III SA/Kr 1415/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. J. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 lipca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia: odmówić przywrócenia terminu.

M. J. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 lipca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Na wezwanie Sądu w uzupełnieniu wniosku (pismo z dnia 2 marca 2017 r.) skarżąca podała, że termin do złożenia skargi (20 sierpnia 2016 r.) upływał w okresie gdy skarżąca sprawowała osobistą opiekę na bardzo chorym synem - 6-letnim S. Syn skarżącej zachorował w drugiej połowie sierpnia i w dniu 18 sierpnia 2016 r. stwierdzono u niego dychawicę (symbol jednostki chorobowej J45). Przy tak ciężkiej chorobie syna, skarżąca musiała sprawować całodobową opiekę osobistą nad synem. Zasadniczym objawem dychawicy oskrzelowej są występujące duszności wydechowe o czasie trwania nawet do kilku godzin. Opieka nad chorym synem pochłonęła całkowicie czas skarżącej, ze względu na troskę o dziecko nie była ona też w stanie racjonalnie myśleć na temat formalnych kwestii związanych z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego i odwołaniem się od niej. Ponadto tak jak nadmieniła w skardze jest osobą, która nie zna się na kwestiach formalnych i nawet nie była pewna czy dochowała terminu, bowiem nie widziała konkretnie od kiedy on biegnie. Ponieważ skarżąca otrzymuje płacę minimalną, która zasadniczo nie wystarcza na utrzymanie siebie i syna, nie może sobie pozwolić na skorzystanie ze zwolnienia chorobowego, czyli L4 na tzw. "opiekę" i otrzymywanie za ten czas tylko 80% wynagrodzenia. W sytuacjach choroby syna skarżąca zwracała się o udzielenie urlopu wypoczynkowego na dni choroby, aby za ten czas dostawać 100% wynagrodzenia. Taki urlop skarżąca wzięła w dniach 16-19 sierpnia 2016 r., czyli dokładnie na czas najbardziej nasilonego przebiegu choroby syna. Do wniosku załączyła kserokopię kartki z zapiskami lekarza z NZOZ [...] sp. z o.o. I oraz zaświadczenie z miejsca pracy o przebywaniu na urlopie w okresie od 16 sierpnia 2016 r. do 19 sierpnia 2016 r. Dalej podała, że przeszkoda do złożenia skargi minęła w dniu 21 sierpnia 2016 r. kiedy to syn poczuł się nieco lepiej. Wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą skarżąca złożyła 26 sierpnia 2016 r. a zatem z zachowaniem 7 dniowego terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Sąd zarządzeniem z dnia 10 marca 2017 r. wezwał skarżącą do przedłożenia - w terminie 7 dni - zaświadczenia lekarskiego dotyczącego stanu zdrowia S. J. w okresie od 16 do 20 (21) sierpnia 2016 r., a w szczególności wykazania, że stan zdrowia S. J. wymagał stałej i całodobowej opieki innej osoby (skarżącej jako matki S.), pod rygorem skutków procesowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). W sprawie bezsporne jest, że skarga została wniesiona po terminie. Rozważenia jednak wymaga, czy niedochowanie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącej. W orzecznictwie sądów administracyjnych i w piśmiennictwie rozpowszechniony jest pogląd, że o braku winy strony w dochowaniu terminu do dokonania czynności można mówić jedynie wtedy, gdy jego dochowanie stało się niemożliwe wskutek niedających się usunąć trudności, takich jak: nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, pożar, powódź, czyli zdarzeń, które wykluczają osobiste działanie strony bądź osoby trzeciej. Brak winy w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy strona nie może usunąć tej przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się zatem z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, w tym przy dokonywaniu czynności procesowych. Przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała, by uchybienie terminu do wniesienia skargi nie było przez nią zawinione. Przebywanie przez skarżącą na urlopie i sprawowanie opieki nad chorym dzieckiem samo w sobie nie jest jeszcze potwierdzeniem braku winy strony w uchybieniu terminu, ponieważ nie zawsze wyklucza możliwość dokonania czynności procesowej przez stronę, bądź zlecenia tego innej osobie (por. postanowienie NSA z dnia 26 czerwca 2008 r. sygn. akt I OZ 428/08, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl). Z dołączonej do wniosku kserokopii kartki z zapiskami lekarza z NZOZ [...] sp. z o.o. I z dnia 17 sierpnia 2016 r. nie wynika jaki był stan zdrowia S. J., dlatego Sąd wezwał skarżącą do przedłożenia zaświadczenia lekarskiego dotyczącego stanu zdrowia S. J. w okresie od 16 do 20 (21) sierpnia 2016 r., a w szczególności wykazania, że stan zdrowia S. J. wymagał stałej i całodobowej opieki innej osoby. Skarżąca na to wezwanie odpowiedziała w ten sposób, że doręczyła zaświadczenie z Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej stwierdzające, że w okresie od 16 do 19 sierpnia 2016 r. skarżąca przebywała na urlopie wypoczynkowym. Żadnej informacji co do konieczności lub niezbędności sprawowania osobistej opieki nad swoim synem S. to zaświadczenie nie zawiera. W związku z powyższym brak jest podstaw do uznania, że skarżąca nie dochowała terminu do niesienia skargi bez własnej winy. Skarżąca nie wykazała bowiem, że przy zachowaniu należytej staranności i dbałości o własne sprawy nie dopuściła się niedbalstwa. Nie wykazała w szczególności, że nie miała żadnej możliwości sporządzenia i nadania skargi w ustawowym terminie jak np. posłużenia się inną osobą. Mało tego, nie wiedziała nawet – co podano we wniosku - kiedy ten termin upływa pomimo, że decyzja II instancji zawiera pouczenie o terminie i sposobie jej zaskarżenia. Obliczenie upływu 30 dni od daty otrzymania decyzji nie jest zabiegiem aż tak skomplikowanym, aby dorosła osoba nie mogła obliczyć upływ kolejnych dni. Ponadto skarżąca mimo wezwania Sądu nie przedstawiła zaświadczenia, z którego wynikałyby okoliczności na które się powołuje. W ocenie Sądu ww. okoliczności wskazują, że skarżąca nie dochowała należytej staranności o dbałości o własne interesy. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że skarżąca przy zachowaniu należytej staranności, mogła wnieść skargę w terminie – osobiście lub działając poprzez pełnomocnika co oznacza, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.