III SA/Kr 3/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Grzegorz Karcz (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant Specjalista Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2026 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 10 października 2025 r., znak: WO-II.621.1.89.2025, w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu zameldowania na pobyt stały oddala skargę.

Wojewoda Małopolski (dalej: Organ II instancji, Organ odwoławczy, Wojewoda) decyzją z dnia 10 października 2025 r. znak WO-II.621.1.89.2025 po rozpatrzeniu odwołania E. P. (dalej: Skarżąca) utrzymał w mocy wydaną przez Prezydenta Miasta Krakowa (dalej: Organ I instancji, Prezydent) decyzję z dnia 28 sierpnia 2025 r. znak SA-08.5343.739.2025 uchylającą czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. zameldowania Skarżącej na pobyt stały. Kontrolowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Pismem z dnia 28 maja 2025 r. M. D. (dalej: Uczestnik) zwrócił się do organu I instancji z wnioskiem o wymeldowanie Skarżącej z mieszkania położonego w K. przy ul. [...]. W uzasadnieniu podał, że jego siostra (Skarżąca) od 1986 r. na stałe zamieszkuje w Niemczech. Od ponad 8 lat nie utrzymuje kontaktu z Uczestnikiem, sporadycznie z ich mamą (ostatni raz ponad rok temu), nie interesuje się mieszkaniem i nie ponosi żadnych kosztów z nim związanych. W czasie przesłuchania w dniu 17 czerwca 2025 r. Uczestnik wyjaśnił, że Skarżąca około 40 lat temu wyprowadziła się z Polski na stałe do Niemiec, gdzie mieszka do chwili obecnej ze swoim mężem. Podał, że siostra ma podwójne obywatelstwo, nie posiada żadnych rzeczy osobistych w ww. mieszkaniu ani kluczy do niego. Uczestnik wyjaśnił, że kiedy Skarżąca przyjechała do Polski na kilka dni w październiku 2004 r., to wówczas ich mama ją zameldowała. W odpowiedzi na wezwanie organu do złożenia pisemnych wyjaśnień, pełnomocnik Skarżącej pismem z dnia 17 czerwca 2025 r. poinformował, że Skarżąca wyemigrowała do Niemiec w latach osiemdziesiątych ubiegłego wieku w celach zarobkowych. Z własnych środków finansowych zakupiła lokal pod adresem: K., ul. [...], bez prawa własności do niego. Jednocześnie wskazał, że Skarżąca nigdy nie opuściła przedmiotowego lokalu, nadal znajdują się w nim jej rzeczy osobiste takie jak: ubrania, kosmetyki, zdjęcia rodzinne, jak również sprzęty codziennego użytku: pralka, lodówka, kuchenka oraz meble kuchenne, łazienkowe i inne elementy wyposażenia. Ponadto wskazał, że Skarżąca uczestniczyła i uczestniczy nadal w kosztach utrzymania przedmiotowego lokalu - regularnie przekazuje swojej matce środki finansowe (kilka tysięcy złotych rocznie) na pokrycie bieżących opłat. Jednocześnie podał, że Skarżąca często odwiedza swoją matkę i bywa w przedmiotowym lokalu kilkanaście razy w roku. W trakcie postępowania organ I instancji przesłuchał w charakterze świadków: a) D. D. (matkę Skarżącej), która zeznała, że od 2000 r. przebywa sama w przedmiotowym lokalu. Skarżąca zaś od 40 lat mieszka wraz z mężem i córką w Niemczech, ma tamtejsze obywatelstwo i nigdy nie zamierzała wrócić do Polski na pobyt stały. Świadek przyznała, że w 2004 r. dokonała zameldowania Skarżącej na pobyt stały pod ww. adresem, na jej prośbę, z uwagi na chęć posiadania adresu miejsca pobytu stałego w polskim dowodzie osobistym. Wskazała również, że w przedmiotowym lokalu nie znajdują się żadne rzeczy osobiste należące do Skarżącej. Jednocześnie podkreśliła, że córka nigdy nie posiadała kluczy do przedmiotowego lokalu, nie partycypuje również w kosztach jego utrzymania. Pobyty Skarżącej w Polsce są zazwyczaj krótkie i sporadyczne, ostatni raz była w Polsce w 2021 r., od tego czasu nie ma z nią kontaktu, b) E. M., która zeznała m.in., że matka Skarżącej od momentu wprowadzenia się do ww. lokalu, mieszka w nim sama. Wskazała, że Skarżącą widziała po raz pierwszy w 2021 r., kiedy przyjechała w odwiedziny do matki i był to krótki pobyt. Ponadto świadek zeznała, że w przedmiotowym lokalu nie ma żadnych rzeczy osobistych należących do Skarżącej. Posiada taką wiedzę, ponieważ prawie codziennie pomaga matce Skarżącej w codziennych czynnościach, jest cały czas z nią w kontakcie, c) E. K., który zeznał, że mieszka od 40 lat w budynku pod adresem: ul. [...] w K. i ze stron przedmiotowego postępowania zna jedynie Uczestnika, natomiast nigdy nie poznał Skarżącej. Z wiedzy jaką posiada oraz z osobistych spostrzeżeń, w przedmiotowym lokalu mieszka wyłącznie matka Skarżącej. Mieszka, d) E. C., która zeznała 1983 r. mieszka w budynku pod adresem: K., ul.[...], Uczestnika zna osobiście, natomiast Skarżącą widziała pod ww. adresem dwa razy, ostatnio około 10 lat temu. Z racji tej, że pomaga matce Skarżącej w sprzątaniu mieszkania, posiada wiedzę, że w przedmiotowym lokalu nie znajdują się żadne rzeczy osobiste należące do Skarżącej. W dniu 4 sierpnia 2025 r. Uczestnik wniósł ustnie do protokołu o przekwalifikowanie wniosku o wymeldowanie Skarżącej z pobytu stałego na anulowanie czynności materialnotechnicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. pobytu stałego Skarżącej pod adresem: K., ul. [...]. Pismem z dnia 20 sierpnia 2025 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Skarżącej na okoliczność nieopuszczenia przedmiotowego lokalu mieszkalnego w sposób trwały, przebywania w nim, pozostawienia rzeczy osobistych oraz sprzętów codziennego użytku, nabycia lokalu z własnych środków pieniężnych, ponoszenia kosztów związanych z utrzymaniem przedmiotowego lokalu oraz przeprowadzenia w nim remontu, jak również braku podstaw uzasadniających decyzję o wymeldowaniu. Decyzją z dnia 28 sierpnia 2025 r., SA-08.5343.739.2025 Prezydent uchylił czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. zameldowania Skarżącej na pobyt stały pod ww. adresem. