Sygnatura
III SA/Po 348/26
Wyrok WSA w Poznaniu z 22 kwietnia 2026 r., III SA/Po 348/26 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Data orzeczenia
- 22 kwietnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędzia WSA Wojciech Rowiński Protokolant sekretarz sądowy Małgorzata Kusiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 09 stycznia 2026 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę w całości.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 9 stycznia 2026 r. nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "WWINB") po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] (dalej jako "PINB") z dnia 31 października 2025 r. (znak: [...]), którą organ nakazał inwestorowi M. W. rozbiórkę altany działkowej położonej na parceli nr [...], o powierzchni ok. 36,95 m˛ wraz z tarasem o wymiarach 5,8 m x 2,0 m znajdującej się na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w L. , gmina [...]. Decyzja WWINB, jak wynika z jej uzasadnienia, zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy. PINB ustalił, że działka nr [...] stanowi własność Stowarzyszenia. Ze sporządzonego protokołu kontroli wynika, że "na przedmiotowej nieruchomości na terenie wyodrębnionej parceli nr [...] zlokalizowany jest obiekt budowlany w konstrukcji drewnianej wraz z częścią do przechowywania narzędzi. Obiekt posadowiony jest na bloczkach betonowych. Dach dwuspadowy w konstrukcji drewnianej kryty gontem papowym. Obiekt pełni funkcje rekreacyjną (altana działkowa) i powstał około 2018 roku a jego inwestorem jest M. W., który zrealizował go w oparciu o ustawę z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych. Wymiary obiektu przedstawiono na szkicu stanowiącym załącznik do niniejszego protokołu". Decyzją z dnia 23 lutego 2024 r. PINB nakazał M. W. wykonać rozbiórkę altany działkowej położonej na parceli nr [...], o powierzchni ok. 36,59 m˛ wraz z tarasem o wymiarach 5,8 m x 2,0 m znajdującej się na działce nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w L. , gmina [...]. Decyzją z dnia 22 kwietnia 2024 r., WWINB, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2024 r., PINB wstrzymał inwestorowi M. W. roboty budowlane polegające na budowie altany działkowej położonej na parceli nr [...] oraz poinformował inwestora o możliwości złożenia w terminie 30 dni od dnia doręczania postanowienia wniosku legalizacyjnego oraz poinformował o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji legalizacyjnej oraz sposobie obliczania opłaty legalizacyjnej. Dnia 31 lipca 2024 r. M. W. złożył wniosek legalizacyjny do PINB. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2025 r. (znak: [...]), PINB zobowiązał inwestora M. W. do przedłożenia w terminie 60 dni od daty doręczenia postanowienia: zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności budowy w sprawie altany działkowej położonej na parceli nr [...], o powierzchni ok. 36,59 m˛ wraz z tarasem o wymiarach 5,8 m x 2,0 m znajdującej się na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w L. , gmina [...] z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; trzech egzemplarzy projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, lub kopami tych opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; dwa egzemplarze projektu technicznego. W związku z niezłożeniem przez zobowiązanego dokumentów legalizacyjnych, PINB decyzją z dnia 31 października 2025 r. nakazał inwestorowi M. W. rozbiórkę altany działkowej położonej na parceli nr [...]. Odwołanie z zachowaniem ustawowego terminu złożyło Stowarzyszenie. WWINB, po zapoznaniu się z treścią odwołania wskazał, że zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane "Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.". Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 4 pr. bud. "Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa: altan działkowych i obiektów gospodarczych, o których mowa w ustawie z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073).". Zgodnie z art. 2 pkt 9a ustawy ROD, należy rozumieć "wolno stojący budynek rekreacyjno- wypoczynkowy lub inny obiekt budowlany spełniający taką funkcję, położony na terenie działki w rodzinnym ogrodzie działkowym, o powierzchni zabudowy do 35 m˛ oraz o wysokości do 5 m przy dachach stromych i do 4 m przy dachach płaskich, przy czym do powierzchni zabudowy nie wlicza się tarasu, werandy lub ganku, o ile ich łączna powierzchnia nie przekracza 12 m˛". Wobec powyższego zdaniem WWINB, inwestor na wykonanie w/w robót winien legitymować się stosownym pozwoleniem na budowę. Z akt organu I instancji wynika, że inwestor nie posiada pozwolenia na budowę. Zatem PINB prawidłowo zastosował tryb określony w art. 48 pr. bud., gdyż zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 pr. bud. "Organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymanie budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wykonanego: bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę". Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2025 r. PINB zobowiązał inwestora do przedłożenia w terminie 60 dni od daty doręczenia postanowienia stosownych dokumentów legalizacyjnych. Zobowiązany M. W., nie przedłożył dokumentów legalizacyjnych. W związku z powyższą okolicznością zastosowanie znajduje art. 49e pkt 3 pr. bud., który stanowi, że: "Organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku: nieprzedłożenia, w wyznaczonym terminie, postanowienia o usunięciu nieprawidłowości w dokumentach legalizacyjnych;". W ocenie WWINB organ I instancji prawidłowo umożliwił inwestorowi przystąpienie do procesu legalizacyjnego, a wobec niezłożenia przez inwestora dokumentów legalizacyjnych, PINB prawidłowo zastosował art. 49e pkt 3 pr. bud. Organ wskazał, że legalizacja samowoli budowlanej prowadzona w oparciu o art. 48 pr. bud. jest uprawnieniem inwestora, od którego w dużym stopniu należy, czy w stosunku do obiektu budowlanego zostanie orzeczony nakaz rozbiórki, czy nie. To od decyzji inwestora zależy czy zostanie przeprowadzona legalizacja samowoli budowlanej. Skargę na powyższą decyzję wywiodło do Sądu Stowarzyszenie wnosząc o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie od organu, na rzecz skarżącego kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 2 pkt 5), 9), 9a) oraz art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy ROD poprzez ich niezastosowanie b) art. 3 pkt 1, pkt 2, pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, stosując niewłaściwą wykładnię definicji "obiektu budowlanego", "budynku" "budowli", bez rozważenia sposobu połączenia budynków z gruntem, wskutek czego błędnie uznano, że przedmiotowa altana jest budynkiem; c) art. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy- Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 29 ust 2 pkt 4 ustawy PB, poprzez jego niezastosowanie i pominięcie w toku analizy prawnej stanu faktycznego w sprawie, co doprowadziło do wybiórczej i nieprawidłowej interpretacji przepisów ustawy, w zakresie wyodrębnienia przez ustawodawcę altan działkowych i obiektów gospodarczych jako odrębnego elementu z katalogu definicji objętych tą ustawą; d) art. 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy - Prawo budowlane w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. podatkach i opłatach lokalnych, poprzez całkowite pominięcie przepisów wskazanych aktów normatywnych i brak uwzględnienia odrębności w obrocie prawnym pojęć altan działkowych, budynków i budowli, podlegające odmiennym warunkom budowlanym podatkowym; e) art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. w zw. z art. 2 pkt 9a ustawy ROD poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie altan działkowych jako szczególnego rodzaju obiektów; f) § 4 pkt 2 lit a oraz § 10 pkt 1 Uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia 18 maja 2010 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w L. - północny brzeg [...] (dalej: "MPZP") w zw. z art. 7 i art. 87 Konstytucji RP, poprzez niewłaściwe przyjęcie, że (1) przepisy tego aktu uniemożliwiają utworzenie na terenie nim objętym rodzinnego ogrodu działkowego wraz z przypisaną do niego infrastrukturą, zgodnie z ustawą o ROD, zważywszy że przepisy tej ustawy, zaczęły obowiązywać po wydaniu MPZP, (2) przepisy MPZP uniemożliwiają budowę infrastruktury ogrodowej na terenie nim objętym, (3) przepisy MPZP mają nadrzędne znaczenie i zastosowanie wobec przepisów rangi ustawowej, w szczególności na ustawę o ROD oraz ustawę PB, które to weszły w życie z datą późniejszą niż MPZP; g) art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie zasady proporcjonalności; h) art. 51 ust. 1 pkt. 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy PB poprzez jego zastosowanie mimo, że nie ziściły się przesłanki ustawowe do nakazania rozbiórki altany działkowej; 2. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: a) art. 7, 8 i 11 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sprawie w sposób niebudzący zaufania strony do władzy publicznej, b) art. 77 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, wskutek nieprzeprowadzenia w sposób należyty, szczegółowy i wszechstronny postępowania dowodowego, c) art. 138 § 2 w zw. z art. 7a i7b k.p.a. poprzez brak jego zastosowania i w rezultacie nieuchylenie przez organ II instancji zaskarżonej decyzji PINB. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] nakazującą inwestorowi M. W. rozbiórkę altany działkowej położonej na parceli nr [...], o powierzchni ok. 36,95 m˛ wraz z tarasem o wymiarach 5,8 m x 2,0 m znajdującej się na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w L. , gmina [...]. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418) oraz ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1073). Do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego (art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego). Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W myśli art. 29 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa altan działkowych i obiektów gospodarczych, o których mowa w ustawie z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1073). Przez altanę działkową należy rozumieć wolno stojący budynek rekreacyjno-wypoczynkowy lub inny obiekt budowlany spełniający taką funkcję, położony na terenie działki w rodzinnym ogrodzie działkowym, o powierzchni zabudowy do 35 m˛ oraz o wysokości do 5 m przy dachach stromych i do 4 m przy dachach płaskich, przy czym do powierzchni zabudowy nie wlicza się tarasu, werandy lub ganku, o ile ich łączna powierzchnia nie przekracza 12m˛ (art. 2 pkt 9a ustawy ROD). Zgodnie natomiast z art. 48 ust. 1 pkt 1-2 oraz ust. 3 Prawa budowlanego w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy. W postanowieniu o wstrzymaniu budowy informuje się o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części, zwanego dalej "wnioskiem o legalizację", oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części, zwanej dalej "decyzją o legalizacji", oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej. W przypadku złożenia wniosku o legalizację organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia doręczenia tego postanowienia (art. 48b ust. 1 Prawa budowlanego). W przypadku budowy wymagającej decyzji o pozwoleniu na budowę do dokumentów legalizacyjnych należą: zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami: obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego lub uchwał w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub towarzyszącej, a także dokumenty, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4, oraz dwa egzemplarze projektu technicznego (art. 48b ust. 2 pkt 1-2 Prawa budowlanego). Zgodnie natomiast z art. 49e pkt 3 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części w przypadku nieprzedłożenia, w wyznaczonym terminie, dokumentów legalizacyjnych. Nieruchomość obejmująca działkę nr [...] położną przy ul. [...] w L. należy do/stanowi własność Stowarzyszenia. Działka została podzielona na parcele, które są wydzierżawiane z przeznaczeniem pod ogródki działkowe. Dzierżawcą parceli nr [...] jest M. W., który w 2018 roku posadowił na tej parceli obiekt budowlany w konstrukcji drewnianej wraz z częścią do przechowywania narzędzi. Obiekt posadowiony jest na bloczkach betonowych. Dach dwuspadowy w konstrukcji drewnianej kryty gontem papowym. Obiekt pełni funkcje rekreacyjną (altana działkowa). Wymiary altany wynoszą: 36,95 m˛ wraz z tarasem o wymiarach 5,8 m x 2,0 m. Sąd nie ma podstaw do kwestionowania powyższych wymiarów w przedmiotowej sprawie. Brak jest też podstaw do tego, aby przyjmować stanowisko, że kwestionowane decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, czy też niewłaściwe zastosowanie. Zarzuty skargi zostały zbudowane na błędnym założeniu, że "tymczasowe obiekty budowlane" są odrębną kategorią obiektów od zdefiniowanych w ustawie budynków, budowli oraz obiektów małej architektury. W ocenie Sądu prawidłowa wykładnia art. 3 pkt 1-5 Prawa budowlanego to taka, która przyjmuje, że definicja "obiektu budowlanego" została skonstruowana przy użyciu definicji "budynku", "budowli" i "obiektu małej architektury". Z brzmienia art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego wynika, że wyliczenie to ma charakter wyczerpujący - zatem każdy obiekt budowlany możemy zaliczyć do którejś z trzech wymienionych kategorii. W tym sensie odrębną kategorią obiektów budowlanych nie są "tymczasowe obiekty budowlane". Te ostatnie są bowiem odmianą obiektów budowlanych, wyodrębnioną ze względu na pewne specyficzne cechy, wobec czego również w kategoriach "budynków", "budowli" czy "obiektów małej architektury" mogą się mieścić takie, które spełniają te cechy i są tymczasowymi obiektami budowlanymi w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego (Z. Niewiadomski (red.), Prawo budowlane. Komentarz do art. 3, wyd. 12, 2024, Legalis). Z uwagi na powyższe do przyjęcia stanowiska o wadliwości wykładni prawa materialnego, czy stanowiska o nieprawidłowym zastosowaniu prawa materialnego, nie przekonują zarzuty i wywody skargi wskazujące na "złamanie zasady literalnej wykładni prawa, poprzez zastosowanie niewłaściwej definicji obiektu budowlanego, budynku, budowli oraz tymczasowego obiektu budowlanego". Sąd podziela stanowisko, że sporny obiekt budowlany nie spełnia ustawowych wymogów altany działkowej w rozumieniu art. 2 pkt 9a ROD. O wadliwości takiego stanowiska nie może świadczyć wewnętrznie sprzecza argumentacja skargi, gdzie w punkcie pierwszym uzasadnienia skargi jej autor wskazuje, iż "bezsporne w sprawie są wymiary altany", z kolei w punkcie czwartym uzasadnienia skargi formułuje zarzut, że "organ niewłaściwie ustalił powierzchnię obiektu", przy czym w żadnym zakresie nie zostało wyjaśnione na czym miałoby polegać niewłaściwe ustalenie powierzchni spornego obiektu budowlanego. W obliczeniach dokonanych przez organy Sąd nie dopatrzył się błędów matematycznych. W konsekwencji jako zgodne z prawem należało uznać stanowisko, iż w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego, który stanowi, że altana działkowa i obiekt gospodarczy, o których mowa w ustawie ROD, nie wymagają wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego) ani zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 tej ustawy. Organy zastosowały prawidłowy tryb postępowania legalizacyjnego, tj. tryb określony w przepisach art. 48 ust. 1-5, art. 48a 1-3 oraz art. 48b 1-4 Prawa budowlanego. W sprawie nie znajdował zastosowania przepis art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego, który stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. W świetle oświadczeń inwestora sporny obiekt budowlany został pobudowany w 2018 roku. Przyjmować należy, że nawet obiekt budowlany postawiony zgodnie z warunkami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego, lecz nie rozebrany lub nie przeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymagała pozwolenia na budowę. Taki obiekt budowlany należy uznać za postawiony bez wymaganego pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z 29.04.2025 r., II OSK 2351/22, LEX nr 3929943, wyrok WSA w Gdańsku z 16.04.2025 r., II SA/Gd 1341/24, LEX nr 3860193, wyrok WSA w Olsztynie z 29.10.2024 r., II SA/Ol 497/24, LEX nr 3780769). Okoliczności sprawy uzasadniały zastosowanie w sprawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, tj. wydanie postanowienie o wstrzymaniu budowy. W świetle treści art. 48 ust. 5 Prawa budowlanego postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy. Złożenie przez inwestora wniosku o legalizację zaktualizowało obowiązek organu do wydania postanowienia w przedmiocie dokumentów legalizacyjnych na podstawie art. 48b ust. 1-2 Prawa budowlanego. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2025 r. PINB zobowiązał M. W. do przedłożenia w terminie 60 dni od daty doręczenia postanowienia: zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności budowy w sprawie altany działkowej położonej na parceli nr [...], o powierzchni ok. 36,59 m˛ wraz z tarasem o wymiarach 5,8 m x 2,0 m znajdującej się na działce nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. [...] w L. , gmina [...] z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; trzech egzemplarzy projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, lub kopami tych opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów; oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; dwa egzemplarze projektu technicznego. W związku z niezłożeniem przez zobowiązanego dokumentów legalizacyjnych, PINB decyzją z dnia 31 października 2025 r. nakazał inwestorowi M. W. rozbiórkę altany działkowej położonej na parceli nr [...]. Wystąpienie którejkolwiek z przesłanek wskazanych w art. 49e p.b. obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji o rozbiórce, nie pozostawiając mu w tej kwestii żadnej swobody. Jeżeli zatem inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego nie skorzystają ze swojego uprawnienia i nie złożą stosownego wniosku o legalizację w ustawowym terminie lub mimo wyznaczenia terminu - nie przedłożą dokumentów legalizacyjnych, organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie administracyjne w celu wydania decyzji o rozbiórce. Nie zasługują na uwzględnienie pozostałe zarzuty skargi. Okolicznością indyferentną dla oceny legalności zaskarżonej decyzji jest kwestia wprowadzenia Inwestora przez Stowarzyszenie w błąd, co do możliwości zagospodarowania wydzierżawionej mu parceli. Zarzut naruszenia zasady proporcjonalności art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej jest całkowicie bezprzedmiotowy, bo zbudowany został na założeniu o naruszeniu prawa własności do nieruchomości poprzez wydanie nakazu rozbiórki z uwagi na rzekomo przyjętą w tej sprawie przez organy niemożność zagospodarowania nieruchomość obejmującej działkę nr [...] położną przy ul. [...] w L. w sposób określony w ustawie o ROD. W okolicznościach kontrolowanej sprawy w ogóle nie doszło też do badania zgodności zagospodarowania wskazanej nieruchomości (parceli nr [...]) z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż nakaz rozbiórki został wydany z uwagi na brak przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Regulacje prawne dotyczące opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntu, altan działkowych i obiektów gospodarczych są bez znaczenia dla niniejszej sprawy, tym bardziej, że sporny obiekt budowlany nie spełnia kryterium powierzchni zabudowy wymaganej dla altan działkowych. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania były również niezasadne. Organy dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. W zaistniałych okolicznościach faktycznych sprawy obowiązujące przepisy prawa dostarczyły podstaw do wydania zaskarżonych decyzji organów obu instancji. Sąd miał również na uwadze, że ustalenia i ocena organów znalazły wyraz w uzasadnieniu decyzji, spełniającym wymogi z art. 107 § 3 k.p.a. Niezasadny okazał się zarzut naruszenia przepisów art. 8 i art. 11 k.p.a. Samo niezadowolenie strony z treści rozstrzygnięcia nie świadczy o naruszeniu zasad zawartych w tych przepisach. Niezasadny był również zarzut naruszenia art. 138 § 2 w zw. z art. 7a i 7b k.p.a. Wykładnia wskazanych wyżej przepisów ustawy nie budzi wątpliwości, stąd organ nie naruszył art. 7a k.p.a. , natomiast art. 7b k.p.a. wprowadza standardy do instytucji współdziałania organów administracji publicznej w toku załatwiania sprawy w drodze decyzji, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca, gdyż zarówno organ I , jak i II instancji podejmowały decyzję samodzielnie. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 5 marca 2026
- Symbol z opisem
- 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
- Hasła tematyczne
- Budowlane prawo
- Skarżony organ
- Inspektor Nadzoru Budowlanego
- Sędziowie
- Katarzyna Witkowicz-Grochowska /przewodniczący/ Monika Świerczak /sprawozdawca/ Wojciech Rowiński
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
art. 49e pkt 3 · Dz.U. 2025 poz. 418
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II OZ 413/26 · 22 kwietnia 2026
Postanowienie NSA z 22 kwietnia 2026 r., II OZ 413/26 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Sygnatura: II OSK 169/24 · 22 kwietnia 2026
Wyrok NSA z 22 kwietnia 2026 r., II OSK 169/24 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Sygnatura: II OSK 203/24 · 22 kwietnia 2026
Wyrok NSA z 22 kwietnia 2026 r., II OSK 203/24 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny