III SA/Kr 484/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Maria Zawadzka (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant Sekretarz Sądowy Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 20 stycznia 2025 r. nr SKO.UP/4121/196/2024 w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi oddala skargę.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 20 stycznia 2025 r. nr SKO.UP/4121/196/2024 utrzymało w mocy decyzję Starosty Krakowskiego z dnia 6 listopada 2024 r. nr K-I-W-5430.1.532.2010/2024.MB orzekającą o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznym w zakresie kat. B. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 31 marca 2010 r. do Starostwa Powiatowego w Krakowie, Filia w Węgrzcach wpłynęła informacja z Małopolskiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Krakowie, że w dniu 29 marca 2010 r. skarżący przystąpił do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w związku z ubieganiem się o zwrot prawa jazdy zatrzymanego na okres powyżej 1 roku i uzyskał wynik negatywny z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w zakresie kat. B prawa jazdy. W dniu 7 kwietnia 2010 r. Starosta Krakowski wydał decyzję o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w związku z uzyskaniem wyniku negatywnego w zakresie kat. B prawa jazdy. W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 10 maja 2024 r. uchyliło ww. decyzję z dnia 7 kwietnia 2010 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Starosta Krakowski decyzją z dnia 6 listopada 2024 r. ponownie orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznym w zakresie kat. B. W uzasadnieniu organ wskazał, że kierowca utracił kwalifikacje do kierowania pojazdami mechanicznymi, co zostało potwierdzone wynikiem egzaminu państwowego. Jak wyjaśnił do dnia wydania decyzji skarżący nie przystąpił do egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje dlatego też w dalszym ciągu zasadne jest wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi zakresie kat. B prawa jazdy do czasu złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu w związku zapisem art. 49 ust. 1 pkt 3, art. 103 ust. 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. W odwołaniu skarżący wskazał, iż w dniu 7 kwietnia 2010 r. organ I instancji wydał pierwszą decyzję o cofnięciu mu uprawnień do kierowania pojazdami. Decyzja ta nie została przez szereg lat prawidłowo doręczona, zatem nie wywołała żadnych skutków, mimo to organ I instancji wprowadził decyzję do wykonania. Skarżący podkreślił, że naraziło go to na szereg dotkliwych dla niego konsekwencji. Został kilkakrotnie prawomocnie skazany za czyn z art. 180a kk, którego nigdy nie popełnił, gdyż nie można nie stosować się do decyzji niedoręczonej i nie zaopatrzonej w rygor natychmiastowej wykonalności. Podkreślił, że po kilku latach sądowych batalii, przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, przed Sądami Rejonowymi, Sądem Okręgowym w Krakowie oraz Sądem Apelacyjnym w Krakowie, decyzja z dnia 7 kwietnia 2010 r. została przez SKO w Krakowie wyeliminowana z obrotu, a wszystkie wyroki skazujące zostały uchylone po wznowieniu postępowań karnych. Skarżący wskazał, że został ostatecznie uniewinniony od popełnienia zarzuconych mu czynów. Jednak mimo, że decyzja z 7 kwietnia 2010 r. została wyeliminowana z obrotu prawnego przez SKO w Krakowie i mimo drastycznych konsekwencji, jakie decyzja ta niosła dla niego, Starosta ponownie wydał decyzję o identycznej treści, po ponad 14 latach. Zdaniem skarżącego, wracanie do zakończonej sprawy, na podstawie przepisów, które nie obowiązywały w tamtym okresie, jest środkiem nieproporcjonalnym i nie budzącym zaufania do organów. W sprawie dodatkowo zaistniały okoliczności takie jak narażenie go na skazanie za niepopełnione przestępstwo. Skarżący przedłożył wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 kwietnia 2024 r., sygn. akt [...], wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 26 lutego 2024 r., sygn. akt [...], wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2024 r., sygn. akt II [...], wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa Nowej Huty z dnia 24 maja 2024 r., sygn. akt [...] i wniósł o dopuszczenie dowodów z tych dokumentów. Skarżący zarzucił również, że konsekwencje jakie na skutek działania organu I instancji poniósł z całą pewnością wskazują na działania nieproporcjonalne i nie budzące zaufania do organów. Co więcej, brak jest możliwości wydania decyzji po upływie niemal 15 lat od stanu faktycznego, do jakiego się ona odnosi — z uwagi na upływ czasu i zmianę przepisów prawa. Decyzja ta odpowiada w swej treści decyzji uchylonej i została wydana na podstawie przepisów, które w roku 2010 nie obowiązywały. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie ww. decyzją z dnia 20 stycznia 2025 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że obie decyzje, tj. z dnia 7 kwietnia 2010 r. jak i 6 listopada 2024 r. zostały wydane na podstawie tego samego stanu faktycznego. Skarżący w związku z ubieganiem się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy na okres powyżej jednego roku uzyskał wynik negatywny z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w zakresie kat. B prawa jazdy. W aktach sprawy znajduje się karta z egzaminu przeprowadzonego w dniu 29 marca 2010 r. w Małopolskim Ośrodku Ruchu Drogowego w Krakowie, z której wynika, iż nie zdał on egzaminu teoretycznego na prawo jazdy (k. 40 ). Tak więc nie budzi wątpliwości, iż zostały spełnione przesłanki przewidziane w art. 103 ust.1c ustawy o kierujących pojazdami gdyż starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku utraty kwalifikacji, na podstawie wyniku egzaminu państwowego. Okoliczności tej nie kwestionuje skarżący. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu, iż wracanie po niemal 15 latach do zakończonej sprawy, na podstawie przepisów, które nie obowiązywały w tamtym okresie, jest środkiem nieproporcjonalnym i nie budzącym zaufania do organów, Kolegium wskazało, że w sprawach o cofnięcie uprawnień brak jest przepisów o przedawnieniu oraz, że zarówno obecnie obowiązujące przepisy jak i poprzednio obowiązujące, jako warunek wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania przewidują utratę przez kierowcę kwalifikacji na podstawie wyniku egzaminu państwowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie: - art. 76 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w toku wydawania decyzji treści: a) decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 23 października 2023 r., sygn. akt SKO.UP/4121/144/2023, b) wyroków Sądu Apelacyjnego w Krakowie: z dnia 8 kwietnia 2024 r. do sygn. akt [...]; z dnia 26 lutego 2024 r. do sygn. akt [...]; z dnia 18 marca 2024 r. do sygn. akt [...]; c) wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa-Nowej Huty z dnia 24 maja 2024 r. do sygn. akt [...] które to, będąc dokumentami urzędowymi, sporządzonymi przez uprawnione do tego organy państwowe potwierdzają, że decyzja K.I/W.5522.I/228/2010/AG została wyeliminowana z obrotu prawnego, a co za tym idzie - nigdy nie utracił on uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi i nie miały do niego zastosowania przepisy art. 49 ust. 1 pkt. 3 oraz art. 103 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy o kierowaniu pojazdami mechanicznymi; - art. 2 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji odnoszącej się do stanu faktycznego sprzed ponad 14 lat w sytuacji, gdy identyczna decyzja z dnia 7 kwietnia 2010 r. została wyeliminowana z obrotu prawnego; - art. 8 §1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej oraz poprzez zastosowanie środka nieproporcjonalnego do zaistniałej sytuacji. Z powyższych względów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez SKO. W odpowiedzi na skargę organ wniósł ojej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niezasadna W przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie w dniu 20 stycznia 2025 r. utrzymało w mocy decyzję Starosty Krakowskiego z dnia z dnia 6 listopada 2024 r. orzekająca o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kategorii "B". Podkreślić należy, że skarżącemu zostało zatrzymane w 2004 r. przez sąd prawo jazdy na okres powyżej roku (tj. od 16.10.2024 r. do 16.10.2007 r.). Ubiegając się o zwrot prawa jazdy, skarżący w dniu 29 marca 2010 r. przystąpił do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje i tego egzaminu nie zdał. W konsekwencji Starosta Krakowski, działając na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, decyzją z dnia 7 kwietnia 2010 r. cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kat. B. Skarżący zapoznał się z treścią decyzji, jednak nie odebrał jej w organie. Decyzja ta została przesłana na adres domowy skarżącego. Przesyłka została zwrócona z nieprawidłową adnotacją "adresat wyprowadził się". Decyzja o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami, nie została zaskarżona przez skarżącego, w konsekwencji jej treść została wprowadzona do Centralnej Ewidencji Kierowców. Ponieważ skarżący pomimo tego, że znał treść decyzji nadal kierował pojazdami mechanicznymi, został skazany wyrokami Sądu Rejonowego dla Karkowa Nowej Huty w Krakowie Wydział II Karny: z dnia 13 lipca 2018 r. sygn. akt [...] za przestępstwo z art. 180a k.k. (tj. kierowanie po drodze publicznej samochodem m-ki [...], nie stosując się do decyzji wydanej przez Starostę Krakowskiego o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami). Kolejny wyrok karny za prowadzenie pojazdu mechanicznego m-ki Ford bez uprawnień został wydany przez Sąd Rejonowy dla Karkowa Nowej Huty w Krakowie Wydział II Karny: z dnia 8 listopada 2018 r. sygn. akt [...]. Nadto skarżący, jeszcze dwukrotnie został skazany za przestępstwa z art. 180a k.k. tj. wyrokami Sądu Rejonowego dla Karkowa Nowej Huty w Krakowie Wydział II Karny z dnia 16 września 2020 r. sygn. akt [...] oraz z dnia 29 grudnia 2021 r. sygn. akt [...]. Następnie, Sąd Apelacyjny w Krakowie wznowił wymienione powyżej postępowania karne i wyrokami z dnia 8 kwietnia 2024 r., sygn. akt [...]; z dnia 26 lutego 2024 r., sygn. akt [...]; z dnia 18 marca 2024 r., sygn. akt [...], oraz wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa Nowej Huty z dnia 24 maja 2024 r., sygn. akt [...] skarżący został uniewinniony od wszystkich zarzutów popełnienia przestępstwa z art. 180a k.k. Z uzasadnień powyższych wyroków wynika jednoznacznie, że powodem uniewinnienia skarżącego było niedoręczenie decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 7 kwietnia 2010 r. o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kat. B. Wcześniej, 9 listopada 2021 r. skarżący zwrócił się do SKO w Krakowie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 7 kwietnia 2010 r. o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. Decyzją z dnia 30 maja 2022 r. SKO w Krakowie odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2023 r. sygn. akt 1247/22 WSA w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję. Stosując się do zaleceń, które Sąd wskazał w uzasadnieniu SKO w Krakowie decyzją z dnia 23 października 2023 r. umorzyło postepowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 7 kwietnia 2010 r., stwierdzając, że postępowanie o stwierdzenie nieważności może być prowadzone jedynie w stosunku do aktu prawnego, będącego w obrocie prawny. Skoro decyzja z dnia 7 kwietnia 2010 r. nie weszła do obrotu prawnego, brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności. Następnie SKO w Krakowie decyzją z dnia 23 października 2023 r. umorzyło postepowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 7 kwietnia 2010 r., a następnie decyzją z dnia 10 maja 2024 r. uchyliło decyzję Starosty Krakowskiego z dnia 7 kwietnia 2010 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W efekcie czego Starosta Karkowski, decyzją z dnia 6 listopada 2024 r. cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kat. B, podnosząc że skarżący nie tylko w dniu 29 marca 2010 r., uzyskał wynik negatywny z egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w związku z ubieganiem się o zwrot prawa jazdy zatrzymanego powyżej roku, ale również do dnia wydania przedmiotowej decyzji nie przystąpił ponownie do takiego egzaminu. SKO w Krakowie nie uwzględniło odwołania skarżącego i decyzja z dnia 20 stycznia 2025 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Materialnoprawną podstawą wydania ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2024 r. poz. 1210). W myśl art. 49 ust. 1 pkt. 3 Sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba ubiegająca się o a) przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub cofniętego w związku z utratą kwalifikacji, b) zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok. Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt. 1 lit. c powołanej ustawy Starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia utraty kwalifikacji, na podstawie wyniku egzaminu państwowego przeprowadzonego w trybie art. 49 ust. 1 pkt 2 i 3. Organy wydając decyzje o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami uwzględniły nie tylko fakt, że skarżący nie zdał w 2010 r. egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w związku z ubieganiem się o zwrot prawa jazdy zatrzymanego powyżej roku, ale także fakt, że w chwili ponownego orzekania (tj. do dnia wydania decyzji) skarżący nadal nie posiadał wymaganych kwalifikacji do kierowania pojazdami. Ponieważ wcześniejsza decyzja nie weszła do obrotu prawnego z powodu wadliwego doręczenia, SKO prawidłowo ją uchyliło. Podkreślić również należy, że uniewinniające wyroki karne nie oznaczały, że skarżący odzyskał uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi. Sądy karne badały wyłącznie skuteczność doręczenia decyzji administracyjnej, a nie rozstrzygały o istnieniu kwalifikacji do kierowania pojazdami. Niezdanie przez skarżącego egzaminu sprawdzającego kwalifikacje nie było zdarzeniem jednorazowym o wyłącznie historycznym znaczeniu, lecz skutkowało trwałym brakiem potwierdzenia kwalifikacji kierowcy do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kat. B. W chwili ponownego orzekania obowiązywała ustawa o Kierujących pojazdami, która w całości przejęła funkcję wcześniejszej regulacji tj. Prawa o ruchu drogowym. Zachowana w ten sposób została ciągłość materialnoprawna przesłanek cofnięcia i odzyskania uprawnień. Istotne jest również, że organ nie zastosował nowych przepisów do oceny dawnego zachowania, lecz do oceny aktualnego statusu uprawnień strony. Nadto nowe przepisy nie pogorszyły sytuacji skarżącego względem wcześniejszego stanu prawnego. Kluczową okolicznością w przedmiotowej sprawie był fakt, że do dnia wydania nowej decyzji kierowca nadal nie zdał wymaganego egzaminu, a więc skarżący nadal nie spełniał ustawowych przesłanek posiadania uprawnień. Ciągły brak egzaminu powoduje, że sprawa ma charakter aktualny, a nie wyłącznie retrospektywny. Zdaniem Sądu niezasadne są zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Zauważyć należy, że z powodu naruszenia przepisów postępowania sąd może uwzględnić skargę tylko wówczas, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszeń sąd w niniejszej sprawie nie stwierdził. Sąd nie stwierdził również naruszeń prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy. Niezasadny jest również zarzut naruszenia przez organy art. 2 Konstytucji RP, poprzez wydanie poprzez decyzji odnoszącej się do stanu fatycznego sprzed ponad 14 lat, w sytuacji gdy identyczna decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego. Podkreślić należy, że decyzja z dnia 7 kwietnia 2010 r. nie weszła do obrotu na skutek nieprawidłowego doręczenia skarżącemu przedmiotowej decyzji, jednak ponieważ skarżący do dnia wydania zaskarżonej decyzji nadal nie posiadał wymaganych kwalifikacji do kierowania pojazdami, decyzja została wydana prawidłowo. Skarżący w skardze podnosił, że od 15 lat walczy z decyzją, która nie weszła do obrotu prawnego, jednak podkreślić należy, że skarżący znał treść decyzji cofającej mu uprawnienia do kierowani pojazdami mechanicznymi kat. B, ponieważ na tej decyzji napisał, że się z nią zapoznał. W tej sytuacji Sąd, nie podzielając zarzutów skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.