Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 735/24

Wyrok NSA z 1 września 2026 r., III OSK 735/24 – funkcjonariusze Straży Granicznej

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
1 września 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: sędzia NSA Rafał Stasikowski (sprawozdawca) sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant asystent sędziego Ewelina Gee-Milan po rozpoznaniu w dniu 1 września 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 630/23 w sprawie ze skargi R. Z. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 14 lutego 2023 r. nr 20/30 w przedmiocie odmowy wypłaty dodatku funkcyjnego oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z 22 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 630/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi R. Z. (dalej także "skarżący") na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 14 lutego 2023 r., nr 20/30, w przedmiocie odmowy wypłaty dodatku funkcyjnego, oddalił skargę. Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym sprawy. Skarżący pismem z dnia 24 maja 2021 r. wystąpił do Komendanta Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej z prośbą o wypłacenie mu zaległego dodatku funkcyjnego. Prośbę swoją uzasadnił wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2021 r. decyzji nr 193 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 31 grudnia 2020 r. zmieniającej decyzję w sprawie wydatków na dodatki funkcyjne i dodatki służbowe funkcjonariuszy pełniących służbę w Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, oddziałach Straży Granicznej, ośrodkach szkolenia Straży Granicznej i ośrodkach Straży Granicznej (Dz. Urz. KGSG poz. 69). Ponadto skarżący nadmienił, że do dnia 5 lutego 2021 r. pełnił służbę w Grupie Interwencji Specjalnych Placówki SG [...] jako kierownik Zespołu Działań Pirotechnicznych oraz posiadał odpowiednie kwalifikacje i uprawnienia, a także utrzymywał stałą gotowość do udziału w działach bojowych związanych z fizycznym zwalczaniem terroryzmu lub bezpośrednim uczestniczeniu w takich działaniach. W dniu 29 grudnia 2022 r. Komendant Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej wydał decyzję nr 249/FIN odmawiającą skarżącemu wypłaty dodatku funkcyjnego w wysokości wynikającej z decyzji nr 193 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 31 grudnia 2020 r., zmieniającej decyzję w sprawie wydatków na dodatki funkcyjne i dodatki służbowe funkcjonariuszy pełniących służbę w Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, oddziałach Straży Granicznej, ośrodkach szkolenia Straży Granicznej i ośrodkach Straży Granicznej (Dz. Urz. KGSG poz. 69) za okres od 1 stycznia 2021 r. do 5 lutego 2021 r. Po rozpoznaniu odwołania, Komendant Główny Straży Granicznej decyzją z dnia 14 lutego 2023 r., nr 20/23, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej z dnia 29 grudnia 2022 r., nr 249/FIN. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że skarżący z prośbą o zwolnienie ze służby w Straży Granicznej wystąpił w dniu 17 listopada 2020 r., czyli przed wejściem w życie decyzji nr 193 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 31 grudnia 2020 r. W okresie od 1 stycznia 2021 r. do dnia zwolnienia ze służby w Straży Granicznej skarżący pełnił służbę na stanowisku kierownika zespołu w Zespole Działań Pirotechnicznych w Grupie Interwencji Specjalnych w Placówce SG [...]. Złożenie przez ww. prośby o zwolnienie ze służby w Straży Granicznej z dniem 5 lutego 2021 r. uniemożliwiło podwyższenie mu dodatku funkcyjnego. W związku z powyższym, wobec zaistnienia okoliczności, o której mowa w § 7 ust. 5a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. z 2022 poz. 2424 ze zm., dalej także "rozporządzenie"), zdaniem organu odwoławczego należało stwierdzić brak podstaw do pozytywnego rozpatrzenia prośby skarżącego o wypłatę zaległego dodatku funkcyjnego w wysokości wynikającej z decyzji nr 193 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 31 grudnia 2020 r. za okres od 1 stycznia 2021 r. do 5 lutego 2021 r. Organ podkreślił dodatkowo, że zgodnie z art. 110 ust. 3 ustawy o Straży Granicznej (Dz.U z 2022, poz. 1061 ze zm., dalej także "ustawa") prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie funkcjonariusza ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. Ustalenie wysokości dodatku czy to funkcyjnego czy służbowego jest ściśle związane z uposażeniem. Nie można zatem ustalić wysokości dodatku w sytuacji, gdy po stronie osoby zainteresowanej brak jest prawa do uposażenia. W świetle powyższego w sytuacji, kiedy skarżący został zwolniony ze służby w Straży Granicznej z dniem 5 lutego 2021 r., organ nie miał możliwości rozstrzygania w przedmiocie podwyższenia mu dodatku funkcyjnego. Dodatek funkcyjny związany jest bezpośrednio z uposażeniem, które przysługuje tylko funkcjonariuszowi Straży Granicznej. Skarżący pismem z dnia 10 marca 2023 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z 14 lutego 2023 r., nr 20/23. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie. Wskazanym na wstępie wyrokiem Sąd pierwszej instancji oddalił skargę. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że dodatek funkcyjny nie został skarżącemu wypłacony w nowej, wyższej niż uprzednio wysokości albo podwyższony na czas określony ze względu na przejawianą przez funkcjonariusza inicjatywę w służbie, wzorowe wykonywanie obowiązków służbowych lub nastąpienia innej istotnej zmiany warunków służby wymagającej większego zaangażowania funkcjonariusza w wykonywanie zadań służbowych, ponieważ zgłosił on pisemne wystąpienie ze służby w związku z przejściem na emeryturę. Zdaniem Sądu uznaniowy charakter przyznania dodatku funkcyjnego w wyższej wysokości czy jego podwyższenia oznacza, że funkcjonariusz nie może skutecznie kwestionować odmowy podwyższenia mu tego dodatku, o ile jest ona zgodna z obowiązującymi przepisami. W związku z tym funkcjonariusze wykonujący te same zadania służbowe mogą mieć przyznany dodatek funkcyjny w różnej wysokości, co nie stanowi naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Ustalenie wysokości dodatku funkcyjnego funkcjonariusza, jako ściśle związane z oceną wykonywania przez niego obowiązków służbowych, nie narusza zasady równości wobec prawa, jak też nie oznacza jego dyskryminacji. Wyrok Sądu pierwszej instancji stał się przedmiotem skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której skarżący, zaskarżając go w całości, zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: (1) art. 108 ust. 1 pkt 3 i art. 108 ust. 3 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (dalej "u.s.g.") w związku z § 7 ust. 1, § 7 ust. 5 pkt 1 i § 7 ust. 5a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (dalej "rozporządzenie") oraz w związku z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (dalej "u.o.z.e.", "ustawa o zaopatrzeniu"), a także art. 32 ust. 1 i art. 67 ust. 1 Konstytucji RP przez błędną wykładnię tych przepisów, która polegała na przyjęciu, że uznaniowy charakter przyznania dodatku funkcyjnego w wyższej wysokości czy jego podwyższenia oznacza, że funkcjonariusz nie może skutecznie kwestionować odmowy podwyższenia mu tego dodatku, o ile jest zgodna z obowiązującymi przepisami, podczas gdy wskutek funkcjonowania w obrocie prawnym § 7 ust. 5a rozporządzenia dochodzi do automatycznego i pozbawionego uznania wykluczenia funkcjonariusza składającego wniosek o zwolnienie ze służby z powodu przejścia na emeryturę z kręgu osób, które mogą uzyskać dodatek funkcyjny w wyższej wysokości, czy podwyższenie dodatku funkcyjnego, a funkcjonariusz nie może w żaden sposób kwestionować tego wykluczenia oraz nie dochodzi w ogóle do oceny przesłanek przyznania funkcjonariuszowi dodatku funkcyjnego w wyższej wysokości czy jego podwyższenia określonych w § 7 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, a tym bardziej do zastosowania uznania przy przyznawaniu tego dodatku w wyższej wysokości lub jego podwyższaniu, co ma istotne znaczenie w kontekście przywołanych w podstawie kasacyjnej przepisów konstytucyjnych i ustawowych oraz winno prowadzić do zbadania zgodności z tymi przepisami § 7 ust. 5a rozporządzenia, jako zagadnienia wstępnego do kwestii oceny przesłanek z § 7 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia oraz zastosowania uznania na podstawie tego przepisu; (2) art. 108 ust. 1 pkt 3 i art. 108 ust. 3 u.s.g. oraz art. 12 ust. 1 u.o.z.e., a także art. 32 ust. 1 i art. 67 ust. 1 Konstytucji RP w związku z § 7 ust. 1, § 7 ust. 5 pkt 1 i § 7 ust. 5a rozporządzenia przez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów, które polegało na odmowie stwierdzenia przez Sąd pierwszej instancji niezgodności § 7 ust. 5a rozporządzenia z powołanymi w podstawie kasacyjnej przepisami Konstytucji RP, u.s.g. oraz u.o.z.e. z powodu (po pierwsze) niezgodności tego przepisu rozporządzenia z delegacją ustawową oraz (po drugie) niezgodności tego przepisu rozporządzenia z przepisami dotyczącymi prawa do emerytury funkcjonariusza Straży Granicznej, a także (po trzecie) niezgodności tego przepisu rozporządzenia z zasadą równości wobec prawa, co doprowadziło do zaakceptowania wadliwej odmowy wypłaty skarżącemu dodatku funkcyjnego w wysokości wynikającej z decyzji nr 193 zmieniającej decyzję w sprawie wydatków na dodatki funkcyjne i dodatki służbowe funkcjonariuszy pełniących służbę w Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, oddziałach Straży Granicznej, ośrodkach szkolenia Straży Granicznej i ośrodkach Straży Granicznej (dalej "decyzja nr 193"). Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi oraz uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jak również uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości albo uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Warszawie do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie od Komendanta Głównego Straży Granicznej na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Alternatywnie skarżący wniósł o skierowanie przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego, czy § 7 ust. 5a rozporządzenia jest zgodny z art. 108 ust. 1 pkt 3, ust. 3 u.s.g. w związku z 12 ust. 1 u.o.z.e. oraz art. 32 ust. 1 i art. 67 ust. 1 Konstytucji RP oraz zawieszenie postępowania sądowego do czasu udzielenia przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na to pytanie. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2023 r., poz. 1634) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.). Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie oparta została wyłącznie o pierwszą z podstaw kasacyjnych (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), tj. o zarzuty naruszenia prawa materialnego. W skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Należy mieć na uwadze, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania służą m.in. kwestionowaniu ustaleń i ocen w zakresie stanu faktycznego sprawy, co oznacza, że brak tego rodzaju zarzutów w niniejszej sprawie powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny w procesie kontroli instancyjnej przyjmuje, jako niezakwestionowany punkt odniesienia, stan faktyczny i jego ocenę przyjęte przez Sąd pierwszej instancji. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach stwierdzić należy, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej koncentrują się wokół tezy, że funkcjonowanie w obrocie prawnym § 7 ust. 5a rozporządzenia prowadzi do wykluczenia funkcjonariusza składającego wniosek o zwolnienie ze służby z powodu przejścia na emeryturę z kręgu osób, które mogą uzyskać dodatek funkcyjny w wyższej wysokości, czy podwyższenie dodatku funkcyjnego, a funkcjonariusz nie może w żaden sposób kwestionować tego wykluczenia oraz nie dochodzi w ogóle do oceny przesłanek przyznania funkcjonariuszowi dodatku funkcyjnego w wyższej wysokości czy jego podwyższenia określonych w § 7 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, co powinno prowadzić do zbadania zgodności tego przepisu z art. 32 ust. 1 oraz 67 ust. 1 Konstytucji. Komplementarny charakter podniesionych zarzutów uzasadnia łączne ich rozpoznanie. Jak stanowi art. 110 ust. 1 ustawy zmiana wysokości uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. Natomiast zgodnie z § 7 ust. 6 pkt 1 i 2 oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia podwyższenie skarżącemu dodatku, czy to funkcyjnego, czy też służbowego, nie mogło nastąpić z mocy prawa, lecz tylko na wniosek właściwego przełożonego funkcjonariusza. Konieczne zatem było wydanie decyzji w przedmiocie przyznania podwyższonego dodatku. Dokonanie czynności materialno-technicznej wypłaty podwyższonego dodatku musiało być zatem poprzedzone jego przyznaniem w wyższej wysokości. Zgodnie z § 7 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia dodatek funkcyjny, w granicach określonych w ust. 3 może być przyznany w nowej, wyższej niż uprzednio wysokości albo podwyższony na czas określony, w przypadku gdy funkcjonariusz przejawia inicjatywę w służbie, wzorowo wykonuje obowiązki służbowe albo gdy zostały mu powierzone nowe lub dodatkowe obowiązki służbowe lub nastąpiła inna istotna zmiana warunków służby wymagająca większego zaangażowania funkcjonariusza w wykonywanie zadań służbowych. W myśl § 7 ust. 5a rozporządzenia przepisu ust. 5 pkt 1 nie stosuje się do funkcjonariuszy przyjętych do służby przed dniem 1 stycznia 2013 r., którzy zgłosili pisemne zgłoszenie wystąpienia ze służby w związku z przejściem na emeryturę. Należy przytoczyć również treść art. 103 ust. 1 i art. 110 ust. 3 ustawy, które stanowią kolejno, że prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe (art. 103 ust. 1) oraz że wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie funkcjonariusza ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa (art. 110 ust. 3). Uposażenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia (art. 104 ustawy). Uposażenie jest świadczeniem przysługującym z tytułu stosunku służbowego, w jakim osoba zgłaszająca roszczenie z tytułu uposażenia pozostaje. Ustalenie wysokości dodatku funkcyjnego, czy też służbowego jest ściśle związane z uposażeniem, nie istnieje bez prawa do uposażenia. Nie można zatem przyznać prawa do wyższego dodatku funkcyjnego, czy też służbowego w sytuacji, gdy po stronie osoby zainteresowanej brak jest prawa do uposażenia. W niniejszej sprawie podstawą do podwyższenia dodatków funkcyjnych i służbowych funkcjonariuszom pełniącym służbę w grupie lub zespole interwencji specjalnych w lotniczych przejściach granicznych na czas pełnienia służby w tych grupach lub zespołach i posiadaniu uprawnień do prowadzenia w lotniczych przejściach granicznych, posiadających uprawnienia do prowadzenia samodzielnych działań minersko-pirotechnicznych albo realizujących zadania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa w komunikacji lotniczej i porządku publicznego w okolicznościach przedmiotowych była decyzja nr 193 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 31 grudnia 2020 r. zmieniająca decyzję w sprawie wydatków na dodatki funkcyjne i dodatki służbowe funkcjonariuszy pełniących służbę w Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej, oddziałach Straży Granicznej, ośrodkach szkolenia Straży Granicznej i ośrodkach Straży Granicznej (dalej także "decyzja nr 193"). Wskazać należy, że zarzuty skargi kasacyjnej są bezzasadne z co najmniej czterech powodów, z których każdy samodzielnie jest wystarczający do uznania skargi kasacyjnej oraz samego wniosku skarżącego za pozbawiony podstaw. Po pierwsze, przyznanie dodatku funkcyjnego zgodnie z obowiązującymi przepisami nastąpić może wyłącznie na wniosek przełożonego. W rozpoznawanej sprawie wniosek taki nie został złożony, co oznacza, że skarżący nie mógł skutecznie uruchomić postępowania w sprawie jego przyznania. Po drugie, z § 7 ust. 5a rozporządzenia wynika zakaz, który uniemożliwia przyznanie dodatku w nowej, wyższej niż uprzednio wysokości albo podwyższenie go na czas określony w przypadku funkcjonariuszy przyjętych do służby przed 1 stycznia 2013 r., którzy zgłosili pisemne zgłoszenie wystąpienia ze służby w związku z przejściem na emeryturę. Nie ulega wątpliwości, że skarżącemu dodatek w wysokości wynikającej z decyzji nr 193 nie został przyznany właśnie na tej podstawie. Należy wskazać, że § 7 ust. 5a rozporządzenia ma zapobiegać sytuacjom, w których organ podwyższa funkcjonariuszowi składki uposażenia tuż przed jego odejściem na emeryturę. Wskazana regulacja prawna w swej istocie określa termin prawa materialnego, do którego możliwe jest kształtowanie sytuacji materialnoprawnej funkcjonariusza w zakresie składników uposażenia. Przepis ten jest dodatkowo racjonalny w zakresie kryteriów pozasystemowych, gdyż dodatek funkcyjny na gruncie pragmatyki służby granicznej pełni w zamiarze prawodawcy rolę motywacyjną. Bezprzedmiotowe zaś jest motywowanie funkcjonariusza w okresie poprzedzającym przejście na emeryturę, który sprowadza się do wygaszania jego działalności merytorycznej, kończenia rozpoczętych spraw, względnie ich przekazywania innym funkcjonariuszom. Po trzecie, rację ma Sąd pierwszej instancji, że użycie