III OZ 524/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 29 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Bk 579/23 odrzucające skargę T.K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 6 czerwca 2023 r., nr DSE3-K1082-D19137-30/23 w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Bk 579/23, odrzucił skargę T.K., z uwagi na wniesienie jej po terminie. W motywach rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji podał, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.) skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Z akt administracyjnych wynika, że zaskarżona decyzja została skutecznie doręczona w dniu 9 czerwca 2023 r. W związku z tym, trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął z końcem dnia 10 lipca 2023 r. Skarga została sporządzona natomiast 12 lipca 2023 r., a do organu wpłynęła 14 lipca 2023 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Z tych względów, skargę jako spóźnioną należało odrzucić. Z powyższym postanowieniem nie zgodziła się skarżąca, wnosząc zażalenie i domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. W zażaleniu podniosła, że pismo odebrała w dniu 12 czerwca 2023 r., a zatem termin 30 dni upłynął z dniem 12 lipca 2023 r. Poczta popełniła błąd, na co została złożona reklamacja. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem podniesione w nim zarzuty nie podważają prawidłowości zaskarżonego postanowienia Sądu pierwszej instancji odrzucającego skargę. Zgodnie z art. 53 § 1 P.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd. Jest to również termin prekluzyjny w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesioną skargę (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 95/12). Sąd, odrzucając skargę, nie bada zatem, czy niedochowanie terminu do jej wniesienia było zawinione przez skarżącego czy nie. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Sąd odrzuca skargę złożoną po upływie terminu do jej wniesienia. W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że skarżąca zaskarżoną decyzję odebrała w dniu 9 czerwca 2023 r. Tym samym, w myśl art. 53 § 1 P.p.s.a., trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi rozpoczął swój bieg od dnia następnego i upływał z dniem 10 lipca 2023 r. Zatem skarga, którą skarżąca nadała w dniu 12 lipca 2023 r., niewątpliwie została złożona z uchybieniem terminu. Uprawniona była tym samym ocena Sądu pierwszej instancji, że skarga została złożona po terminie, przez co podlegała odrzuceniu. W niniejszej sprawie skarga była niewątpliwie spóźniona, a zatem WSA w Białymstoku miał obowiązek skargę odrzucić. Okoliczność złożenia przez skarżącą reklamacji odnośnie do terminu doręczenia jej zaskarżonej decyzji, nie mogły być brane pod uwagę w tej sprawie. Przedmiotem kontroli instancyjnej w niniejszym postępowaniu jest bowiem postanowienie odrzucające skargę z powodu wniesienia jej z uchybieniem terminu. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zatem jedynie, czy rzeczywiście nie został dochowany ustawowy termin do wniesienia skargi, a w konsekwencji - czy Sąd pierwszej instancji zasadnie skargę odrzucił. W toku tego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny ocenił, że WSA w Białymstoku, prawidłowo ustalił, że skarga została złożona z uchybieniem terminu. Podnieść należy, że ewentualny wynik postępowania reklamacyjnego może być podstawą do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że skarżąca wniosła skargę po terminie. Ta okoliczność sprawiła, że nie było możliwe merytoryczne rozpoznanie przez Sąd pierwszej instancji złożonej przez nią skargi i przeprowadzenie kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Dlatego niniejsze zażalenie nie mogło zostać uwzględnione. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł, jak w postanowieniu.