Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Łd 114/26

Wyrok WSA w Łodzi z 19 maja 2026 r., III SA/Łd 114/26 – status bezrobotnego

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
19 maja 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 19 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski, Sędzia WSA Ewa Alberciak, , Protokolant asystent sędziego Agata Zarychta, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2026 roku sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 15 stycznia 2026 roku nr RPS-II.8640.145.2025 w przedmiocie odmowy przyznania statusu bezrobotnego oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Decyzją z 15 stycznia 2026 r. nr RPS-II.8640.145.2025 Wojewoda Łódzki (dalej również: "organ II instancji", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej: "k.p.a.") oraz art. 2 pkt 1 lit. h, art. 30 ust. 2 pkt 2, art. 31 pkt 2, art. 55 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 59, art. 60 ust. 1-2, art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz. U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm., dalej: " ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia i służbach zatrudnienia", "ustawa"), po rozpatrzeniu odwołania W.K. (dalej również: "strona", "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi (dalej: "organ I instancji") z 17 listopada 2025 r. nr 2070/amik/11/25 w przedmiocie odmowy przyznania statusu bezrobotnego. W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne. 17 listopada 2025 r. W.K. zgłosił się do Powiatowego Urzędu Pracy w Łodzi w celu dokonania rejestracji jako osoba bezrobotna. Zainteresowany we wniosku o rejestrację oświadczył, że jest zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej a nadto, że nie jest członkiem zarządu/prokurentem/członkiem rady nadzorczej/likwidatorem spółki kapitałowej w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych. Decyzją z 17 listopada 2025 r. nr 2070/amik/11/25 Prezydent Miasta Łodzi odmówił przyznania W.K. statusu bezrobotnego z dniem 17 listopada 2025 r., wskazując, że zainteresowany jest członkiem zarządu/prokurentem/członkiem rady nadzorczej/likwidatorem spółki kapitałowej, co uniemożliwia przyznanie mu statusu bezrobotnego. W odwołaniu od powyższej decyzji W.K. wniósł o jej uchylenie oraz przyznanie statusu bezrobotnego wskazując, że organ błędnie przyjął, że samo pełnienie przez niego funkcji prezesa zarządu wyklucza możliwość uzyskania statusu bezrobotnego. W ocenie odwołującego stanowisko to pozostaje w oczywistej sprzeczności z ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia, ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, wykładnią ZUS w zakresie tytułów do ubezpieczeń społecznych, a także rzeczywistym stanem faktycznym, który organ ustalił w sposób niepełny i wadliwy. ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia definiuje pojęcie zatrudnienia wyłącznie jako stosunek pracy, stosunek służbowy oraz umowę o pracę nakładczą a on nigdy nie był zatrudniony w żadnej spółce na podstawie którejkolwiek z powyższych form. Zdaniem odwołującego pełnienie funkcji członka zarządu nie jest pracą zarobkową, o ile taka osoba nie otrzymuje wynagrodzenia. W.K. wskazał, że nigdy nie otrzymywał wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji prezesa zarządu, nie miał jako prezes zarządu umowy o pracę, umowy zlecenia, umowy o dzieło, kontraktu menedżerskiego ani umowy B2B. Funkcję tę pełnił całkowicie pro bono. Skoro Zakład Ubezpieczeń Społecznych jednoznacznie przyjmuje, że powołanie do zarządu bez wynagrodzenia nie rodzi obowiązku ubezpieczeń społecznych i nie stanowi tytułu ubezpieczeniowego to on spełnia warunek z ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Odwołujący się podniósł ponadto, że spółka, w której pełni funkcję, nie prowadzi działalności od kwietnia 2020 r. Jej działalność została zawieszona w 2023 r., natomiast po 24 miesiącach została odwieszona z urzędu, więc po upływie karencji złożył wniosek o ponowne zawieszenie na 24 miesiące, co potwierdzi załączonym KRS i UPO. Wskazał, że spółka w zawieszeniu nie może zatrudniać, nie prowadzi działalności zarobkowej oraz nie wykonuje operacji gospodarczych – nie ma więc jakkolwiek podstawy, by twierdzić, że wykonuje pracę zarobkową. Ww. załączył do odwołania: 1) oświadczenie z 17 listopada 2025 r., w którym wskazał, że: - nigdy nie otrzymywał żadnego wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji prezesa zarządu, - nigdy nie był zatrudniony w spółce na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia, umowy o dzieło, kontraktu, B2B ani jakiejkolwiek innej formy, - funkcję pełnił wyłącznie pro bono, - spółka nie prowadzi działalności od kwietnia 2020 r. i pozostaje zawieszona, - nie powstał żaden tytuł do ubezpieczeń społecznych ani zdrowotnych, - nie wykonuje żadnej pracy zarobkowej i nie posiada tytułu ubezpieczeniowego. 2) informację odpowiadającą odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącą Ax.Sp. z o.o. (KRS: [...]), 3) elektroniczne potwierdzenie wysłania 1 października 2025 r. "Wniosku o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców – spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" dotyczącego Ax. Sp. z o.o. (KRS: [...]), 4) kserokopię zaskarżonej decyzji. Pismem z 7 stycznia 2026 r. W.K. podtrzymał w całości wniesione odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 17 listopada 2025 r. i oświadczył, że od dnia wniesienia odwołania do chwili obecnej nie podlegał żadnemu ubezpieczeniu społecznemu ani zdrowotnemu oraz nie posiadał innego tytułu do objęcia ubezpieczeniem, co potwierdza zasadność przyznania mu statusu osoby bezrobotnej. Dodał również, że na obecnym etapie nie wnosi dodatkowych wniosków dowodowych. Powołaną na wstępie decyzją z 15 stycznia 2026 r. Wojewoda Łódzki utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na zasady przyznawania statusu bezrobotnego określone w art. 2 pkt 1 lit. h, art. 55 ust. 1 i 2 pkt 1, art. 59, art. 60 ust. 1 i 2 oraz art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz. U. z 2025 r. poz. 620 z późn. zm.). Podkreślił, że z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, że na dzień rejestracji w PUP w Łodzi W.K. pełnił funkcję prezesa zarządu w następujących spółkach kapitałowych: Ax. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]), Bx Sp. z o.o. (numer KRS: [...]), Dx. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]) oraz Cx. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]). Spółka Cx. Sp. z o.o. zawiesiła wykonywanie działalności z dniem 8 marca 2024 r., spółka Bx. Sp. z o.o. oraz spółka Dx. Sp. z o.o. zawiesiły wykonywanie działalności z dniem 1 października 2025 r., zaś spółka Ax. Sp. z o.o. zawiesiła wykonywanie działalności z dniem 1 lutego 2023 r. oraz wznowiła wykonywanie działalności z dniem 5 czerwca 2025 r.; skarżący wskazał w odwołaniu, że ponownie złożył wniosek o zawieszenie działalności spółki na 24 miesiące. Zdaniem Wojewody Łódzkiego ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia i służbach zatrudnienia, która weszła w życie 1 czerwca 2025 r., w sposób precyzyjny określa sytuację osób będących członkami zarządu spółek kapitałowych w kontekście możliwości uzyskania statusu bezrobotnego. Z treści art. 2 pkt 1 lit. h ww. ustawy wynika, że bezrobotnym może być wyłącznie osoba, która nie jest członkiem zarządu, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub likwidatorem spółki kapitałowej w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18 i 96). Osoba ubiegająca się o status bezrobotnego powinna ponadto spełniać pozostałe warunki wymienione w art. 2 pkt 1 ustawy o rynku pracy. Zawieszenie działalności spółki kapitałowej nie wpływa na możliwość uzyskania statusu bezrobotnego, bowiem powyższy przepis nie zawiera rozróżnienia dotyczącego spółek aktywnie działających w obrocie gospodarczym i spółek, które zawiesiły wykonywanie swojej działalności. Organ zwrócił uwagę, że ustawodawca, definiując pojęcie bezrobotnego w art. 2 pkt 1 lit. c-e ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, wskazuje, że bezrobotnym może być osoba (...), która: c) nie jest wpisana do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, zwanej dalej "CEIDG", jako prowadząca działalność gospodarczą albo d) zgłosiła do CEIDG wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia nadal trwa, albo e) we wniosku o wpis do CEIDG określiła dzień podjęcia działalności gospodarczej i nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis, dnia podjęcia tej działalności. Takiego rozróżnienia ustawodawca nie dokonał w przypadku członków zarządu