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t. j. Dz. U. 2025.274 z późn. zm., dalej: "u.e.l.") oraz 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm, dalej "k.p.a."), Uzasadniając decyzję Organ I instancji wskazał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, iż Skarżąca nigdy nie mieszkała w przedmiotowym lokalu, w którym została zameldowana na pobyt stały. Prezydent wskazał, że istotnym i wystarczającym dowodem pozwalającym na rozstrzygnięcie sprawy były zeznania świadków, których treść jest zgodna ze stanowiskiem Uczestnika w kwestii niezamieszkiwania Skarżącej w miejscu stałego zameldowania oraz okoliczności związanych z jego opuszczeniem. Organ I instancji uznał te zeznania jako wiarygodne, ponieważ pokrywają się wzajemnie. Na szczególne uwzględnienie zasługują zeznania wieloletnich lokatorów budynku przy ul. [...] w K., niezwiązanych zarówno z rzeczonym lokalem, jak i z rodziną stron postępowania, zatem osób całkowicie postronnych, nie posiadających żadnego interesu do składania fałszywych zeznań. Ponadto zdaniem Organu nieprawdopodobnym jest, aby sąsiedzi, którzy bardzo dobrze znają lokatorkę z mieszkania nr [...], nie wiedzieli, że do przedmiotowej nieruchomości wprowadziła się Skarżąca i zamieszkała z nią z zamiarem stałego pobytu. Nie bez znaczenia pozostają również zeznania byłej właścicielki omawianego lokalu, która jako jego wieloletnia i jedyna użytkowniczka, a także bliska osoba dla stron jest najlepiej zorientowana szczególnie w kwestii dotyczącej okoliczności związanych z dokonaniem zameldowania Skarżącej w przedmiotowym lokalu. Powyższe zeznania potwierdzają tym samym fakt niezamieszkiwania Skarżącej w miejscu stałego zameldowania, zarówno przed dokonaniem rejestracji pobytu stałego, w dacie zgłoszenia zameldowania, ani też w późniejszym okresie, bowiem jej centrum życiowe przez ten cały czas było i jest do chwili obecnej zlokalizowane poza granicami Polski. Okoliczność, że Skarżąca w czasie odwiedzin matki przebywała pod powyższym adresem nie świadczy w żaden sposób o tym, że przebywała ona tam z zamiarem stałego pobytu, ponieważ czym innym jest zamieszkiwanie w chwili rejestracji pobytu stałego z zamiarem stałego przebywania, a czym innym jest, jedynie sporadyczne przebywanie - czasowe zatrzymywanie się w lokalu podczas wizyt w Polsce. Dalej Prezydent wyjaśnił, że miejsce pobytu stałego dla danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania, przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych oraz przyjmuje i nadaje korespondencję, a w przypadku Skarżącej nigdy taka sytuacja nie zachodziła w lokalu, w którym została zameldowana na pobyt stały. W tym aspekcie Organ wskazał, ze dał wiarę zeznaniom pełnomocnika Skarżącej, że nigdy nie doszło o opuszczenia przez nią przedmiotowego lokalu – albowiem skoro nigdy faktycznie nie doszło do zamieszkania przez ww. osobę w spornej nieruchomości, to tym samym nie mogło dojść do jej opuszczenia. Powyższy fakt znajduje również potwierdzenie w stwierdzeniu pełnomocnika o emigracji Skarżącej do Niemiec w celach zarobkowych. Organ I wskazał, że pod podjęciem emigracji należy rozumieć wyjazd z ojczystego kraju w celu osiedlenia się w innym państwie, zarówno na stałe, jak i na pobyt czasowy. Może być dobrowolna lub przymusowa, a jej przyczyny mogą być ekonomiczne, polityczne, rodzinne lub inne. W przypadku Skarżącej materiał dowodowy wskazuje, że emigracja, była dobrowolna i po kilkudziesięciu latach zamieszkania na terenie Niemiec, a także otrzymaniu obywatelstwa tego kraju ma niewątpliwie charakter stały. W tej sytuacji nie jest możliwe, aby Skarżąca mieszkając od kilkudziesięciu lat na stałe za granicą mogła jednocześnie zamieszkać w Polsce z zamieram stałego pobytu. Odnosząc się zaś do podnoszonych przez Skarżącą kwestii dotyczących poniesienia przez Skarżącą nakładów finansowych związanych z zakupem rzeczonego lokalu, czy też rodzinnych ustaleń dotyczących przyszłych praw własności omawianego lokalu, Prezydent wskazał, że nie mają absolutnie żadnego znaczenia w mniejszym postępowaniu meldunkowym. Rozstrzygnięcie tego sporu jest wyłączną kompetencją sądów powszechnych. Dalej Organ wyjaśnił, że warunkiem do dokonania prawidłowego zameldowania osoby na pobyt stały pod podanym adresem jest fakt zamieszkiwania pod tym adresem w dacie dokonania czynności meldunkowej z zamiarem stałego przebywania. Natomiast z ustaleń poczynionych w toku postępowania wynika bezspornie, iż powyższe przesłanki nigdy nie zostały spełnione przez Skarżąca spełnione. Dlatego też czynność materialno-techniczna polegająca na zarejestrowaniu pobytu stałego ww. osoby w przedmiotowym lokalu odbyła się z naruszeniem przepisów ustawy o ewidencji ludności. Odnosząc się końcowo do wniosku o przesłuchanie Skarżącej, organ I instancji wskazał, że w jego ocenie postępowanie dowodowe bezsprzecznie wyjaśniło wszystkie istotne fakty dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Zatem nie było konieczne przesłuchanie Skarżącej. Skarżąca wniosła odwołanie od tej decyzji podnosząc zarzuty: I.) naruszenia przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 73 k.p.a. w zw., z art. 77 § 14 k.p.a. i w zw. z art. 805 k.p.a. poprzez wybiórcze i niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego i w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na przyjęciu, iż: a) Skarżąca nigdy nie mieszkała w lokalu przy ul. [...] w K., w którym została zameldowana na pobyt stały, b) jedynym powodem rejestracji pobytu stałego przez Skarżącą była chęć posiadania adresu zameldowania w dowodzie osobistym; 2) art. 7 k.p.a. w zw. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez oparcie decyzji o niepełny materiał dowodowy w sprawie i błędne uznanie na tej podstawie, iż Skarżąca nigdy nie mieszkała w lokalu przy ul. [...] w K. głównie w oparciu o twierdzenia Uczestnika - skonfliktowanego ze Skarżącą – kiedy jego stanowiska nie można uznać za wiarygodne, gdyż posiada własny interes w wymeldowaniu siostry z lokalu; 3) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 16 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nieprzeprowadzenie dowodu z oględzin lokalu zmierzającego do ustalenia istotnej okoliczności faktycznej, jaką jest pozostawanie rzeczy osobistych Skarżącej w lokalu przy ul. [...], co równocześnie pozwoliłoby zweryfikować wiarygodność stanowiska Uczestnika; 4) art. 867 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 788 k.p.a. poprzez odmówienie przeprowadzenia dowodu z wyjaśnień Skarżącej i w konsekwencji błędne ustalenie faktyczne polegające na przyjęciu, że Skarżąca nigdy nie mieszkała w przedmiotowym lokalu, w którym została zameldowana na pobyt stały; II) naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: 1) art. 31 ust. 1 w zw. z art. 27 w zw. z art. 28 u.e.l. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż centrum życiowe Skarżącej było i jest zlokalizowane poza granicami Polski, zatem lokal przy ul. [...] w K. nigdy nie stanowił miejsca realizacji podstawowych funkcji życiowych Skarżącej, a w konsekwencji wydanie decyzji o uchyleniu czynności materialno - technicznej w sytuacji, gdy przeprowadzone postępowanie nie pozwalało na taką ocenę; 2) art. 31 ust. 1 w zw. z art. 27 w zw. z art. 28 u.e.l. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż na podstawie zeznań świadków złożonych w toku postępowania Skarżąca nigdy nie była mieszkanką lokalu przy ul. [...]. Wojewoda Małopolski opisaną na wstępie decyzją z dnia 10 października 2025 r. utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji. W podstawie prawnej decyzji Organ II instancji powołał art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 31 ust. 12 u.e.l. Uzasadniając decyzję Wojewoda wskazał, że na etapie prowadzenia postępowania odwoławczego, ustalił w oparciu o Powszechny Elektroniczny System Ewidencji Ludności (rejestr PESEL) oraz Bazę Usług Stanu Cywilnego (rejestr BUSC), iż Skarżąca w dniu 1 stycznia 1987 r. zgłosiła w Urzędzie Miasta Krakowa wyjazd na stałe do Niemiec. Następnie 19 kwietnia 1995 r. poinformowała Prezydenta Miasta Krakowa o powrocie do Polski. Kolejno 15 września 2000 r. ponownie zgłosiła wyjazd na stałe do Niemiec. Pomimo zgłoszenia stałego pobytu na terenie Niemiec, w dniu 18 października 2004 r. zgłosiła w Urzędzie Miasta Krakowa pobyt stały pod adresem: Kraków, ul. [...]. Ponadto 12 listopada 1987 r. Skarżąca zawarła związek małżeński w miejscowości R. (Niemcy). Tego samego roku w R. (Niemcy) urodziła się jej córka, która nigdy nie zamieszkiwała w Polsce – nie miała stałego miejsca pobytu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji, że materiał dowodowy potwierdza, iż Skarżąca nigdy nie zamieszkała w przedmiotowym lokalu. Od niespełna 40 lat mieszka i koncentruje swoje sprawy życiowe w Niemczech, zawarła tam związek małżeński, założyła tam rodzinę, urodziła córkę. Z rejestrów państwowych jednoznacznie wynika, że córka Skarżącej, nigdy nie skoncentrowała swoich spraw życiowych w Polsce (nie była zameldowana w Polsce, nie mieszkała w Polsce, nie realizowała obowiązku szkolnego w Polsce). Skarżąca w dniu 18 października 2004 r. nie przeniosła centrum swoich spraw życiowych do Krakowa – zarówno osobistych jak i majątkowych. Nie wykonywała wszystkich czynności dnia codziennego (pranie, sprzątanie, gotowanie, przyjmowanie gości, itd.) pod adresem zameldowania na pobyt stały. Pobyty Skarżącej w Polsce miały charakter wyłącznie okazjonalny, przyjeżdżała w odwiedziny do swojej matki, ale były to krótkie pobyty, które nie wiązały się z zamiarem stałego pobytu w Polsce. W ocenie Wojewody materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest rzetelny, obiektywny (wszechstronny), nie było więc podstaw do prowadzenia postępowania uzupełniającego przez organ I Instancji. Wskazane przez Skarżącą kwestie związane z finansowaniem zakupu i remontu lokalu nie mają wpływu na przebieg i rozstrzygnięcie w przedmiotowym postępowaniu. Organy administracji publicznej nie rozstrzygają o sprawach majątkowych i własnościowych do lokalu. Ponadto przeprowadzenie wnioskowanych przez Skarżącą dowodów nie ujawnią żadnego nowego materiału, a jedynie potwierdzą okoliczności udowodnione w inny sposób. Zatem organ miał prawo odstąpić od przeprowadzenia dowodów, które wpłynęłoby wyłącznie na przedłużenie postępowania. Organ odwoławczy podkreślił, że czynność materialno-techniczna jaką jest zameldowanie, nie nosi cech ostateczności i organ gminy właściwy w sprawach meldunkowych ma obowiązek skorygować błędny wpis ewidencyjny. Czynności tej, czyli wyeliminowania błędnego wpisu do ewidencji ludności dotyczącego zameldowania na pobyt stały, organ administracji publicznej dokonuje na podstawie przepisów art. 31 ust. 1 u.e.l. Czynność materialno-techniczna, polegająca na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. pobytu stałego Skarżącej dokonana została nieprawidłowo i jako niezgodna z prawem powinna zostać anulowana. Rejestracja pobytu stałego nastąpiła w wyniku wprowadzenia w błąd organu meldunkowego i nie powinna w ogóle zaistnieć, skoro Skarżąca w dacie zgłaszania pobytu stałego faktycznie w rzeczonym lokalu nie mieszkała z zamiarem stałego przebywania. Wojewoda podkreślił przy tym, iż bez znaczenia w sprawie o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania (w przeciwieństwie do spraw o wymeldowanie) pozostają przyczyny, które spowodowały, iż dana osoba nie przebywa pod wskazanym w zgłoszeniu adresem. Osoba ubiegająca się o zameldowanie powinna zamieszkiwać pod danym adresem w czasie dokonywania zameldowania. Ma ono bowiem potwierdzać stan aktualny, a nie przeszły lub przyszły. Przepis art. 28 ust. 4 u.e.l. stanowi, że meldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Czynność zameldowania osoby pod danym adresem ma charakter wtórny do