III OZ 4/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku D. O. o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2024 r., sygn. akt III OZ 4/24 uwzględniającego zażalenie D. O. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 września 2023 r., sygn. akt III SA/Lu 465/23, wzywające D. O. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z [...] lipca 2023 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy dotyczącej dodatku mieszkaniowego postanawia odmówić uzupełnienia postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 24 stycznia 2024 r., III OZ 4/24 uwzględnił zażalenie D. O. (dalej: "skarżący") na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 6 września 2023 r., III SA/Lu 465/23, wzywające D. O. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z [...] lipca 2023 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy dotyczącej dodatku mieszkaniowego. NSA uznał bowiem, że zaskarżone zarządzenie naruszało przepis art. 239 pkt 1 lit. h) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2023 r. poz. 1634 dalej; "p.p.s.a."), gdyż wezwanie skarżącego - podlegającego ustawowemu zwolnieniu od kosztów sądowych - do uiszczenia wpisu sądowego od skargi było niezasadne. Pismem wysłanym 26 lutego 2024 r. skarżący wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o uzupełnienie postanowienia z 24 stycznia 2024 r., III OZ 4/24, w zakresie zwrotu kosztów. Dodatkowo w ww. piśmie skarżący wniósł "o zasądzenie zwrotu kosztów niniejszego postępowania 100 zł". Uzasadniając swoje stanowisko skarżący wskazał, że NSA uwzględniając jego zażalenie nie zakwestionował w jakimkolwiek zakresie, zgłoszonego przez niego wniosku o zwrot kosztów, co oznacza, iż "od właściwego podmiotu na jego rzecz winny być one zasądzone w wielkości 350 zł". Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 157 § 1 w zw. z art. 166 p.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia postanowienia z urzędu (...) zgłosić wniosek o jego uzupełnienie, jeżeli sąd nie orzekł o całości zażalenia albo nie zamieścił w postanowieniu dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek o uzupełnienie postanowienia, co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym (art. 157 § 2 w zw. z art. 166 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 193 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. przepisy te stosuje się odpowiednio do postanowień wydanych przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wobec powyższego NSA stwierdza, że wniosek skarżącego jest dopuszczalny, gdyż został złożony w terminie określonym w art. 157 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się do wniosku o uzupełnienie postanowienia z 24 stycznia 2024 r., poprzez zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zgodnie z art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Niniejsze postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest żadnym z orzeczeń wskazanych w art. 209 p.p.s.a. Przepis ten nie przewiduje zatem możliwości zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w przypadku postępowania wpadkowego, toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, czy też zarządzenia Przewodniczącego Wydziału. Dodatkowo, w zażaleniu nie sformułowano wprost wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów tego postępowania. Pismo z 4 października 2023 r. skarżący skierował do "NSA w Warszawie poprzez i też do WSA w Lublinie". W jego treści skarżący zawarł nie tylko zażalenie na zarządzenie wzywające go do uiszczenia wpisu, ale również żądanie sporządzenia i doręczenia mu szeregu pism sądowych wskazanych (pkt 1), doręczenia protokołu losowania sędziów w sprawie III SA/Lu 465/23 (pkt 2) oraz "zasądzenie od strony przeciwnej na moją rzecz poniesionych kosztów postępowania (350 zł)". W tych okolicznościach skarżący nie może oczekiwać od Sądu, aby ten niejako z urzędu, rozszyfrowywał jego intencje procesowe i ustalał w jakim zakresie zawarte w piśmie skarżącego postulaty są kierowane do sądu kasacyjnego, a jakie do WSA w Lublinie. Ponadto nie wiadomo o jakiego rodzaju kosztach mowa jest we wniosku o uzupełnienie postanowienia z 24 stycznia 2024 r., skoro strona nie była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, a zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu nie podlega opłacie. Z tych względów nieuzasadniony jest również postulat skarżącego o zasądzeniu "zwrotu kosztów niniejszego postępowania 100 zł" zawarty we wniosku o uzupełnienie postanowienia. Konkludując należy wskazać, że orzeczenie NSA z 24 stycznia 2024 r., III OZ 4/24 jest kompletne i zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie skarżącego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywające do uiszczenia wpisu, w związku z czym nie było podstaw do żądania uzupełnienia tego orzeczenia w przedstawionym we wniosku zakresie, tj. kosztów postępowania zażaleniowego. Z tych względów i na podstawie art. 157 § 1-3 w zw. z art. 166 p.p.s.a. i w zw. z art. 193 i art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.