 24 lutego 2023 r. o pouczenie o prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, w którym poinformowano skarżącego, że od niniejszego postanowienia nie przysługują środki zaskarżenia. Kolejnym zaś postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2023 r. (nr SKO.41/1989/L/2023) skierowanym do skarżącego, organ odmówił uzupełnienia, co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego postanowienia Kolegium z dnia 24 lutego 2023 r. (nr SKO.41/6393/L/2022). Tymczasem wymaga wyjaśnienia, że zaskarżenie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ administracji publicznej jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. W niniejszej sprawie tak nie jest. Z treści art. 141 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775, z późn zm., dalej jako "k.p.a.") wynika, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Podkreślić należy, że użyty w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. zwrot "inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa" wskazuje, że przepisem tym objęte są akty lub czynności inne niż decyzje i postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie lub rozstrzygające istotę sprawy oraz wydawane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Nie oznacza to, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej mieszczące się w dyspozycji tego przepisu mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, gdy nie kształtują nowych stosunków prawnych i pozbawione są władczych elementów (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2011 r., sygn. akt I OSK 1716/11). W konsekwencji, skoro wydane przez organ postanowienie nie było zaskarżalne, to organ nie mógł dopuścić się bezczynności w zakresie zaniechania czynności polegającej na pouczeniu o środku zaskarżenia, którego nie miał obowiązku zamieścić. Z przytoczonych względów skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w postanowieniu.