III OZ 12/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 247/20 o odrzuceniu skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 6 września 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 7 listopada 2019 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W uzasadnieniu wskazał, że zarządzeniem z 15 czerwca 2021 r. Przewodnicząca Wydziału IV wezwała skarżącą do uzupełnienia, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi, jej braków fiskalnych poprzez uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Zarządzenie to zostało uznane za skutecznie doręczone skarżącej w dniu 5 lipca 2021 r. w trybie art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze. zm.; dalej: "p.p.s.a."). Sąd ten podniósł, że siedmiodniowy termin na wykonanie wezwania bezskutecznie upłynął 12 lipca 2021 r., w związku z czym skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 10 grudnia 2021 r., sygn. akt IV SPP/Wa 259/21, starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niej adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w niniejszej sprawie skarżąca ubiegała się już o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jej poprzedni wniosek został prawomocnie rozstrzygnięty negatywnie postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 czerwca 2021 r., sygn. akt IV SPP/Wa 58/20, którym Sąd ten utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 14 lipca 2020 r. o odmowie przyznania skarżącej prawa pomocy. Wobec powyższego zarządzeniem z 15 czerwca 2021 r. Przewodnicząca Wydziału IV wezwała skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Zarządzenie to zostało uznane w trybie art. 73 § 4 p.p.s.a. za skutecznie doręczone skarżącej w dniu 5 lipca 2021 r. i w terminie zakreślonym do jego wykonania, a więc uiszczenia wpisu od skargi, skarżąca ani nie uiściła żądanej kwoty, ani nie wniosła zażalenia na to zarządzenie, nie złożyła też w tym terminie kolejnego wniosku o prawo pomocy. Wobec faktu, że doręczenie ww. zarządzenia w trybie art. 73 § 4 p.p.s.a. nie zostało przez skarżącą w żaden sposób zakwestionowane, a Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się nieprawidłowości w doręczeniu tego wezwania, to uznać należało, że zarządzenie z 15 czerwca 2021 r. się uprawomocniło. Oznacza to, że na skarżącej ciążył obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w terminie zakreślonym tym zarządzeniem, pod rygorem odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z akt sprawy wynika, że do dnia wydania zaskarżonego postanowienia D. W. nie uiściła żądanego wpisu, w związku z czym prawidłowo Sąd pierwszej instancji skargę odrzucił. Wpływu na wynik niniejszej sprawy nie mogło mieć przyznanie skarżącej prawa pomocy postanowieniem z 10 grudnia 2021 r., bowiem rozciąga się ono na przyszłe koszty sądowe a nie na koszty, do których uiszczenia skarżąca została już prawomocnie zobowiązana. W orzecznictwie podkreśla się, że po wezwaniu strony skarżącej do uiszczenia wpisu, przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia tej opłaty uzależnione jest od tego, czy wniosek w tym przedmiocie zostanie złożony w terminie otwartym do uiszczenia wpisu. Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy po upływie ww. terminu nie ma żadnego wpływu na obowiązek uiszczania opłat, do których strona została wezwana na mocy prawomocnych zarządzeń w tym przedmiocie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 2 marca 2017 r., sygn. akt I OZ 486/17; z 8 marca 2017 r., sygn. akt I GZ 35/17; z 13 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 81/12 oraz z 30 sierpnia 2011 r., sygn. akt I FZ 181/11; orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak już wyżej wskazano, skarżąca w terminie zakreślonym zarządzeniem z 15 czerwca 2021 r. nie złożyła wniosku o przyznanie jej prawa pomocy. Zatem przyznane jej później, na podstawie wniosku zawartego w zażaleniu z 19 września 2021 r., postanowieniem z 10 grudnia 2021 r. prawo pomocy nie mogło mieć wpływu na zwolnienie skarżącej z uiszczenia wpisu od skargi. Co za tym idzie, przedmiotowe postanowienie o odrzuceniu skargi, od której skarżąca nie uiściła wpisu, jest zgodne z prawem. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.