przez ustawodawcę w przytoczonym przepisie § 7 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia sformułowania, że "dodatek funkcyjny może być przyznany w nowej, wyższej niż uprzednio wysokości albo podwyższony na czas określony" wskazuje na dyskrecjonalny charakter przyznania go w wyższej wysokości lub podwyższenia tego dodatku. Przesądza to o tym, że funkcjonariusz nie może skutecznie kwestionować odmowy podwyższenia mu tego dodatku, o ile jest ona zgodna z obowiązującymi przepisami. Nie stanowi to jednak o naruszeniu art. 32 ust. 1 i art. 67 ust. 1 Konstytucji. W takiej sytuacji niewątpliwe jest także, iż same zarzuty naruszenia prawa materialnego nie są wystarczające dla zapewnienie sukcesu w sądowoadministracyjnym postępowaniu kasacyjnym, gdyż w przypadku decyzji wyznanych w ramach uznania administracyjnego lub władzy dyskrecjonalnej co do zasady kwestionować należy przebieg postępowania prowadzącego do ich wydania. Po czwarte, procedowanie zagadnienia dodatku do uposażenia staje się aktualne wyłącznie w przypadku dysponowania przez funkcjonariusza prawem do uposażenia. Ujmując inaczej kształtowanie na przyszłość sfery dodatków do uposażenia jest możliwe tylko w razie pozostawania funkcjonariusza w czynnej służbie i posiadania prawa do uposażenia. W sytuacji zatem, gdy skarżącemu nie podwyższono dodatku na okres od 1 stycznia 2021 r. do 5 lutego 2021 r. przed wygaśnięciem stosunku służbowego (niezależnie od tego, czy miałby to być dodatek funkcyjny, czy służbowy), a organ nie może już obecnie rozstrzygać w przedmiocie przyznania tego dodatku w podwyższonej wysokości, to tym samym nie było możliwe uwzględnienie wniosku skarżącego o wypłatę tego dodatku w ww. okresie w wysokości wynikającej z decyzji nr 193 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 31 grudnia 2020 r. Treść art. 110 ust. 3 ustawy jednoznacznie wskazuje, że prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie funkcjonariusza ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. Ustalenie wysokości dodatku służbowego jest ściśle związane z uposażeniem, nie istnieje bowiem bez prawa do uposażenia. Nie można zatem ustalić wysokości tego dodatku w sytuacji, gdy po stronie osoby zainteresowanej brak jest prawa do uposażenia. W świetle bowiem przywołanych wcześniej przepisów ustawy o Straży Granicznej ustalenie prawa do wzrostu uposażenia dotyczy wyłącznie czynnego funkcjonariusza, tylko takiemu bowiem przysługuje uposażenie. Kształtowanie wysokości dodatków uposażenia, w sytuacji gdy prawo do uposażenia wygasa w ostatnim dniu miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby, w przypadku gdy wysokość dodatku jest ustalana w oparciu o wniosek przełożonego, nie może nastąpić po zwolnieniu funkcjonariusza ze służby. Skoro zatem skarżący utracił prawo do uposażenia w związku ze zwolnieniem ze służby z dniem 5 lutego 2021 r., brak było podstaw do modyfikowania przyznanego dodatku funkcyjnego określonego jako powiązanego ze wspomnianym uposażeniem. Odnosząc się do wskazanego w zarzutach skargi kasacyjnej naruszenia art. 12 ustawy o zaopatrzeniu należy wskazać, że przepisy tej ustawy nie miały zastosowania w niniejszej sprawie, stąd nie mogło dojść do ich naruszenia. Co się zaś tyczy wniosku o skierowanie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego należy wskazać, że użyte w art. 193 Konstytucji RP sformułowanie "może" oznacza, że sąd nie ma obowiązku wystąpienia z pytaniem prawnym, a jedynie ma taką możliwość. Nawet jeżeli skarżący podnosi zarzut niekonstytucyjności określonych przepisów, to ocena zasadności wystąpienia z pytaniem prawnym jest pozostawiona sądowi orzekającemu. Naczelny Sąd Administracyjny z przytoczonych w niniejszym uzasadnieniu przyczyn uznał, że nie istnieją uzasadnione wątpliwości co do zgodności wskazanych przez skarżącego przepisów z Konstytucją RP. Nie zmaterializowały się zatem podstawy do zadania pytania prawnego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art.184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Informacje o sprawie

Data wpływu
28 lutego 2024
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Sędziowie
Hanna Knysiak - Sudyka Rafał Stasikowski /sprawozdawca/ Tamara Dziełakowska /przewodniczący/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny