III SA/Gl 976/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Asesor WSA Adam Pawlyta, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2026 r. sprawy ze skargi K. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 25 sierpnia 2025 r. nr SKO.K/41.3/943/2025/12139/KC w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu oddala skargę.

Pismem z dnia 22 września 2025r., K. C. (zwany dalej: "strona" lub "skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: organ odwoławczy, SKO, Kolegium) z dnia 25 sierpnia 2025r. nr SKO.K/41.3/943/2025/12139/KC, którym odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty R. (dalej: Starosta, organ I instancji) z dnia 20 sierpnia 2024r. nr [...] w przedmiocie skierowania strony na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w zakresie prawa jazdy kat. B. Zaskarżone postanowienie SKO wydał na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2018r. poz. 570) oraz art. 58 § 1, 2 i 3 oraz art. 59 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024r. poz. 572 z późn. zm., dalej jako: k.p.a.). Rozstrzygnięcie nastąpiło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Skarżący decyzją Starosty z dnia 20 sierpnia 2024r., nr [...] został skierowany na badanie lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu i przedstawienia staroście odpowiedniego orzeczenia lekarskiego w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu. Na skutek wniesionego przez stronę odwołania SKO postanowieniem z dnia 29 listopada 2024r. nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia ww. odwołania. W rozpoznawanej sprawie odwołanie od ww. decyzji wniesione zostało z uchybieniem oznaczonego wyżej terminu, mimo prawidłowego pouczenia zawartego w decyzji. Pierwsze zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej miało miejsce dnia 23 sierpnia 2024r., tym samym termin do jego odbioru upływał w dniu 6 września 2024r. Zaskarżona decyzja została uznana za skutecznie doręczoną w dniu 7 września 2024r. i od tej daty rozpoczął bieg 14 - dniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten upływał 21 września 2024r. (sobota), najpóźniej odwołanie mogło być zatem wniesione (nadane) w dniu 23 września 2024r. (poniedziałek). Stosownie bowiem do postanowień art. 57 § 4 k.p.a., jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Odwołanie strony od ww. decyzji zostało wniesione do Starosty w dniu 21 października 2024r., tj. już po upływie terminu do wniesienia odwołania. Organ I instancji w dniu 20 września 2024r. wysłał stronie ponownie ww. decyzję z dnia 20 sierpnia 2024r., w charakterze informacyjnym. Na powyższe postanowienie Kolegium strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który to Sąd wyrokiem z dnia 24 czerwca 2025r. sygn. akt III SA/Gl 90/25 oddalił skargę strony. W dniu 30 lipca 2025r. do Kolegium wpłynął wniosek strony z dnia 25 lipca 2025r. (nadany w placówce pocztowej w dniu 29 lipca 2025r.) o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Starosty z dnia 20 sierpnia 2024r. nr [...]. Skarżący wskazał we wniosku, że uchybienie terminu nie było z jego strony złośliwe, a jedynie spowodowane niekorzystnym dla niego zbiegiem okoliczności, ponieważ w dniu 28 sierpnia 2024r. przygotowywał się do przyjęcia do W. Centrum Medycznego, gdzie w dniu 29 sierpnia 2024r. przeprowadzano u niego operację tętniaka aorty brzusznej, a wypis z Oddziału Chirurgii Naczyniowej W. Centrum Medycznego nastąpił w dniu 2 września 2024r. Strona wskazała, że przed operacją ani po operacji nie zaglądała do skrzynki pocztowej, ponieważ miała inne problemy natury medycznej takie jak; czy przeżyje operację, czy wystąpią powikłania pooperacyjne itd. SKO zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2025r. nr SKO.K/41.3/943/2025/12139/KC odmówiło stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia 20 sierpnia 2024r. nr [...] w przedmiocie skierowania go na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w zakresie prawa jazdy kat. B. Powyższe postanowienie Kolegium zostało doręczone skarżącemu w dniu 29 sierpnia 2025r. Skarżący opisanym na wstępie pismem z dnia 22 września 2025r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie SKO z dnia 25 sierpnia 2025r. W skardze wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia 20 sierpnia 2024r. nr [...] w przedmiocie skierowania go na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w zakresie prawa jazdy kat. B lub uchylenie tej decyzji. W załączniku do skargi skarżący wskazał m.in., że przekroczył termin odwołania ponieważ oczekiwał na termin operacji tętniaka aorty brzusznej. Ponadto zaznaczył, że w dniu 28 sierpnia 2024 r. przygotowywał się do przyjęcia do W. Centrum Medycznego, gdzie w dniu 29 sierpnia 2024 r. przeprowadzono u niego operację tętniaka aorty brzusznej. W odpowiedzi na skargę SKO w pierwszej kolejności wniosło o jej odrzucenie z uwagi na występujący w niej brak formalny w postaci braku uiszczenia wpisu od skargi. Natomiast na wypadek usunięcia dostrzeżonego powyżej braku. SKO wniosło o oddalenie skargi wskazując, iż w całości podtrzymuje swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, którym odmówiło stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia 20 sierpnia 2024r. nr [...] w przedmiocie skierowania go na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w zakresie prawa jazdy kat. B. Nadto SKO, odnosząc się do treści ww. skargi stwierdziło, że okoliczności, na które wskazuje skarżący były przedmiotem badania przez Kolegium i zostały szczegółowo uzasadnione w postanowieniu. SKO szczegółowo opisało, dlaczego odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia 20 sierpnia 2024r. nr [...] w przedmiocie skierowania strony na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w zakresie prawa jazdy kat. B. Odnośnie zarzutów skarżącego, zawartych w przedmiotowej skardze, Kolegium wskazało, że nie są usprawiedliwione w świetle obowiązującego prawa i zaistniałego stanu faktycznego. Z tego też powodu - w ocenie Kolegium - nie można podzielić stanowiska skarżącego zawartego w skardze z 22 września 2025r. Na rozprawie w dniu 27 maja 2026r. skarżący oświadczył, że nie odebrał korespondencji organu ponieważ oczekiwał na termin operacji tętniaka aorty. Nadto strona wskazała, że przed operacją ani po operacji nie zaglądała do skrzynki pocztowej, ponieważ miała inne problemy natury medycznej takie jak: czy przeżyje operację, czy wystąpią powikłania pooperacyjne itd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 §1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w zaistniałej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia postanowienie Kolegium z dnia 25 sierpnia 2025r. nr SKO.K/41.3/943/2025/12139/KC odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podstawę materialnoprawną zapadłego w niniejszej sprawie postanowienia stanowił art. 59 k.p.a., wedle którego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Natomiast co do przyczyn uchybienia terminu należy w ocenie Sądu stosować regulację zawartą w art. 58 k.p.a., który określa cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą zostać spełnione kumulatywnie. W szczególności: 1. zainteresowany złożył prośbę o przywrócenie terminu; 2. uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie przez niego uprawdopodobniony; 3. prośba o przywrócenie terminu została złożona w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi; 4. zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin, jednocześnie ze złożeniem prośby o przywrócenie terminu. Skarżący nie spełnił łącznie wymienionych czterech przesłanek, które dawałyby podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy skarżący we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi uprawdopodobnił okoliczności wskazujące na brak jego winy w uchybieniu terminu. Skarżący brak winy łączy w istocie z oczekiwaniem na termin operacji tętniaka aorty brzusznej, co spowodowało uchybienie terminu. Zasadnicze znaczenie dla uznania zasadności wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu administracyjnym ma zatem ustalenie, że uchybienie terminowi nie nastąpiło z winy strony. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę we wniosku, lecz również całości okoliczności sprawy. Z okoliczności tych wynika, że skarżący przekroczył termin odwołania ponieważ oczekiwał na termin operacji tętniaka aorty. Zdaniem Sądu skarżący, nie dochował należytej staranności, aby złożyć skargę w terminie, a w rezultacie, należało uznać, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy. Nadto zdaniem Sądu instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w art. 58 k.p.a. przesłanki zostaną spełnione łącznie. Samo złożenie wniosku przez zainteresowanego we wskazanym terminie oraz dokonanie czynności, dla której zakreślony był termin, nie jest wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanki umożliwiającej przywrócenie terminu do dokonania czynności, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Odwołanie się w art. 58 § 1 k.p.a. do braku winy powoduje, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie. Wskazać należy, że brak winy w uchybieniu terminu oceniany jest z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe w przypadku, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw. Przy ocenie winy należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie danej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu dotrzymanie terminu. W tym kontekście podniesione przez skarżącego okoliczności, nie uprawdopodabniają, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W świetle powyższego stanowisko organu, że zachowanie skarżącego nosi cechy braku należytej staranności i nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania jest prawidłowe. Sąd podzielił stanowisko Kolegium, iż skarżący nie podał usprawiedliwionych przyczyn, dla których nie mógł dokonać odwołania w ustawowym terminie, a w konsekwencji braku winy w uchybieniu terminu. Ponadto wskazane przeszkody, które zdaniem skarżącego uprawdopodabniają przywrócenie uchybionego terminu zdaniem Sądu są niezasadne z powodu braku uprawdopodobnienia przez stronę, że jego uchybienie było niezawinnione. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.