III SA/Wr 365/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A. D. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 kwietnia 2023 r. nr 430200.71.83.2023.RED-P w przedmiocie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.

Pismem z 15 sierpnia 2025 r. A. D. (dalej: skarżący, strona skarżąca) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 7 kwietnia 2023 r. nr 430200.71.83.2023.RED-P w przedmiocie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym. Jednocześnie z wnioskiem złożył skargę na wyżej opisaną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Według art. 87 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (§ 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (§ 5). Zgodnie natomiast z art. 88 p.p.s.a., spóźniony wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy wyjaśnić należy, że Sąd odrzucając jako spóźniony wniosek o przywrócenie terminu, nie ocenia przesłanek uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu do dokonania samej czynności procesowej dla której termin ten ma być przywrócony (por. postanowienie NSA z 25 listopada 2011 r. sygn. I OZ 789/11, CBOSA). Dokonanie bowiem oceny, czy wskazywana przez wnioskodawcę przyczyna uchybienia terminu w dokonaniu czynności w postępowaniu sądowym wynikała z braku winy strony, jest sprawą odrębną od kwestii zbadania terminowości złożenia samego wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie NSA z 10 listopada 2010 r. sygn. II GZ 325/10, CBOSA). W niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wpłynął po upływie ponad roku od uchybionego terminu, bowiem decyzja z 7 kwietnia 2023 r. została doręczona pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 14 kwietnia 2023 r. a termin na wniesienie skargi od tej decyzji upłynął wraz z dniem 14 maja 2023 r. Od tego dnia do momentu złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynęły ponad dwa lata. Skarżący we wniosku powołał się na wyjątkowe okoliczności i brak swojej winy w uchybieniu terminowi. Poinformował, że uchybienie nastąpiło z powodu sprawowania przez niego opieki nad poważnie chorą mamą – co jak wyjaśnił – wymagało jego stałej dyspozycyjności, obecności i wielokrotnych wizyt lekarskich. Podniósł, że po ustaniu przyczyny niezwłocznie złożył niniejszy wniosek oraz skargę. Skarżący w swoich wyjaśnieniach nie wykazał, że zaszły w jego sprawie wyjątkowe okoliczności. Przytoczonych faktów nie sposób potraktować jako okoliczności, które przez ponad dwa lata uniemożliwiały skarżącemu złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Ustawa nie definiuje pojęcia "sytuacja wyjątkowa". Należy przyjąć, że są to nadzwyczajne okoliczności, które uniemożliwiały złożenie wniosku o przywrócenie terminu w normalnym terminie (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2008 r., s. 197). Z taką zaś sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Przywrócenie terminu po upływie roku od uchybionego terminu mogłoby bowiem nastąpić w rzeczywiście wyjątkowych okolicznościach typu działanie siły wyższej np. długotrwałej poważnej klęski żywiołowej. Pojęcie wyjątkowego przypadku jest pojęciem niedookreślonym, ale należy je wykładać ścieśniająco, w przeciwnym razie oznaczałoby, że sąd ma obowiązek przywrócenia terminu w niemalże każdym przypadku (por. postanowienia NSA z: 5 października 2006 r. sygn. akt II OZ 961/06, z 12 lipca 2011 r., sygn. akt II GZ 273/11,CBOSA). W związku z tym, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu należy odrzucić, Sąd – na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 88 p.p.s.a. – na posiedzeniu niejawnym orzekł, jak w sentencji.