III SA/Gd 255/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. T. – K. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 12 grudnia 2019 r., (...) w przedmiocie przyznania stypendium doktoranckiego postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi.

J. T. – K. (zwana dalej także "wnioskodawczynią", "skarżącą") zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 12 grudnia 2019 r. (L.dz. ...) utrzymującą w mocy decyzję tego samego organu z dnia 28 października 2019 r. o przyznaniu skarżącej stypendium doktoranckiego w roku akademickim 2019/2020. Postanowieniem z dnia 17 marca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a.") – odrzucił tę skargę, jako wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia, przyjmując że zaskarżona decyzja organu została doręczona skarżącej w dniu 16 grudnia 2019 r., a zatem określony w art. 53 § 1 p.p.s.a. trzydziestodniowy termin na złożenie skargi upłynął w dniu 15 stycznia 2020 r., natomiast skarga została złożona w dniu 16 stycznia 2020 r., a wiec dzień po upływie terminu. Pismem z dnia 18 maja 2020 r. J.T-K. złożyła do tut. Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na ww. decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 12 grudnia 2019 r. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wyjaśniła, że doszło do uchybienia w procedurze doręczenia poprzez pozostawienie przesyłki zawierającej decyzję administracyjną w skrzynce pocztowej, pomimo braku wyrażenia przez nią zgody na tego rodzaju doręczenia. Zaznaczyła przy tym, że ani skarżąca ani żaden z dorosłych domowników, nie kwitowali odbioru decyzji ani nie podpisywali zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji. Decyzja ta została jej doręczona w dniu 18 grudnia 2019 r., tj. w dniu wyjęcia przesyłki ze skrzynki pocztowej. W związku z tym wniosła o zobowiązanie Poczty Polskiej SA do wskazania z imienia i nazwiska listonosza doręczającego sporną przesyłkę w celu jego przesłuchania na fakt niepodpisania przez nią lub dorosłego domownika zwrotnego potwierdzenia odbioru, a ponadto – z uwagi na to, iż nie jest uprawniona do złożenia reklamacji przesyłki pocztowej – zobowiązanie Rektora do złożenia takiej reklamacji bądź zrzeczenia się na rzecz skarżącej tego uprawnienia, a także o przeprowadzenie dowodu z jej przesłuchania na fakt niepodpisywania przez skarżącą lub dorosłego domownika zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zaznaczyła przy tym, że informację o uchybieniu terminu powzięła w momencie odbioru postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 marca 2020 r. (data odbioru – 11.05.2020 r.), w którym wskazano na przyjętą przez Sąd datę doręczenia decyzji. W przedstawionych okolicznościach skarżąca wskazała, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu – nie może bowiem ponosić odpowiedzialności za niewłaściwie przeprowadzoną przez doręczyciela procedurę doręczenia. Przyjąć należy zatem, że data wyjęcia przesyłki ze skrzynki pocztowej jest datą jej odbioru, a zatem skarga została złożona na dzień przed upływem terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Orzeczenie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Sąd stwierdził, że powołany wniosek spełnia wymagania formalne, przewidziane w art. 87 § 1-2 i § 4 p.p.s.a., co umożliwia merytoryczną ocenę żądania skarżącej. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony, a ocena braku winy pozostawiona została uznaniu sądu, co daje mu możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (por. postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2014 r., sygn. akt I OZ 1123/14, LEX nr 1646163). W ocenie Sądu skarżąca w uzasadnieniu wniosku przedstawiła argumentację, która wskazuje na prawdopodobieństwo braku winy, co – biorąc pod uwagę okoliczności i dowody znajdujące się w aktach sprawy – jest wystarczające dla uznania, że zachodzą przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu na złożenie skargi, podkreślając przy tym, że wymóg uprawdopodobnienia, wskazany w art. 87 § 2 p.p.s.a., jest dalece mniej rygorystyczny niż udowodnienie danej okoliczności. Z wyjaśnień wnioskodawczyni złożonych we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 12 grudnia 2019 r. wynika, że ani ona ani żaden z dorosłych domowników nie kwitował odbioru decyzji w dniu 16 grudnia 2019 r., ani nie podpisywał jej zwrotnego potwierdzenia odbioru, natomiast przesyłkę wyjęła ze skrzynki pocztowej w dniu 18 grudnia 2019 r., co wskazuje na to, że to w rzeczywistości w tym dniu ww. decyzja została jej doręczona. Zaznaczenia jednocześnie wymaga, że w aktach sprawy znajduje się, dołączone do decyzji Rektora Uniwersytetu z dnia 12 grudnia 2019 r., potwierdzenie jej odbioru. Treść tego potwierdzenia nie wskazuje jednak na istotne – w świetle obowiązujących w zakresie doręczeń przepisów oraz podnoszonych przez wnioskodawczynię twierdzeń - okoliczności związane z doręczeniem wnioskodawczyni przedmiotowej przesyłki zawierającej ww. decyzję. Wskazać należy, że zgodnie z art. 42 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2086 ze zm. – dalej jako: "k.p.a."), pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, jednakże - stosownie do art. 43 - w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Znajdująca się w aktach sprawy zwrotka potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej ww. decyzję (listu poleconego ekonomicznego), nie zawiera w istocie informacji, czy osoba której podpis widnieje na druku przedmiotowej zwrotki (jako "podpis odbiorcy"), była adresatem przesyłki (czyli skarżącą) czy też którąś z kategorii innych osób uprawnionych do jej odbioru, wymienionych w art. 43 k.p.a. (tj. dorosłych domowników, sąsiadów, dozorcy domu - którzy to podjęli się oddania pisma adresatowi). Taka informacja nie została zamieszczona przez doręczyciela na druku zwrotki (brak jest też informacji o spełnieniu wymogu wskazanego w art. 43 zd. 2 k.p.a. w odniesieniu do ewentualnego przypadku doręczenia przesyłki sąsiadom lub dozorcy domu). Prowadzi to w ocenie Sądu do wniosku, że brak jest w istocie dowodu na skuteczne doręczenie przedmiotowej przesyłki (decyzji) skarżącej w dniu 16 grudnia 2019 r., a tym samym w konsekwencji - w świetle wyjaśnień złożonych we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi – uprawdopodabnia twierdzenie, że doręczenie skarżącej ww. decyzji Rektora Uniwersytetu nastąpiło w dniu 18 grudnia 2019 r. Przyjąć zatem należy, że to od tego dnia zaczął biec dla skarżącej 30-dniowy termin na złożenie skargi od ww. decyzji, a zatem wniesienie skargi w dniu 16 stycznia 2020 r. (vide: koperta nadawcza – k. 12 akt sądowych), nastąpiło w dopuszczalnych prawem granicach tego terminu. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w okolicznościach zaistniałych w niniejszej sprawie przywrócenie skarżącej uchybionego terminu okazało się zasadne i z tych względów - działając na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a. – orzekł, jak na wstępie.