III OSK 4986/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A. K. o wstrzymanie wykonania pkt II decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] w sprawie ze skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2020 r. sygn. akt IV SA/Wa 333/20 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego oraz nałożenie obowiązku usunięcia urządzeń służących do poboru wód postanawia: wstrzymać wykonanie pkt II decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 września 2020 r. sygn. akt IV SA/Wa 333/20, oddalił skargę A. K. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego oraz nałożenie obowiązku usunięcia urządzeń służących do poboru wód. Wskazaną wyżej decyzją Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] listopada 2019 r., po rozpoznaniu odwołania A. K., uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...] w jej punkcie II określającym obowiązki skarżącego dotyczące wykonania określonych czynności i w tej części orzekł co do istoty oraz utrzymał w mocy decyzję Starosty w pozostałej części, tj. orzekającej o stwierdzeniu wygaśnięcia, z dniem [...] grudnia 2015 r., pozwolenia wodnoprawnego udzielonego skarżącemu decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1989 r., znak: [...], zmienioną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r., znak: [...] Nr [...], na "pobór wody z pot. [...] w km. [...] w ilości maksymalnej 1220 l/sek dla potrzeb napędu małej elektrowni wodnej" oraz na "doprowadzenie wody z potoku [...] do urządzeń MEW parcelą gruntową nr [...] stanowiącą własność Rejonowego Oddziału Wojewódzkiego Zarządu Inwestycji Rolniczych w [...]/były Państwowy Inspektorat Wodnych Melioracji". W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący wniósł m.in. o wstrzymanie wykonania pkt II decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...], zmienionego decyzją nr [...] Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] listopada 2019 r. poprzez przesunięcie z [...] czerwca 2018 r. na dzień [...] grudnia 2020 r. terminu usunięcia urządzeń służących skarżącemu kasacyjnie do wykonywania pozwolenia wodnoprawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący kasacyjne wskazał, że Starosta [...] w pkt II ww. decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r. zobowiązał Go do usunięcia jazu metalowo - betonowego (do poziomu skalnego) wraz ze wszystkimi przyległymi urządzeniami towarzyszącymi w korycie rzeki [...]: młynówki - otwartego kanału energetycznego doprowadzającego wodę do Małej Elektrowni Wodnej, poprzez jej zasypanie materiałem żwirowym lub skalnym do poziomu przyległego gruntu na całej długości, a także zdemontowania wszelkich klap i zasuw w korycie rzeki lub w otwartym kanale energetycznym. Punkt ten został zmieniony decyzją Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, ale jedynie w zakresie zmiany terminu wykonania w/w obowiązku z pierwotnie określonego na dzień [...] czerwca 2018 r., a w wyniku zmiany na dzień [...] grudnia 2020 r. Zdaniem skarżącego kasacyjnie zrealizowanie wskazanych powyżej robót, poza wygenerowaniem znacznego obciążenia finansowego, zniweczy także skutki ewentualnego uwzględniania niniejszej skargi. W szczególności zasypanie otwartego kanału energetycznego doprowadzającego wodę do Małej Elektrowni Wodnej (młynówki), nie tylko całkowicie unieruchomi funkcjonalnie przedmiotową MEW, ale będzie niezwykle trudne i kosztowne do odtworzenia w wyniku "odzyskania" przez skarżącego kasacyjnie pozwolenia wodnoprawnego, czy to w wyniku niniejszej skargi, czy też uzyskanie nowego pozwolenia. W ocenie skarżącego jeszcze bardziej nieuzasadnionym szczególnie z ekonomicznego punktu widzenia byłoby egzekwowanie usunięcia jazu, który jest niemałą budowlą hydrotechniczną wznoszoną w poprzek całego koryta rzeki. Już samo zbudowanie jazu wiąże się ze spełnieniem wielu szczegółowych wymagań. Budowla taka powstać może jedynie w miejscu spełniającym szereg warunków naturalnych, topograficznych, hydrologicznych, środowiskowych, geotechnicznych, gospodarczych i wreszcie umożliwiających samo przeprowadzenia robót. Ponieważ na konstrukcję działają olbrzymie siły, spowodowane przez parcie zarówno gruntu jak i wody, jaz jest konstrukcją niezwykle wytrzymałą i co do zasady trwałą, zbudowaną z betonu, żelbetu i stali. Jaz stały, z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie, tworzy szereg elementów, takich jak próg piętrzący, płyta jazu, niecka wypadowa, filary, przyczółki, skrzydła, stanowisko górne i dolne jazu, umocnienia koryta i zabezpieczenia przed filtracją (ścianki szczelne, ściany betonowe, żelbetowe i iłowe w podłożu, fartuchy iłowe oraz drenaże). Cała konstrukcja jazu jest podzielona szczelinami dylatacyjnymi, w których są wbudowane systemowe uszczelnienia uniemożliwiające ruch wody między oddzielonymi od siebie elementami budowli. Oczekiwanie usunięcia przedmiotowej konstrukcji przed prawomocnym osądzeniem sprawy, zdanie skarżącego, nie znajduje tym samym żadnego uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Po oddaleniu skargi skarżący, który wniósł skargę kasacyjną, może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo, że wykonanie aktu mogłoby wyrządzić znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki - art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a.". Sąd administracyjny wydając orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć przede wszystkim o wniosek skarżącego i w zestawieniu podniesionych w nim okoliczności z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy ocenić, czy występują wymienione w art. 61 § 3 P.p.s.a. przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu lub czynności. W tej sprawie istotne znaczenie ma fakt, że skarżący nie wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, lecz postanowienia zawartego w pkt II decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., który to punkt został mocą zaskarżonej decyzji zmieniony. Decyzja ta została wydana – w ocenie NSA – "w granicach tej samej sprawy" w rozumieniu art. 61 § 3 zdanie ostatnie P.p.s.a. W okolicznościach przedmiotowej sprawy należy więc uznać, że wniosek o wstrzymanie wykonania zawiera konkretne informacje mogące świadczyć o prawdopodobieństwie zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Słusznie wskazano we wniosku, że co do zasady usunięcie jazu metalowo – betonowego pociąga za sobą trudne do odwrócenia skutki oraz konieczność poniesienia znacznych nakładów finansowych. Tym samym już te okoliczności, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wystarczają aby stwierdzić, że w wyniku wykonania robót budowlanych w terminie oznaczonym w pkt II decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. skarżącemu grożą skutki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W takim przypadku wstrzymanie wykonania ww. decyzji w zakresie jej pkt II jest zasadne. Z tych względów wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej należało uznać za uzasadniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.