III OZ 543/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie Oddział w Gdańsku o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. akt III OZ 543/24, oddalającego zażalenia P. G. i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie Oddział w Gdańsku na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 października 2024 r., sygn. akt III SO/Gd 9/24, postanawia: odmówić uzupełnienia postanowienia.

Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. akt III OZ 543/24, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenia P. G. i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie Oddział w Gdańsku na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 października 2024 r., sygn. akt III SO/Gd 9/24, wymierzające grzywnę Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie Oddział w Gdańsku z powodu nieprzekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami administracyjnymi. W piśmie z dnia 4 lutego 2025 r. pełnomocnik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie Oddział w Gdańsku, na podstawie art. 157 § 1 w zw. z art.166 i 167 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej zwanej "p.p.s.a.", wniósł o uzupełnienie ww. postanowienia NSA co do zwrotu kosztów - w zakresie zasądzenia od P. G. na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z żądaniem zgłoszonym w punkcie 4. odpowiedzi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku na zażalenie skarżącego (wnioskodawcy) z dnia 12 listopada 2024 r. Podniósł, że zażalenie P. G. zostało oddalone, a tym samym oznacza to, że strona przeciwna przegrała i zasadnym stało się orzeczenie o kosztach zastępstwa procesowego zgodnie z żądaniem zawartym w odpowiedzi na zażalenie na postanowienie Sądu I instancji z dnia 15 października 2024 r., sygn. akt III SO/Gd 9/24, oraz zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Pełnomocnik organu, na poparcie złożonego wniosku, powołał kilka postanowień Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. akt jw., nie podlega uzupełnieniu. Zgodnie z art. 157 § 1 w zw. z art. 166 p.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia postanowienia z urzędu – a gdy postanowienia nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie postanowienia, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi (zażalenia) albo nie zamieścił w postanowieniu dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wprawdzie pełnomocnik organu złożył stosowny wniosek o zasądzenia od skarżącego (wnioskodawcy) na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, ale wniosek ten nie mógł być przez NSA rozpoznany w postanowieniu z dnia 9 stycznia 2025 r. , sygn. akt jw., czyli na etapie postępowania zażaleniowego. Zgodnie bowiem z art. 209 p.p.s.a. o wniosku strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a.. Podkreślenia wymaga, że przepis ten dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego zakończonego wyrokiem. Ustawodawca nie przewidział zatem możliwości wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny orzeczenia w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Na powyższe zwrócił uwagę NSA w uzasadnieniu uchwały z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. I OPS 4/07, stwierdzając, że: "odesłanie zawarte w art. 166 p.p.s.a. odnosi się do przepisów tej ustawy o wyrokach, a więc w szczególności do przepisów zawartych w rozdziale 10 działu III. Tymczasem przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. to przepisy o kosztach postępowania, a ściślej rzecz ujmując - o zwrocie kosztów postępowania między stronami. Konsekwentnie zatem należy przyjąć, że odesłanie zawarte w art. 166 ich nie dotyczy". Również w aktualnym orzecznictwie NSA stwierdza się, że brak jest podstaw do orzekania w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego (por. np. postanowienie NSA z dnia 29 sierpnia 2023 r., sygn. akt I OZ 67/23, Legalis nr 3030668; postanowienie NSA z dnia 21 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OZ 616/22, Legalis nr 2932333). Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do zamieszczenia w treści postanowienia z 9 stycznia 2025 r. orzeczenia o kosztach tego postępowania. Tym samym nie można uznać, że orzeczenie to jest dodatkowym orzeczeniem, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. W konsekwencji powyższego w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do uzupełnienia postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2025 r. W świetle powyższych wywodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 157 § 1 w zw. z art. 166 i 193 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.