zaistniałych wcześniej zdarzeń. Oznacza to, że najpierw należy w danym lokalu zamieszkać, a dopiero w drugiej kolejności zgłosić w tym lokalu swój rzeczywisty pobyt. II instancji rozstrzyga sprawę zgodnie ze stanem faktycznym w dacie orzekania. Kierując się zatem celowością przepisów meldunkowych oraz ich porządkowym charakterem uznać trzeba, że decyzja Prezydenta jest prawidłowa i zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Kwestie meldunkowe są związane z rejestracją określonego stanu faktycznego, a nie prawnego. Wpis do rejestru musi być zgodny z rzeczywistym stanem faktycznym. Jeżeli zaś wpis od początku nie był zgodny z rzeczywistością, to obowiązkiem organu meldunkowego było wyeliminowanie z obrotu prawnego takiego wpisu. Decyzję tę Skarżąca zaskarżyła w całości formułując w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowa zarzuty: I. naruszenia przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Organu I instancji podczas gdy w realiach niniejszej sprawy w tym przede wszystkim z uwagi na dostrzeżone uchybienia poczynione przez Organ I instancji, Organ II instancji powinien był uchylić decyzję Organu I instancji w całości i umorzyć postępowanie, bądź uchylić decyzję Organu I instancji w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia; 2) art. 7 k.p.a. w zw. żart. 77 k.p.a. i w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wybiórcze i nie wyczerpujące rozpatrzenie zebranego materiału dowodowego i w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na przyjęciu, iż: a) Skarżąca nigdy nie zamieszkała w lokalu przy ul. [...] w K., w którym została zameldowana na pobyt stały, b) pobyt Skarżącej w Polsce miał charakter wyłącznie okazjonalny, przyjeżdżała w odwiedziny do matki, ale były to krótkie pobyty, które nie wiązały się z zamiarem stałego pobytu w Polsce; c) czynność materialno-techniczna, polegająca na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. pobytu stałego Skarżacej, dokonana została nieprawidłowo i jako niezgodna z prawem powinna zostać anulowana; 3) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z oględzin lokalu położonego przy ul. [...] w K., zmierzającego do ustalenia istotnej okoliczności faktycznej, jaką jest przebywanie Skarżącej pod adresem ul. [...] w K.; 4) art. 7 k.p.a. w zw. żart. 75 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. żart. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. oraz art. 86 k.p.a. poprzez odmówienie przeprowadzenia dowodu z wyjaśnień Skarżącej i w konsekwencji błędne ustalenie faktyczne polegające na przyjęciu, że Skarżąca nigdy nie mieszkała w przedmiotowym lokalu, w którym została zameldowana na pobyt stały; 5) art. 7 w zw. z art. 75 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w szczególności poprzez brak ustalenia w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości wszystkich okoliczności pozwalających na dokonanie jednoznacznej i wyczerpującej oceny co do przesłanki przemawiającej za anulowaniem czynności materialno-technicznej, polegającej na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. pobytu stałego Skarżącej poprzez uznanie, że Organ I instancji dopełnił wszelkich starań w celu obiektywnego rozstrzygnięcia sprawy, co przejawiało się przyjęciem, że Skarżąca nigdy nie mieszkała w lokalu przy ul. [...] w K.; II. naruszenia przepisów prawa materialnego tj.: 1) art. 31 ust. 1 w zw. z art. 27 w zw. z art. 28 u.e.l. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż Skarżąca od niespełna 40 lat koncentruje swoje sprawy życiowe w Niemczech, zawarła tam związek małżeński, założyła tam rodzinę, urodziła córkę, a w konsekwencji nigdy nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w K.co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania przez Organ II instancji w mocy decyzji Prezydenta dotyczącej uchylenia czynności materialno - technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu 18 października 2004 r. zameldowania Skarżącej na pobyt stały przy ul. [...] w sytuacji, gdy przeprowadzone postępowanie nie pozwalało na taką ocenę; 2) art. 31 ust. 1 w zw. z art. 27 w zw. z art. 28 u.e.l. poprzez jego błędną wykładnię i błąd w ustaleniu stanu faktycznego, z którego wynika, iż Skarżąca nigdy nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w K., podczas gdy w sprawie nie przeprowadzono szczegółowego postępowania dowodowego w tej kwestii i tym samym nie ustalono w sposób niebudzący wątpliwości, że wyraziła on wolę skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu (w Niemczech); 3) art. 31 ust. 1 w zw. z art. 27 w zw. z art. 28 u.e.l. poprzez błędną ich wykładnię i błąd w ustaleniu stanu faktycznego, z którego wynika, iż Skarżąca nigdy nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w K., w sytuacji, gdy Skarżąca wykazywała, że przebywa pod w/w adresem, a ponadto pozostawiła w w/w lokalu swoje rzeczy osobiste. W oparciu o te zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, ewentualnie o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadnienie skargi stanowi rozwinięcie sformułowanych w niej zarzutów. Uwypuklono w nim, że Skarżąca nabyła przedmiotowy lokal ze środków własnych i pozostawiła w nim swoje rzeczy osobiste oraz sprzęty codziennego użytku, co jednoznacznie świadczy o zamiarze stałego zamieszkania. Tym samym dokonanie zameldowania było zgodne z prawem, a twierdzenie o nieprawidłowości tej czynności jest bezzasadne. Ponadto w ocenie Skarżącej fakt przebywania za granicą nie może być utożsamiany z brakiem zamiaru zamieszkiwania w Polsce, a tym samym nie stanowił podstawy do uznania czynności zameldowania za niezgodną z prawem. W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta – jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola legalności obejmuje zatem całość rozstrzygnięcia, także w zakresie niewskazanym w skardze. Uwzględnienie skargi