III SAB/Łd 8/26

Dnia 15 kwietnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat, Sędzia WSA Małgorzata Kowalska (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2026 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na bezczynność Wojewody Łódzkiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pracę cudzoziemca 1. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Wojewody Łódzkiego do rozpatrzenia wniosku skarżącej O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. z dnia 31 października 2025 roku; 2. stwierdza, że Wojewoda Łódzki dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżącej; 3. stwierdza, że bezczynność Wojewody Łódzkiego w rozpatrzeniu wniosku skarżącej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. oddala skargę w pozostałym zakresie; 5. zasądza od Wojewody Łódzkiego na rzecz skarżącej kwotę 597,- (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

O. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wojewody Łódzkiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenia zezwolenia na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej typu A dla obywatela Kolumbii –B. R.. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny. 31 października 2025 r. skarżąca złożyła do Wojewody Łódzkiego za pośrednictwem portalu www.praca.gov.pl wniosek o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (typu A), dla obywatela Kolumbii – B. R., na stanowisko pracownika produkcji. Strona do wniosku załączyła: 1. oświadczenie podmiotu powierzającego pracę cudzoziemcowi dot. okoliczności, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. c-g ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r, poz. 621, dalej ustawa o warunkach), 2. oświadczenie podmiotu powierzającego wykonywanie pracy cudzoziemcowi dotyczące okoliczności, o których mowa w art. 88j ust. 1 pkt 3-7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2025 r. poz. 214), 3. oświadczenie podmiotu powierzającego pracę cudzoziemcowi dotyczące zatrudnienia cudzoziemca bezpośrednio przez podmiot wnioskujący oraz, że nie będzie on kierowany do innego podmiotu w celu wykonywania pracy na jego rzecz i pod jego kierownictwem, 4. potwierdzenie dokonania opłaty za złożenie wniosku o wydanie zezwolenia na pracę opieczętowane podpisem elektronicznym, 5. paszport cudzoziemca, 6. pełnomocnictwo upoważniające N. T. do reprezentowania firmy przed Wojewodą Łódzkim, 7. elektroniczne odwzorowanie umowy ramowej zawartej pomiędzy podmiotem O. Sp. z o.o. a W. Sp. z o.o. z siedzibą w Z.. 14 stycznia 2026 r. pełnomocnik spółki złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wojewody Łódzkiego w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zarzucając naruszenie: - art. 35 § 1, 2 i 3 k.p.a. poprzez brak jakiejkolwiek aktywności organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pracę i niezałatwienie sprawy w terminach określonych w niniejszym przepisie; - art. 36 § 1 i 2 k.p.a. poprzez niepoinformowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie, powodach takiego stanu rzeczy oraz niewskazaniu nowego terminu załatwienia sprawy; - art. 6 w zw. z art. 8 w zw. z art. 12 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z przepisami prawa, skutkujący utratą zaufania obywateli do władzy publicznej. Tym samym pełnomocnik wniósł o: 1) stwierdzenie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., że Wojewoda Łódzki dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pracę dla cudzoziemca B. R.; 2) zobowiązanie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Wojewody Łódzkiego do rozpoznania wniosku oraz wydania decyzji w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 3. Stwierdzenie, na podstawie art. 149 § 1 a p.p.s.a., że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4) przyznanie, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od Wojewody Łódzkiego na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 35 000 zł; 5) zasądzenie, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., od Wojewody Łódzkiego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego. 4 lutego 2026 r. organ wydał zezwolenie na pracę dla cudzoziemca B. R.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji oraz o oddalenie skargi w pozostałym zakresie. Odnosząc się do postawionych w skardze zarzutów organ wskazał, że rozpatruje sprawy zgodnie z kolejnością ich wpływu. Czas ich rozpoznawania nie jest wynikiem opieszałości czy złej woli pracowników Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego w Łodzi, a jedynie skutkiem prowadzenia tych spraw w sposób dokładny i rzetelny. Organ nie zgadził się z zarzutem strony, jakoby Wojewoda Łódzki nie podjął żadnych działań mających na celu załatwienie sprawy, bowiem postępowania w przedmiocie wydawania zezwoleń na pracę dla cudzoziemców charakteryzują się tym, że stroną postępowania są pracodawcy, którzy nierzadko składają w krótkim okresie bardzo wiele wniosków. Organ zaznaczył, iż każda czynność podejmowana przez pracowników Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego w Łodzi jest celowa i ma doprowadzić do wydania rozstrzygnięcia bez naruszenia przepisów prawa. Z kolei odnosząc się do zarzutu, że organ nie dopełnił obowiązku określonego w art. 36 § 1 k.p.a. i nie zawiadomiono strony o niezałatwieniu sprawy w terminie wraz z podaniem przyczyn zwłoki i wskazaniem nowego terminu jej załatwienia organ wskazał, że pracownicy zajmujący się weryfikacją wniosków o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca pozostają w kontakcie telefonicznym z osobami reprezentującymi pracodawcę oraz ich pełnomocnikami, co przyspiesza kontakt i możliwość szybkiego uzupełnienia dokumentów. Osoby te są zawsze rzetelnie informowane, że wnioski rozpatrywane są zgodnie z kolejnością ich wpływu, a termin rozstrzygnięcia spraw zależy od ich ilości i stopnia skomplikowania. Organ za bezzasadne uznał także żądanie nałożenia na organ grzywny oraz przyznania skarżącemu sumy pieniężnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest w części zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1427 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 143), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 p.p.s.a. W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest więc zwalczanie braku działania organu (zwłoki) w załatwieniu sprawy administracyjnej i doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności wynikającej z przepisów prawa. Zakres kontroli sądu sprowadza się więc w tym przypadku do oceny czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy w tym zakresie organ zrealizował nałożone na niego obowiązki. Uwzględniając skargę na bezczynność sąd - stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Natomiast stwierdzając brak podstaw do uwzględnienia skargi, sąd orzeka o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a., sąd może rozpoznać sprawę ze skargi na bezczynność w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów. W takim właśnie trybie została rozpoznana skarga złożona w niniejszej sprawie na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącej spółki o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca. Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi na podstawie art. 53 § 2b p.p.s.a. sąd uwzględnił, że w niniejszej sprawie jej wniesienie nie było ograniczone terminem, jak również nie musiało być poprzedzone ponagleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. Brak terminu do wniesienia skargi wynika wprost z art. 53 § 2b p.p.s.a. Z kolei wymóg poprzedzenia wniesienia skargi ponagleniem wyłączony został na podstawie art. 7 ust. 4 ustawy z 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 621), zgodnie z którym przepisów art. 37 k.p.a. nie stosuje się w sprawach wydania zezwolenia na pracę, o którym mowa m.in. w art. 26. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie była więc dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu. Przeprowadzona przez sąd kontrola legalności wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie co do zarzutu bezczynności. Wyjaśnić w pierwszej kolejności przyjdzie, że przepisy prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają, na czym polega stan bezczynności. Wykładając treść tego pojęcia przyjąć należy, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosowanej czynności. Takie rozumienie pojęcia "bezczynności" pozostaje w zgodzie z jego legalną definicją wynikającą z art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., według której przez bezczynność rozumie się niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. W drugiej zaś kolejności należy zaznaczyć, że dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma znaczenia to, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznania sprawy (czy też zaniechania), w tym stopień przekroczenia terminów, mają jedynie znaczenie dla oceny, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, to jest czy była rażąca. Oceniając działanie organów w kontekście bezczynności uwzględnić trzeba, że organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym zasady szybkości postępowania, nakazującej organom wnikliwe i szybkie działanie w sprawie, przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Realizacji tej zasady służy między innymi przepis art. 35 § 1 k.p.a., wedle którego organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, natomiast w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów powyższych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 285 ze zm.), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.). W konsekwencji przyjąć należy, że organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności wówczas, gdy mimo istnienia ustawowego obowiązku, w prawnie ustalonym terminie, nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Bezczynność oznacza brak aktywności organu w danej sprawie, w tym również brak realizacji obowiązku zawiadomienia strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczenia nowego terminu jej rozpatrzenia oraz niepodejmowanie innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Zdaniem sądu niniejsza sprawa powinna zostać załatwiona nie później niż w ciągu miesiąca. Z akt administracyjnych wynika, że wniosek o wydanie zezwolenia na pracę spółka złożyła 31 października 2025 r. Do wniosku załączono wymagane dokumenty. Wojewoda Łódzki wydał zezwolenie 4 lutego 2026 r., a zatem przez okres od 1 listopada 2025 r. do 3 lutego 2026 r. organ nie podejmował w sprawie czynności, które zmierzałyby do załatwienia sprawy i nie skorzystał przy tym z możliwości przedłużenia terminu, o której to możliwości mowa w art. 36 § 1 k.p.a., a powinien wniosek załatwić w ciągu miesiąca. W związku z powyższym należało stwierdzić, że zaistniały okoliczności uzasadniające bezczynność Wojewody w prowadzonym postępowaniu. Tym niemniej organ przed rozpoznaniem skargi załatwił wniosek skarżącej spółki, stąd postępowanie sądowe dotyczące nakazania organowi rozpatrzenie wniosku podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt 1 wyroku), z uwagi na brak możliwości zastosowania przez sąd trybu przewidzianego w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Odnosząc się zaś do argumentacji organu, należy wyjaśnić, że dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z wydaniem decyzji, a w szczególności czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu wniosku, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które powodują zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę zasadności skargi na bezczynność w tym sensie, że sąd zobowiązany jest je ocenić przy jednoczesnym stwierdzeniu czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie. Sąd dokonał analizy czynności podejmowanych przez organ w niniejszej sprawie i uznał, że do dnia wniesienia skargi organ ten pozostawał w bezczynności, która to ustała dopiero w toku postępowania sądowo-administracyjnego, na skutek wydania decyzji z 4 lutego 2026 r. zezwalającej na pracę cudzoziemca. Stwierdzając w niniejszej sprawie bezczynność sąd uwzględnił, że od dnia złożenia przez skarżącą wniosku o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca do dnia wydania decyzji w tej sprawie minęły ponad 3 miesiące. Niewątpliwie zatem organ przekroczył terminy przewidziane dla rozpoznania sprawy w przepisach art. 35 k.p.a., w tym maksymalny dwumiesięczny termin określony w art. 35 § 3 k.p.a. Analiza akt administracyjnych nie wykazała istnienia takich przeszkód, które obiektywnie uniemożliwiałyby wcześniejsze zakończenie postępowania. W ocenie sądu opisane działania organu świadczą nie tylko o naruszeniu terminów załatwienia sprawy, ale także o ograniczeniu prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, w postępowaniu prowadzonym w sposób wnikliwy i szybki (art. 12 w zw. z art. 35 § 3 k.p.a.). Pozostają one również w sprzeczności z podstawową zasadą procedury administracyjnej, jaką jest zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Organ nie podejmował takich czynności, które zmierzałyby do szybkiego rozstrzygnięcia wniosku skarżącej spółki. Powyższe, w ocenie sądu, uzasadnia stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, wobec czego, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w punkcie 2 wyroku sąd stwierdził bezczynność organu. Dokonując kwalifikacji zaistniałej bezczynności sąd przyjął, że rażące naruszenie prawa związane jest z naruszeniem prawa w sposób oczywisty i wyraźnie sprzeczny z prawem. Ocena naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, w tym terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być przy tym oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyroki WSA w Opolu: z 14 czerwca 2018 r., II SAB/Op 48/18 i z 10 stycznia 2019 r., II SAB/Op 125/18, opubl. również w CBOSA). W niniejszej sprawie sąd uznał, że opisana wcześniej bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w punkcie 3 wyroku, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. W przekonaniu sądu, w sprawie nie można mówić o rażącym zaniedbaniu ze strony organu, ponieważ nie zlekceważył on skarżącej spółki ani nie spowodował opóźnienia w sposób celowy. Skala opóźnienia i przebieg postępowania nie uzasadniają w realiach niniejszej sprawy zakwalifikowania bezczynności jako rażącego naruszenia prawa. W konsekwencji sąd nie znalazł również podstaw do wymierzenia organowi grzywny, czy orzeczenia na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, zgodnie z żądaniem stosownie do art. 149 § 2 p.p.s.a. Wobec tego, w punkcie 4 wyroku, Sąd w tym zakresie skargę oddalił, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zauważyć należy, że w uzasadnieniu skargi skarżąca spółka nie przywołała żadnych szczególnych okoliczności, które uzasadniałyby przyznanie jej sumy pieniężnej, w szczególności odnoszących się do doznanej krzywdy i uszczerbku w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie. Środki prawne z art. 149 § 2 p.p.s.a. powinny być stosowane w szczególnie nagannych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, gdy oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona zamierzonego lub nieuzasadnionego racjonalnie lub prawnie unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. wyrok WSA w Poznaniu z 23 lipca 2021 r., I SAB/Po 29/20, opubl. również w CBOSA). Taki naganny przypadek zwłoki organu nie miał miejsca w rozpoznawanej sprawie z przyczyn opisanych powyżej. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., w pkt 5 wyroku sąd orzekł o kosztach postępowania, na które składa się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej spółki w kwocie 480 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.), zwrot równowartości opłaty skarbowej uiszczonej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł. Łącznie 597 zł. ds