III OZ 477/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 2 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Rady Miejskiej w Więcborku na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Bd 852/21 o odrzuceniu skargi kasacyjnej Rady Miejskiej w Więcborku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 26 października 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 852/21 w sprawie ze skargi Prokuratora Rejonowego w Tucholi na uchwałę Rady Miejskiej w Więcborku z dnia 30 czerwca 2011 r., nr IX/56/2011 w przedmiocie statutu sołectwa Witunia postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 2 lutego 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę kasacyjną Rady Miejskiej w Więcborku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 26 października 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 852/21. W uzasadnieniu wskazał, że ww. wyrokiem Sąd ten stwierdził nieważność zaskarżonej przez Prokuratora Rejonowego w Tucholi uchwały Rady Miejskiej w Więcborku z 30 czerwca 2011 r., nr IX/56/2011, w przedmiocie statutu sołectwa Witunia. Pismem z 29 grudnia 2021 r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła "osobiście" Rada Miejska w Więcborku - skarga kasacyjna została podpisana przez reprezentującego Radę Miejską Burmistrza. Zdaniem Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie skarga kasacyjna została sporządzona przez osobę niebędącą, jak wymaga tego art. 175 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej zwanej "p.p.s.a."), radcą prawnym lub adwokatem. Jednocześnie do strony skarżącej reprezentowanej przez burmistrza nie ma zastosowania zwolnienie z obowiązku skorzystania z pomocy adwokata lub radcy prawnego określone w art. 175 § 2 p.p.s.a. Z uwagi zatem na niedopuszczalność skargi kasacyjnej Sąd ten, na podstawie art. 178 p.p.s.a., odrzucił skargę kasacyjną. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Rada Miejska, zaskarżając je w całości, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 175 p.p.s.a. poprzez uznanie, że niewłaściwy podmiot sporządził skargę kasacyjną oraz niezastosowanie art. 173 § 2 p.p.s.a. poprzez brak uznanie, że skargę kasacyjną jako uprawniona wniosła strona - organ. W uzasadnieniu Rada przedstawiła argumentacją na poparcie powyższych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a. od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem (art. 177 § 1 p.p.s.a.). Stosownie do art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2-3 (§ 1). Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli skargę kasacyjną sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 2). Przepisu § 1 nie stosuje się także wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej (§ 2a). Skarga kasacyjna może być sporządzona przez: 1) doradcę podatkowego - w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami; 2) rzecznika patentowego - w sprawach własności przemysłowej (§ 3). Zgodnie zaś z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została podpisana przez Burmistrza. Natomiast w petitum skargi kasacyjnej, jako strona skarżąca, wymieniona jest wyłącznie Rada Miejska w Więcborku. Nie ma więc żadnych dowodów na to, poza twierdzeniami autorki zażalenia, że skarga kasacyjna została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. Poza sporem jest natomiast okoliczność, że Burmistrz nie jest żadną z osób lub podmiotów wymienionych w § 2-3 art. 175 p.p.s.a. Tym samym Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną. Na ocenę legalności zaskarżonego postanowienia nie ma wpływu ani podnoszona w zażaleniu okoliczność sporządzenia skarg kasacyjnych przez profesjonalnego pełnomocnika w pozostałych 14 sprawach dotyczących uchwał w sprawie statutów sołectw Gminy, ani też kwestia zawiśnięcia przed Trybunałem Konstytucyjnym skargi konstytucyjnej w zakresie badania zgodności art. 175 § 1 p.p.s.a. z Konstytucją RP. Wskazane wyżej postępowanie prowadzone jest przed Trybunałem Konstytucyjnym pod sygn. akt SK 87/19 i do dnia wydania niniejszego postanowienia nie zostało zakończone poprzez wydanie orzeczenia kończącego to postępowanie w sposób merytoryczny. Tym samym stwierdzić należy, iż nie istnieje aktualnie w obrocie prawnym orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, którego mocą stwierdzona zostałaby niekonstytucyjność przepisów prawa dotyczących przymusu adwokacko-radcowskiego w zakresie sporządzania skargi kasacyjnej do NSA. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjąć zatem trzeba, iż wymienionym na wstępie przepisom prawa, przysługuje domniemanie konstytucyjności (por. postanowienie NSA z 5 lipca 2022 r., sygn. akt III OZ 425/22, LEX nr 3368126). Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.