spółek kapitałowych, co oznacza, że sam fakt pełnienia takiej funkcji jest przesłanką do odmowy przyznania statusu bezrobotnego. Bez znaczenia pozostaje sytuacja prawna samej spółki kapitałowej, w tym dotycząca zawieszenia wykonywania działalności. Z treści art. 2 pkt 1 lit. h ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia wyraźnie wynika, że intencją ustawodawcy było wykluczenie z kręgu bezrobotnych m.in. członków zarządu spółek kapitałowych. Z powyższych względów Wojewoda Łódzki uznał, że organ I instancji zasadnie odmówił przyznania W.K. statusu bezrobotnego z dniem 17 listopada 2025 r. z uwagi na pełnienie przez niego funkcji prezesa zarządu w spółce kapitałowej bowiem nie spełniał on przesłanek określonych w art. 2 pkt 1 lit. h ustawy. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji zbyt ogólnikowo wskazał przyczynę odmowy przyznania statusu bezrobotnego, tj. wymienił pełnienie funkcji członka zarządu, prokurenta, członka rady nadzorczej oraz likwidatora spółki kapitałowej, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 w związku z art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. W ocenie Wojewody Łódzkiego powyższe nie miało jednak wpływu na wynik przedmiotowej sprawy i zostało konwalidowane w decyzji organu II instancji. W.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję organu II instancji, podnosząc zarzuty naruszenia: 1) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. – przez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego oraz poprzestanie wyłącznie na formalnym wpisie w KRS, 2) art. 80 k.p.a. – przez dowolną ocenę materiału dowodowego i pominięcie realnej sytuacji życiowej i ekonomicznej skarżącego, 3) art. 8 § 1 k.p.a. – przez rażąco formalistyczne podejście godzące w zasadę zaufania obywatela do państwa, 4) art. 107 § 3 k.p.a. – przez brak rzetelnego odniesienia się w uzasadnieniu do argumentów odwołania, 5) błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowanie art. 2 pkt 1 lit. h ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, 6) art. 10 § 1 k.p.a. – przez nieuwzględnienie w sposób realny dokumentów przedstawionych przez skarżącego (umowy o pracę i rozwiązania umów). W uzasadnieniu skargi strona podkreśliła, że organy obu instancji pominęły fakt, iż pełni on funkcje prezesa zarządu pro bono, na tym stanowisku pozostaje tylko ze względu reprezentowanie spółek w sądach, prokuraturach, leasingach, urzędach. Ponadto organy nie uwzględniły faktu, że spółki rodzinne faktycznie nie prowadzą działalności operacyjnej od początku pandemii COVID-19 – utraciły przychody, pozostając obciążone kosztami stałymi (czynsze, leasingi, kredyty, zobowiązania ZUS i US oraz koszty pracownicze). Skarżący podniósł, że w okresie poprzedzającym rejestrację pozostawał w zatrudnieniu i podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnym w ramach dwóch umów o pracę po 1/2 etatu zawartych z Ex. Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w K. oraz Ex. Sp. z o.o. z siedzibą w K. Umowy te zostały rozwiązane z przyczyn niedotyczących pracownika – z powodu likwidacji stanowiska pracy a dokumenty te zostały przedstawione organowi. W ocenie autora skargi skoro organ był w stanie ustalić jego formalny status w KRS, to tym bardziej miał możliwość i obowiązek ustalić jego faktyczny status w systemach ZUS oraz w US (w tym dane o tytułach ubezpieczeń i okresach podlegania ubezpieczeniom, rocznych rozliczeniach PIT oraz faktycznych przychodach spółek). Organ nie może wybiórczo korzystać wyłącznie z informacji, które prowadzą do odmowy uwzględnienia wniosku, ignorując dane kluczowe dla rzetelnego rozpoznania sprawy. W.w. podkreślił, że od lat jest osobą przewlekle chorą i leczy się w szpitalu MSWiA w Łodzi, był hospitalizowany i występowało u niego zagrożenie życia. Zaskarżona decyzja ma dla niego nieodwracalne i nieproporcjonalnie dotkliwe skutki, w szczególności w zakresie dostępu do świadczeń zdrowotnych. Nie posiada on środków na leczenie prywatne a odmowa przyznania statusu bezrobotnego pozbawia go faktycznie narzędzi umożliwiających uzyskanie ubezpieczenia w ramach systemu ubezpieczeń społecznych. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zobowiązanie organu do ponownego rozpoznania sprawy oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wniósł również o uzupełnienie materiału dowodowego przez: 1) pozyskanie z ZUS informacji o tytułach do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz okresach podlegania ubezpieczeniom, 2) uwzględnienie dokumentów: umowy o pracę oraz rozwiązania stosunku pracy z powodu likwidacji stanowiska, 3) ewentualnie pozyskanie danych z US dotyczących rocznych rozliczeń PIT skarżącego i danych o faktycznych przychodach/dochodach spółek. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łodzi wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Oznacza to, że sądy administracyjne kontrolują zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami postępowania administracyjnego, a także kontrolują prawidłowość zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Przeprowadzona przez Sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola we wskazanym wyżej zakresie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja Wojewody Łódzkiego z 15 stycznia 2026 r. w przedmiocie odmowy przyznania W.K. statusu osoby bezrobotnej została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy w okolicznościach sprawy organ zasadnie odmówił skarżącemu przyznania statusu osoby bezrobotnej, przyjmując, że pełni on funkcję członka zarządu w spółkach prawa handlowego. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia, która weszła w życie 1 czerwca 2025 r. W myśl art. 2 pkt 1 lit. h, znajdującego zastosowanie w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym – oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 lub pkt 2 lit. a-l, n oraz p, lub osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3, 5 lub 6, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem osoby uczącej się w szkole dla dorosłych, branżowej szkole II stopnia w formie stacjonarnej lub zaocznej, w szkole policealnej w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub przystępującej do egzaminów eksternistycznych z zakresu programu nauczania szkoły dla dorosłych lub branżowej szkoły II stopnia, lub kształcącej się na studiach niestacjonarnych, lub uczącej się w szkole artystycznej realizującej wyłącznie kształcenie artystyczne, niemającą stałego źródła dochodu, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, zarejestrowaną w powiatowym urzędzie pracy, zwanym dalej "PUP", jeżeli nie jest członkiem zarządu, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub likwidatorem spółki kapitałowej w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18 i 96). Definicja bezrobotnego wyznaczająca krąg osób uprawnionych do świadczeń z tytułu pozostawania bez pracy oraz zakres pomocy w podejmowaniu i utrzymaniu zatrudnienia określonych w ustawie obejmuje zatem przesłanki pozytywne, które osoba ubiegająca się o status bezrobotnego musi spełnić oraz przesłanki negatywne, których wystąpienie uniemożliwia nabycie i posiadanie tego statusu, nawet jeśli zostały spełnione przesłanki pozytywne. Zgodnie z art. 55 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy rejestracja bezrobotnych albo poszukujących pracy następuje na wniosek. W celu dokonania rejestracji osoba ubiegająca się o zarejestrowanie jako bezrobotny lub poszukujący pracy zgłasza się do PUP właściwego ze względu na miejsce zamieszkania. Zgodnie z art. 60 ust. 1 ustawy bezrobotny 1) jest informowany o: a) warunkach zachowania statusu bezrobotnego oraz o warunkach nabycia prawa do zasiłku, w tym niezbędnych do tego dokumentach, b) przysługujących mu prawach i obowiązkach wynikających z ustawy oraz o formach pomocy; 2) składa oświadczenie o zapoznaniu się z informacją, o której mowa w pkt 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy rejestracji osoby ubiegającej się o zarejestrowanie jako bezrobotny albo poszukujący pracy dokonuje się z dniem, w którym osoba zgłosiła się do PUP – po poświadczeniu przez nią własnoręcznym podpisem przekazanych przez nią danych i złożeniu, w obecności pracownika PUP oświadczeń, o których mowa w art. 55 ust. 9 i art. 60 ust. 1 pkt 2 – w przypadku określonym w art. 55 ust. 2 pkt 2. Jak wynika z akt sprawy, skarżący zgłosił się do PUP w Łodzi w celu zarejestrowania się w charakterze bezrobotnego w dniu 17 listopada 2025 r. W złożonym w tej dacie wniosku o rejestrację jako bezrobotny wskazał m.in., że jest zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej oraz że nie jest członkiem zarządu/prokurentem/członkiem rady nadzorczej/likwidatorem spółki kapitałowej w rozumieniu ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych. Pomimo treści złożonego przez skarżącego w tym zakresie oświadczenia – na podstawie danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym – organ II instancji ustalił, że na dzień rejestracji w PUP w Łodzi W.K. pełnił funkcję prezesa zarządu w spółkach kapitałowych: Ax. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]), Bx. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]), Dx. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]) oraz Cx. Sp. z o.o. (numer KRS: [...]). Spółka Cx. Sp. z o.o. zawiesiła wykonywanie działalności z dniem 8 marca 2024 r., spółka Bx. Sp. z o.o. oraz spółka Dx. Sp. z o.o. zawiesiły wykonywanie działalności z dniem 1 października 2025 r., zaś spółka Ax. Sp. z o.o. zawiesiła wykonywanie działalności z dniem 1 lutego 2023 r. oraz wznowiła wykonywanie działalności z dniem 5 czerwca 2025 r., przy czym 1 października 2025 r. skarżący ponownie złożył wniosek o zawieszenie działalności tej spółki. Sąd podkreśla, że w ustawie z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia prawodawca wprost określił, że status bezrobotnego nie przysługuje osobie, która jest członkiem zarządu, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub likwidatorem spółki kapitałowej. Ustawa ta, w przeciwieństwie do poprzednio obowiązującej ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wskazuje zatem wyraźną negatywną przesłankę uzyskania statusu osoby bezrobotnej – jest nią pełnienie funkcji członka zarządu, prokurenta, członka rady nadzorczej lub likwidatora spółki kapitałowej w rozumieniu ustawy Kodeks spółek handlowych. W ustawie Kodeks spółek handlowych nie ma wyraźnego wskazania, że członek zarządu spółki kapitałowej powołany na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników/walnego zgromadzenia musi wykonywać swoje obowiązki wyłącznie za wynagrodzeniem. Powołanie na członka zarządu nie powoduje nawiązania stosunku pracy czy innego stosunku prawnego na gruncie prawa cywilnego, a jedynie skutkuje powstaniem stosunku organizacyjnego między spółką kapitałową a członkiem zarządu i nie ma przeszkód prawnych, aby pełnił on swoją funkcję bez wynagrodzenia. W takim przypadku ma miejsce zawarcie umowy nienazwanej, do której mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego. Dopóki nie dojdzie do podjęcia uchwały o odwołaniu z pełnienia funkcji członka zarządu, bądź rezygnacji z pełnienia tej funkcji, powołany członek zarządu ma określone prawa i obowiązki, których realizacja zdaniem Sądu w sposób oczywisty wyklucza gotowość "podjęcia zatrudnienia" w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy. W sądowoadministracyjnym orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że gotowość do podjęcia pracy musi oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy, ponieważ z tą kwestią wiąże się nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych (por. wyroki NSA: z 28 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11, z 18 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 1008/10 – wszystkie przywołane w uzasadnieniu wyroki dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych "CBOSA"). Pełnienie funkcji członka zarządu spółki wyklucza możliwość przyjęcia, że skarżący jest osobą gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie. Zakres obowiązków i praw członków zarządu spółki wynika wprost z art. 201 § 1 Kodeksu spółek handlowych, zgodnie z którym zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. W doktrynie przez prowadzenie spraw spółki rozumie się proces polegający na wydawaniu decyzji, podejmowaniu uchwał, opinii, organizowaniu działalności przedsiębiorcy oraz – w pewnych sytuacjach – osobistej realizacji czynności wykonawczych w ten sposób, aby były one zgodne z przedmiotem działania danego podmiotu, w celu realizacji jego zadań i osiągnięcia jak najlepszych wyników gospodarczych. Z kolei reprezentacja spółki to sfera jej funkcjonowania na zewnątrz, relacji z osobami trzecimi. Istotą tego obowiązku jest składanie w imieniu spółki oświadczeń woli wobec innych uczestników obrotu cywilnoprawnego. Do sfery tej należy również zaliczyć występowanie spółki jako osoby prawnej przed organami administracyjnymi i sądami. W art. 2091 k.s.h. ustawodawca nakłada na członka zarządu powinność dołożenia staranności przy wykonywaniu swych obowiązków wynikającej z zawodowego charakteru swej działalności (por. M. Dumkiewicz Małgorzata, Kodeks spółek handlowych. Komentarz do art. 201 k.s.h., LEX; A. Kidyba, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Wolters Kluwer 2010; wyroki WSA: w Poznaniu z 28 sierpnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 12/25, we Wrocławiu z 11 maja 2022 r., sygn. akt IV SA/Wr 503/22). W związku z powyższym w ocenie Sądu organy orzekające w sprawie zasadnie uznały, że W.K. spełnił wskazaną w art. 2 pkt 1 lit. h ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia przesłankę negatywną uzyskania statusu bezrobotnego. Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że wbrew treści oświadczenia złożonego we wniosku w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu w spółkach Ax. Sp. z o.o., Bx. Sp. z o.o., Dx. Sp. z o.o. oraz Cx. Sp. z o.o., co stanowi samodzielną podstawę do odmowy przyznania mu statusu osoby bezrobotnej. Fakt zawieszenia działalności trzech ze wskazanych spółek, tj. Bx. Sp. z o.o., Dx. Sp. z o.o. oraz Cx. Sp. z o.o., nie wpływa na możliwość przyznania skarżącemu statusu osoby bezrobotnej. Art. 2 pkt 1 lit. h ustawy nie zawiera rozróżnienia dotyczącego spółek aktywnie działających w obrocie gospodarczym i spółek, które zawiesiły wykonywanie swojej działalności bowiem uprawnienia i obowiązki związane z pełnieniem funkcji członka zarządu wynikające z przepisów ustawy Kodeks spółek handlowych nie zależą od tego, czy spółka aktywnie prowadzi działalność gospodarczą, czy też zawiesiła wykonywanie tej działalności. W okresie zawieszenia działalności spółki kapitałowej członkowie zarządu mogą podejmować działania w celu zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodu. Ponadto zarząd spółki jest zobowiązany do uczestnictwa we wszystkich postępowaniach administracyjnych, sądowych i podatkowych związanych z działalnością wykonywaną przed okresem zawieszenia, uczestnictwa w kontrolach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą, składania corocznych sprawozdań finansowych i wykonywania innych obowiązków nakazanych przepisami. Podkreślić trzeba, że wnioskodawca winien spełniać przesłanki przyznania statusu bezrobotnego zarówno w dniu rejestracji w ww. charakterze, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu (por. wyrok NSA z 6 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 1982/19). W dniu złożenia wniosku o rejestrację w charakterze bezrobotnego, tj. 17 listopada 2025 r skarżący pozostawał prezesem zarządu Ax. Sp. z o.o. W tej dacie wskazana spółka pozostała aktywnym podmiotem obrotu gospodarczego, bowiem z pozyskanych w toku postępowania wpisów do Krajowego Rejestru Sądowego według stanu na 1 grudnia 2025 r. wynikało, że jej działalność nie została zawieszona. Z powyższych przyczyn niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 2 pkt 1 lit. h ustawy przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Pełnienie funkcji członka zarządu w wyżej wymienionych spółkach prawa handlowego stanowiło przeszkodę w przyznaniu skarżącemu statusu bezrobotnego, co prawidłowo stwierdziły organy administracji w niniejszej sprawie. Dopiero podjęcie uchwały o odwołaniu z funkcji członka zarządu bądź rezygnacja z pełnienia tej funkcji otworzyłoby skarżącemu drogę do uznania za osobę bezrobotną, co jednak w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie miało miejsca. Podnoszone w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze argumenty, że na skutek pandemii COVID-19 spółki utraciły dochody, skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu pro bono, a jego działalność ograniczała się do reprezentowania spółek w sądach, prokuraturach oraz urzędach nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Nieistotne jest czy czynności związane z pełnieniem funkcji członka zarządu spółki skarżący wykonuje odpłatnie czy nieodpłatnie, jak również to jaka jest kondycja finansowa spółki, gdyż okoliczności te w świetle art. 2 pkt 1 ustawy nie stanowią przesłanki przyznania statusu osoby bezrobotnej. W przypadku pełnienia funkcji członka zarządu spółki, istotne znaczenie ma to, że na każdej z osób pełniących omawianą funkcję ciążą określone zadania, które muszą wykonywać co do zasady osobiście. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, który podziela również skład orzekający, od organów orzekających w sprawie nie można oczekiwać badania zakresu dyspozycyjności skarżącego w kontekście warunku wynikającego z art. 2 pkt 1 lit. h ustawy (por. wyroki NSA: z 27 marca 2026 r., sygn. akt I OSK 1582/25, z 28 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11, z 9 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 619/15; z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2666/17 i z 14 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 4159/18). Nie jest rolą organu monitorowanie jakie czynności, w jakim wymiarze czasowym i kiedy podejmuje on jako członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością lub dokonywanie bieżącej analizy, czy i kiedy przybiorą one rozmiary uniemożliwiające jego pełną dyspozycyjność. Żaden przepis nie nakłada na organ takiego obowiązku, nie określa kryteriów, według których organ miałby dyspozycyjność osoby bezrobotnej lub ubiegającej się o przyznanie jej takiego statusu oceniać, nie przewiduje ku temu również jakichkolwiek instrumentów prawnych. Ustalenie przez organ, że co skarżącego zachodzi przesłanka negatywna z art. 2 pkt 1 lit. h ustawy bowiem jest on prezesem czterech spółek z ograniczoną odpowiedzialnością co stanowi kategoryczną podstawę do uznania niespełnienia przez ww. przesłanki zdolności i gotowości do podjęcia pracy nie mogło być ocenione jako przejaw nadmiernego formalizmu. Jedynie na marginesie wskazać należy, że podstawowym celem rejestracji w charakterze bezrobotnego z założenia ustawodawcy nie jest – podkreślane przez skarżącego w kontekście jego stanu zdrowia jako wartość zasadnicza – objęcie ubezpieczeniem pozwalającym na korzystanie z dostępu do publicznej opieki zdrowotnej ale przede wszystkim wsparcie osoby zainteresowanej w znalezieniu pracy. Gotowość do podjęcia zatrudnienia oznacza zaś, że dana osoba ma zamiar, chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują po jej stronie żadne przeszkody, aby pracę świadczyć (por. wyrok NSA z 18 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK1008/10, wyrok NSA z 29 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11). W konsekwencji za nieuzasadnione w ocenie Sądu należy uznać zarzuty naruszenia art. 7, art. 8 § 1, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Skoro bowiem sam fakt, że skarżący pełni funkcję prezesa zarządu choćby jednej spółki obligował organy do rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy uznania go za osobę bezrobotną w rozumieniu przepisów ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, to prowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność jego realnej sytuacji życiowej i ekonomicznej, poprzedniego zatrudnienia na podstawie umowy o pracę czy kondycji finansowej spółek było zbędne. Tym samym niezasadne były wnioski dowodowe ww. dotyczące pozyskania z ZUS informacji o tytułach do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz okresach podlegania ubezpieczeniom, uwzględnienia dokumentów w postaci umowy o pracę oraz rozwiązania stosunku pracy z powodu likwidacji stanowiska, jak również pozyskania z US rocznych rozliczeń PIT czy danych o faktycznych przychodach/dochodach spółek. Zdaniem Sądu w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, stosownie do wymogów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a dokonana przez organ ocena nie nosi cech dowolności i nie narusza art. 80 k.p.a. Okoliczności faktyczne sprawy zostały wyjaśnione i ocenione w świetle mających zastosowanie przepisów prawa materialnego. Dokonane ustalenia faktyczne oraz przeprowadzona ocena zgromadzonego materiału dowodowego były przy tym wystarczające do załatwienia sprawy. Rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji zawiera wymagane elementy, a jej uzasadnienie spełnia wymogi z art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę. d.cz.

Informacje o sprawie

Data wpływu
19 lutego 2026
Hasła tematyczne
Bezrobocie
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Ewa Alberciak Katarzyna Ceglarska-Piłat /przewodniczący sprawozdawca/ Robert Adamczewski

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny