Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Wr 408/22

Wyrok WSA we Wrocławiu z 14 czerwca 2023 r., III SA/Wr 408/22 – uprawnienia do kierowania pojazdami

Wynik

*Oddalono skargę w całości

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia
14 czerwca 2023
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Ciołek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska - Szostak, Sędziowie Asesor WSA Aneta Brzezińska (sprawozdawca), Protokolant referent Kamila Ostrowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 14 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi D.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 21 lutego 2022 r. nr SKO 4162/13/2022 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami oddala skargę w całości.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismem z 7 grudnia 2021 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w D. skierował do Starosty D. wniosek o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w sprawie skierowania D. P. (dalej: skarżący) posiadającego prawo jazdy kat. [...] i [...] na badania lekarskie, gdyż istnieją poważne obawy do do jego stanu zdrowia, co może mieć wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych. W uzasadnieniu wniosku Prokurator Rejonowy wskazał, że w trakcie prowadzonego postępowania karnego p-ko skarżącemu, podejrzanemu o czyn z art. [...] skarżący został poddany badaniom sądowo-psychiatrycznym. Biegli psychiatrzy rozpoznali u skarżącego [...] spowodowane przebytym udarem w 2010 r. Przejawia się on [...]. [...] stwierdzone u skarżącego podczas badań skutkowały koniecznością objęcia skarżącego leczeniem ambulatoryjnym. W opinii wskazano, że z karty informacyjnej z leczenia szpitalnego z 11 lutego 2010 r. oddziału neurologicznego S. w P. wynika, że skarżący był hospitalizowany w dniach od 25 stycznia 2010 r. do 11 lutego 2010 r. z rozpoznaniem udar [...], niedowład połowiczny [...], [...] oraz [...]. Do wniosku załączono kserokopie opinii sądowo – psychiatrycznej w 14 marca 2020 r. Decyzją z 12 stycznia 2022 r. (nr KT. 5430.3258.01.1.2022) Starosta D. skierował skarżącego na badanie lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że skierowanie na badanie lekarskie celem poddania się sprawdzenia stanu zdrowia jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy w sprawie istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu zdrowia. W sprawie skarżącego warunki te zostały spełnione, a samo skierowanie na badane lekarskie nie jest równoznaczne ze stwierdzeniem, iż nie jest możliwe (czy niewskazane) kierowanie pojazdem mechanicznym przez skarżącego. Końcowo organ I instancji podniósł, że "tylko uprawniony lekarz do przeprowadzania badań lekarskich może stwierdzić czy skarżący jest zdolny do kierowania pojazdami silnikowymi czy też nie". Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu zarzucając naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie przy wydawaniu decyzji treści zaświadczenia lekarskiego z 29 grudnia 2021 r., wystawionego przez lek. med. D. P.(1) — neurologa, z którego wynika, że "nie ma przeciwwskazań neurologicznych do prowadzenia przez Pana P. pojazdu dostosowanego do jego potrzeb" (a takim pojazdem porusza się właśnie Pan D. P.) oraz naruszenie art. 107 § 3 k.p.a poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zaświadczenia z 29 grudnia 2021 r. jednoznacznie wskazującego, że skarżący może prowadzić pojazdy mechaniczne. Zaskarżoną decyzją z 21 lutego 2022 r. (nr SKO 416213/2022) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu – na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U z 2021 r. poz. 1212), dalej: u.k.p. –utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji porównał treść art. 99 ust. l pkt 2 lit. b ustawy z 5 stycznia 2011 r. u.k.p. z treścią art. 99, który uległ zmianie z dniem 5 grudnia 2021 r. i stwierdził, że zmieniony stan prawny w zakresie brzmienia tego artykułu pozwala przyjąć, że treść wniosku odpowiada obecnie obowiązującemu przepisowi art. 99 ust.1 pkt 2 u.k.p., zatem może być przedmiotem rozpoznania przez właściwe organy w sprawie skierowania na badania lekarskie kierowcy. Wskazał, że zgodnie z art. 182 k.p.a. prokuratorowi służy prawo zwrócenia się do właściwego organu administracji publicznej o wszczęcie postępowania w celu usunięcia stanu niezgodnego z prawem. Podkreślił, że z art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p. wynika natomiast, że badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega osoba posiadająca prawo jazdy, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do jej stanu zdrowia. W ocenie organu zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy powinny dotyczyć tego rodzaju aspektów zdrowia, które mogłyby mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów. Sformułowanie "zastrzeżenia uzasadnione" oznacza, że są one oparte na słusznych i usprawiedliwionych podstawach. Organ II instancji podkreślił, że wydanie decyzji na podstawie tego przepisu nie musi być poprzedzone wykazaniem pewności istnienia przeciwwskazań zdrowotnych kierowcy do prowadzenia pojazdami. Nie jest zatem konieczne udowodnienie przez organ istnienia takich przeciwwskazań, lecz wystarcza wysokie prawdopodobieństwo istnienia takich przeciwwskazań (wyrok NSA z 7 września 2016 r. o sygn. akt I OSK 1051/16). Jednocześnie ocena przesłanek uzasadniających wydanie danej osobie skierowania musi być dokonana każdorazowo przez pryzmat ewentualnego zagrożenia dla ruchu. Organ II instancji podkreślił, że jak wynika z powyższego decyzja o skierowaniu na badania lekarskie może zapaść wówczas, gdy organ uzyska informacje, że stan zdrowia kierowcy świadczy o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami, a źródło uzyskania tego typu informacji jest wiarygodne. Organ II instancji podniósł, że w sprawie przyczyną, dla której organ I instancji skierował skarżącego na badania lekarskie była informacja zawarta we wniosku Prokuratury Rejonowej w D. o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie skierowania na badania lekarskie, poparta treścią dołączonej opinii sądowo-psychiatrycznej, z której wynika, że skarżący został poddany badaniu przez lekarzy psychiatrów, w związku z prowadzonym postępowaniem karnym o podejrzenie popełnienia czynu z art. [...] i stwierdzono u niego [...], co może mieć wpływ na zdolność do kierowania pojazdami. Zdaniem organu II instancji opinia sądowo-psychiatryczna sporządzona w postępowaniu sądowym, w tym przypadku w postępowaniu karnym stanowi dla niego wystarczającą podstawą skierowania kierowcy na badania lekarskie (wyrok NSA z 3 grudnia 2015 r. I OSK 605/14). Uprawnienie starosty do skierowania na badania osoby, której stan zdrowia nasuwa uzasadnione zastrzeżenia, nie wymaga, aby osoba ta dopuściła się któregokolwiek z wykroczeń bądź przestępstw. W rezultacie przysługuje ono niezależne od jakichkolwiek innych okoliczności, za wyjątkiem powzięcia uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierowcy, opartych na wiarygodnych źródłach. Uprawnienie to należy do szeroko pojętej profilaktyki w zakresie bezpieczeństwa na drogach, a celem przepisu art. 99 ust. 1 pkt 2 ustawy jest spowodowanie, by osoba, w stosunku do której zaistniały określone wątpliwości, została przebadana przez uprawnionego lekarza zanim wydarzy się coś co ją, jak też innych użytkowników drogi narazi na utratę zdrowia bądź życia (wyrok NSA z 25 stycznia 2017 r. I OSK 509/15 oraz wyroki WSA w Kielcach z 30 października 2019 r. II SA/Ke 564/19 i z 16 października 2016 r. II SA/Ke 385/16). Stwierdzone przez opiniujących schorzenie u skarżącego jako kierowcy, może – zdaniem organu II instancji - mieć wpływ na samopoczucie psychiczne, emocjonalne czy sprawność intelektualną, co mogłoby mieć przełożenie na spowodowanie niebezpiecznej sytuacji na drodze. Stan zdrowia kierowcy jest istotną przesłanką bezpieczeństwa w ruchu drogowym i od dyspozycji psychofizycznej kierowcy zależy bezpieczeństwo w ruchu. Celem weryfikacji powyżej opisanych okoliczności koniecznym jest skierowanie skarżącego na badania lekarskie, które pozwolą ustalić istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W konsekwencji organ II instancji uznał, że podana informacja w przywołanej we wniosku Prokuratury Rejonowej w D. opinii sądowo- psychiatrycznej, o tym że skarżący ma [...] ([...]) spowodowany przebytym udarem [...] w 2010 