Sygnatura
III SA/Po 342/26
Wyrok WSA w Poznaniu z 7 maja 2026 r., III SA/Po 342/26 – informacja o środowisku
Wynik
Uchylono decyzję I i II instancji
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Data orzeczenia
- 7 maja 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2026 r. sprawy ze skargi P. S. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z 4 listopada 2025 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej P. S. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą [...] kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 29 grudnia 2025 r. (znak: [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] (nr [...]) z dnia 4 listopada 2025 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie. Powyższe decyzje wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Pismem z 15 maja 2024 r. P. S. (dalej również: wnioskodawczyni lub skarżąca) wniosła do Starosty [...] o udostępnienie w ramach informacji o środowisku wszystkich obowiązujących: 1) pozwoleń na wytwarzanie odpadów, 2) pozwoleń na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbierania lub przetwarzanie odpadów, 3) pozwoleń zintegrowanych, 4) zezwoleń na zbieranie odpadów, 5) zezwoleń na przetwarzanie odpadów, 6) zezwoleń na zbieranie i przetwarzanie odpadów, - wydanych przez organ w latach 2014-2024 (będących w obiegu prawnym na dzień złożenia wniosku) wraz z ich późniejszymi zmianami, które nie zostały kolejno uchylone oraz nie stwierdzono ich nieważności. Starosta [...] w odpowiedzi pismem z dnia 21 maja 2024 r. przesłał wnioskodawczyni skany ww. dokumentów (decyzji administracyjnych). Następnie pismem z dnia 30 października 2025 r. skarżąca ponownie wniosła o udostępnienie informacji o środowisku, poprzez udostępnienie ww. pozwoleń oraz zezwoleń bez anonimizacji danych. Decyzją z dnia 4 listopada 2025 r. (nr [...]) Starosta [...] odmówił udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie w zakresie wskazanym we wniosku z dnia 30 października 2025 r. Starosta w uzasadnieniu decyzji podkreślił, że wcześniejsze udostępnienie żądanych przez wnioskodawczynię dokumentów nastąpiło z prawidłową anonimizacją danych, co zapewniło zachowanie równowagi między prawem do informacji o środowisku a ochroną danych osobowych. Żądanie ponownego udostępnienia w pełnej treści nie daje podstaw do ujawnienia chronionych danych. Starosta wyraził także domniemanie, że wnioskodawczyni, prowadząc działalność związaną z rekultywacją, działalność usługową związaną z gospodarowaniem odpadami oraz doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania, chce wykorzystać dane podmiotów, którym udzielono zezwolenia dla własnych korzyści, w celu pozyskania nowych kontrahentów. Co istotne, w ocenie organu udostępnione zanonimizowane skany decyzji nie utraciły waloru informacyjnego. Od powyższej decyzji wnioskodawczyni wniosła odwołanie, zarzucając organowi naruszenie art. 7, 77 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691 z późn. zm., dalej: K.p.a.), art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. w zw. z art. 8 i 9 K.p.a., a także art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2024 r. poz. 1112 z późn. zm., dalej: ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku). Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również: SKO lub Kolegium) decyzją z dnia 29 grudnia 2025 r. (znak: [...]) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W ocenie Kolegium w myśl z art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku to organ dokonuje oceny ryzyka naruszenia danych, a zatem w tym zakresie to on ma kompetencję decyzyjną, a nie wnioskodawca. Organ ma obowiązek zanonimizowania danych osobowych, jeżeli ujawnianie mogłoby naruszać przepisy o ochronie danych lub prawa osób trzecich. Żądanie udostępnienia dokumentów w pełnej treści bez anonimizacji prowadzi do pozyskania danych o charakterze gospodarczym, niezwiązanych z oddziaływaniem instalacji na środowisko oraz niebędących informacją o środowisku w rozumieniu art. 8-9 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku informacja o środowisku i jego ochronie nie są wszystkie elementy żądanych przez wnioskodawcę decyzji, lecz jedynie te, które wynikają z art. 9, a więc dotyczą: elementów środowiska, działań mogących oddziaływać na środowisko, środków ochrony, emisji planów strategii. Zdaniem Kolegium pełna treść decyzji obejmująca dane kontrahentów, oznaczenia firm i dane identyfikujące przedsiębiorców czy dane handlowe wykraczają poza ten zakres. Z tego względu też Starosta prawidłowo odmówił udostępnienia informacji o żądanej treści. Reprezentowana przez r. K. skarżąca, nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem organu odwoławczego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę, zarzucając organowi naruszenie: - art. 6, art. 7, art. 7a § 1 oraz art. 9 K.p.a. poprzez: 1) naruszenie zasad prowadzenia postępowania administracyjnego, w szczególności zasad praworządności, prawdy obiektywnej i zasady udzielania stronom informacji; 2) działanie wbrew przepisom prawa, niepodejmowanie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy; 3) nieuwzględnienia interesu publicznego, społecznego, interesu obywateli w pozyskaniu informacji, do których dostęp zagwarantowano w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, pomimo faktu, że udostępnianie informacji o środowisku jest regułą, od której wyjątki powinny być interpretowane ściśle i wynikać z przepisów, wobec czego organ powinien był – z uwzględnieniem interesu publicznego udostępnić informacje we właściwym zakresie; 4) nierozstrzygnięcie na korzyść skarżącej wątpliwości powziętych przez organ co do dozwolonego przepisami ustawy zakresu udostępnianych danych, pomimo faktu braku występowania uzasadnionej przyczyny odmowy udzielenia żądanej informacji; - art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, wynikające z niepodjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, w szczególności poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego i oparcie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji na nieuzasadnionym domniemaniu, że wszelkie dane objęte żądaną informacją powinny automatycznie podlegać anonimizacji, podczas gdy zasada doświadczenia życiowego nie pozwala na bezkrytyczne przyjęcie, że na obszarze całego powiatu miałoby nie być żadnych podmiotów, w których przypadkach ochrona danych osobowych nie ma zastosowania; - art. 107 § 1 pkt 6 w zw. z art. 8 § 1 i 9 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez: 1) nieuzasadnienie wydanej decyzji poprzez ograniczenie się do niezasadnego i ogólnikowego wskazania za rzekomą przyczynę odmowy ochronę danych osobowych, pomimo tego, że nie dotyczy ona chociażby przedsiębiorców – spółek handlowych; 2) nieuzasadnienie decyzji poprzez niewskazanie podstawy prawnej, w szczególności dla prowadzenia postępowania w trybie uproszczonym, jak również pominięcie w uzasadnieniu i nieodniesienie się do treści przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, a w rezultacie pozbawienie skarżącej możliwości zapoznania się z motywami, którymi kierował się organ przy wydawaniu decyzji; 3) nieprzedstawienie przez organ w sposób jasny, szczegółowy i konkretny stanowiska z powołaniem wynikającego z przepisów uzasadnienia, a jedynie ograniczenie się organu do ogólnikowego i nieadekwatnego powołania przesłanki wyłączenia informacji z obowiązku jej udostępnienia, podczas gdy taka przesłanka w rzeczywistości nie wystąpiła, w szczególności w odniesieniu do wszystkich podmiotów, których dotyczyła informacja objęta żądaniem skarżącej; 4) niewyjaśnienia przyczyn uznania informacji objętych wnioskiem za dane osobowe; 5) niewyjaśnienie rzekomego zagrożenia naruszenia ochrony danych osobowych na skutek udostępnienia wnioskowanej informacji; - art. 163b § 1 oraz 163e § 1 K.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym pomimo braku zaistnienia ku temu przesłanek, tj. podczas gdy nie wystąpiły przesłanki do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym uproszczonym; - art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez jego niezasadne zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji, która powinna zostać uchylona, zaś organ winien orzec co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. – zgodnie z wnioskiem skarżącej; - art. 4 pkt 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (dalej: RODO) poprzez: 1) jego niezastosowanie skutkujące błędnym uznaniem, że dane podmiotów innych niż osoby fizyczne są danymi osobowymi, podlegającymi ochronie, podczas gdy dane osobowe oznaczają wszelkie informacje o zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osobie fizycznej, a w konsekwencji niezasadnym przyjęciem przez organ wydający zaskarżaną decyzję, że organ I instancji miał podstawy do anonimizacji danych podmiotów innych niż osoby fizyczne i rzekomo nie powinien był udostępniać informacji objętej wnioskiem skarżącej w pełnym lub chociażby szerszym zakresie, podczas gdy w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki dla nieudostępnienia informacji w zakresie wskazanym przez skarżącą; - art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 74 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę udostępnienia informacji podmiotów, na rzecz których zostały wydane żądane pozwolenia i zezwolenia, w szczególności ze względu na rzekomą ochronę danych osobowych oraz gospodarczy charakter informacji, podczas gdy: 1) dane podmiotów innych niż osoby fizyczne nie podlegają ochronie na podstawie przepisów o ochronie danych osobowych, wobec czego organ I instancji nie miał żadnych podstaw do odmowy ich udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 4 i powinien był udostępnić skarżącej informacje zgodnie z wnioskiem; 2) obowiązek udostępnienia informacji jest niezależny czy i jaką działalność wykonuje skarżąca i przysługuje każdemu, wobec czego tak sformułowana przyczyna odmowy jej udzielenia w pożądanym zakresie jest niezasadna. Skarżąca wniosła jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca wniosła także o zobowiązanie organu do wydania decyzji w określonym przez Sąd terminie, ze wskazaniem przez Sąd sposobu załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcia – zgodnie z wnioskiem skarżącej. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej: P.p.s.a.). Orzekanie – w myśl art. 135 P.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Skarga była zasadna. Po pierwsze wskazać należy, że informacja publiczna dotycząca środowiska podlega udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku. Stanowi to zarazem tryb szczególny w stosunku do trybu ogólnego, przewidzianego przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, z późn. zm., dalej: u.d.i.p.). Co do zasady, realizacja konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej (art. 61 Konstytucji RP) odbywa się na zasadach przewidzianych przepisami u.d.i.p. Jednak w przypadku odmiennego ukształtowania zasad i trybu dostępu do informacji będących informacjami publicznymi w innych trybach, ustawodawca przyznał pierwszeństwo na rzecz innych trybów (por. wyrok WSA w Gliwicach z 17 sierpnia 2021 r., sygn. akt III SAB/Gl 111/21, wszystkie powołane orzeczenia dostępne są w internetowej bazie orzeczeń CBOSA, orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższa zasada wynika wprost z art. 1 ust. 2 u.d.i.p. stanowiącego, że przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Taką ustawą jest właśnie m.in. ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku. Po drugie, w niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że Starosta [...] – w myśl art. 8 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku – jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie. Niekwestionowane jest także to, że informacje w postaci pozwoleń na wytwarzanie odpadów, pozwoleń na przetwarzanie odpadów, zezwoleń na zbieranie odpadów, zezwoleń na przetwarzanie odpadów czy zezwoleń na zbieranie i przetwarzanie odpadów stanowią informację publiczną, mającą charakter informacji o środowisku i jego ochronie. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku informacją o środowisku są informacje dotyczące środków administracyjnych (takich jak decyzje) oraz działań wpływających na środowisko (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 grudnia 2025 r., sygn. akt II SA/Po 672/25). Prawo do informacji o środowisku jest gwarantowane konstytucyjnie (art. 74 ust. 3 Konstytucji RP) oraz wynika z prawa unijnego (Dyrektywa 2003/4/WE z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylająca dyrektywę Rady 90/313/EWG) i Konwencji z Aarhus. Orzecznictwo sądów administracyjnych jednolicie wskazuje przy tym, że pojęcie to należy interpretować szeroko. Trzeba bowiem mieć na względzie, że na podstawie art. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku każdy ma prawo do informacji o środowisku i jego ochronie na warunkach określonych ustawą. Władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów – działalności orzeczniczej (art. 8 ust. 1 ustawy). W związku z tym przyjmuje się, że każda informacja o środowisku podlega udostępnieniu, chyba że organ wykaże, na podstawie przepisów ustawy, że w konkretnej sprawie nie ma możliwości udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie. Powyższa sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, co też stało się głównym przedmiotem sporu. Organy wskazały, że zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy udostępnianiu informacji o środowisku władze publiczne mogą odmówić udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie po rozważeniu interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem informacji w konkretnym przypadku, jeżeli udostępnienie tych informacji może naruszyć ochronę danych osobowych, dotyczących osób trzecich, jeżeli jest ona przewidziana odrębnymi przepisami prawa. Zdaniem Kolegium udostępnienie żądanych przez skarżącą dokumentów w pełnej treści – bez anonimizacji – doprowadziłoby do pozyskania danych o charakterze gospodarczym, niezwiązanym z oddziaływaniem instalacji na środowisko oraz niebędących informacją o środowisku w rozumieniu art. 8 i 9 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Kolegium podkreśliło także, że pełna treść decyzji, obejmująca dane kontrahentów, oznaczenia firm i dane identyfikacyjne przedsiębiorców, czy dane handlowe wykracza poza powyższy zakres. Z powyższym stanowiskiem organu nie sposób się jednak zgodzić. Z art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wynika, że organ może odmówić udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie w konkretnym przypadku, jeżeli udostępnienie tych informacji może naruszyć ochronę danych osobowych, dotyczących osób trzecich, jeżeli jest ona przewidziana odrębnymi przepisami prawa. Powyższy przepis wspomina zatem o danych osobowych. Jak wynika z art. 4 pkt 1 RODO "dane osobowe" oznaczają wszelkie informacje o zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osobie fizycznej ("osobie, której dane dotyczą"); możliwa do zidentyfikowania osoba fizyczna to osoba, którą można bezpośrednio lub pośrednio zidentyfikować, w szczególności na podstawie identyfikatora takiego jak imię i nazwisko, numer identyfikacyjny, dane o lokalizacji, identyfikator internetowy lub jeden bądź kilka szczególnych czynników określających fizyczną, fizjologiczną, genetyczną, psychiczną, ekonomiczną, kulturową lub społeczną tożsamość osoby fizycznej. Z definicją danych osobowych z art. 4 pkt 1 RODO korespondują także przepisy ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1781 z późn. zm, dalej: u.o.d.o.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.o.d.o. ustawę stosuje się do ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych w zakresie określonym w art. 2 i art. 3 RODO. W tym miejscu wskazać także należy, że przed wejściem w życie przepisów RODO oraz u.o.d.o. obowiązywała ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2016 r. poz. 922 z późn. zm.), która to w art. 6 również zawierała definicję danych osobowych. Zgodnie z jej brzmieniem za dane osobowe uważało się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej (art. 6 ust. 1 ustawy). Zarówno zatem w myśl obecnie obowiązujących przepisów RODO, jak i wcześniej obowiązujących przepisów krajowych, pod definicją danych osobowych rozumieć należało informacje dotyczące osób fizycznych, a nie osób prawnych. Potwierdzają to także poglądy doktryny. Podkreśla się bowiem, że regulacja art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku zapewnia ochronę informacji dotyczących osób fizycznych (zob. A. Haładyj, Ochrona danych osobowych i inne przesłanki odmowy udostępniania informacji o środowisku zawartych w protokołach pokontrolnych, St.Prawn.KUL 2016, nr 1, s. 31-52, LEX). Rację miała zatem skarżąca, wskazując w uzasadnieniu skargi, że prawo do ochrony danych osobowych nie przysługuje podmiotom innym niż osoby fizyczne, a tym samym dane osoby prawnej czy jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej nie są danymi osobowymi. Jednocześnie słusznie zauważyło Kolegium, że ochronie przewidzianej przez art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku podlegają dane umożliwiające identyfikację osób fizycznych, np. przedsiębiorców czy kontrahentów. Tym niemniej, nie sposób przyjąć, że w treści wszystkich pozwoleń na wytwarzanie odpadów, pozwoleń na przetwarzanie odpadów, zezwoleń na zbieranie odpadów, zezwoleń na przetwarzanie odpadów czy zezwoleń na zbieranie i przetwarzanie odpadów, wydanych przez Starostę [...] w latach 2014-2024 znajdowały się takie informacje odnoszące się do osób fizycznych. W konsekwencji organ I instancji powinien był udostępnić skarżącej żądane przez nią informacje w zakresie, w jakim nie obejmują one informacji dotyczących osób fizycznych (danych osobowych). Innymi słowy, anonimizacji powinny podlegać jedynie te dane, które dotyczą osób fizycznych, w szczególności imiona, nazwiska, adresy osób fizycznych, czy inne dane identyfikujące osoby fizyczne – w tym nazwy osób prawnych, lecz tylko w przypadku, gdy umożliwiają one identyfikację osoby fizycznej (por. K. Gruszecki [w:] Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. V, Gdańsk 2025, art. 16, LEX). Zauważyć także należało, że wykładnia gramatyczna treści art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku pozwala na uznanie, że ochronie w jej trybie podlegają tylko dane "osób trzecich". W doktrynie zasadnie wskazuje się jednak, że skutkiem takiego założenia byłoby pozbawienie ochrony innych osób fizycznych, niemających takiego statusu (zob. A. Haładyj, Ochrona danych osobowych i inne przesłanki odmowy udostępniania informacji o środowisku zawartych w protokołach pokontrolnych, St.Prawn.KUL 2016, nr 1, s. 31-52, LEX). Dlatego też reguły wykładni systemowej nakazują w tym przypadku wziąć pod uwagę także przepisy RODO, które zapewniają każdemu prawo do ochrony dotyczących go danych osobowych, w rezultacie czego, na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku ochronie podlegać powinny nie tylko dane osobowe "osób trzecich", ale także pozostałych osób fizycznych, nieposiadających takiego statusu. Jednocześnie wskazać trzeba, że brak zastosowania ochrony przewidzianej w art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w stosunku do osób prawnych nie powoduje jeszcze, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania ochrona przewidziana w pozostałych przypadkach wyliczonych w katalogu zawartym w art. 16 ust. 1 ustawy, w szczególności ochrona informacji o wartości handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli osoby te złożyły wniosek o wyłączenie tych informacji z udostępniania, zawierający szczegółowe uzasadnienie dotyczące możliwości pogorszenia ich pozycji konkurencyjnej (art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy), czy ochrona tajemnicy statystycznej przewidzianą przepisami o statystyce publicznej (art. 16 ust. 1 pkt 10 ustawy). Przeprowadzając ponownie postępowanie, organ będzie zobowiązany w każdym przypadku ocenić, czy konkretna informacja znajdująca się w żądanych przez skarżących dokumentach, będzie korzystać z ochrony przewidzianej w art. 16 ust. 1 pkt 1-10 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i przez to podlegać będzie anonimizacji, czy też nie. Organ weźmie także pod uwagę brzmienie art. 18 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, zgodnie z którym przepisów art. 16 ust. 1 pkt 4-7 i 10 nie stosuje się, jeżeli informacja dotyczy rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów oraz miejsca ich wytwarzania. Podnieść jeszcze należy, że Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pomyliło pojęcia "postępowania uproszczonego" oraz "czynności materialno-technicznej", co uważnie zasygnalizowała skarżąca. Organ odwoławczy stwierdził, że kontrolowane przez Sąd w niniejszej sprawie postępowanie jest "postępowaniem uproszczonym o charakterze czynności materialno-technicznej". W myśl art. 163b § 1 K.p.a organ administracji publicznej załatwia sprawę w postępowaniu uproszczonym, jeżeli przepis szczególny tak stanowi. Jednakże żaden przepis ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku nie wskazuje, że sprawy rozpoznawane na podstawie przepisów tej ustawy załatwiane powinny być w postępowaniu uproszczonym, o którym stanowi art. 163b § 1 K.p.a. Kontrolowana sprawa nie należy zatem do spraw rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym. Ponadto, formę czynności materialno-technicznej ma jedynie samo udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie, zaś w myśl art. 20 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku odmowa udostępnienia następuje w drodze decyzji (zob. K. Gruszecki [w:] Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. V, Gdańsk 2025, art. 20, LEX). To powoduje z kolei, że organ w każdym przypadku, w którym będzie wydawał decyzję administracyjną odmawiającą udostępnienia informacji, wykazać będzie musiał zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a., jakimi kryteriami kierował się w powyższym zakresie (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 7 marca 2023 r., sygn. akt II SAB/Wr 1163/22). Jednocześnie słusznie wskazywał organ, że w niniejszej sprawie nie można było skutecznie zarzucić naruszenia art. 77 oraz 80 K.p.a. z uwagi na brak przeprowadzenia postępowania dowodowego. Przedmiotem postępowania w sprawie udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie jest informacja znajdująca się w posiadaniu organu, stąd co do zasady nie można przyjmować, że organ gromadzi jakiś materiał dowodowy, który następnie podlega jego ocenie. Na marginesie zasygnalizować także trzeba, że słusznie podnosiła skarżąca, że dla udostępnienia jej żądanej informacjo o środowisku nie ma znaczenia jaką działalność wykonuje, gdyż w myśl art. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku każdy ma prawo do informacji o środowisku i jego ochronie na warunkach określonych ustawą. Co istotne, przepis ten stanowi w zasadzie powtórzenie regulacji konstytucyjnej (zob. K. Gruszecki [w:] Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wyd. V, Gdańsk 2025, art. 8, LEX). Nie można zatem różnicować prawa dostępu do informacji o środowisku ze względu na wykonywaną przez wnioskodawcę działalność. Podsumowując wszystkie dotychczasowe rozważania, wskazać należy, że Kolegium – w wyniku błędnej interpretacji art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i niewłaściwego przyjęcia, że ochrona danych osobowych obejmuje także osoby prawne – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą udostępnienia żądanej przez skarżącą informacji. Organy przedwcześnie podjęły takie rozstrzygnięcie. Przy ponownym rozpoznaniu wniosku skarżącej z dnia 30 października 2025 r. organ I instancji, mając na uwadze treść art. 153 P.p.s.a., uwzględni poglądy zawarte w niniejszym uzasadnieniu. W szczególności organ zbada, czy w treści dokumentów, o które wnioskowała skarżąca, znajdują się informacje dotyczące osób prawnych, których udostępnienie nie pozwala jednocześnie na zidentyfikowanie osób fizycznych. W przypadku stwierdzenia występowania takich informacji, organ udostępni je skarżącej bez uprzedniej anonimizacji, mając przy tym na uwadze brzmienie przepisów uregulowanych w art. 16 ust. 1 pkt 1-10 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, mogących stanowić oddzielną podstawę do odmowy udostępnienia informacji oraz art. 18 pkt 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, wyłączający zastosowanie części z powyższych przepisów do informacji dotyczących rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów oraz miejsca ich wytwarzania. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, o czym orzekł w pkt 1 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku, zgodnie z art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a., przyjmując, że składały się na nie: wpis uiszczony przez skarżącego w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w wysokości 480 zł, ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1654) wraz opłatą od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł – łącznie 697 zł.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 3 marca 2026
- Symbol z opisem
- 6133 Informacja o środowisku
- Hasła tematyczne
- Dostęp do informacji publicznej
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Izabela Bąk-Marciniak /przewodniczący/ Józef Maleszewski Maciej Busz Wojciech Rowiński /sprawozdawca/
Powołane przepisy
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II SA/Rz 1309/25 · 7 maja 2026
Wyrok WSA w Rzeszowie z 7 maja 2026 r., II SA/Rz 1309/25 – informacja o środowisku
Sygnatura: III OSK 2951/24 · 5 maja 2026
Postanowienie NSA z 5 maja 2026 r., III OSK 2951/24 – informacja o środowisku
Sygnatura: II SA/Kr 1235/25 · 30 kwietnia 2026
Wyrok WSA w Krakowie z 30 kwietnia 2026 r., II SA/Kr 1235/25 – informacja o środowisku
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny