III SA/Lu 176/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Strzelec po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi ze skargi A. S. na decyzję Dziekana Wydziału Nauk Medycznych Wyższej Szkoły N. S. w L. z dnia 10 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów postanawia: odrzucić skargę.

A. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dziekana Wydziału Nauk Medycznych Wyższej Szkoły N. S. w L. (WSNS) z dnia 10 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik WSNS upoważniony przez Rektora wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli sprecyzowany został w przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a. i obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do treści art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę tego sądu w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 52 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2). Z powołanego przepisu wynika, że dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia jakiegokolwiek środka zaskarżenia, dopóty wniesienie skargi na ten akt do sądu administracyjnego jako przedwczesne jest niedopuszczalne. Dla wypełnienia warunku wyczerpania środków zaskarżenia bezwzględnie konieczne jest uprzednie rozpoznanie wniesionego środka zaskarżenia przez organ II instancji. Skarga w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu, bowiem skarżący wniósł ją na decyzję Dziekana, od której to decyzji przysługiwało odwołanie do organu II instancji, czyli Rektora WSNS, za pośrednictwem organu I instancji w terminie 14 od dnia jej doręczenia. W sytuacji zaś, gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia lub też, jak w niniejszej sprawie, złoży skargę, ale bez wyczekania na wydanie rozstrzygnięcia przez organ II instancji wniesie skargę, skarga taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne. W zaistniałej sytuacji skarga na decyzję Dziekana Wydziału Nauk Medycznych WSNS (dalej Dziekan) z dnia 10 lutego 2022 r., wydaną w pierwszej instancji jest niedopuszczalna. Oceny tej nie zmienia okoliczność, że w zaskarżonej decyzji organ zawarł błędne pouczenie co do sposobu i trybu zaskarżenia decyzji. Z pouczenia wynika, że od decyzji niniejszej nie służy odwołanie, jednakże strona w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji może zwrócić się do Rektora z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy albo może wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w terminie 30 dni od daty doręczenia decyzji. Wbrew treści powyższego pouczenia, od decyzji Dziekana z dnia 10 lutego 2022 r. przysługiwało skarżącemu odwołanie. Zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574, ze zm.), dalej jako "p.s.w.n.", organami uczelni: 1) publicznej - są rada uczelni, rektor i senat; 2) niepublicznej - są rektor i senat. Z art. 17 ust. 2 p.s.w.n. wynika, że statut uczelni może przewidywać również inne organy uczelni. Zgodnie z art. 23 ust. 1 p.s.w.n., do zadań rektora należą sprawy dotyczące uczelni, z wyjątkiem spraw zastrzeżonych przez ustawę lub statut do kompetencji innych organów uczelni. Zgodnie z art. 23 ust. 4 p.s.w.n., od decyzji administracyjnych wydawanych przez rektora służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zgodnie z art. 34 ust. 1 pkt 1 i 4 p.s.w.n., statut określa zasady organizacji i funkcjonowania uczelni, w szczególności: - sposób powoływania i odwoływania organów uczelni, w tym podmioty uprawnione do wskazywania kandydatów na rektora, oraz sposób organizowania wyborów do organów uczelni (pkt 1); - zasady sprawowania wewnętrznego nadzoru nad aktami wydawanymi przez organy uczelni (4). Należy zauważyć, że zasady organizacji i funkcjonowania Wyższej Szkoły N. S. w L. uregulowane zostały w Statucie, stanowiącym załącznik nr 1 do uchwały nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników WOK Sp. z o.o. w L. z dnia 30 czerwca 2019 r. (dostępny na stronie [...]). Stosownie do treści § 13 ust. 1 Statutu, organem kolegialnym Uczelni jest Senat. W myśl ust. 2 § 13 Statutu, organami jednoosobowymi Uczelni są: 1) Rektor, 2) Kanclerz, 3) Dziekani. W myśl ust. 3 § 13, Senat wydaje w zakresie swoich kompetencji: uchwały, opinie i stanowiska. Organy jednoosobowe wydają w zakresie swoich kompetencji: zarządzenia, decyzje i komunikaty (ust. 4 § 13). Zasadnicze zadania Rektora wymienione zostały w § 22 ust. 6 Statutu, w tym, zgodnie z pkt 14 - skreślanie z listy studentów oraz wydawanie rozstrzygnięć w sprawach studenckich zgodnie z regulaminem studiów. Jak stanowi jednak § 13 ust. 7 Statutu, Rektor może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy: Dziekanów oraz biura Rektora, którym kieruje kierownik. Zgodnie z § 29 ust. 1 Statutu, Dziekan kieruje Wydziałem jest organizatorem pracy Wydziału w zakresie procesu kształcenia prowadzonego na Wydziale. Zasadnicze funkcje Dziekana wymienione zostały w § 29 ust. 4 Statutu, w tym, zgodnie z pkt 4, podejmuje decyzje dotyczące studentów określone w regulaminie studiów. Uchwałą Senatu Wyższej Szkoły N. S. z siedzibą w L. nr 12/2019 z dnia 19 marca 2019 r. przyjęty został Regulamin studiów w Wyższej Szkole N. S. z siedzibą w L.. Przepis § 31 Regulaminu przewiduje, w jakich sytuacjach Dziekan w drodze decyzji skreśla studenta z listy studentów (ust. 1), bądź może skreślić studenta z listy studentów (ust. 2). W końcu, jak wynika z § 29 ust. 5 Statutu, od decyzji Dziekana służy odwołanie do Rektora. Zapis tej normy został powtórzony w § 31 ust. 6 Regulaminu, z uszczegółowieniem, że odwołanie wnosi się w ciągu 14 dni. Tym samym, decyzja Dziekana wydana w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy studentów jest decyzją wydaną przez organ I instancji, od której najpierw przysługuje odwołanie do organu II instancji. W decyzji tej zostało zawarte nieprawidłowe pouczenie o braku możliwości wniesienia odwołania do Rektora za pośrednictwem organu I instancji w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, jednakże nie może to dawać stronie żadnych specjalnych uprawnień naruszających ustalone prawem zasady postępowania, a tak by było, gdyby wbrew obowiązującym przepisom skarga na decyzję Dziekana została przez Sąd rozpoznana. Nadmienić należy, że z akt sprawy i udzielonej przez organ odpowiedzi na skargę wynika, iż skarżący ustosunkowując się do treści błędnego pouczenia, złożył zarówno wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 2 marca 2022 r., jak i skargę z dnia 17 marca 2022 r. na decyzję Dziekana. Z kolei Rektor WSNS, pismem z dnia 31 marca 2022 r. nr [...] poinformował skarżącego, że po analizie tych dwóch pism i wypełniając postanowienia Regulaminu "podtrzymuje decyzję Pani Dziekan Wydziału Nauk Medycznych zgodną z Regulaminem Studiów WSNS § 31 ust. 2 pkt 1c, pkt 2, pkt 5." Jak wynika z treści odpowiedzi na skargę, jest to decyzja Rektora, jako organu II instancji, utrzymująca w mocy decyzję Dziekana z dnia 10 lutego 2022 r. Sąd zwraca jednak uwagę, że wbrew twierdzeniu zawartego w odpowiedzi na skargę, za przedmiot skargi (nadanej w dniu 18 marca 2022 r., k. 17) nie można uznać decyzji Rektora, skoro decyzja wydana została w dniu 31 marca 2022 r., nadana 1 kwietnia 2022 r. i doręczona skarżącemu w dniu 5 kwietnia 2022 r. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych skarga na decyzję Dziekana jest niedopuszczalna. W związku z błędnym pouczeniem zawartym w zaskarżonym orzeczeniu skarżący może złożyć skargę do sądu na decyzję Rektora wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.