r., charakteryzuje się on [...], ma rozpoznane [...] (leczenie w ramach środka zabezpieczającego w postaci terapii ambulatoryjnej), uzasadnia skierowanie na badania lekarskie kierowcy. Dalej organ II instancji przywołał treść rozporządzenia Ministra Zdrowia z 29 sierpnia 2019 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (zał. nr 4 i 5), w celu wskazania, że stan po udarze [...], stan psychiczny, [...] mogą mieć wpływ na ocenę zdolności do kierowania pojazdami. W ocenie organu II instancji korelują one z [...] zawartą w dołączonej do wniosku Prokuratury Rejonowej w D. opinii sądowo-psychiatrycznej. Organ podkreślił, że nie ma znaczenia okoliczność, że opinia została sporządzona dla celów postępowania karnego, niezwiązanego z postępowaniem administracyjnym. W kontekście obowiązujących zasad przeprowadzania badań lekarskich kierowców, w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zdaniem Kolegium, nie jest ważący dla sprawy, polemiczny pogląd wyrażony w odwołaniu, że skoro skarżący nie miał incydentów zasłabnięcia, utraty przytomności, nie spowodował wypadku drogowego, lekarz neurolog nie stwierdził przeciwwskazań neurologicznych do prowadzenia pojazdu, to wydanie zaskarżonej decyzji nie jest uzasadnione, gdyż oceny stanu zdrowia, stanu psychicznego skarżącego może dokonać tylko uprawniony lekarz wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. Dalej organ II instancji podkreślił, że zgodnie § 10 ust.1 pkt 1 rozporządzenia, jednostkami uprawnionymi do przeprowadzenia badań lekarskich osób, w stosunku do których istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia są wojewódzkie ośrodki medycyny pracy, właściwe ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy. W tym kontekście, przedłożone w postępowaniu administracyjnym zaświadczenie lekarza neurologa z 29 grudnia 2021 r. o braku przeciwskazań neurologicznych do prowadzenia samochodu dostosowanego do potrzeb pacjenta z automatyczną skrzynią biegów i wspomaganiem kierownicy, nie może być wzięte pod uwagę w tym postępowaniu. Organ II instancji podniósł, że zaświadczenie to nie zostało wydane w związku z istniejącymi zastrzeżeniami co do stanu zdrowia, na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p. jak też nie wydał je uprawniony lekarz do przeprowadzenia badań lekarskich kierowców. W ocenie Kolegium, organ I instancji zasadnie uznał zatem, że opisane zachowania skarżącego przez lekarzy psychiatrów w wydanej opinii sądowo-psychiatrycznej dowodzą istnienia uzasadnionych zastrzeżeń co jego stanu zdrowia, co wymaga przeprowadzenia badań lekarskich. Od niniejszej decyzji skarżący – reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika – wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., polegające na braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przez organy w oparciu, że skarżący wskutek udaru doznał [...] co ma przesądzać o tym, iż istnieją poważne wątpliwości co do jego stanu zdrowia i możliwości kierowania przez niego pojazdami mechanicznymi; 2. art. 80 k.p.a. polegające na fragmentarycznej ocenie materiału dowodowego zebranego w chwili wydania decyzji przez organy obu instancji w związku z pominięciem szeregu okoliczności istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia o wniosku Prokuratora, w szczególności takich, że: strona uzyskała zaświadczenie od lekarza neurologa, u którego stale się leczy, o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami; strona funkcjonuje normalnie, prowadzi działalność gospodarczą, nie uczestniczyła na przestrzeni wielu ostatnich lat w żadnym wypadku ani nawet kolizji drogowej, nie ma żadnych punktów karnych choć jeździ codziennie po kilkadziesiąt kilometrów do siedziby firmy i z powrotem; 3. naruszenie przepisu postępowania a to art. 107 § 3 k.p.a poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się w części motywacyjnej decyzji do zaświadczenia z 29 grudnia 2021 r. jednoznacznie wskazującego, że skarżący może prowadzić pojazdy mechaniczne. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Rozpoznając sprawę według wskazanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że decyzje organów obu instancji nie naruszają przepisów prawa i tym samym skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z 28 kwietnia 2022 r. (nr SKO 4162/13/2022) utrzymującą w mocy decyzję Starosty D. z 12 stycznia 2022 r. o skierowaniu skarżącego na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U z 2021 r., poz. 1212 ze zm., dalej: u.k.p.). Stosownie do art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., gdy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia decyzję o skierowaniu na badanie lekarskie wydaje starosta. W myśl art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. a/ u.k.p. starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 z urzędu, na podstawie informacji i ustaleń stanu faktycznego uzyskanych w ramach wykonywania zadań własnych. Stosownie zaś do art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p. badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, podlega osoba posiadająca prawo jazdy, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia. Z powołanych przepisów nie wynika wprost, jakie zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy są wystarczające, aby skierować go na przedmiotowe badanie lekarskie. Mowa jest w nich bowiem tylko o tym, aby były to zastrzeżenia "uzasadnione i poważne", co oznacza, że właściwy organ administracji po otrzymaniu informacji poddającej w wątpliwość stan zdrowia kierowcy zobowiązany jest dokonać oceny, czy w tym konkretnym przypadku zgłoszone zastrzeżenia posiadają wyżej wskazane cechy i uzasadniają wydanie decyzji na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. W orzecznictwie przyjmuje się, że wątpliwości organu co do stanu zdrowia kierowcy, o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. muszą dotyczyć tego rodzaju aspektów zdrowia, które mogłyby mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów, tak więc za uzasadnione i poważne zastrzeżenia można uznać jedynie takie, z których z dużą dozą prawdopodobieństwa wynika, że w stosunku do kierującego mogą występować przeciwwskazania zdrowotne co do możliwości dalszego jego udziału w ruchu drogowym, a charakter posiadanych dolegliwości daje podstawy i jest na tyle poważny, że może zagrozić bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Wydanie decyzji o skierowaniu na badanie lekarskie na wskazanej powyżej podstawie prawnej nie musi łączyć się (jednak) z pewnością co do istnienia przeciwwskazań zdrowotnych kierowcy do prowadzenia pojazdami. Organ nie musi zatem udowodnić, że takowe istnieją, wystarczającym jest bowiem jedynie prawdopodobieństwo istnienia tych okoliczności. Ostateczne rozstrzygnięcie w tej kwestii należy bowiem do uprawnionych w tym zakresie lekarzy, którzy przeprowadzą w trybie art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p. stosowne badania i ocenią, czy dany kierowca jest zdolny do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Co więcej, skierowanie na badanie lekarskie nie jest równoznaczne z pozbawieniem kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami, gdyż celem badania jest wyjaśnienie istniejących w tym przedmiocie wątpliwości. Powyższe może prowadzić do stwierdzenia istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdami bądź stwierdzenia, że takie przeciwwskazania nie występują. Poddając się takim badaniom kierowca umożliwia zatem wyjaśnienie zaistniałych wątpliwości, które powinny mieć zobiektywizowane uzasadnienie. W kontekście art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. podkreśla się także, że jego wykładnia powinna mieć na względzie cel ustawy o kierujących pojazdami, czyli zapobieganie zagrożeniom w ruchu drogowym, stąd zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy winny dotyczyć aspektów zdrowia mogących mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów, a sformułowanie, że mają być one uzasadnione oznacza, że winny opierać się na wiarygodnych podstawach. Psychofizyczna kondycja kierowcy jest natomiast bez wątpienia ważnym czynnikiem wpływającym na bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Chodzi więc o sytuacje, gdy wątpliwości co do stanu zdrowia kierowcy wynikają z ujawnienia się jakichś okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na zdolność prowadzenia pojazdu, których to weryfikacja wymaga wiedzy specjalistycznej. Stąd też – pomimo tego, że prawo do prowadzenia pojazdów ma charakter podmiotowy – dopuszczalna jest w tym zakresie ingerencja prawna organów polegająca na doprowadzeniu do sprawdzenia stanu zdrowia kierowcy (por. wyroki WSA: w Olsztynie z 16 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 397/22; w Gliwicach z 22 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1693/22; w Łodzi z 26 października 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 411/22 oraz wyrok NSA z 7 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1051/16). W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie organy obu instancji w sposób prawidłowy zinterpretowały i zastosowały przywołane powyżej przepisy. Zaznaczenia bowiem wymaga, że w sprawie wniosek o wydanie decyzji o skierowaniu skarżącego na badanie lekarskie złożył Prokurator Prokuratury Rejonowej w D., motywując go wydaną w toku postępowania karnego opinią sądowo-psychiatryczną, wydaną przez biegłych lekarzy psychiatrów z której m.in. wynika, że skarżący był hospitalizowany w dniach od 25 stycznia 2010 r. do 11 lutego 2010 r. na oddziale neurologicznym S. w P. z rozpoznaniem udar [...], niedowład połowiczny [...], [...] oraz [...]. W konsekwencji przebytego u skarżącego udaru - biegli lekarze w wydanej opinii sądowo-psychiatrycznej - rozpoznali u skarżącego [...], który przejawiał się [...]. Biegli lekarze rozpoznali u skarżącego (dodatkowo) [...], co uzasadniało leczenie skarżącego w ramach terapii ambulatoryjnej. W konsekwencji zawarte w ww. opinii sądowo-psychiatrycznej informacje – jak prawidłowo uznały organy obu instancji – mogły zdaniem Sądu nasuwać uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego, co w konsekwencji wskazuje na zasadność i konieczność skierowania go na badanie lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Należy zgodzić się z organem II instancji, iż stan po udarze [...], czy też stan psychiczny oraz [...] mogą mieć wpływ na ocenę zdolności skarżącego do kierowania pojazdami. Potwierdza to choćby treść rozporządzenia Ministra Zdrowia z 5 grudnia 2022 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U z 2022 r. poz. 2503). W załączniku nr 5 rozporządzenia ustawodawca określił szczegółowe warunki badania lekarskiego w zakresie układu sercowo-naczyniowego osób m.in. właśnie po przebytym udarze (tak jak to miało miejsce u skarżącego), a w załączniku nr 4 szczegółowe warunki badania lekarskiego w zakresie układu ruchu, układu oddechowego, czynności nerek, stanu psychicznego, objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie, objawów wskazujących na uzależnienie od środków działających podobnie do alkoholu lub ich nadużywanie oraz stosowania produktów leczniczych mogących mieć wpływ na zdolność do kierowania pojazdami, co świadczy, że ten aspekt zdrowia (stan po udarze, [...], stan psychiczny) ma wpływ na zdolność do kierowania pojazdami. W załączniku nr 4 zawarto natomiast wytyczne dotyczące oceny stanu zdrowia psychicznego, z których wynika, że uwzględnia się poważne [...] spowodowane wiekiem lub [...] (które również zostały stwierdzone u skarżącego) mające negatywny wpływ na ocenę sytuacji, zachowanie lub zdolności adaptacyjne. W przypadku istnienia u osoby badanej [...], o których mowa wyżej, można orzec brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, jeżeli wskazuje na to opinia lekarza specjalisty w dziedzinie psychiatrii lub psychologa, oraz osoba ta przeprowadza regularne kontrolne badania lekarskie, właściwe dla każdego przypadku. Badanie takie, jak wynika z przepisów u.k.p., przeprowadzane jest jednak przez uprawnionego lekarza, który na podstawie badania lekarskiego wydaje przewidziane prawem orzeczenie. Tym samym podkreślenia wymaga – w kontekście zarzutów skargi – iż dokonywanie ocen istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami zostało przekazane wyłącznie uprawnionym lekarzom z wojewódzkich ośrodków medycyny pracy (art. 77 u.k.p. i § 10 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami.). Dlatego też przedłożone przez skarżącego w trakcie postępowania administracyjnego zaświadczenie lekarza neurologa z 29 grudnia 2021 r. o braku przeciwskazań neurologicznych do prowadzenia samochodu dostosowanego do potrzeb pacjenta z automatyczną skrzynią biegów i wspomaganiem kierownicy, nie mogło zostać wzięte pod uwagę w tym postępowania. Zaświadczenie to nie zostało bowiem wydane po pierwsze przez uprawnionego lekarza w rozumieniu art. 77 u.k.p., a po wtóre nie zostało wydane w związku z zastrzeżeniami co do stanu zdrowia skarżącego na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Dalej podnieść należy, że skierowanie na badania lekarskie ma na celu potwierdzenie, że w danym stanie zdrowotnym wskazana osoba nie będzie stwarzać niebezpieczeństwa w ruchu drogowym. Stan zdrowia kierowcy – jak to zostało powyżej zaakcentowane – jest istotną przesłanką bezpieczeństwa ruchu drogowego i od dyspozycji (kondycji) psychofizycznej kierowcy zależy bezpieczeństwo tego ruchu. Podkreślić przy tym należy, że decyzja o skierowaniu na badania lekarskie nie przesądza jeszcze o istnieniu przeciwskazań do prowadzenia pojazdów w przypadku konkretnego kierowcy. Służy ona wyłącznie do wyjaśnienia istniejących w tym względzie uzasadnionych zastrzeżeń. Kierujący pojazdami silnikowymi powinni bowiem mieć wymaganą przepisami sprawność psychofizyczną nie tylko w chwili ubiegania się o uprawnienia, ale przez cały okres posiadania prawa jazdy. Dlatego zadania związane z weryfikacją tego stanu zdrowia powierzono organowi wydającemu prawo jazdy. Reasumując, w ocenie Sądu organy prawidłowo oceniły przesłanki wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na badanie lekarskie przez pryzmat ewentualnego zagrożenia dla ruchu, opierając się w tym względzie na dostatecznym i wiarygodnym materiale dowodowym, który – jak zaznaczono powyżej – nie musiał wykazywać jednoznacznie (przesądzać) istnienia przeciwskazań do kierowania pojazdami, a jedynie uprawdopodabniać występowanie zastrzeżeń, o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p. I bez wątpienie właśnie taki charakter (uprawdopodobniający występowanie zastrzeżeń, o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p ) ma wniosek Prokuratora z uwagi na treść załączonej do wniosku sądowo – psychiatrycznej w 14 marca 2020 r. odnoszącej się do stanu zdrowia skarżącego. W ocenie Sądu nie sposób też uznać pozostałych zarzutów podniesionych w skardze. W szczególności organy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. zgromadziły i właściwie oceniły materiał dowodowy, który był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie skarżącego. Organy należycie wyjaśniły w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji motywy podjętych rozstrzygnięć i wskazały, co legło u podstaw ich wydania. Wszystkie więc wymogi z art. 107 § 3 k.p.a. zostały zachowane. Niezasadne jest w szczególności twierdzenie, że organy obu instancji nie odniosły się do treści zaświadczenia od lekarza neurologa z 29 grudnia 2021 r. o braku przeciwskazań neurologicznych do prowadzenia samochodu dostosowanego do potrzeb pacjenta z automatyczną skrzynią biegów i wspomaganiem kierownicy, nie może być wzięte pod uwagę w tym postępowaniu. Jak wynika z treści uzasadnienia organu II instancji, organ ten poczynił w tym zakresie rozważania i szczegółowo uzasadnił dlaczego opinia ta nie może mieć znaczenia w rozpatrywanej sprawie (str. 8). Organ I instancji natomiast wprawdzie nie odniósł się wprost do ww. zaświadczenia i nie przywołał jego w treści uzasadnienia, aczkolwiek po pierwsze słusznie wskazał, że "tylko uprawniony lekarz do przeprowadzenia badań lekarskich może stwierdzić czy skarżący jest zdolny do kierowania pojazdami silnikowymi, czy też nie", a po wtóre nawet gdyby uznać to za niewystraczające i zgodzić się z twierdzeniami skarżącego w tym zakresie, to i tak uchybienie to nie mogłoby skutkować uchyleniem decyzji, gdyż nie miło wpływu (z uwagi na obowiązujące przepisy wskazujące na podmioty uprawnione do przeprowadzania ww. badań) na jego treść. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Informacje o sprawie

Data wpływu
27 kwietnia 2022
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Aneta Brzezińska /sprawozdawca/ Barbara Ciołek /przewodniczący/ Magdalena Jankowska-Szostak

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny