III OZ 440/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 6 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 maja 2026 r., sygn. akt II SA/Gl 323/26 o odmowie wstrzymania wykonania postanowienia z dnia 3 listopada 2025 r. wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Gl 1200/25 w sprawie ze skargi Z.K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 listopada 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 1200/25 w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zbieranie odpadów postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 29 maja 2026 r., sygn. akt II SA/Gl 323/26, odmówił wstrzymania wykonania postanowienia tego Sądu z 3 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 1200/25, którym odrzucono skargę Z.K. (dalej: "skarżący") w sprawie odmowy wydania zezwolenia na zbieranie odpadów. Skarżący domagał się wznowienia postępowania zakończonego tym postanowieniem. Twierdził, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało wadliwie doręczone, przez co pozbawiono go możliwości działania. W skardze o wznowienie wniósł również o wstrzymanie wykonania postanowienia z 3 listopada 2025 r. Zażalenie na to postanowienie zostało wcześniej oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 27 stycznia 2026 r., sygn. akt III OZ 733/25. WSA stwierdził, że postanowienie o odrzuceniu skargi nie ma przymiotu wykonalności, a więc nie podlega wykonaniu. Wyjaśnił, że wykonanie orzeczenia polega na dobrowolnym albo przymusowym doprowadzeniu do stanu zgodnego z zawartym w nim rozstrzygnięciem. Z tego względu uznał, że nie ma podstaw do wstrzymania wykonania tego postanowienia na podstawie art. 284 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Skarżący wniósł zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia i ponownego rozpoznania wniosku. Zarzucił, że WSA zbyt wąsko rozumie pojęcie wykonania orzeczenia i pominął skutki procesowe odrzucenia skargi. Ponownie wskazał, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie zostało doręczone jego pełnomocnikowi, w aktach nie ma dowodu takiego doręczenia, a Sąd nie odniósł się do pism z marca 2026 r. dotyczących tej kwestii. Zdaniem skarżącego dalsze prowadzenie postępowania bez wyjaśnienia prawidłowości doręczeń grozi mu niepowetowaną szkodą procesową i narusza jego prawo do sądu. W związku z tym zarzucił naruszenie art. 284, art. 9 i art. 70 p.p.s.a., przepisów postępowania administracyjnego oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 284 p.p.s.a. wniesienie skargi o wznowienie postępowania nie tamuje wykonania zaskarżonego orzeczenia. Jeżeli jednak uprawdopodobniono, że zgłaszającemu wniosek grozi niepowetowana szkoda, sąd może wstrzymać wykonanie tego orzeczenia. Przepis ten może mieć zastosowanie jedynie do orzeczenia, które ma przymiot wykonalności. Postanowienie o odrzuceniu skargi nie ma takiego charakteru. Nie nakłada obowiązku ani nie przyznaje uprawnienia, które mogłyby zostać wykonane dobrowolnie lub w drodze przymusu. Wywołuje ono skutek procesowy w postaci zakończenia postępowania, nie jest to jednak jego wykonanie w rozumieniu art. 284 p.p.s.a. Wstrzymanie wykonania orzeczenia nie prowadzi natomiast do czasowego usunięcia skutku procesowego polegającego na zakończeniu postępowania ani do nadania dalszego biegu odrzuconej skardze. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w postanowieniu NSA z 15 maja 2014 r., sygn. akt II FSK 2871/13, w którym przyjęto, że wyrok oddalający skargę kasacyjną w zakresie rozstrzygnięcia merytorycznego nie nadaje się do wykonania, ponieważ nie wynikają z niego prawa ani obowiązki możliwe do realizacji przy użyciu środków przymusu państwowego. Z tego względu WSA prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania postanowienia z 3 listopada 2025 r. Niezależnie od powyższego skarżący nie uprawdopodobnił, że wykonanie kwestionowanego postanowienia grozi mu niepowetowaną szkodą. W piśmiennictwie wskazuje się, że przez szkodę taką należy rozumieć uszczerbek majątkowy lub niemajątkowy, który nie może zostać naprawiony przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani przez przywrócenie stanu poprzedniego. Przy ocenie tej przesłanki zasadnicze znaczenie ma zatem nieodwracalność skutków wykonania orzeczenia, a nie wyłącznie rozmiar grożącego uszczerbku, chociaż również ta okoliczność powinna zostać uwzględniona (zob. J. Wegner [w:] T. Kolanowski, J. Wegner, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2026, art. 284). Skarżący nie wskazał konkretnych następstw odpowiadających tak rozumianej szkodzie. Powołane przez niego nieprawidłowości dotyczące doręczenia wezwania odnoszą się do zasadności skargi o wznowienie postępowania, nie zaś do skutków wykonania postanowienia o odrzuceniu skargi. Wbrew twierdzeniom zażalenia WSA nie uznał wniosku za niedopuszczalny, lecz rozpoznał go i stwierdził brak podstaw do jego uwzględnienia. Zarzuty naruszenia art. 9 i art. 70 p.p.s.a. oraz wskazanych w zażaleniu przepisów k.p.a., dotyczące prawidłowości doręczeń, nie mogły wpłynąć na ocenę, czy postanowienie o odrzuceniu skargi podlega wykonaniu. Odmowa wstrzymania wykonania postanowienia z 3 listopada 2025 r. nie narusza prawa skarżącego do sądu. Zaskarżone postanowienie rozstrzyga wyłącznie o wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej i nie przesądza o zasadności wniesionej skargi o wznowienie postępowania. Kwestie te pozostają poza zakresem niniejszego postępowania zażaleniowego. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.