III OZ 502/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2024r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 czerwca 2024 r., sygn. akt VIII SA/Wa 332/24 o odrzuceniu skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 29 stycznia 2024 r. znak [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie warunków decyzji zezwalającej na odzysk odpadów postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 26 czerwca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: spółka) na decyzję Sam decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z 29 stycznia 2024 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie warunków decyzji zezwalającej na odzysk odpadów. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VIII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 kwietnia 2024 r. wezwano spółkę do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, przez złożenie dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (odpis z KRS). Wezwanie zostało doręczone spółce 15 maja 2024 r. Spółka nie uzupełniła braku formalnego skargi, w związku z czym Sąd I instancji odrzucił skargę wskazanym na wstępie postanowieniem z 26 czerwca 2024 r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła spółka. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można nadać mu prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 p.p.s.a. Skarga w szczególności powinna zawierać podpis strony lub jej pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.), przy czym pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 37 § 1 p.p.s.a.). Ponadto w skardze należy podać numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer identyfikacyjny REGON albo numer w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania (art. 46 § 2 pkt 1 lit. 3 p.p.s.a.). Z kolei zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których stanowi art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). W sytuacji, gdy brak jest jednego z elementów pisma wymienionych w art. 29 lub art. 46 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny jest zobowiązany wezwać stronę do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest przepis art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. W przypadku spółek prawa handlowego, dokumentem, z którego wynika umocowanie do występowania w imieniu tego rodzaju spółki, jest co do zasady odpis z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Obowiązkiem spółki było zatem złożenie dokumentu, z których wynikałby sposób reprezentacji spółki. Tego rodzaju dokument nie został złożony do akt sprawy. Oznacza to, że brak formalny skargi nie został uzupełniony, co uzasadniało odrzucenie skargi, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji. Argumenty zażalenia nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Możliwość samodzielnego pobrania przez Sąd I instancji wydruku komputerowego aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do KRS, nie oznacza, że wezwanie do uzupełnienia braku w postaci odpisu z KRS jest zbędne. Podkreślić należy, że to na osobie działającej w imieniu spółki, stosownie do treści art. 29 p.p.s.a., spoczywa obowiązek wykazania umocowania do działania w jej imieniu. Rejestr KRS jest jawny, jednak nie oznacza to, że wojewódzki sąd administracyjny może "zastępować" strony i uzupełniać za nie braki formalne składanych pism. Są to czynności procesowe stron, ich pełnomocników lub przedstawicieli (co wynika z art. 29 p.p.s.a. i zawartego w nim zwrotu "mają obowiązek wykazać"), które nie mogą być podejmowane przez inne podmioty. Nie ma podstaw prawnych do zwolnienia strony od obowiązku uzupełniania braków formalnych i przerzucenia ciężaru czynienia ustaleń, czy osoba dokonująca czynności posiada stosowne umocowanie, na przewodniczącego wydziału na etapie kontroli warunków formalnych skargi lub na wojewódzki sąd administracyjny na etapie oceny, czy zachodzą podstawy do odrzucenia skargi wobec niewykonania zarządzenia przewodniczącego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 września 2013 r., sygn. akt I FSK 650/13; z 13 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2737/13; z 11 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1731/12; z 12 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 69/15; z 8 listopada 2016 r., sygn. akt II FZ 716/16; z 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FSK 654/14, z 27 lipca 2023 r., sygn. akt II GZ 180/23, a także uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22). Z tych względów i na podstawie art. 184 związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.