następuje wyłącznie w przypadkach określonych w art. 145 § 1 p.p.s.a., a więc gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również w razie zaistnienia przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji określonych w art. 156 k.p.a. W braku tego rodzaju uchybień skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Przeprowadzona w tak określonych granicach kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę kontrolowanej decyzji stanowił art. 31 ust. 1 u.e.l., zgodnie z którym, jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości, o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. Przepis ten pozostaje w funkcjonalnym związku z pozostałymi regulacjami rozdziału 4 u.e.l. Stosownie do art. 24 ust. 1 u.e.l. obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany wykonywać obowiązek meldunkowy, który polega m.in. na zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego. Definicję pobytu stałego zawiera art. 25 ust. 1 u.e.l., w myśl którego pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zgodnie z art. 27 ust. 1 u.e.l. obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany zameldować się w miejscu pobytu stałego lub czasowego najpóźniej w 30 dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca, przy czym art. 28 u.e.l. określa tryb i formę dokonania zameldowania, a jego ust. 4 stanowi, że zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Z przytoczonych przepisów wynikają dwie zasadnicze konsekwencje. Po pierwsze, ustawowa definicja pobytu stałego łączy w sobie dwa elementy, które muszą wystąpić kumulatywnie: element obiektywny tj. faktyczne, rzeczywiste zamieszkiwanie – fizyczne przebywanie w określonym lokalu, oraz element subiektywny tj. zamiar stałego przebywania w tym miejscu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że o miejscu pobytu stałego decyduje skoncentrowanie w danym lokalu spraw życiowych danej osoby; miejscem takim jest lokal, w którym osoba mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania, przyjmuje wizyty członków rodziny i znajomych, przyjmuje i nadaje korespondencję – słowem, w którym znajduje się jej centrum życiowe. Sama deklaracja zamiaru, nieznajdująca oparcia w faktycznym zamieszkiwaniu, nie wystarcza do przyjęcia pobytu stałego; z drugiej strony nawet długotrwałe fizyczne przebywanie w lokalu pozbawione zamiaru stałego pobytu (np. pobyt gościnny, odwiedziny) także nie wypełnia ustawowej definicji. Zamiar stałego przebywania nie może być przy tym ustalany wyłącznie na podstawie deklaracji zainteresowanego, oceniany jest na podstawie całokształtu zewnętrznie dostrzegalnych okoliczności pozwalających stwierdzić, gdzie rzeczywiście koncentruje się aktywność życiowa danej osoby. Po drugie, z art. 28 ust. 4 u.e.l. wynika wprost ewidencyjny (rejestracyjny) charakter instytucji zameldowania. Zameldowanie nie tworzy żadnego prawa do lokalu, nie potwierdza tytułu prawnego do niego i nie rozstrzyga sporów majątkowych ani rodzinnych; służy wyłącznie potwierdzeniu faktu pobytu osoby pod oznaczonym adresem. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podkreślano, obecnie instytucja zameldowania ma charakter czysto ewidencyjny. Obowiązek meldunkowy służy przede wszystkim prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji. Oznacza to w szczególności, że zameldowanie nie służy powstaniu, czy też potwierdzeniu prawa własności lub innego prawa do określonego lokalu, w tym prawa najmu. Celem decyzji o wymeldowaniu lub decyzji uchylającej czynność zameldowania jest doprowadzenie do zgodności ewidencji ze stanem faktycznym, a nie rozstrzyganie, czy strona ma prawa do zamieszkiwania w danym lokalu (por. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2024 r., sygn. akt II OSK 1396/21). Skoro ewidencja ma odzwierciedlać stan rzeczywisty, to czynność zameldowania ma charakter wtórny wobec uprzednio zaistniałych zdarzeń faktycznych: najpierw należy w danym lokalu zamieszkać z zamiarem stałego przebywania, a dopiero następnie zgłosić w tym lokalu swój rzeczywisty pobyt. Zameldowanie potwierdza stan aktualny w dacie jego dokonania, a nie stan przeszły ani przyszły, w tym również zamierzony czy hipotetyczny. Przyjęcie zgłoszenia meldunkowego, które nie budzi wątpliwości, następuje w drodze czynności materialno-technicznej tj. rejestracji danych w ewidencji ludności, bez wydawania decyzji administracyjnej. Ustawa o ewidencji ludności nie zawiera przepisu, który expressis verbis regulowałby tryb wzruszenia takiej czynności. Nie oznacza to jednak, że wadliwy wpis meldunkowy pozostaje poza możliwością korekty. W orzecznictwie przyjmuje się, że czynność materialno-techniczna zameldowania nie nosi cech ostateczności ani prawomocności, a organ gminy właściwy w sprawach meldunkowych ma obowiązek skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego. Ujawnienie się – choćby następczo – wątpliwości co do danych zgłoszonych do zameldowania obliguje organ do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji administracyjnej, która może polegać na uchyleniu (anulowaniu) wadliwej czynności zameldowania. Skoro bowiem zameldowanie jest czynnością o charakterze wyłącznie rejestracyjnym, to ujawnienie, że wpis od początku nie odpowiadał rzeczywistemu stanowi faktycznemu, zawsze stanowi przesłankę podjęcia rozstrzygnięcia eliminującego taki wpis z ewidencji. Dla porządku należy przy tym podkreślić zasadniczą różnicę pomiędzy postępowaniem o wymeldowanie prowadzonym na podstawie art. 35 u.e.l. a postępowaniem o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania. W pierwszym z nich bada się, czy osoba zameldowana opuściła miejsce pobytu stałego w sposób trwały i dobrowolny, a więc ocenie podlegają zdarzenia następujące po prawidłowo dokonanym zameldowaniu. Istotne mogą być wówczas przyczyny nieprzebywania w lokalu, w tym ewentualny przymus lub bezprawne działania osób trzecich. W drugim natomiast przedmiotem badania jest wyłącznie to, czy w dacie dokonywania czynności meldunkowej istniała materialnoprawna przesłanka zameldowania, tj. czy osoba zgłaszająca pobyt stały rzeczywiście zamieszkiwała wówczas pod wskazanym adresem z zamiarem stałego przebywania. Miarodajny jest zatem stan faktyczny z chwili dokonania zameldowania, a przyczyny, dla których dana osoba nie przebywała pod zgłoszonym adresem, pozostają bez znaczenia prawnego. Rozróżnienie to ma w sprawie niniejszej doniosłe konsekwencje, wyznacza bowiem zakres okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, a w ślad za tym zakres koniecznego postępowania dowodowego. W konsekwencji dla oceny legalności kontrolowanej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zasadnicze znaczenie miało ustalenie, czy w dniu 18 października 2004 r. Skarżąca faktycznie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w K. z zamiarem stałego pobytu. Pobyt stały wymaga bowiem – jak wyżej wskazano – nie tylko formalnej deklaracji adresu, lecz rzeczywistego związku osoby z lokalem: zamieszkiwania, nocowania, prowadzenia w nim codziennych spraw życiowych, przechowywania rzeczy osobistych i traktowania tego miejsca jako centrum życiowego. Organy obu instancji ustaliły, że wskazane przesłanki w sprawie nie zostały spełnione ani w dacie dokonania spornej czynności meldunkowej, ani w jakimkolwiek innym okresie. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że Skarżąca od lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku mieszka w Niemczech, tam w 1987 r. zawarła związek małżeński, tam urodziła i wychowała córkę, która nigdy nie miała centrum życiowego w Polsce – nie była w Polsce zameldowana, nie mieszkała w Polsce i nie realizowała w Polsce obowiązku szkolnego. Skarżąca uzyskała obywatelstwo niemieckie. Z rejestrów publicznych: Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności oraz Bazy Usług Stanu Cywilnego, których dane Organ odwoławczy pozyskał w trybie art. 136 § 1 k.p.a. wynika ponadto, że Skarżąca w dniu 1 stycznia 1987 r. zgłosiła wyjazd na stałe do Niemiec, w dniu 19 kwietnia 1995 r. poinformowała o powrocie do Polski, a w dniu 15 września 2000 r. ponownie zgłosiła wyjazd na stałe do Niemiec. Dane te mają istotne znaczenie, ponieważ pochodzą od samej Skarżącej i potwierdzają, że w okresie bezpośrednio poprzedzającym sporne zameldowanie oraz w samej jego dacie zasadnicze centrum jej spraw osobistych i rodzinnych znajdowało się poza Polską. Szczególnej wymowy nabiera przy tym sekwencja zdarzeń: zaledwie cztery lata po zgłoszeniu wyjazdu na stałe do Niemiec – i bez zgłoszenia powrotu do kraju Skarżąca, przebywając w Polsce jedynie przez kilka dni, zgłosiła pobyt stały w lokalu, w którym samotnie zamieszkiwała jej matka. Trudno o bardziej czytelną ilustrację rozdźwięku między treścią wpisu ewidencyjnego a rzeczywistym stanem faktycznym. Ustalenia te znajdują potwierdzenie w zeznaniach świadków. Kluczowe znaczenie mają zeznania matki Skarżącej, która wskazała, że córka od około 40 lat mieszka w Niemczech wraz z mężem i córką, nigdy nie zamierzała wrócić do Polski na stałe, a zameldowania w 2004 r. świadek dokonała na prośbę córki wyłącznie w celu umożliwienia jej posiadania adresu miejsca pobytu stałego w polskim dowodzie osobistym. Świadek zeznała również, że Skarżąca nie posiada kluczy do lokalu, nie ma w nim rzeczy osobistych i nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania, a jej pobyty w Polsce były krótkie i sporadyczne – ostatni raz w 2021 r. Zeznania te korespondują z zeznaniami pozostałych świadków: osoby niemal codziennie pomagającej matce Skarżącej, która widziała Skarżącą po raz pierwszy dopiero w 2021 r. podczas krótkiego pobytu i potwierdziła brak jej rzeczy osobistych w lokalu, oraz dwojga wieloletnich mieszkańców budynku przy ul. [...] a także osób postronnych, niezwiązanych ani z lokalem, ani z rodziną stron – z których jeden w ogóle nigdy nie poznał Skarżącej, a druga widziała ją pod tym adresem zaledwie dwukrotnie, ostatnio około 10 lat temu, i z racji pomocy w sprzątaniu mieszkania posiadała bezpośrednią wiedzę o braku w nim rzeczy Skarżącej. Zeznania świadków są wewnętrznie spójne, wzajemnie się potwierdzają i korespondują z danymi rejestrowymi. Zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego nie sposób przyjąć, aby osoba rzeczywiście zamieszkująca w lokalu z zamiarem stałego pobytu mogła pozostać zupełnie nieznana wieloletnim sąsiadom z tego samego budynku, a osoba niemal codziennie bywająca w tym lokalu i pomagająca w jego sprzątaniu nie dostrzegła śladów jej zamieszkiwania. Sąd nie podziela zarzutu skargi, że organy bezkrytycznie oparły się na twierdzeniach Uczestnika postępowania, mającego własny interes w wymeldowaniu siostry. Decyzja nie została oparta wyłącznie – ani nawet w przeważającej mierze – na relacji brata Skarżącej. Przeciwnie, jego twierdzenia zostały zweryfikowane zeznaniami matki Skarżącej, zeznaniami sąsiadów, zeznaniami osoby pomagającej matce Skarżącej oraz danymi z rejestrów publicznych, w tym danymi pochodzącymi od samej Skarżącej (zgłoszenia wyjazdu na stałe za granicę). Sam fakt istnienia konfliktu rodzinnego czy potencjalnego interesu wnioskodawcy w określonym rozstrzygnięciu nie dyskwalifikuje a priori jego twierdzeń; nakazuje jedynie ich ostrożną ocenę i weryfikację innymi dowodami – a taka weryfikacja została w sprawie przeprowadzona i wypadła jednoznacznie. Materiał dowodowy tworzy spójną, wzajemnie uzupełniającą się całość i w pełni uprawniał organy do przyjęcia, że Skarżąca nigdy nie zamieszkiwała w spornym lokalu z zamiarem stałego pobytu, a jej centrum życiowe od lat osiemdziesiątych nieprzerwanie znajduje się w Niemczech. Ustaleniom tym nie można skutecznie przeciwstawić twierdzeń o pozostawieniu w lokalu rzeczy osobistych i sprzętów codziennego użytku, o sfinansowaniu zakupu i remontu lokalu ani o przekazywaniu matce środków pieniężnych na pokrycie opłat. Po pierwsze, twierdzenia o znajdujących się w lokalu rzeczach osobistych Skarżącej i o jej partycypacji w kosztach utrzymania mieszkania zostały wprost zaprzeczone przez świadków, w tym – co szczególnie znamienne – przez matkę Skarżącej, a więc osobę, która jako jedyna stale zamieszkuje w lokalu i której trudno przypisać interes w zeznawaniu na niekorzyść własnej córki. Po drugie, nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, że Skarżąca pozostawiła w lokalu określone przedmioty, partycypowała w kosztach jego utrzymania lub przekazywała matce środki finansowe, okoliczności te nie przesądzałyby o zamieszkiwaniu z zamiarem stałego pobytu w rozumieniu art. 25 ust. 1 u.e.l. Przechowywanie rzeczy w cudzym mieszkaniu, pomoc finansowa udzielana matce czy incydentalne, choćby coroczne pobyty w Polsce w celach odwiedzinowych nie są tożsame z uczynieniem z danego lokalu rzeczywistego centrum życiowego. Analogicznie należy ocenić twierdzenie o nabyciu lokalu ze środków własnych Skarżącej. Kwestia, kto sfinansował zakup lokalu, kto ponosił nakłady na jego remont i jakie były rodzinne ustalenia co do przyszłych praw do lokalu, pozostaje bez rozstrzygającego znaczenia dla sprawy meldunkowej. Zameldowanie – o czym była już mowa – nie tworzy prawa do lokalu ani go nie potwierdza; służy wyłącznie rejestracji faktu pobytu. Kwestie majątkowe i własnościowe mogą być przedmiotem odrębnych postępowań przed sądami powszechnymi, lecz nie przesądzają o prawidłowości meldunku. Nietrafne jest wreszcie stanowisko skargi, jakoby sam fakt przebywania za granicą nie mógł być utożsamiany z brakiem zamiaru zamieszkiwania w Polsce. Co do zasady twierdzenie to może być prawdziwe – czasowy, nawet długotrwały pobyt za granicą, np. w celach zarobkowych, nie wyklucza bowiem sam przez się zachowania centrum życiowego w kraju. Rzecz jednak w tym, że w realiach sprawy niniejszej nie chodzi o czasowy pobyt za granicą osoby, która pozostawiła w Polsce swoje centrum życiowe, lecz o trwałą, kilkudziesięcioletnią emigrację połączoną z założeniem za granicą rodziny, uzyskaniem tamtejszego obywatelstwa oraz dwukrotnym formalnym zgłoszeniem wyjazdu na stałe – a więc o całokształt okoliczności jednoznacznie wskazujących na trwałe przeniesienie ośrodka spraw życiowych do Niemiec na długo przed datą spornego zameldowania i nieprzerwane utrzymywanie go tam do chwili obecnej. Na uwzględnienie nie zasługiwały zarzuty naruszenia art. 7, art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., upatrywanego w wybiórczym i niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz w błędnych ustaleniach faktycznych. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie do art. 77 § 1 k.p.a. organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a według art. 80 k.p.a. ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wyrażona w ostatnim z powołanych przepisów zasada swobodnej oceny dowodów nie oznacza oceny dowolnej; organ jest związany regułami logiki i doświadczenia życiowego, a swoje stanowisko obowiązany jest uzasadnić w sposób poddający się kontroli. W ocenie Sądu organy obu instancji sprostały tym wymaganiom. Postępowanie dowodowe objęło przesłuchanie czterech świadków, w tym dwóch osób całkowicie postronnych, wyjaśnienia Uczestnika, pisemne stanowisko pełnomocnika Skarżącej oraz – na etapie postępowania odwoławczego – dane z rejestrów PESEL i BUSC. Ocena tego materiału została przeprowadzona wszechstronnie, z odniesieniem się do twierdzeń obu stron, a wyprowadzone z niej wnioski są logiczne, spójne i przekonująco umotywowane w uzasadnieniach obu decyzji, odpowiadających wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Okoliczność, że ocena ta wypadła niekorzystnie dla Skarżącej, nie oznacza, iż była wadliwa; polemika z wynikiem oceny dowodów, nieoparta na wykazaniu konkretnych błędów logicznych lub sprzeczności z materiałem sprawy, nie może odnieść skutku. Nie zasługiwał na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. przez nieuwzględnienie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z oględzin lokalu. Zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy; stosownie zaś do § 2 tego artykułu organ może nie uwzględnić żądania, które nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że mają one znaczenie dla sprawy. Z przepisów tych wynika, że organ administracji ma obowiązek zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, nie ma jednak obowiązku przeprowadzania każdego dowodu wskazanego przez stronę – w szczególności wówczas, gdy okoliczność, której dowód ma dotyczyć, została już dostatecznie wyjaśniona innymi dowodami albo gdy dowód nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Odmowa przeprowadzenia takiego dowodu nie narusza reguł postępowania dowodowego. Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że oględziny lokalu przeprowadzone w 2025 r. nie mogłyby w sposób rozstrzygający przesądzić o tym, czy Skarżąca w dniu 18 października 2004 r. – a więc ponad dwadzieścia lat wcześniej – rzeczywiście zamieszkiwała w lokalu z zamiarem stałego pobytu. Wniosek dowodowy zmierzał zatem do wykazania okoliczności pozbawionej znaczenia dla rozstrzygnięcia, a jego nieuwzględnienie było prawidłowe i nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Podobnie ocenić należy zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art. 75, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 136 k.p.a. oraz art. 86 k.p.a. przez odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania Skarżącej. Zgodnie z art. 86 k.p.a., jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika subsydiarny charakter dowodu z przesłuchania strony. Jest on dopuszczalny i celowy dopiero wówczas, gdy po wyczerpaniu innych środków dowodowych (lub z powodu ich braku) pozostają niewyjaśnione fakty istotne dla sprawy. A contrario – jeżeli zgromadzony materiał dowodowy pozwala na dokonanie stanowczych ustaleń co do wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, organ nie tylko nie ma obowiązku, ale wręcz nie ma podstaw do sięgania po ten środek dowodowy. W niniejszej sprawie organy dysponowały spójnymi zeznaniami czterech świadków, danymi rejestrowymi oraz stanowiskami obu stron; materiał ten pozwalał na dokonanie jednoznacznych ustaleń co do braku zamieszkiwania Skarżącej w spornym lokalu w dacie zameldowania. W takiej sytuacji organ nie był zobowiązany do dalszego prowadzenia postępowania dowodowego. Odmienne stanowisko prowadziłoby do wniosku, że postępowanie dowodowe należy kontynuować dopóty, dopóki jego wynik nie stanie się zgodny z oczekiwaniami strony czego z art. 7, art. 77 § 1 i art. 78 k.p.a. wyprowadzić nie sposób. Chybiony okazał się również zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji Organu I instancji zamiast jej uchylenia i umorzenia postępowania bądź przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzut ten ma charakter wtórny wobec pozostałych zarzutów skargi: rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy decyzję pierwszoinstancyjną jest prawidłowe wówczas, gdy organ odwoławczy, po ponownym merytorycznym rozpatrzeniu sprawy, nie stwierdzi uchybień uzasadniających wydanie innego rozstrzygnięcia z katalogu art. 138 k.p.a. Tak właśnie było w sprawie niniejszej. Wojewoda nie ograniczył się przy tym do formalnej kontroli decyzji Prezydenta, lecz – realizując zasadę dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.) – ponownie rozpoznał sprawę co do istoty, a nadto w trybie art. 136 § 1 k.p.a. uzupełnił materiał dowodowy o dane z rejestrów PESEL i BUSC, które dodatkowo, w oparciu o dokumentację urzędową, potwierdziły ustalenie o trwałym związaniu Skarżącej z miejscem pobytu w Niemczech. Skoro ustalenia faktyczne organu I instancji okazały się prawidłowe, a przeprowadzone postępowanie wolne od wad, brak było jakichkolwiek podstaw do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 lub art. 138 § 2 k.p.a. W szczególności nie zachodziły przesłanki umorzenia postępowania (art. 105 § 1 k.p.a.), skoro postępowanie miało swój przedmiot i wymagało merytorycznego rozstrzygnięcia, ani przesłanki kasacyjne z art. 138 § 2 k.p.a., skoro rozstrzygnięcie sprawy nie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Nietrafne okazały się zarzuty naruszenia art. 31 ust. 1 w zw. z art. 27 i art. 28 u.e.l. zarówno przez ich błędną wykładnię, jak i niewłaściwe zastosowanie. Co się tyczy wykładni, organy prawidłowo odczytały treść normatywną powołanych przepisów, przyjmując – zgodnie z przedstawionymi wyżej, utrwalonymi w orzecznictwie zasadami, że warunkiem prawidłowego zameldowania na pobyt stały jest rzeczywiste zamieszkiwanie pod danym adresem w dacie dokonania czynności meldunkowej z zamiarem stałego przebywania, że zameldowanie służy wyłącznie celom ewidencyjnym i rejestruje stan faktyczny, a nie prawny, oraz że art. 31 ust. 1 u.e.l. stanowi podstawę wyeliminowania z ewidencji wpisu, który od początku nie odpowiadał rzeczywistości. Wbrew stanowisku skargi organy nie przyjęły przy tym, że sam fakt przebywania za granicą automatycznie wyklucza zamiar zamieszkiwania w Polsce; ich wnioskowanie opierało się na całokształcie okoliczności świadczących o trwałym przeniesieniu centrum życiowego Skarżącej do Niemiec. Co się tyczy zastosowania prawa, subsumpcja prawidłowo ustalonego stanu faktycznego pod właściwie wyłożone normy nie budzi zastrzeżeń. Skoro w dacie dokonania meldunku, tj. w dniu 18 października 2004 r., Skarżąca nie zamieszkiwała w lokalu przy ul. [...] w K. z zamiarem stałego pobytu – jej centrum życiowe znajdowało się bowiem wówczas, podobnie jak wcześniej i później, w Niemczech, a pobyt w Polsce ograniczał się do kilkudniowej wizyty – to czynność materialno-techniczna zameldowania została dokonana z naruszeniem materialnoprawnych przesłanek zameldowania na pobyt stały. Wpis ewidencyjny od początku nie odpowiadał rzeczywistemu stanowi faktycznemu i kreował fikcję meldunkową, której utrzymywanie pozostawałoby w sprzeczności z ewidencyjną funkcją meldunku wyrażoną w art. 28 ust. 4 u.e.l. Obowiązkiem organu było usunięcie z ewidencji wpisu niezgodnego z rzeczywistością, a rozstrzygnięcie o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania znajdowało pełne oparcie w art. 31 ust. 1 u.e.l. Wypada dodać, że decyzja wydawana na tej podstawie nie ma charakteru uznaniowego – w razie ustalenia, że przesłanki zameldowania nie zostały spełnione, organ obowiązany jest wydać rozstrzygnięcie korygujące ewidencję, nie dysponując luzem decyzyjnym co do jego treści. Rozstrzygnięcie to w niczym nie przesądza przy tym o sferze praw majątkowych Skarżącej. Jeżeli Skarżąca wywodzi roszczenia z faktu sfinansowania zakupu lokalu lub poczynienia na niego nakładów, może ich dochodzić na drodze właściwej – przed sądem powszechnym. Uchylenie wadliwego wpisu meldunkowego nie pozbawia jej żadnego prawa do lokalu, ponieważ zameldowanie żadnego takiego prawa nie kreowało ani nie potwierdzało. Podsumowując: kontrolowane decyzje zostały wydane po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, w oparciu o wszechstronnie oceniony, spójny materiał dowodowy, a zastosowana wykładnia i subsumpcja art. 31 ust. 1 w zw. z art. 25 ust. 1, art. 27 i art. 28 u.e.l. odpowiadają prawu oraz utrwalonej linii orzeczniczej sądów administracyjnych. Podniesione w skardze zarzuty – tak procesowe, jak i materialnoprawne – okazały się nieuzasadnione, a Sąd, badając sprawę w pełnym zakresie stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., nie dopatrzył się także innych naruszeń prawa, które obligowałyby do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.