III SA/Kr 1640/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie: Asesor WSA Magdalena Gawlikowska WSA Janusz Kasprzycki (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 14 października 2025 r., znak: 1201-IEE.7113.1.167.2025.3.KJ, w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie na rzecz M. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżonym przez M. sp. z o.o. z siedzibą w K., zwaną dalej strona skarżącą, postanowieniem z dnia 14 października 2025 r., znak: 1201-IEE.7113.1.167.2025.3.KJ, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, działając na podstawie art. art. 134 oraz art. 126 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej "k.p.a.") w związku z art. 17 i art. 18 oraz art. 144 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., poz. 132, zwanej dalej "ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia z dnia 8 sierpnia 2025 r. nr 1213-SEE.7113.526.2025.MW. Powyższe postanowienie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2025 r., znak: 1213-SEE.7113.526.2025.MW,. Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków - Sródmieście oddalił skargę strony skarżącej na czynność egzekucyjną polegająca na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] Bank Polska S.A. Postanowienie doręczono stronie skarżącej w dniu 21 sierpnia 2025 r. Pismem z dnia 5 września 2025 r. (również data nadania) strona skarżąca złożyła do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie zażalenie na ww. postanowienie. Wymienionym na wstępie postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjny w administracji o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżone postanowienie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Zgodnie z art. 39 § 2 k.p.a. w przypadku braku możliwości doręczenia w sposób, o którym mowa w § 1, organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem: 1) przez operatora wyznaczonego z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, albo 2) przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Zgodnie z art. 141 § 2 k.p.a. zażalenie na postanowienie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Pouczenie o terminie, w jakim można złożyć zażalenie, zawarte zostało w zaskarżonym postanowieniu organu egzekucyjnego. Konsekwencją stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia środka zaskarżenia jest to, że organ odwoławczy nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. W myśl tego przepisu organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a w tym przypadku zażalenia. Organ odwoławczy podniósł, że zaskarżone postanowienie doręczono stronie skarżącej dnia 21 sierpnia 2025 r., na podstawie art. 39 k.p.a. na adres zgodny ze zgłoszeniem zobowiązanej. Termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem 28 sierpnia 2025 r. i nie przypadał na dzień ustawowo wolny od pracy. Strona skarżąca złożyła zażalenie 5 września 2025 r., co potwierdza data stempla wpływu umieszczona na kopercie z zażaleniem. W związku z powyższym, zażalenie zostało wniesione po upływie przewidzianego terminu i nie został on zachowany. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Tym samym organ odwoławczy nie tylko jest uprawniony, lecz zobligowany do wydania postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a. Na powyższe postanowienie strona skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie przepisów: - art. 6 w zw. z art. 8 w zw. z art. 126 w zw. z art. 134 k.p.a. poprzez przyjęcie bezpodstawne, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia środka zaskarżenia, podczas gdy uwzględniając fakt, iż zaskarżone postanowienie zostało odebrane w dniu 29 sierpnia 2025 r., a środek zaskarżenia został wniesiony pismem z dnia 5 września 2025 r. to oznacza, że środek zaskarżenia został wniesiony w terminie otwartym do jego wniesienia; - art. 54 § 1 pkt 1 w zw. z § 1 pkt 2 w zw. z art. 67 § 2 pkt 1b) i 9) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez niesłuszne oddalenie wniesionej skargi na czynność egzekucyjną, gdyż została ona dokonana w oparciu o dokument w postaci zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego niekompletny (brak numeru KRS, brak podpisu i pieczęci organu, jak i sprzeczne określenie dat wymagalności), a skoro tak to należało uznać wniesioną skargę za uzasadnioną; - art. 54 § 1 pkt 2 w zw. z art. 7 § 2 w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez stwierdzenie, że zastosowano w stosunku do strony skarżącej najmniej uciążliwy środek egzekucyjny, a tym samym wydanie postanowienia niezgodnego z prawem, gdyż nie dość, że egzekucja nie powinna zostać zastosowana z uwagi na fakt, iż obowiązek jest kwestionowany jako wadliwy w odpowiednim trybie, to zastosowany środek egzekucji jest nazbyt rygorystyczny, co winno stanowić podstawę do uznania skargi za uzasadnioną . W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Sprawa została rozpoznania w trybie uproszczonym wobec postanowień art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Kontrolując zaskarżone postanowienie, zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, Sąd doszedł do przekonania, że nie odpowiada ono prawu i zaszły podstawy do pozbawienia go mocy wiążącej. Skarga okazała się więc zasadna. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, którym stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia z dnia 8 sierpnia 2025 r. nr 1213-SEE.7113.526.2025.MW. Zgodnie z postanowieniami art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej "k.p.a.") w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Organ drugiej instancji ocenia zatem dopuszczalność zażalenia i zachowanie terminu do wniesienia zażalenia i w tym zakresie stosuje przepis art. 134 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia albo uchybienie terminowi do jego wniesienia służy skarga do sądu administracyjnego. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy organ odwoławczy obowiązany jest zbadać, czy zażalenie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. Warunkiem bowiem skuteczności wniesienia tego przewidzianego przepisami środka zaskarżenia od postanowienia organu pierwszej instancji jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. W myśl § 2 art. 141 k.p.a. zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Wniesienie zażalenia w terminie, umożliwia stronie niezadowolonej z wydanego rozstrzygnięcia ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy. Stwierdzenie przez organ odwoławczy, zgodnie z art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a., w drodze postanowienia niedopuszczalności zażalenia lub uchybienie terminu do wniesienia odwołania, nie tylko kończy etap postępowania wstępnego, lecz całe postępowanie odwoławcze. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną, niezależną od uznania organu odwoławczego i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 9/09, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: CBOSA). Tym samym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2126/12, dostępny w CBOSA). Gdy organ drugiej instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, lecz ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 r., sygn. akt SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060). Wskazać przy tym należy, że organ procedując w przedmiocie terminowości wniesienia środka odwoławczego jest zobligowany zbadać wnikliwie okoliczności dotyczące prawidłowości i daty doręczenia adresatowi zaskarżonego rozstrzygnięcia. Bowiem doręczenie aktu administracyjnego, czy to decyzji, czy to postanowienia jest czynnością materialno-techniczną, z której dokonaniem prawo wiąże określone prawnie doniosłe skutki. Jednym z nich jest rozpoczęcie biegu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy powołał się na raport z systemu doręczeń hybrydowych operatora wyznaczonego – Poczty Polskiej S.A. Z raportu tego wynika, że zaskarżone postanowienie doręczono zostało stronie skarżącej dnia 21 sierpnia 2025 r., na podstawie art. 39 k.p.a. na adres zgodny ze zgłoszeniem zobowiązanej. Termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem 28 sierpnia 2025 r. i nie przypadał na dzień ustawowo wolny od pracy. Strona skarżąca złożyła zażalenie 5 września 2025 r., co potwierdza data stempla wpływu umieszczona na kopercie z zażaleniem. Zażalenie zostało zatem wniesione po upływie przewidzianego do jego wniesienia terminu i strona skarżąca nie występowała z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, lecz ograniczyła się, jak twierdzi do złożenia reklamacji. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że twierdzenia skarżącej, jakoby odebranie przesyłki nastąpiło w innej dacie niż wskazana w raporcie doręczeniowym, pozostają gołosłowne i nie znajdują oparcia w materiale dowodowym, a nadto pozostają w sprzeczności z dokumentem urzędowym potwierdzającym doręczenie pisma, korzystającym z domniemania prawdziwości. Obligowało to zatem organ odwoławczy do wydania postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a. Strona skarżąca z kolei podnosi, że zgodnie z załączonym do skargi dokumentem ze śledzenia przesyłek kwestionowane postanowienie organu pierwszej instancji zostało doręczone skarżącej 29 sierpnia 2025 r., a nie jak wskazano w treści zaskarżonego postanowienia 21 sierpnia 2025 r. Wskazała strona skarżąca, że złożyła reklamację, gdzie w ramach przesyłek zostały wskazane dwie daty odbioru postanowienia, w dniu 21 sierpnia 2025 r., jak i w dniu 29 sierpnia 2025 r., podczas, gdy jedyną, zdaniem skarżącej, prawidłową datą doręczenia tego postanowienia, jest ostatnia ze wskazanych dat. Istotnie, na k. 9 akt administracyjnych znajduje się wydruk raportu ePO. Weryfikacja jednakże śledzenia przesyłek pocztowych zdaje się potwierdzać powyższe okoliczności, podniesione przez stronę skarżącą. Mianowicie w adnotacjach "Status przesyłki" przy nazwie zdarzenia – "Odebrana w urzędzie pocztowym" widnieje data "2025-08-21", następnie wynika, że przesyłka ta "Oczekuje na odbiór" po czym ponownie widnieje adnotacja, że została ona "Odebrana w urzędzie pocztowym –"2025-08-29". Wobec powyższego poddaje to pod wątpliwość w takim stanie rzeczy jednoznaczność ustaleń organu odwoławczego - sposobu wniesienia zażalenia z uchybieniem przewidzianego do tego terminu, co w konsekwencji czyni przedwczesnym wywodzenie niekorzystnych dla strony skarżącej skutków prawnych z tego wynikających. Nawet biorąc pod uwagę postanowienia art. 17 Prawa pocztowego, że potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego ma moc dokumentu urzędowego organ odwoławczy zobligowany był znając nr przesyłki rejestrowej do zweryfikowania daty doręczenia kwestionowanego zażaleniem postanowienia z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że istotnie zostało ono doręczone, i to skutecznie, z dniem 21 sierpnia 2025 r., a nie z dniem 29 sierpnia 2025 r. co w połączeniu z datą nadania zażalenia dawałoby podstawy do wydania postanowienia z art. 134 k.p.a.. Bez tych jednoznacznych ustaleń zaskarżone postanowienie musiało ulec uchyleniu zwłaszcza w sytuacji niedających się wyjaśnić adnotacji o tym, że przesyłka kierowana do strony skarżącej, a zwierająca kwestionowane postanowienie "Oczekuje na odbiór" , a następnie, że została ona "Odebrana w urzędzie pocztowym –"2025-08-29". W związku z powyższym skarga musiała odnieść zamierzony skutek. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), orzekł, jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł, na podstawie 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), jak w punkcie II sentencji wyroku. Na koszty te składały się wpis od skargi w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie zawodowego pełnomocnika reprezentującego skarżącego w postępowaniu sądowym, które zostało ustalone w oparciu o par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 1336) w wysokości 480 zł, razem 580 zł.